Chủ nhật 26/04/2020 - 07:25

Ký sự đường 7: Con đường hào hùng một thời “đỏ lửa”

Dân trí Con đường 7 được xem như “chứng nhân lịch sử” trong chiến dịch Tây Nguyên. Trải qua 45 năm, những dấu tích chiến tranh đã nhạt nhòa nhưng không khí hào hùng một thời vẫn còn vang vọng.
>>Mặt trận lòng dân - Vũ khí làm nên chiến thắng 30/4/1975
>>Chiến thắng 30/4/1975: Đấu pháp chiến lược có một không hai

Trở lại chiến trường đường 7 năm xưa (nay là quốc lộ 25, tỉnh Gia Lai), chúng tôi lần theo những địa danh: đèo Tô Na, cầu Cây Sung, cầu Sông Bờ… nơi đã gieo rắc nỗi kinh hoàng và chết chóc cho kẻ thù. Vùng đất ấy giờ đây đang vươn mình trỗi dậy, người dân ấm no, xây dựng kinh tế.

Mặt trận ác liệt trên đường 7

Đầu tháng 3/1975, cả Tây Nguyên rạo rực trong không khí giải phóng, bộ đội ta giành áp đảo và giải phóng Buôn Ma Thuột (ngày 10/3/1975). Bị đánh trúng “tử huyệt”, hơn 15 nghìn tàn quân của chế độ Sài Gòn ở Tây Nguyên từ tỉnh Đăk Lăk buộc phải rút xuống đồng bằng qua con đường duy nhất là đường 7. Những ngày đỏ lửa ấy, đường 7 đã chứng kiến cảnh tượng dòng người hoảng loạn, giẫm đạp lên nhau kéo xuống đồng bằng.

Năm 2016, trên đường đi công tác tại thị xã Ayun Pa (Gia Lai), chúng tôi từng gặp người cựu chiến binh Vũ Xuân Mân (nguyên là Chính trị viên Huyện đội H11 huyện Phú Thiện - Ia Pa, nay thuộc tỉnh Gia Lai), là người đã trực tiếp tham gia nhiều trận chiến trên con đường 7 thời đó. Năm 2016, ông Mân đã 83 tuổi, ông kể cho chúng tôi nghe những ký ức hào hùng về trận truy kích địch lớn nhất trong lịch sử chiến tranh Đông Dương trên đường 7.

Ký sự đường 7: Con đường hào hùng một thời “đỏ lửa” - 1

Ông Vũ Xuân Mân, người đã chiến đấu trên con đường 7 năm 1975 (Ảnh chụp năm 2016).

Lúc đó, đường 7 là mặt trận ác liệt nhất. Liên tiếp những trận truy kích địch trên đoạn đường dài chừng 10km từ cầu Sông Bờ đến chân đèo Tô Na thuộc địa phận thị xã Hậu Bổn (tỉnh Phú Bổn cũ, nay là thị xã Ayun Pa, Gia Lai). Đây là đoạn đường “yết hầu”, một bên là vách núi cao, một bên là vực sâu hun hút. Lượng người dân, binh lính và phương tiện quân sự địch ào ạt tháo chạy, chen lấn giẫm đạp lên nhau, tắc nghẽn cả con đường. Bọn ngụy quyền, binh lính địch còn dã man dí súng xua đuổi dân thường đi trước làm bia đỡ đạn nhằm gây sức ép ngăn cản sự truy kích của bộ đội ta, để chúng thoát thân…

Khoảng sáng ngày 18/3/1975, nhiều mũi tiến công lực lượng Sư 320 của ta đã được lệnh nằm ở đường 7 chờ địch. Trong 2 ngày 18 đến 19/3, nhiều trận đánh ác liệt, dữ dội giữa Sư đoàn 320 của ta và quân địch đã diễn ra ở Trại Ngô Quyền, Sân bay Phú Bổn, cầu Sông Bờ, cầu Cây Sung, đèo Tô Na…

Sau nhiều trận đánh ác liệt, chúng ta đã đánh sập cầu Sông Bờ nhằm chặn đường thoát của địch. Lúc này, hàng ngàn xe máy và phương tiện quân sự của địch bị dồn ứ từ đèo Tô Na đến cầu Sông Bờ. Quá hoảng loạn, đội hình địch tan tác, chồng chéo lên nhau, khói lửa ngút trời, xác binh lính địch chết “ngổn ngang” trên dòng sông Ba.

