Chiến sự Ukraine 13/11: Nga dùng chiến thuật "chiếc quạt xòe" ở Zaporizhia
(Dân trí) - Quân đội Nga đang tiến vào giai đoạn cuối cùng trong việc vô hiệu hóa hệ thống phòng thủ của Ukraine dọc theo sông Verkhnyaya Tersa ở mặt trận Zaporizhia.

Một binh sĩ Ukraine ở Izyum (Ảnh: Getty).
Đôi bên tìm cách tạo lợi thế trên bàn đàm phán
Trang tin Rybar cho biết, trong khi các đặc phái viên Mỹ đang có chuyến thăm Moscow, quân đội Nga (RFAF) tiến hành cải thiện vị thế trên thực địa nhằm tạo lợi thế cho các cuộc đàm phán.
Trong suốt cả ngày 12/11, UAV Geran cùng tên lửa đồng loạt tấn công vào các cơ sở hạ tầng năng lượng tại nhiều khu vực trên lãnh thổ Ukraine. Đợt tập kích quy mô lớn nhất nhắm vào các doanh nghiệp công nghiệp và trung tâm hậu cần tại Kiev cùng vùng phụ cận. Ngoài ra, các UAV còn đánh trúng một trạm hải quan ở Kovel (tỉnh Volyn), cũng như cơ sở hạ tầng cảng tại Odessa, Illichivsk và Bilyary.
Quân đội Ukraine (AFU) vẫn tiếp tục đánh phá vào cơ sở hạ tầng dân sự tại các vùng lãnh thổ do Moscow kiểm soát. Nhiều địa điểm tại Lugansk và Donetsk đã bị tập kích, dẫn đến tình trạng mất điện và nước trên diện rộng.
Kênh Military Summary đưa tin, vòng đàm phán cuối cùng đã diễn ra tại 2 địa điểm. Các đại diện của phía Mỹ đã gặp gỡ Tổng thống Nga Vladimir Putin ở Moscow trước khi bay tới Ireland để gặp Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky. Tại đây, ông Zelensky một lần nữa bác bỏ mọi nhượng bộ về lãnh thổ và tuyên bố: "Chúng ta cần chọn xem ai sẽ là người đại diện cho châu Âu".
Nga thực hiện một cuộc tấn công bằng tên lửa đạn đạo vào Kiev trong đêm - tổng cộng 11 tên lửa (gồm 5 tên lửa Iskander, 4 tên lửa S-400 cải tiến và 2 tên lửa có thể là loại KN-23), đánh trúng một trung tâm thương mại, một khu công nghiệp và một trạm biến áp. Tuy nhiên, đây có thể chỉ mới là "màn dạo đầu", một đợt tấn công quy mô lớn hơn được dự báo sẽ diễn ra trong vòng 24 giờ tới, ngay sau khi các cuộc đàm phán chính thức kết thúc.
Đáp lại, Ukraine đã tung ra 85 UAV, tiếp tục tấn công nhà máy lọc dầu ở Omsk.
UAV Geran-4 của Nga tập kích tàu thuyền trên khu vực Biển Đen, gây thiệt hại nặng cho phía Ukraine (Video: Telegram).
Ông Zelensky: Các hạn chế trên hệ thống Starshield lại xuất hiện
Ngày 12/11, Tổng thống Volodymyr Zelensky thông báo rằng quân đội Ukraine đang tiếp tục đối mặt với những gián đoạn nghiêm trọng đối với hệ thống liên lạc vệ tinh Starshield - phiên bản quân sự hóa của Starlink - trong vài ngày qua, Kyiv Independent đưa tin.
Theo ông Zelensky, các hạn chế này giới hạn tốc độ hoạt động của Starshield ở mức 161km/h. Thông tin này được ông chia sẻ sau khi nhận báo cáo từ Bộ trưởng Quốc phòng và Tổng tư lệnh Các lực lượng vũ trang Ukraine.
