Sáng kiến Vành đai và Con đường: Món quà đi kèm điều kiện

Dân trí Giới phân tích cho rằng Sáng kiến Vành đai và Con đường của Trung Quốc có thể tạo ra nguy cơ bẫy nợ đối với các quốc gia nhận viện trợ, song nó cũng góp phần thu hẹp khoảng cách về cơ sở hạ tầng tại châu Á và thúc đẩy thương mại toàn cầu.
>>Mỹ lập “vòng vây” kiềm tỏa Vành đai và Con đường của Trung Quốc
>>Dự án Vành đai và Con đường: "Không phải bữa trưa miễn phí"
>>Những dự án “biến tướng” gắn mác Vành đai và Con đường của Trung Quốc


Một báo cáo ở Pháp nói rằng, hơn 90% nguồn thu từ dự án cảng Gwadar ở Pakistan trong vòng 40 năm tới sẽ mang lại lợi ích cho Trung Quốc. (Ảnh: AFP)

Một báo cáo ở Pháp nói rằng, hơn 90% nguồn thu từ dự án cảng Gwadar ở Pakistan trong vòng 40 năm tới sẽ mang lại lợi ích cho Trung Quốc. (Ảnh: AFP)

Dưới sự lãnh đạo của Chủ tịch Tập Cận Bình, Trung Quốc đã khởi động một kế hoạch tham vọng mang tên Sáng kiến Vành đai và Con đường vào năm 2013 nhằm kết nối châu Á, châu Âu và châu Phi thông qua mạng lưới các cảng biển, đường cao tốc và đường sắt.

Trong khuôn khổ Sáng kiến Vành đai và Con đường, Trung Quốc đã chi hàng chục tỷ USD dưới dạng các khoản vay và tạo ra khoản nợ khổng lồ cho nhiều quốc gia. Điều này khiến Trung Quốc vấp phải sự chỉ trích trên mọi khía cạnh, từ nguy cơ “bẫy nợ” đặt ra cho các nước nhận viện trợ cho tới việc không thuê các lao động địa phương làm việc cho các dự án của Bắc Kinh.

Trong cuộc họp tại Bali, Indonesia tuần này, các quan chức từ Ngân hàng Thế giới và Quỹ Tiền tệ Quốc tế đã thừa nhận những lo ngại về tác động tiêu cực của Sáng kiến Vành đai và Con đường, song cũng không thể phủ nhận vai trò của sáng kiến này trong việc thu hẹp khoảng cách giữa các quốc gia.

“Sáng kiến này đã mang lại những cơ hội rất lớn: cơ sở hạ tầng được cải thiện đồng nghĩa với việc gia tăng về hoạt động thương mại, đầu tư và tốc độ tăng trưởng cũng cao hơn tại các khu vực”, Caroline Freund, giám đốc khối phụ trách thương mại, liên kết khu vực và môi trường đầu tư thuộc Ngân hàng Thế giới, nhận định.

Tuy nhiên theo bà Freund, Sáng kiến Vành đai và Con đường cũng tồn tại những thách thức, bao gồm các nguy cơ về môi trường, xã hội, các vấn đề liên quan tới nợ công do các dự án được triển khai đều có kinh phí rất lớn.

Ngân hàng Thế giới ước tính mạng lưới cơ sở hạ tầng do Sáng kiến Vành đai và Con đường hỗ trợ có thể thúc đẩy thương mại giữa các nước nhận viện trợ tăng lên 3,6% còn thương mại toàn cầu tăng lên 2,4%. Các chuyên gia cũng cho rằng sáng kiến của Trung Quốc đã hỗ trợ cho những lĩnh vực thực sự cần thiết.

Nỗi lo bẫy nợ

“Một số quốc gia, đặc biệt ở khu vực Trung Á và Caucasus đã được hưởng lợi (từ Sáng kiến Vành đai và Con đường) để cải thiện cơ sở hạ tầng của họ cũng như thúc đẩy thương mại giữa các khu vực. Trung Á được hưởng lợi từ các khoản đầu tư bổ sung, từ đó dẫn tới quá trình liên kết khu vực chặt chẽ hơn”, Jihad Azour, giám đốc phụ trách Trung Đông và Trung Á tại Quỹ Tiền tệ Quốc tế, nhận định.