Ký sự đường 7: Con đường hào hùng một thời “đỏ lửa” - 2

Cầu Sông Bờ ngày nay.

Lúc đó, đường 7 được xem là “vùng đất chết”, nơi đặt dấu chấm hết cho toàn bộ quân đoàn 2, quân khu 2 ngụy tại chiến trường Tây Nguyên. Đến 12h ngày 19/3/1975, Sư đoàn bộ binh 320 của ta đã làm chủ chiến trường, giải phóng hoàn toàn tỉnh Phú Bổn (nay là huyện Phú Thiện, Ia Pa, Krông Pa và thị xã Ayun Pa tỉnh Gia Lai).

Chiến thắng Đường 7- Sông Bờ là đòn quyết định làm phá sản hoàn toàn kế hoạch rút lui chiến lược của Thiếu tướng, Tư lệnh Quân đoàn 2 ngụy Phạm Văn Phú. Những địa danh như: cầu sông Bờ, cầu Cây Sung, đèo Tô Na đã trở thành nỗi khiếp sợ của những hàng ngàn quân địch.

Hồi sinh từ bom đạn

Sau 45 năm, con đường 7 huyền thoại năm xưa nay đã khoác áo mới. Hàng loạt nhà cao tầng, đường phố khang trang đã che đi nhiều dấu tích về một thời đỏ lửa trên con đường 7. Đường 7 cũng được đổi lên thành QL25 nối liền các huyện của tỉnh Gia Lai và dẫn về tỉnh Phú Yên.

Nơi ngã 3 sông Bờ (nay là thị xã Ayun Pa, Gia Lai) cũng đang chuyển mình thành trung tâm kinh tế - xã hội của vùng Đông Nam tỉnh. Những dãy phố dài năm xưa như xóm Hạo Đức, xóm Nhà Cháy, Ngã ba Cây Xoài… từng bị máy bay, đạn pháo của địch bắn phá tan hoang, thiêu cháy thành tro tàn, giờ đã san sát nhà tầng, nhà xây sầm uất.

Ký sự đường 7: Con đường hào hùng một thời “đỏ lửa” - 3

Đường 7 (quốc lộ 25) qua phường Sông Bờ (thị xã Ayun Pa) nay đã khang trang treo nhịp sống đô thị hóa

Dọc hai bên sân bay dân dụng Phú Bổn khi xưa đầy hố bom, vỏ đạn, vết thương chiến tranh, bây giờ cũng đã trở thành cánh đồng lúa nước 2 vụ xanh tốt. Một con đường Đông Trường Sơn đã được xây dựng bên rìa đông của phường Sông Bờ tiếp giáp với bờ sông Ba rồi nhập vào QL 25.

Phía hữu ngạn sông Bờ là các xã Ia Sao và Ia Rtô đang nỗ lực xây dựng nông thôn mới. Đồng bào Jrai trên vùng “chảo lửa” từng một thời chung sức với bộ đội đánh tan quân thù, giờ lại đang chung tay cùng phát triển kinh tế, xây dựng cuộc sống ấm no, hạnh phúc. Hai bên đường là những cánh đồng lúa nước vào độ chín vàng óng…

Ký sự đường 7: Con đường hào hùng một thời “đỏ lửa” - 4
Đài tưởng niệm chiến thắng Đường 7 – Sông Bờ.

Chiến thắng đường 7 - Sông Bờ đã được công nhận Di tích Lịch sử - Văn hóa cấp quốc gia và năm 2001. Trong không khí kỷ niệm 45 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30/4/1975 - 30/4/2020), người ta lại nhớ về một thời hào hùng nhưng không kém phần đau thương gắn liền với đường 7.

