Sắc lệnh di trú gây sốc của Tổng thống Trump: Những câu hỏi nhức nhối

Dân trí Sắc lệnh di trú mới của tân Tổng thống Donald Trump có phạm vi ảnh hưởng toàn cầu, trong đó đặc biệt là công dân của 7 quốc gia Hồi giáo mà ông nêu đích danh. Sắc lệnh đã gây ra làn sóng phản đối dữ dội khắp thế giới, khi các cuộc biểu tình bùng phát ở nhiều nơi.
>>Ông Trump tuyên bố sẽ tiếp tục cấp thị thực sau lệnh cấm 90 ngày
>>Các hãng hàng không “khóc dở mếu dở” vì sắc lệnh của ông Trump
>>Hỗn loạn vì lệnh cấm người tị nạn vào Mỹ của Tổng thống Trump


Tổng thống Mỹ Donald Trump (Ảnh: Reuters)

Tổng thống Mỹ Donald Trump (Ảnh: Reuters)

Tân Tổng thống Donald Trump ngày 27/1 đã ký một sắc lệnh gây xôn xao dư luận, dừng toàn bộ việc tiếp nhận người tị nạn trong 4 tháng và cấm công dân của 7 nước - gồm Iran, Iraq, Libya, Somalia, Sudan, Syria và Yemen - nhập cảnh vào Mỹ trong 90 ngày.

Quyết định của ông Trump đã bị vấp phải sự chỉ trích mạnh mẽ của cộng đồng quốc tế và các nhóm nhân quyền.

Nội dung chính của sắc lệnh là gì?


Iran, Iraq, Libya, Somalia, Sudan, Syria và Yemen bị nêu tên trong sắc lệnh di trú của ông Trump (Đồ họa: BBC)

Iran, Iraq, Libya, Somalia, Sudan, Syria và Yemen bị nêu tên trong sắc lệnh di trú của ông Trump (Đồ họa: BBC)

- Tạm dừng Chương trình tiếp nhận người tị nạn vào Mỹ trong 120 ngày.

- Cấm vô thời hạn đối với người tị nạn Syria.

- Cấm công dân từ 7 quốc gia Hồi giáo - Iran, Iraq, Libya, Somalia, Sudan, Syria và Yemen - nhập cảnh vào Mỹ trong 90 ngày. Một số loại thị thực, như đối với các nhà ngoại giao và Liên hợp quốc, không bị ảnh hưởng bởi sắc lệnh.

- Ưu tiên sẽ được dành cho các nhóm tôn giáo đang đối mặt với sự ngược đãi tại các quốc gia của họ. Trong một cuộc phỏng vấn, ông Trump đã đề cập tới các tín đồ Cơ đốc giáo tại Syria.

- Hạn ngạch 50.000 người tị nạn sẽ được chấp nhận vào năm 2017, so với giới hạn 110.000 người mà cựu Tổng thống Barack Obama đặt ra.

- Tạm dừng Chương trình miễn phỏng vấn thị thực, vốn cho phép các quan chức lãnh sự không phải phỏng vấn trực tiếp một số ứng viên nếu họ muốn gia hạn thị thực tạm thời trong một năm sau khi hết hạn.

- Những ngoại lệ có thể được xem xét dựa trên cơ sở từng trường hợp.

Sắc lệnh đang được thực thi như thế nào?


Làn sóng biểu tình nổ ra tại nhiều thành phố ở Mỹ (Ảnh: AFP)

Làn sóng biểu tình nổ ra tại nhiều thành phố ở Mỹ (Ảnh: AFP)

Theo BBC, đã xảy ra tình trạng hỗn loạn và không rõ ràng. Ví dụ, hiện vẫn chưa rõ sắc lệnh của ông Trump ảnh hưởng như thế nào tới các công dân của 7 quốc gia bị nêu tên trên hiện đang có thẻ xanh tại Mỹ. Giới chức đã cho biết rằng những người ở nước ngoài vào thời điểm sắc lệnh được ban bố sẽ phải được xem xét dựa trên từng trường hợp trước khi được phép trở lại Mỹ và việc kiểm tra bổ sung có thể được yêu cầu. Những người có thẻ xanh tại Mỹ được khuyên là nên hoãn các kế hoạch đi du lịch ở nước ngoài.