Tuy vậy, ông Jihad cũng kêu gọi các nước cần “chi tiêu” cẩn trọng, hối thúc các quá trình trao đổi “minh bạch” và cảnh báo các nước nên duy trì “tính ổn định về nợ. Trong vòng 5 năm qua, các khoản đầu tư trực tiếp của Trung Quốc trong khuôn khổ Sáng kiến Vành đai và Con đường đã vượt qua con số 60 tỷ USD, khiến một số nước nhận viện trợ gặp nhiều khó khăn trong việc chi trả.

Trung tâm Phát triển toàn cầu cho biết các khoản đầu tư của Trung Quốc đã làm gia tăng “đáng kể” nguy cơ khủng hoảng nợ tại 8 quốc gia gồm: Mông Cổ, Lào, Maldives, Montenegro, Pakistan, Djibouti, Tajikistan và Kyrgyzstan.

Tuy nhiên bà Freund nhận định 8 nước trên chỉ là trường hợp ngoại lệ và các khoản vay từ Trung Quốc chỉ chiếm một phần tương đối nhỏ trong tổng số các khoản nợ mà hầu hết các nước trong khuôn khổ Sáng kiến Vành đai và Con đường đang phải gánh.

“Hầu hết các nước mượn tiền từ Trung Quốc trong khuôn khổ Sáng kiến Vành đai và Con đường đều có điều kiện tài chính tương đối ổn định và không có nguy cơ khủng hoảng nợ quá cao. Chỉ có một số ít quốc gia phải đối mặt với những mối lo ngại nghiêm trọng”, David Dollar, nhà nghiên cứu cấp cao tại Viện nghiên cứu Brookings và là cựu quan chức Ngân hàng Thế giới nhận định.

Phục vụ lợi ích của Trung Quốc

Những nước nhận khoản vay từ Trung Quốc song không đáp ứng được cam kết có thể phải đối mặt với những hệ quả nghiêm trọng. Sri Lanka là một ví dụ khi nước này phải nhượng quyền quản lý một cảng nước sâu cho Trung Quốc trong 99 năm do không thể trả các khoản nợ trong khuôn khổ Sáng kiến Vành đai và Con đường.

Hồi tháng 8, Malaysia đã hành động kịp thời khi hủy 3 dự án do Trung Quốc hỗ trợ, gồm dự án đường sắt 20 tỷ USD, do nhận thấy không đủ khả năng chi trả.

Phát biểu tại cuộc họp tại Bali, Thứ trưởng Bộ Tài chính Trung Quốc Zou Jiayi cho biết: “Chính phủ Trung Quốc coi trọng sự ổn định, chúng tôi là những người cho vay. Nhưng Sáng kiến Vành đai và Con đường không phải là chương trình viện trợ. Đây không phải kế hoạch Marshall, mà một sáng kiến phát triển dựa trên cơ chế thị trường và được thúc đẩy bởi các động lực từ thị trường”.

Tuy vậy, nhiều người vẫn hoài nghi về cái gọi là động lực thị trường của Trung Quốc khi hầu hết các dự án do Trung Quốc rót vốn trong khuôn khổ Sáng kiến Vành đai và Con đường đều do các công ty Trung Quốc thực hiện và sử dụng người lao động Trung Quốc.

Một báo cáo tài chính của Pháp được công bố tuần này đã ca ngợi Sáng kiến Vành đai và Con đường vì đã khắc phục những điểm yếu về cơ sở hạ tầng trong một số lĩnh vực. Tuy nhiên, báo cáo cũng chỉ ra rằng chỉ 3,4% các dự án do Trung Quốc rót vốn được thực hiện bởi các công ty nước ngoài, còn lại đều do các công ty Trung Quốc đảm nhận. Theo báo cáo, 91% doanh thu thu được từ dự án cảng Gwadar tại Pakistan sẽ mang lại lợi ích cho Trung Quốc trong vòng 40 năm tới.

Theo Thứ trưởng Zou, việc các dự án do Trung Quốc rót vốn ở nước ngoài sử dụng nhiều lao động Trung Quốc chỉ đơn giản để đảm bảo sự hiệu quả về kinh phí. Tuy nhiên, quan chức Trung Quốc cũng cho biết Bắc Kinh luôn khuyến khích các công ty Trung Quốc tận dụng nguồn lao động tại địa phương.