Chí Anh

MỚI NHẤT
Vụ rút súng sau va chạm giao thông: Súng giả bằng nhựa
Vụ rút súng sau va chạm giao thông: Súng giả bằng nhựa

(Dân trí) - Liên quan đến vụ người đàn ông rút súng vung vẩy sau va chạm giao thông, xảy ra tại huyện Vĩnh Lợi (tỉnh Bạc Liêu), qua điều tra ban đầu công an xác định đây là súng giả bằng nhựa.

Chủ nhật, 26/04/2020 - 03:03

Vụ cụ ông 74 tuổi bị rạch nát đầu: Người con trai trưởng lên tiếng
Vụ cụ ông 74 tuổi bị rạch nát đầu: Người con trai trưởng lên tiếng

(Dân trí) - Để tìm hiểu rõ vụ việc ông Đoàn T. (74 tuổi, trú xã An Mỹ, huyện Tuy An) bị đánh trọng thương, trong đó vùng đầu rách chằng chịt, PV Dân trí đã liên hệ làm việc với những người con của ông T.

Chủ nhật, 26/04/2020 - 02:53

Tập trung lên lịch xét xử các vụ án, kể cả thứ 7, chủ nhật
Tập trung lên lịch xét xử các vụ án, kể cả thứ 7, chủ nhật

(Dân trí) - Chánh án TAND Tối cao yêu cầu TAND các địa phương tập trung lên lịch xét xử, giải quyết các vụ việc, kể cả vào ngày thứ 7, chủ nhật để đảm bảo tiến độ, thời hạn giải quyết.

Chủ nhật, 26/04/2020 - 01:54

Tìm kiếm 2 phụ nữ trẻ mất tích khi đi hái măng
Tìm kiếm 2 phụ nữ trẻ mất tích khi đi hái măng

(Dân trí) - Hai phụ nữ trẻ tại xã miền núi ở Quảng Trị được cho là đã mất tích khi đi hái măng rừng. Lực lượng chức năng đang tập trung tìm kiếm nhưng chưa có kết quả.

Chủ nhật, 26/04/2020 - 12:59

Liên tiếp xảy ra giông lốc, mưa đá, Thanh Hóa hỏa tốc ứng phó
Liên tiếp xảy ra giông lốc, mưa đá, Thanh Hóa hỏa tốc ứng phó

(Dân trí) - Thời gian qua, trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa liên tiếp xảy ra mưa lớn, giông lốc, sét, mưa đá gây nhiều thiệt hại.

Chủ nhật, 26/04/2020 - 12:10

Điều tra nghi án con trai vác ghế đánh mẹ già
Điều tra nghi án con trai vác ghế đánh mẹ già

(Dân trí) - Theo lãnh đạo xã Tân Hợp, do người con trai thường xuyên rượu chè nên bà X. (hơn 60 tuổi) nhắc nhở con bớt uống và bị con trai đánh.

Chủ nhật, 26/04/2020 - 11:55

Truy ra "thủ phạm" tông chìm tàu cá, bỏ mặc 3 ngư dân suýt chết giữa biển
Truy ra "thủ phạm" tông chìm tàu cá, bỏ mặc 3 ngư dân suýt chết giữa biển

(Dân trí) - Các cơ quan chức năng Bình Định đã xác định "thủ phạm" tông chìm tàu cá Phú Yên, bỏ mặc 3 ngư dân giữa biển, xảy ra 15 ngày trước.

Chủ nhật, 26/04/2020 - 11:45

Ô tô bốc cháy ngùn ngụt, hàng chục chiếc xe máy mới bị thiêu rụi
Ô tô bốc cháy ngùn ngụt, hàng chục chiếc xe máy mới bị thiêu rụi

(Dân trí) - Một xe tải đậu bên đường đã bất ngờ bốc cháy dữ dội khiến hàng chục chiếc xe máy trên thùng xe tải bị thiêu rụi trơ khung.