Một thẩm phán liên bang đã ra phán quyết tạm thời ngừng trục xuất những người có thị thực hoặc người tị nạn đang bị mắc kẹt tại các sân bay Mỹ, sau khi Liên đoàn Tự do Dân sự Mỹ (ACLU) đệ đơn kiến nghị về sắc lệnh của Tổng thống Trump. ACLU ước tính rằng có khoảng 100-200 người đã bị bắt giữ các sân bay Mỹ hoặc đang quá cảnh.

Các hành khách từ nhóm 7 quốc gia đi máy bay đang bị cản trở lên các chuyến bay đi Mỹ. Cũng có các bài viết cho biết các thành viên phi hành đoàn cũng bị cấm nhập cảnh vào Mỹ.

Sắc lệnh cũng áp dụng đối với những người mang hai quốc tịch. Ví dụ, một công dân Anh cũng có quốc tịch Iran sẽ có thể không được phép vào Mỹ, dù lệnh cấm không áp dụng đối với các công dân Anh.

Hiện cũng chưa rõ mức độ ảnh hưởng của việc ngừng Chương trình miễn phỏng vấn thị thực đối với các đề nghị cấp thị thực và các dịch vụ lãnh sự khắp thế giới. Các chuyên gia cho hay người xin thị thực có thể sẽ phải chờ đợi lâu hơn so với trước kia.

Có hợp pháp hay không?

Dường như bề ngoài thì không. Và các tòa án chắc chắn sẽ phải cân nhắc những tranh cãi của các bên.

Trong quá khứ, Mỹ từng cấm nhập cảnh đối với một số quốc gia hoặc toàn bộ khu vực.

Nhưng vào năm 1965, quốc hội Mỹ đã thông qua Đạo luật Di trú và Quốc tịch, trong đó nói rằng không ai “bị phân biệt chủng tộc trong việc cấp thị thực vì chủng tộc, giới tính, quốc tịch, nơi sinh hoặc ngày sinh”. Vì vậy, việc cấm hoàn toàn người tị nạn Syria nhập cảnh vào Mỹ cũng đủ để thách thức ông Trump tại tòa. Thực tế rằng nhóm 7 nước đều là các quốc gia Hồi giáo cũng làm tăng sức nặng đối với tranh cãi rằng sắc lệnh này “chống lại người Hồi giáo” - điều mà các trợ lý của ông Trump muốn bác bỏ.

Những người ủng hộ sắc lệnh của ông Trump đã đề cập tới các vụ tấn công khủng bố 11/9 và khả năng của chính quyền nhằm thực hiện các biện pháp để bảo vệ an ninh quốc gia.

Và họ cũng viện dẫn quyền lực của tổng thống bắt nguồn từ một luật năm 1952 về “người nước ngoài không thể nhận vào” để tạm dừng việc nhập cảnh đối với bất kỳ nhóm người nước ngoài nào mà ông Trump nhận thấy là đi ngược với lợi ích của Mỹ.

Họ cũng cho rằng các tổng thống Mỹ có thể gạt luật năm 1965 sang một bên. Ví dụ được viện dẫn nhiều nhất là Tổng thống Jimmy Carter từng “cấm cửa” một số người Iran trong cuộc khủng hoảng năm 1980, khi 52 người Mỹ bị bắt làm con tin tại Tehran.

Ông Trump nói gì?

Ông Trump nói rằng việc dừng chương trình tị nạn là cần thiết nhằm cho phép các cơ quan chính phủ có thời gian để đưa ra một hệ thống xét duyệt chặt chẽ hơn và để đảm bảo rằng thi thực không được cấp cho những cá nhân có thể gây ra mối đe dọa an ninh quốc gia.

Người Syria xin định cư tại Mỹ hiện cũng đã phải trải qua một quá trình kiểm tra nhân thân và an ninh phức tạp, một quá trình có thể mất từ 18-24 tháng.

Những người chỉ trích nói gì?


Trong số 84.995 người tị nạn đến Mỹ vào năm 2016 có 12.486 người đến từ Syria, theo Trung tâm nghiên cứu Pew (Ảnh: Reuters)

Trong số 84.995 người tị nạn đến Mỹ vào năm 2016 có 12.486 người đến từ Syria, theo Trung tâm nghiên cứu Pew (Ảnh: Reuters)

Các nhóm nhân quyền nói rằng sắc lệnh của ông Trump nhắm vào người Hồi giáo vì tín ngưỡng của họ. Các nhóm này tuyên bố họ sẽ thách thức động thái của ông về mặt pháp lý. Họ cũng nói chưa có người tị nạn nào bị kết án về các tội danh liên quan tới khủng bố.