Thành Đạt

Theo AFP

MỚI NHẤT
Tổng thống Trump đánh tiếng Bộ trưởng Quốc phòng có thể rời chính quyền
Tổng thống Trump đánh tiếng Bộ trưởng Quốc phòng có thể rời chính quyền

(Dân trí) - Tổng thống Mỹ Donald Trump trong một cuộc trả lời phỏng vấn mới đây nói rằng, mặc dù quan hệ giữa ông với Bộ trưởng Quốc phòng James Mattis "rất tốt" nhưng ông không loại trừ khả năng ông Mattis sẽ rời chính quyền.

Thứ hai, 15/10/2018 - 07:00

Máy bay chở Hoàng tử Harry và Công nương bị sét đánh
Máy bay chở Hoàng tử Harry và Công nương bị sét đánh

(Dân trí) - Máy bay chở Hoàng tử Anh Harry và Công nương Meghan đã may mắn vượt qua nguy hiểm khi bị sét đánh trên đường tới Hà Lan.

Chủ nhật, 14/10/2018 - 04:30

Ông Trump khó xử vì hợp đồng vũ khí trăm tỷ USD với Ả rập Xê út
Ông Trump khó xử vì hợp đồng vũ khí trăm tỷ USD với Ả rập Xê út

(Dân trí) - Mặc dù cảnh báo sẽ trừng phạt cứng rắn Ả rập Xê út vì lùm xùm quanh vụ nhà báo Jamal Khashoggi nghi bị sát hại, song Tổng thống Mỹ Donald Trump cũng lưu ý Mỹ sẽ "tự trừng phạt" mình nếu ngừng các thương vụ bán vũ khí cho Ả rập Xê út.

Chủ nhật, 14/10/2018 - 03:08

Bi hài chuyện lên xuống của quan tham Trung Quốc
Bi hài chuyện lên xuống của quan tham Trung Quốc

Ngày 11/10 vừa qua, Ủy ban Kiểm tra kỷ luật - Ủy ban Giám sát thành phố Trùng Khánh (Trung Quốc) đã cho phát hành tài liệu “Dùng giáo trình sống để thức tỉnh những người đang trong mơ - Trùng Khánh xử lý phần sau của Vụ án Ngô Đức Hoa”.

Chủ nhật, 14/10/2018 - 01:20

Nhà báo nước ngoài trải nghiệm “một thế giới khác” tại Triều Tiên
Nhà báo nước ngoài trải nghiệm “một thế giới khác” tại Triều Tiên

(Dân trí) - Các nhà báo nước ngoài đã có dịp trải nghiệm những điều mới mẻ tại Triều Tiên trong chuyến thăm tới đất nước đặc biệt này nhân kỷ niệm 70 năm ngày Quốc khánh.

Chủ nhật, 14/10/2018 - 10:59

Đệ nhất phu nhân Mỹ bất ngờ tiết lộ ẩn ý sau chiếc áo khoác gây tranh cãi
Đệ nhất phu nhân Mỹ bất ngờ tiết lộ ẩn ý sau chiếc áo khoác gây tranh cãi

(Dân trí) - Đệ nhất phu nhân Mỹ Melania Trump mới đây bất ngờ chia sẻ về lý do bà mặc chiếc áo khoác mang dòng chữ "Tôi không quan tâm" từng gây tranh cãi trong dư luận.

Chủ nhật, 14/10/2018 - 10:44

Nga chuẩn bị vai trò vô thời hạn ở Syria
Nga chuẩn bị vai trò vô thời hạn ở Syria

Một báo cáo mới cho biết, Nga sẽ sử dụng Syria cho mục đích huấn luyện quân sự trong những năm tới, như một phần trong mục tiêu của Tổng thống Vladimir Putin nhằm củng cố vị trí lãnh đạo toàn cầu.

Chủ nhật, 14/10/2018 - 09:43

Tàu sân bay Mỹ gửi thông điệp đến Nga
Tàu sân bay Mỹ gửi thông điệp đến Nga

(Dân trí) - Tàu sân bay USS Harry Truman của Mỹ trong tuần này đã đi vào vùng Biển Bắc để chuẩn bị cho Trident Juncture, cuộc tập trận lớn nhất kể từ thời Chiến tranh lạnh. Sự xuất hiện của USS Harry Truman được cho là gửi thông điệp đến Moscow.