Chủ nhật, 26/04/2020 - 11:39

Phạt 2 quán internet mở cửa trong mùa dịch
Phạt 2 quán internet mở cửa trong mùa dịch

(Dân trí) - Dù chưa được phép mở cửa trong giai đoạn phòng chống dịch Covid-19, 2 cửa hàng internet trên địa bàn TP Buôn Ma Thuột (Đắk Lắk) vẫn mở cửa cho hàng chục thanh thiếu niên tới “cày” game.

Chủ nhật, 26/04/2020 - 11:00

Ngành tòa án dựng tượng vua Lý Thái Tông làm biểu tượng công lý
Ngành tòa án dựng tượng vua Lý Thái Tông làm biểu tượng công lý

(Dân trí) - Hội đồng thẩm phán TAND Tối cao lựa chọn vua Lý Thái Tông là biểu tượng công lý của TAND và đang xin ý kiến để lựa chọn mẫu phác thảo tượng đặt tại trụ sở hệ thống tòa án trên toàn quốc.

Chủ nhật, 26/04/2020 - 10:16

Vụ lùi xe cán chết cháu bé rồi phi tang xác: Tài xế có họ với nạn nhân
Vụ lùi xe cán chết cháu bé rồi phi tang xác: Tài xế có họ với nạn nhân

(Dân trí) - Lùi xe thiếu quan sát, tài xế xe tải đã cán chết cháu bé hơn 1 tuổi. Sau khi gây tai nạn, nam tài xế bế xác nạn nhân đi nơi khác phi tang. Bước đầu xác định tài xế và nạn nhân có quan hệ họ hàng.

Chủ nhật, 26/04/2020 - 10:06

Quá khứ vợ chồng Nguyễn Xuân Đường lần đầu được công bố
Quá khứ vợ chồng Nguyễn Xuân Đường lần đầu được công bố

Ban chỉ đạo 1593 tỉnh Thái Bình lần đầu công bố thông tin chính thức về quá khứ vợ chồng Đường Nhuệ.

Chủ nhật, 26/04/2020 - 09:59

ĐÁNG QUAN TÂM
Sức sống mới ở quần đảo Trường Sa sau 45 năm giải phóng
Sức sống mới ở quần đảo Trường Sa sau 45 năm giải phóng

(Dân trí) - Song Tử Tây, Sinh Tồn, Trường Sa Lớn, Đá Hoa Lau, Thị Tứ... những cái tên nghe thân thương, của cha ông để lại, đang ngày ngày “thay da đổi thịt”.

Chủ nhật, 26/04/2020 - 07:09

Ký ức người lính già về 12 ngày đêm phá tuyến “phòng thủ thép” Xuân Lộc
Ký ức người lính già về 12 ngày đêm phá tuyến “phòng thủ thép” Xuân Lộc

(Dân trí) - 45 năm đã trôi qua nhưng ký ức về trận đánh Xuân Lộc đối với cựu chiến binh Đặng Đình Long vẫn còn vẹn nguyên. Với ông, đó là niềm tự hào xen lẫn nỗi đau khi nhớ về những đồng đội đã hy sinh

Chủ nhật, 26/04/2020 - 03:11

Người đàn ông rút súng "vung vẩy" sau va chạm giao thông
Người đàn ông rút súng "vung vẩy" sau va chạm giao thông

(Dân trí) - Một clip vừa xuất hiện trên mạng xã hội ghi lại hình ảnh một người đàn ông được cho là cầm súng chỉ trỏ sau va chạm giao thông trên đường ở Bạc Liêu đang gây xôn xao.

Chủ nhật, 26/04/2020 - 12:15

Thủ tướng chỉ đạo ứng phó, khắc phục hậu quả giông lốc, mưa đá
Thủ tướng chỉ đạo ứng phó, khắc phục hậu quả giông lốc, mưa đá

(Dân trí) - Thủ tướng Chính phủ vừa có Công điện 481/CĐ-TTg chỉ đạo tập trung ứng phó, khắc phục hậu quả mưa lớn, giông lốc, sét, mưa đá.