Họ lập luận rằng các vụ tấn công gần đây nhất tại Mỹ do các công dân Mỹ hoặc các công dân từ các quốc gia không thuộc nhóm 7 nước trên gây ra. Ví dụ, vụ tấn công sân bay Fort Lauderdale (tháng 1/2017) do một công dân Mỹ gây ra. Vụ nổ súng tại hộp đêm Orlando (tháng 6/2016) do một công dân Mỹ có bố mẹ là người Afghanistan thực hiện. Vụ nổ súng tại San Bernardino (tháng 12/2015) do một công dân Mỹ có gốc mẹ là người Pakistan và một người Pakistan tiến hành.

Khi công bố sắc lệnh, ông Trump viện dẫn loạt tấn công khủng bố 11/9/2001. Nhưng không kẻ nào trong 19 tên không tặc thực hiện các vụ tấn công xuất thân từ các quốc gia có tên trong nhóm 7 nước. Các phần tử khủng bố này tới từ Ả-rập X-út, Các tiểu vương quốc Ả-rập thống nhất (UAE), Ai Cập và Li-băng.

Những người chỉ trích cũng nói rằng danh sách 7 nước của ông Trump chủ yếu bao gồm các quốc gia nghèo, bị tàn phá bởi chiến tranh.

An Bình

MỚI NHẤT
Cảnh sát Philippines tạm dừng chiến dịch chống ma túy
Cảnh sát Philippines tạm dừng chiến dịch chống ma túy

(Dân trí) - Cảnh sát Philippines tuyên bố sẽ tạm dừng chiến dịch bài trừ tệ nạn ma túy cho tới khi lực lượng này được thanh lọc. Quyết định được đưa ra sau khi một doanh nhân Hàn Quốc bị cảnh sát của quốc đảo Đông Nam Á bắt cóc và giết hại đòi tiền chuộc.

Thứ hai, 30/01/2017 - 02:45

Canada tiếp nhận những người mắc kẹt vì bị cấm nhập cảnh vào Mỹ
Canada tiếp nhận những người mắc kẹt vì bị cấm nhập cảnh vào Mỹ

Ngày 29/1, Chính phủ Canada tuyên bố tiếp nhận tạm thời các công dân của bảy quốc gia đang bị kẹt tại các sân bay của nước này do lệnh cấm nhập cảnh của Tổng thống Mỹ Donald Trump.

Thứ hai, 30/01/2017 - 01:00

Lãnh đạo Triều Tiên thị sát diễn tập xe tăng bộ binh
Lãnh đạo Triều Tiên thị sát diễn tập xe tăng bộ binh

Truyền hình nhà nước Triều Tiên cho biết, nhà lãnh đạo Kim Jong Un đi thị sát diễn tập mùa Đông của một đơn vị xe tăng bộ binh.

Thứ hai, 30/01/2017 - 12:00

Xả súng tại nhà thờ Hồi giáo ở Canada, 6 người thiệt mạng
Xả súng tại nhà thờ Hồi giáo ở Canada, 6 người thiệt mạng

(Dân trí) - Sáu người đã thiệt mạng trong một vụ xả súng xảy ra tại lễ cầu nguyện buổi tối trong một trung tâm Hồi giáo ở thành phố Quebec, Canada hôm 29/1 theo giờ địa phương.

Thứ hai, 30/01/2017 - 11:33

Mỹ đột kích nhà riêng trùm khủng bố al-Qaeda ở Yemen, nhiều người chết
Mỹ đột kích nhà riêng trùm khủng bố al-Qaeda ở Yemen, nhiều người chết

Có ít nhất 40 người chết trong một vụ đột kích của lực lượng đặc biệt Mỹ nhắm mục tiêu vào các nghi phạm khủng bố al-Qaeda vào sáng 29-1 (giờ địa phương) ở miền Nam Yemen.

Thứ hai, 30/01/2017 - 11:00

Thủ tướng Canada chúc Tết cộng đồng người Việt
Thủ tướng Canada chúc Tết cộng đồng người Việt

Ngày 28-1, Thủ tướng Canada đã gửi thư chúc Tết thân mật cộng đồng người Việt ở Canada.

Thứ hai, 30/01/2017 - 10:30

Hổ dữ cắn chết du khách trong vườn thú ở Trung Quốc
Hổ dữ cắn chết du khách trong vườn thú ở Trung Quốc

(Dân trí) - Một người đàn ông đã thiệt mạng sau khi bị hổ dữ tấn công tại một công viên ở thành phố Ninh Ba, Trung Quốc vào chiều qua, 29/1. Video về vụ tấn công kinh hãi đã được đăng tải trên mạng.