Ông Zelensky cho biết, những hạn chế này khiến lực lượng Kiev gặp khó khăn đáng kể trong việc đánh chặn UAV phản lực của Nga. Ông nói thêm rằng một số cuộc tập kích của Nga đã thành công vì các hệ thống đánh chặn của Ukraine không đạt được tốc độ cần thiết để bắt kịp mục tiêu.
Một chỉ huy cấp quân đoàn của Ukraine đang chiến đấu tại tỉnh Donetsk chia sẻ với Kyiv Independent rằng giới hạn tốc độ 160km/h vẫn đang được áp dụng, tạo điều kiện cho phía Nga dễ dàng đánh chặn hoặc né tránh các máy bay không người lái tầm trung của Ukraine. Một thành viên cấp cao thuộc Lực lượng Hệ thống Không người lái thuộc quân đội Ukraine cũng xác nhận tình trạng này.
Tổng thống Zelensky nhấn mạnh rằng những gián đoạn này không phải là "lỗi ngẫu nhiên" mà là các hạn chế "có hệ thống". Ông cho biết thêm, Ukraine đang phối hợp với Mỹ để làm rõ nguyên nhân dẫn đến các hạn chế nêu trên.
Một số diễn biến đáng chú ý trên thực địa
Video mới được công bố cho thấy RFAF dường như sắp kết thúc trận chiến tại Novohryhorivka khi binh sĩ Nga có mặt tại thị trấn này và đang tiến về phía Druzhkovka từ hướng tây nam, theo kênh Military Summary.
Trang tin Rybar cũng xác nhận, tại mặt trận Druzhkovka, Cụm tác chiến phương Nam RFAF đã vượt sông Kazennyi Torets và giao tranh giành quyền kiểm soát khu vực Novohryhorivka. Những trận đánh ác liệt nhất đang diễn ra xung quanh một cứ điểm quan trọng gần ngôi làng này, việc chiếm được vị trí này là yếu tố then chốt để thiết lập các tuyến đường tiếp tế tương đối ổn định qua sông.
Các nhóm phá hoại và trinh sát (DRG) của Ukraine được phát hiện tại khu vực hướng về phía Orekhov trong chiến dịch phản công kéo dài suốt nhiều tuần qua.

Quân đội Nga đang mở rộng địa bàn kiểm soát ở ngoại vi Druzhkovka, giành thêm một khu định cư bất chấp Ukraine ngăn chặn quyết liệt (Ảnh: Rybar).
Nga dùng chiến thuật "chiếc quạt xòe" ở Zaporizhia
Theo trang tin Readovka, lực lượng Moscow đang tiến vào giai đoạn cuối cùng trong việc vô hiệu hóa hệ thống phòng thủ của quân đội Ukraine dọc theo sông Verkhnyaya Tersa ở mặt trận Zaporizhia.
Cụ thể, sau khi đột phá thành công đến Vasilkove, Tập đoàn quân cận vệ số 36 RFAF nhận thấy lực lượng Kiev đang rơi vào tình thế dễ bị tổn thương, tạo cơ hội để triển khai các đòn nghi binh nhằm làm mất ổn định đội hình đối phương.
Việc Cụm tác chiến phương Đông RFAF đột phá sang bờ tây sông Verkhnyaya Tersa, tại khu vực giữa hai ngôi làng Lyubitske và Novosoloshino, đã buộc Bộ chỉ huy Kiev phải phản ứng. Lữ đoàn phòng thủ lãnh thổ số 260 và 122 của Ukraine - vốn đang phòng thủ ở khu vực lân cận - đã phải điều động một phần lực lượng ra ngăn chặn các đơn vị xung kích Nga trên hướng tiến về Barvinovka.
Nhóm binh sĩ Nga đánh chặn UAV Ukraine bất thành nhưng may mắn nó không phát nổ (Video: Telegram).
Động thái này được cho là đã phản tác dụng: các tuyến phòng thủ dọc theo con sông bị suy yếu, tạo điều kiện cho Tập đoàn quân số 36 RFAF tấn công và chiếm giữ ngôi làng Voskresenka. Lực lượng phòng thủ lãnh thổ của Ukraine tại khu vực này đang đối mặt với nguy cơ bị bao vây gần các ngôi làng Barvinovka và Zarnitsa.