Thứ bảy, 25/04/2020 - 10:10

Máy xét nghiệm Covid-19 của Hải Phòng là đi mượn doanh nghiệp
Máy xét nghiệm Covid-19 của Hải Phòng là đi mượn doanh nghiệp

(Dân trí) - Theo thông tin từ Sở Y tế TP Hải Phòng hôm nay, 25/4, máy xét nghiệm Covid-19 đang sử dụng phục vụ công tác phòng chống dịch là mượn của một doamh nghiệp.

Thứ bảy, 25/04/2020 - 09:55

Cán bộ bảo vệ rừng tử vong trong chiếc cano bốc cháy
Cán bộ bảo vệ rừng tử vong trong chiếc cano bốc cháy

(Dân trí) - Ngày 25/4, cơ quan chức năng tại thị xã Hương Trà, tỉnh Thừa Thiên - Huế cho biết, các lực lượng đang điều tra, làm rõ một vụ cán bộ bảo vệ rừng chết trên cano đang bốc cháy.

Thứ bảy, 25/04/2020 - 09:48

Cất bốc hài cốt liệt sĩ, di vật bọc chữ "Viên" trong một trường học
Cất bốc hài cốt liệt sĩ, di vật bọc chữ "Viên" trong một trường học

(Dân trí) - Đội quy tập hài cốt liệt sĩ của Sư đoàn 968 đã phát hiện và cất bốc 1 hài cốt liệt sĩ, tại khuôn viên một trường học ở Quảng Trị.

Thứ bảy, 25/04/2020 - 08:47

Cưa thùng phi xăng phát nổ, người đàn ông bị chấn thương sọ não
Cưa thùng phi xăng phát nổ, người đàn ông bị chấn thương sọ não

(Dân trí) - Người đàn ông ở Lâm Đồng dùng máy cưa để cưa thùng phi nhưng bên trong thùng còn xăng nên thùng phát nổ, nạn nhân bị thương nặng.

Thứ bảy, 25/04/2020 - 06:21

Sở Y tế Thái Bình nói về việc đàm phán giảm giá máy xét nghiệm Covid-19
Sở Y tế Thái Bình nói về việc đàm phán giảm giá máy xét nghiệm Covid-19

(Dân trí) - Sở Y tế tỉnh Thái Bình cho biết, việc đàm phán giảm giá hệ thống thiết bị xét nghiệm Realtime PCR diễn ra cách đây gần 1 tháng và giá trị máy là 5,2 tỷ đồng.

Thứ bảy, 25/04/2020 - 05:42

Đình chỉ tổ CSGT xịt hơi cay vào xe chạy tốc độ cao, nghi gây tai nạn
Đình chỉ tổ CSGT xịt hơi cay vào xe chạy tốc độ cao, nghi gây tai nạn

(Dân trí) - Công an tỉnh Đồng Tháp đã quyết định tạm đình chỉ công tác tổ tuần tra CSGT xịt hơi cay vào xe máy đang chạy tốc độ cao, nghi là nguyên nhân khiến xe gặp tai nạn chết người.

Thứ bảy, 25/04/2020 - 05:24

Vì sao Hải Dương không mua máy xét nghiệm Covid-19 mới?
Vì sao Hải Dương không mua máy xét nghiệm Covid-19 mới?

(Dân trí) - Lãnh đạo Sở Y tế tỉnh Hải Dương cho biết, địa phương này không nhập máy mới mà tận dụng và nâng cấp hệ thống máy xét nghiệm virus HIV, viêm gan A, B... để tìm virus Corona chủng mới (Covid-19).

Thứ bảy, 25/04/2020 - 05:11

Lốc xoáy quét qua, "cuốn phăng" hàng chục căn nhà
Lốc xoáy quét qua, "cuốn phăng" hàng chục căn nhà

(Dân trí) - Chiều ngày 24/4, một trận lốc xoáy quét qua xã Vân Tây (huyện An Minh, tỉnh Kiên Giang) đã làm 37 căn nhà bị sập và tốc mái, hàng trăm người dân lâm cảnh màn trời chiếu đất.

Thứ bảy, 25/04/2020 - 03:24