Chủ nhật, 14/10/2018 - 09:18

Chánh Văn phòng Nhà Trắng yêu cầu quan chức Trung Quốc xin lỗi dưới cờ Mỹ
Chánh Văn phòng Nhà Trắng yêu cầu quan chức Trung Quốc xin lỗi dưới cờ Mỹ

(Dân trí) - Chánh Văn phòng Nhà Trắng John Kelly đã không chấp nhận lời xin lỗi từ phía Trung Quốc sau khi một nhân viên an ninh nước này xô xát với người mang vali hạt nhân của Tổng thống Donald Trump khi nhà lãnh đạo Mỹ tới Bắc Kinh năm ngoái.

Chủ nhật, 14/10/2018 - 09:02

Đội binh sĩ đưa chuyên gia Anh tới nơi "phát hiện buồng lái và đuôi MH370" ở Campuchia
Đội binh sĩ đưa chuyên gia Anh tới nơi "phát hiện buồng lái và đuôi MH370" ở Campuchia

Một đội binh sĩ sẽ dẫn người đàn ông Anh vào rừng rậm Campuchia để tìm chiếc máy bay mất tích MH370 sau tuyên bố sửng sốt của ông nói rằng đã phát hiện buồng lái và đuôi của máy bay mất tích có logo của hãng hàng không Malaysia trong khu rừng này.

Chủ nhật, 14/10/2018 - 08:16

Kinh tế Triều Tiên tăng trưởng bất chấp trừng phạt
Kinh tế Triều Tiên tăng trưởng bất chấp trừng phạt

(Dân trí) - Nền kinh tế Triều Tiên đã có sự tăng trưởng trong năm 2017 bất chấp hàng loạt lệnh trừng phạt của cộng đồng quốc tế do các chương trình vũ khí gây tranh cãi.

Chủ nhật, 14/10/2018 - 07:39

Lối thoát cuối đường hầm cho bế tắc thương mại Mỹ - Trung
Lối thoát cuối đường hầm cho bế tắc thương mại Mỹ - Trung

(Dân trí) - Nếu Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình có thể gặp nhau bên lề hội nghị thượng đỉnh G20 sắp tới tại Argentina đây được xem là cơ hội “vàng” để tháo gỡ những bế tắc hiện nay trong cuộc chiến thương mại giữa hai nước.

Chủ nhật, 14/10/2018 - 07:05

ĐÁNG QUAN TÂM
Chia sẻ hiếm của Đệ nhất phu nhân Mỹ về tin đồn tình ái của chồng
Chia sẻ hiếm của Đệ nhất phu nhân Mỹ về tin đồn tình ái của chồng

(Dân trí) - Đệ nhất phu nhân Mỹ Melania Trump đã lên tiếng về những tin đồn liên quan tới cuộc sống hôn nhân bị nghi là trục trặc của bà với Tổng thống Donald Trump.

Thứ bảy, 13/10/2018 - 03:32

Trải nghiệm đặc biệt trong 6 giờ công du Triều Tiên của Ngoại trưởng Mỹ
Trải nghiệm đặc biệt trong 6 giờ công du Triều Tiên của Ngoại trưởng Mỹ

(Dân trí) - Nhiều câu chuyện đặc biệt đã xảy ra trong chuyến công du của Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo tới Triều Tiên gần đây, bao gồm yêu cầu không được mang theo phiên dịch viên hoặc vệ sĩ có vũ trang tới gặp nhà lãnh đạo Kim Jong-un.

Thứ bảy, 13/10/2018 - 03:08

Mỹ tuyên bố sẽ cứng rắn hơn nữa với Trung Quốc về vấn đề Biển Đông
Mỹ tuyên bố sẽ cứng rắn hơn nữa với Trung Quốc về vấn đề Biển Đông

(Dân trí) - Quan chức cấp cao Mỹ cảnh báo rằng họ sẽ cứng rắn hơn nữa với Trung Quốc, yêu cầu Bắc Kinh phải thay đổi cách hành xử trên mọi lĩnh vực từ thương mại, quan hệ quốc, quốc tế, quân sự, và vấn đề Biển Đông.

Thứ bảy, 13/10/2018 - 10:59

Mỹ phát triển bộ 3 vũ khí siêu thanh “bất khả chiến bại” thách thức Nga, Trung
Mỹ phát triển bộ 3 vũ khí siêu thanh “bất khả chiến bại” thách thức Nga, Trung

(Dân trí) - Lo ngại có thể bị “hụt hơi” trong cuộc đua vũ khí siêu thanh với Nga và Trung Quốc, 3 lực lượng lục quân, không quân và hải quân Mỹ đang phối hợp chế tạo ra 3 biến thể vũ khí siêu thanh “không thể ngăn chặn".

