Ngành ô tô Thái Lan vận động tăng thuế với xe điện nhập khẩu từ Trung Quốc

Tranh luận giữa việc để người tiêu dùng được hưởng lợi từ xe điện nhập khẩu giá rẻ từ Trung Quốc hay bảo vệ ngành công nghiệp ô tô nội địa không chỉ diễn ra tại Malaysia.

Một liên minh gồm 10 hiệp hội ô tô đại diện cho hơn 1.500 doanh nghiệp tại Thái Lan đang vận động chính phủ tăng thuế đối với xe điện nhập khẩu nguyên chiếc (CBU) nhằm bảo vệ hệ sinh thái ô tô của nước này.

Theo trang The Nation, Hiệp hội Xe điện Thái Lan (EVAT), Hiệp hội Các nhà sản xuất linh kiện ô tô Thái Lan (TAPMA) cùng các nhóm ngành liên quan sẽ đệ trình một số đề xuất khẩn cấp lên chính phủ vào ngày 14/5, kêu gọi tăng thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xe điện nhập khẩu nguyên chiếc lên tối thiểu 32%.

Đây được coi là một phần trong các biện pháp nhằm ổn định ngành công nghiệp ô tô và linh kiện của Thái Lan.

Nhóm các bên liên quan cảnh báo rằng ngành công nghiệp ô tô Thái Lan đang đối mặt với “cuộc khủng hoảng nghiêm trọng nhất” khi đất nước chuyển dịch sang xe điện.

Theo họ, việc chuyển đổi quá nhanh sang xe điện, cùng với lợi thế về chi phí của các mẫu xe nhập khẩu nguyên chiếc từ Trung Quốc, có thể “làm suy yếu nghiêm trọng năng lực sản xuất trong nước và đe dọa sự tồn tại của các nhà sản xuất linh kiện ô tô Thái Lan”.

Nhóm này cho biết chi phí sản xuất xe tại Thái Lan hiện cao hơn khoảng 30-40% so với nhập khẩu các mẫu xe tương đương từ Trung Quốc, khiến các nhà sản xuất và nhà cung cấp linh kiện nội địa rơi vào thế bất lợi.

Do đó, các hiệp hội đề xuất tăng thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xe điện nhập khẩu nguyên chiếc lên tối thiểu 32%, để từ đó tạo ra khoảng cách thuế suất 30 điểm phần trăm so với xe điện sản xuất trong nước, vốn đang chịu thuế chỉ 2%.

Theo lập luận của nhóm này, mức thuế cao hơn sẽ giúp thu hẹp khoảng cách chi phí giữa xe lắp ráp trong nước (CKD) và xe nhập khẩu nguyên chiếc (CBU), đồng thời khuyến khích các hãng xe tiếp tục đầu tư vào sản xuất nội địa.

Việc họ kêu gọi chính phủ áp dụng các biện pháp thay thế mạnh mẽ hơn xuất phát từ lo ngại rằng sau khi chương trình hỗ trợ “EV 3.5” của Thái Lan kết thúc vào năm tới, các hãng xe Trung Quốc có thể quay lại nhập khẩu xe nguyên chiếc thay vì tiếp tục sản xuất tại Thái Lan.

Bên cạnh đó, liên minh này cũng đề xuất áp dụng hệ thống hạn ngạch nhập khẩu gắn trực tiếp với sản lượng sản xuất nội địa.

Theo đó, những doanh nghiệp có đầu tư thực chất vào sản xuất xe tại Thái Lan sẽ được phép nhập khẩu xe điện nguyên chiếc với mức thuế ưu đãi hiện tại là 10%. Tuy nhiên, hạn ngạch nhập khẩu sẽ không vượt quá 10% tổng sản lượng của mỗi doanh nghiệp.

Cuối cùng, nhóm này cũng kêu gọi áp dụng quy định tỷ lệ nội địa hóa tối thiểu 80% tính theo giá trị xe. Họ đề xuất sửa đổi phương pháp tính toán nhằm bịt các lỗ hổng hiện tại, cho rằng hệ thống hiện hành cần được siết chặt để ngăn việc lợi nhuận hoặc chi phí lao động bị tính theo cách làm “suy yếu mục tiêu hỗ trợ các nhà sản xuất linh kiện Thái Lan”.

Đây là điều mà các bên chịu ảnh hưởng trực tiếp từ làn sóng xe điện Trung Quốc mong muốn.

Thực tế là chi phí sản xuất nội địa, dù ở Thái Lan, Malaysia, ASEAN hay bất kỳ đâu trên thế giới, đều cao hơn so với mức mà các hãng xe Trung Quốc có thể đạt được tại quê nhà.

Vì vậy, nếu có quyền lựa chọn, các hãng xe này sẽ ưu tiên xuất khẩu xe nguyên chiếc, bởi điều đó cũng giúp giải tỏa phần nào công suất sản xuất khổng lồ, thậm chí dư thừa, của họ tại Trung Quốc.

Nếu một quốc gia muốn bảo vệ ngành công nghiệp ô tô của mình, cách duy nhất để ngăn “cơn sóng thần” này là dựng lên “bức tường chắn sóng” dưới dạng thuế và các hàng rào thương mại. Đó cũng là điều Malaysia đã làm. Gần đây, Bộ Đầu tư, Thương mại và Công nghiệp (MITI) nước này đã nâng rào cản đối với xe điện nhập khẩu nguyên chiếc.