Mỹ lên dây cót động binh, Iran nêu yêu cầu then chốt

(Dân trí) - Phó Tổng thống Mỹ JD Vance vẫn cảnh báo khả năng hành động quân sự với Iran, trong khi Tehran cũng đưa ra yêu cầu với Washington.

Mỹ lên dây cót động binh, Iran nêu yêu cầu then chốt - 1

Tàu sân bay USS Gerald R. Ford của Mỹ rời vịnh Souda trên đảo Crete, Hy Lạp hôm 26/2 trong hành trình đến Trung Đông (Ảnh: Reuters).

Mỹ vẫn để ngỏ phương án quân sự với Iran

Theo nguồn tin từ ABC News, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã nghe báo cáo từ Tư lệnh Bộ Chỉ huy Trung tâm Mỹ Brad Cooper về các phương án quân sự khả thi đối với Iran.

Trước đó, Phó Tổng thống Mỹ JD Vance ngày 27/2 tuyên bố ông chắc chắn rằng một cuộc tấn công tiềm tàng của Mỹ vào Iran sẽ không dẫn đến một cuộc xung đột kéo dài ở Trung Đông.

"Ý tưởng rằng chúng ta sẽ sa lầy vào một cuộc chiến ở Trung Đông trong nhiều năm mà không thấy hồi kết - điều đó là không thể xảy ra", ông nói với báo Washington Post trong một cuộc phỏng vấn.

Theo Phó Tổng thống Vance, ông không biết Tổng thống Trump sẽ quyết định làm gì với Iran. Ông cho biết các khả năng bao gồm "các cuộc tấn công quân sự để đảm bảo Iran không thể sở hữu vũ khí hạt nhân", hoặc giải quyết "vấn đề bằng con đường ngoại giao".

Mặc dù để ngỏ phương án quân sự, ông Vance cho biết chính quyền Mỹ vẫn ưu tiên giải quyết vấn đề chương trình hạt nhân của Iran bằng biện pháp hòa bình.

"Tôi nghĩ tất cả chúng ta đều thích phương án ngoại giao hơn. Nhưng điều đó thực sự phụ thuộc vào những gì Iran làm và những gì họ nói",  ông Vance nhận định.

"Tôi nghĩ rằng chúng ta phải tránh lặp lại những sai lầm trong quá khứ", ông Vance nói thêm, đề cập đến các chiến dịch quân sự trước đây của Mỹ ở Trung Đông.

"Tôi cũng nghĩ rằng chúng ta phải tránh việc quá chú trọng vào những bài học từ quá khứ. Chỉ vì một tổng thống đã mắc sai lầm trong một cuộc xung đột quân sự không có nghĩa là chúng ta không bao giờ có thể tham gia vào một cuộc xung đột quân sự nữa. Chúng ta phải cẩn trọng về điều đó, nhưng tôi nghĩ tổng thống đang rất cẩn trọng”, Phó Tổng thống Mỹ nhấn mạnh.

Vào tháng 1, Nhà Trắng cho biết Mỹ đang nghiêm túc xem xét việc sử dụng vũ lực nhằm vào Iran. Vào thời điểm đó, Washington bày tỏ hy vọng rằng Tehran sẽ quay trở lại bàn đàm phán và đồng ý với một thỏa thuận "công bằng và bình đẳng", ngụ ý từ bỏ hoàn toàn vũ khí hạt nhân.

Chính quyền Iran đã nhiều lần tuyên bố nước này không có ý định phát triển vũ khí hạt nhân.

Lầu Năm Góc đã tập trung lực lượng quân sự đáng kể, bao gồm hai nhóm tác chiến tàu ​​sân bay, ở Trung Đông. Ngày 19/2, chính quyền Mỹ tuyên bố đã cho Iran tối đa 15 ngày để đạt được thỏa thuận.

Vòng đàm phán thứ ba giữa Mỹ và Iran đã được tổ chức tại Geneva hôm 26/2, với vai trò trung gian của Oman. Phái đoàn Iran do Ngoại trưởng Abbas Araghchi dẫn đầu, phía Mỹ do Đặc phái viên Steve Witkoff và doanh nhân Jared Kushner dẫn đầu.

Iran nêu yêu cầu với Mỹ

Iran tuyên bố Mỹ sẽ phải từ bỏ những “yêu cầu quá mức” nếu muốn đạt được thỏa thuận nhằm hạ nhiệt căng thẳng.

Sau cuộc đàm phán tại Geneva ngày 26/2, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi nói rằng các cuộc đàm phán với Mỹ “đã đạt được tiến triển rất tốt và đã đi sâu một cách rất nghiêm túc vào các nội dung cốt lõi của một thỏa thuận, bao gồm chương trình hạt nhân và dỡ bỏ các lệnh trừng phạt”.

Ngày 27/2, Ngoại trưởng Araghchi nói với người đồng cấp Ai Cập rằng “thành công trên con đường này đòi hỏi sự nghiêm túc và thực tế từ phía bên kia, đồng thời tránh mọi tính toán sai lầm và yêu cầu quá mức”.

Ông Araghchi cho biết vòng đàm phán tiếp theo sẽ diễn ra "có lẽ trong vòng chưa đầy một tuần", trong khi các cuộc thảo luận tại cơ quan hạt nhân của Liên hợp quốc sẽ bắt đầu ở Vienna vào ngày 2/3.

Trong khi Iran khẳng định các cuộc đàm phán chỉ tập trung vào chương trình hạt nhân của nước này, Mỹ lại muốn chương trình tên lửa của Iran và sự hỗ trợ của Tehran dành cho các nhóm vũ trang trong khu vực cũng phải bị hạn chế.

Wall Street Journal ngày 26/2 đưa tin nhóm đàm phán của ông Trump sẽ yêu cầu Iran tháo dỡ 3 cơ sở hạt nhân chính và giao nộp toàn bộ uranium làm giàu còn lại cho Mỹ.

Các quan chức Iran nhiều lần tuyên bố năng lực tên lửa của Iran là "lằn ranh đỏ" và không phải là vấn đề để đàm phán.

Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi cũng vạch "lằn ranh đỏ”, loại trừ khả năng đàm phán về chương trình tên lửa đạn đạo hay các liên minh khu vực của nước này, cho rằng những vấn đề đó không liên quan đến hạt nhân. 

Ông nhấn mạnh chương trình làm giàu uranium của Iran hoàn toàn vì mục đích hòa bình và bắt nguồn từ quyền chủ quyền của đất nước.

Theo Tass, Sputnik