Thứ bảy, 13/10/2018 - 09:53

Tổng thống Pháp, Thủ tướng Canada nhảy tưng bừng tại tiệc tối
Tổng thống Pháp, Thủ tướng Canada nhảy tưng bừng tại tiệc tối

(Dân trí) - Một đoạn video mới được chia sẻ cho thấy những khoảnh khắc vui vẻ của Tổng thống Pháp Emmanuel Macron và Thủ tướng Canada Justin Trudeau trong một bữa tiệc tối ở Armenia.

Thứ bảy, 13/10/2018 - 09:36

S-300 Nga vừa tới Syria, Mỹ đưa tàu chiến cập cảng Israel sau 20 năm
S-300 Nga vừa tới Syria, Mỹ đưa tàu chiến cập cảng Israel sau 20 năm

(Dân trí) - Tàu khu trục USS Ross của Hải quân Mỹ đã cập cảng tại Israel lần đầu tiên sau 20 năm, không lâu sau khi Nga chuyển hệ thống phòng thủ tên lửa S-300 cho Syria sau vụ rơi máy bay hồi tháng 9.

Thứ bảy, 13/10/2018 - 09:13

Chính phủ Papua New Guinea bị chỉ trích vì mua 40 siêu xe phục vụ APEC
Chính phủ Papua New Guinea bị chỉ trích vì mua 40 siêu xe phục vụ APEC

(Dân trí) - Chính phủ Papua New Guinea đang đối mặt với làn sóng chỉ trích sau khi nhập dàn 40 xe sang Maserati để chở các phái đoàn quốc tế tới dự hội nghị thượng đỉnh APEC kéo dài 2 ngày sắp tới.

Thứ bảy, 13/10/2018 - 08:41

Liên minh tình báo 5 nước "mở rộng" để đối phó Trung Quốc
Liên minh tình báo 5 nước "mở rộng" để đối phó Trung Quốc

5 quốc gia trong mạng lưới chia sẻ tình báo hàng đầu thế giới đã trao đổi thông tin mật về hoạt động của Trung Quốc ở nước ngoài với một số quốc gia khác kể từ đầu năm nay.

Thứ bảy, 13/10/2018 - 07:58

Căn cứ quân sự Mỹ tan hoang sau siêu bão “quái vật”
Căn cứ quân sự Mỹ tan hoang sau siêu bão “quái vật”

(Dân trí) - Nằm trên đường đi của siêu bão “quái vật” Michael, căn cứ không quân Tyndall tại bang Florida của Mỹ đã bị tàn phá nghiêm trọng với các máy bay quân sự hỏng hóc, lật ngược cùng cơ sở vật chất hư hại.

Thứ bảy, 13/10/2018 - 07:52

Siêu bão Michael tấn công nước Mỹ: 16 người chết, cả thị trấn bị xóa sổ
Siêu bão Michael tấn công nước Mỹ: 16 người chết, cả thị trấn bị xóa sổ

(Dân trí) - Siêu bão Michael đổ bộ vào vùng duyên hải Florida (Mỹ) được ví như "mẹ của các loại bom" đã gần như xóa sổ một thị trấn ven biển ở đây. 16 người đã thiệt mạng vì cơn bão này.

Thứ bảy, 13/10/2018 - 07:35

Cựu luật sư ông Trump bỏ đảng Cộng hòa, quay về đảng Dân chủ
Cựu luật sư ông Trump bỏ đảng Cộng hòa, quay về đảng Dân chủ

Cựu luật sư của Tổng thống Mỹ Donald Trump - ông Michael Cohen vừa quyết định bỏ đảng Cộng hòa quay về với đảng Dân chủ.

Thứ bảy, 13/10/2018 - 07:31

Video phiên bản “rồng lửa” S-300 Nga chuyển cho Syria ồ ạt khai hỏa trong diễn tập
Video phiên bản “rồng lửa” S-300 Nga chuyển cho Syria ồ ạt khai hỏa trong diễn tập

(Dân trí) - Không quân Nga đã khai hỏa hệ thống phòng thủ tên lửa S-300PM, phiên bản vừa được Moscow chuyển cho Syria, trong cuộc diễn tập ở Astrakhan.

Thứ bảy, 13/10/2018 - 06:49