Thứ hai, 30/01/2017 - 10:05

Luật sư hàng đầu của Myanmar bị ám sát tại sân bay
Luật sư hàng đầu của Myanmar bị ám sát tại sân bay

(Dân trí) - Ông Ko Ni, luật sư kiêm cố vấn pháp lý hàng đầu của đảng Liên đoàn Quốc gia vì Dân chủ (NLD) cầm quyền ở Myanmar, đã bị bắn chết tại sân bay quốc tế Yangon sau khi trở về từ nước ngoài hôm 29/1.

Thứ hai, 30/01/2017 - 09:57

Chiến sự Syria: Quân đội Syria thẳng tiến tới al-Bab
Chiến sự Syria: Quân đội Syria thẳng tiến tới al-Bab

Các đơn vị quân đội Syria, chủ công là lực lượng Tigers sẽ tiến công với nhịp độ cao tiến về thành phố al-Bab.

Thứ hai, 30/01/2017 - 09:30

Chiến sự Syria: Quân Assad làm chủ Damascus, "phá tan" Palmyra
Chiến sự Syria: Quân Assad làm chủ Damascus, "phá tan" Palmyra

Quân đội chính phủ Syria tiếp tục tạo ra các bước ngoặt trên chiến trường khi đẩy lùi phiến quân IS ra khỏi các vị trí thuộc Damascus và Palmyra.

Thứ hai, 30/01/2017 - 09:00

Ông Trump cho Lầu Năm Góc 30 ngày để trình kế hoạch tiêu diệt IS
Ông Trump cho Lầu Năm Góc 30 ngày để trình kế hoạch tiêu diệt IS

Tổng thống Mỹ Donald Trump vừa ký sắc lệnh hành pháp yêu cầu Lầu Năm Góc đệ trình kế hoạch tiêu diệt Tổ chức Nhà nước Hồi giáo tự xưng (IS) trong vòng 30 ngày tới.

Thứ hai, 30/01/2017 - 08:30

Tổng thống Duterte yêu cầu Mỹ không lưu trữ vũ khí tại Philippines
Tổng thống Duterte yêu cầu Mỹ không lưu trữ vũ khí tại Philippines

(Dân trí) - Tổng thống Rodrigo Duterte này 29/1 đã yêu cầu Mỹ không lưu trữ vũ khí tại các doanh trại địa phương trong khuôn khổ của Thỏa thuận tăng cường hợp tác quốc phòng (EDCA) do Manila và Washington ký kết năm 2014.

Thứ hai, 30/01/2017 - 08:11

ĐÁNG QUAN TÂM
Nét đẹp tâm linh của người Việt tại Pháp ngày đầu năm
Nét đẹp tâm linh của người Việt tại Pháp ngày đầu năm

Đi lễ chùa ngày đầu năm mới đã trở thành một nét tâm linh của người Việt tại Pháp và nhiều gia đình Việt – Pháp.

Thứ hai, 30/01/2017 - 08:00

Ông Trump tuyên bố sẽ tiếp tục cấp thị thực sau lệnh cấm 90 ngày
Ông Trump tuyên bố sẽ tiếp tục cấp thị thực sau lệnh cấm 90 ngày

(Dân trí) - Tổng thống Donald Trump ngày 29/1 đã lên tiếng bảo vệ sắc lệnh cấm người nhập cư từ 7 nước đông dân Hồi giáo vào Mỹ do ông ký, đồng thời cho biết Washington sẽ tiếp tục cấp thị thực cho tất cả các nước sau 90 ngày thực thi lệnh cấm gây tranh cãi này.

Thứ hai, 30/01/2017 - 07:30

Thế giới sốc vì lệnh cấm nhập cư của Mỹ
Thế giới sốc vì lệnh cấm nhập cư của Mỹ

(Dân trí) - Sắc lệnh của chính quyền tân Tổng thống Mỹ Donald Trump ngừng tiếp nhận người tị nạn và cấm nhập cư đối với công dân 7 quốc gia Hồi giáo đang làm rúng động thế giới và vấp phải làn sóng chỉ trích.