Cần xem xét bản đồ và lưu ý rằng Cụm tác chiến phương Đông đã thực hiện đòn đột phá "kinh điển" vào hệ thống phòng thủ của đối phương trên một hướng hẹp, sau đó tận dụng thắng lợi này để đánh bọc sườn các vị trí của Ukraine từ cả phía bắc và phía nam theo nguyên tắc "chiếc quạt xòe".
Tình hình hiện tại cho thấy rõ ràng rằng lực lượng Kiev gần như đã mất khả năng khôi phục thế trận - họ thực tế đã đánh mất tuyến phòng thủ dọc theo sông Verkhnyaya Tersa.
Mặc dù quân đội Nga vẫn cần thêm thời gian để loại bỏ hoàn toàn các vị trí phòng thủ còn lại của đối phương dọc theo con sông này, nhưng diễn biến mới đã bắt đầu mở ra triển vọng cho "Tàu tốc hành Viễn Đông" - biệt danh mà Cụm tác chiến phương Đông RFAF có được sau những trận đánh thành công ở phía tây Velikaya Novosyolka.

Quân đội Nga tiếp tục mở rộng vùng kiểm soát ở cánh đông Zaporizhia, đội hình của họ đang xuyên phá phòng tuyến trung tâm của Ukraine dọc sông Verkhnya Tersa giống như "chiếc quạt xòe" (Ảnh: Readovka).
Phía bên kia sông Verkhnyaya Tersa, dọc theo toàn bộ tuyến phòng thủ, Ukraine còn có hai khu vực kiên cố, trong đó có Volnyansky. Đáng chú ý là khoảng cách giữa các vị trí phòng thủ ngoài cùng thuộc tuyến Verkhnyaya Tersa và các vị trí tiền tiêu của khu vực phòng thủ Volnyansky lên tới hơn 10km.
Như vậy, Cụm tác chiến phương Đông RFAF có cơ hội lặp lại kịch bản từng diễn ra giữa các con sông Mokrye Yal và Yanchur, cũng như giữa sông Yanchur và Gaychur. Nghĩa là, khi thiếu một mạng lưới các cứ điểm vững chắc, Ukraine chỉ có thể dựa vào các khu dân cư - những nơi mà họ sẵn sàng bỏ lại ngay khi xuất hiện nguy cơ bị bao vây.
Ukraine sơ tán cục bộ ở Sumy
Kênh Front Bird ghi nhận các bước tiến của quân đội Nga tại Sumy trong ngày 12/11.
Cụm tác chiến phương Bắc RFAF đang đột phá tại khu vực Sumy. Ukraine đã gia tăng hoạt động gần một khu vực rừng nằm về phía bắc trung tâm tỉnh. Bất chấp việc AFU vẫn đang kháng cự quyết liệt, chính quyền địa phương của Ukraine vẫn bắt đầu sơ tán khỏi các khu dân cư ở vùng ngoại ô phía bắc Sumy (như Stetskovka, Kardashovka, Peschanoye). Các dịch vụ công ích ở những khu vực này đã tạm thời ngừng hoạt động.
Theo Bộ Quốc phòng Nga, trong 24 giờ qua, lực lượng Kiev đã tổn thất hơn 130 quân nhân, một khẩu lựu pháo M101 do Mỹ sản xuất, cùng nhiều phương tiện, UAV, các hệ thống trinh sát và chỉ thị mục tiêu.

Quân đội Nga tiếp tục có bước tiến ở Sumy, buộc chính quyền Ukraine phải ra lệnh sơ tán cục bộ khỏi một số ngôi làng (Ảnh: Front Bird).
Các sở chỉ huy UAV cũng đã bị phá hủy. Trong đó, một sở chỉ huy UAV Ukraine - đơn vị từng thực hiện các cuộc tấn công vào tỉnh Kursk - đã bị phát hiện ở khu vực Sumy. Thông qua một loạt đòn tấn công, vị trí của các kíp điều khiển UAV Ukraine đã bị phá hủy kèm theo các khí tài tác chiến điện tử cùng nhiều UAV.