Chủ nhật, 29/01/2017 - 09:21

Các hãng hàng không “khóc dở mếu dở” vì sắc lệnh của ông Trump
Các hãng hàng không “khóc dở mếu dở” vì sắc lệnh của ông Trump

(Dân trí) - Một loạt các hãng hàng không trên thế giới đã từ chối vận chuyển hành khách sau sắc lệnh cấm người nhập cư từ 7 quốc gia Trung Đông của tân Tổng thống Mỹ Donald Trump. Bản thân các hãng hàng không cũng rơi vào tình thế bị động, khi các thành viên phi hành đoàn từ 7 nước này bị cấm nhập cảnh vào Mỹ.

Chủ nhật, 29/01/2017 - 05:48

Mỹ rút khỏi TPP: Lộ rõ phương án thay thế
Mỹ rút khỏi TPP: Lộ rõ phương án thay thế

Tuyên bố rút khỏi TPP, Tổng thống Donald Trump đang thay thế các thỏa thuận đa phương bằng các hiệp định song phương.

Chủ nhật, 29/01/2017 - 05:22

Tàu chở gần 30 khách Trung Quốc mất tích ở vùng biển Malaysia
Tàu chở gần 30 khách Trung Quốc mất tích ở vùng biển Malaysia

(Dân trí) - Một tàu du lịch chở 31 người, trong đó có 28 khách Trung Quốc đã mất tích tối 28/1 ở vùng biển ngoài khơi Borneo, giới chức hàng hải Malaysia cho biết.

Chủ nhật, 29/01/2017 - 04:15

Thẩm phán Mỹ "chặn" sắc lệnh cấm người nhập cư của ông Trump
Thẩm phán Mỹ "chặn" sắc lệnh cấm người nhập cư của ông Trump

(Dân trí) - Một thẩm phán Mỹ đã ra phán quyết tạm thời ngừng trục xuất những người có thị thực hoặc người tị nạn đang bị mắc kẹt tại các sân bay Mỹ sau sắc lệnh “cấm cửa” người tị nạn đến từ 7 quốc gia Hồi giáo.

Chủ nhật, 29/01/2017 - 04:12

Hỗn loạn vì lệnh cấm người tị nạn vào Mỹ của Tổng thống Trump
Hỗn loạn vì lệnh cấm người tị nạn vào Mỹ của Tổng thống Trump

(Dân trí) - Sắc lệnh ngừng tiếp nhận người tị nạn, cấm người nhập cư từ 7 quốc gia Hồi giáo của tân Tổng thống Mỹ Donald Trump đang hứng phải làn sóng phản đối gay gắt, kéo theo các cuộc biểu tình, kiện cáo và sự hỗn loạn ở khắp nơi, Reuters cho biết.

Chủ nhật, 29/01/2017 - 11:20

Kiev muốn tái hòa nhập Crimea: '"Chỉ gây cười"
Kiev muốn tái hòa nhập Crimea: '"Chỉ gây cười"

"Các nỗ lực như vậy không có bất cứ ý nghĩa nào. Thậm chí, tôi nghĩ, chúng chỉ gây cười và sự khó chịu cho cộng đồng quốc tế"

Chủ nhật, 29/01/2017 - 10:11

Ông Obama có thể kiếm 20 triệu USD nhờ viết hồi ký
Ông Obama có thể kiếm 20 triệu USD nhờ viết hồi ký

(Dân trí) - Tổng thống Mỹ mãn nhiệm Barack Obama có thể thu về hơn 20 triệu USD nếu viết và xuất bản hồi ký về cuộc sống sau khi rời Nhà Trắng. Đó có thể sẽ là cuốn hồi ký đắt giá nhất trong số những hồi ký của các cựu tổng thống Mỹ.

Chủ nhật, 29/01/2017 - 10:06

Sinh viên Việt Nam và tết quê hương trên đất Mỹ
Sinh viên Việt Nam và tết quê hương trên đất Mỹ

Ngày 27/1, Hội sinh viên Việt Nam tại trường Cao đẳng cộng đồng Bắc Virginia đã tổ chức một buổi giao lưu văn nghệ đón Tết.

Chủ nhật, 29/01/2017 - 09:00

Tiết lộ cuộc điện đàm giữa ông Putin và Trump
Tiết lộ cuộc điện đàm giữa ông Putin và Trump

(Dân trí) - Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 28/1 đã có cuộc điện đàm với Tổng thống Nga Vladimir Putin theo đúng kế hoạch. Hai bên đã khẳng định lại cam kết củng cố quan hệ song phương Nga-Mỹ, hợp tác trong cuộc chiến chống khủng bố.

Chủ nhật, 29/01/2017 - 08:25