Lý do Mỹ liên tiếp phát tín hiệu về đàm phán khép lại xung đột ở Iran

Sau khi phát động cuộc chiến với Iran và tuyên bố về “sức mạnh và uy lực” của quân đội Mỹ, Tổng thống Trump đang cân nhắc tới phương án đàm phán với Tehran. Dù 2 bên vẫn còn "lệch pha" nhau trong hàng loạt các điều kiện và yêu cầu, một kịch bản đàm phán được xem là giải pháp tốt nhất vào lúc này để khép lại cuộc xung đột đã gây ảnh hưởng mạnh mẽ tới toàn thế giới. 

Theo Telegraph, sau gần 1 tháng giao tranh, dù gây thiệt hại lớn cho Iran, nhưng Mỹ cũng có vấn đề của riêng mình và ông Trump dường như đang muốn tìm cách rút khỏi cuộc chiến.

Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt hôm 25/3 cảnh báo rằng Mỹ sẽ tung các đòn tập kích mạnh mẽ nếu Iran không chấp nhận các điều khoản hòa bình của ông Trump.

Tuy nhiên, kho vũ khí đang giảm đi nhanh chóng có thể khiến Mỹ gặp khó khăn trong việc gia tăng các cuộc không kích trong thời gian tới, theo giới quan sát. Việc tiếp tục chiến đấu với cường độ dữ dội cũng sẽ có thể làm lộ ra những khoảng trống trong hệ thống phòng thủ, trong bối cảnh cuộc chiến đã khiến 13 binh sĩ Mỹ thiệt mạng.

Một báo cáo của Viện Dịch vụ Thống nhất Hoàng gia (RUSI) cho thấy Mỹ và các đồng minh đã sử dụng hơn 11.000 đơn vị đạn dược trong 16 ngày đầu của cuộc xung đột, với chi phí 26 tỷ USD.

Báo cáo ước tính Mỹ chỉ còn tối đa khoảng 1 tháng trước khi sụt giảm mạnh một số vũ khí quan trọng nhất: tên lửa phòng không THAAD, cùng các tên lửa tấn công mặt đất ATACMS và PrSM.

Trong khi chính quyền Iran vẫn duy trì quyền kiểm soát chặt chẽ ở eo biển Hormuz, ngoại giao được xem là giải pháp hiệu quả và ít tốn kém nhất để mở lại tuyến đường huyết mạch này.

Báo cáo của RUSI cho biết Mỹ đã phóng 198 tên lửa THAAD, hệ thống duy nhất của Washington có thể đánh chặn mục tiêu cả trong và ngoài khí quyển, trong 16 ngày đầu xung đột.

Ngoài ra, còn có 431 tên lửa phòng không SM-2, SM-3 và SM-6 của hải quân Mỹ, cùng 402 tên lửa Patriot cũng đã được sử dụng.

Mỹ vẫn có thể tiếp tục chiến đấu mà không cần những loại đạn dược này, nhưng điều đó đồng nghĩa với việc quân đội nước này sẽ phải đối mặt nhiều hơn với các cuộc tấn công bằng tên lửa và UAV của Iran có thể xuyên qua các lỗ hổng trong lá chắn phòng thủ.

Tuần trước, Armin Papperger, người đứng đầu tập đoàn quốc phòng Đức Rheinmetall, cảnh báo rằng các hệ thống phòng không tại Mỹ, Trung Đông và châu Âu đang đối mặt nguy cơ sụt giảm mạnh do cuộc chiến. Ông cảnh báo, nếu xung đột kéo dài thêm một tháng, sẽ “gần như không còn tên lửa nào”.

Một số chuyên gia từng cho rằng trong những ngày đầu chiến sự, kho dự trữ tên lửa đánh chặn của Mỹ sẽ không phải là vấn đề lớn vì Mỹ có thể nhanh chóng phá hủy năng lực tấn công của Iran.

Nhưng diễn biến thực sự trên thực địa đã khác. Dù Mỹ đã nhắm vào các bệ phóng tên lửa đạn đạo của Iran và các cuộc tấn công bằng tên lửa và UAV của Tehran đã giảm 90% so với đỉnh điểm, nhưng điều này vẫn khiến Washington tiêu hao nhanh chóng nguồn dự trữ vũ khí phòng thủ. Trong khi đó, Iran vẫn tiếp tục duy trì khả năng trả đũa.

Những vũ khí đã sử dụng trong vài tuần qua sẽ mất nhiều năm để bổ sung. Theo tính toán của RUSI, việc khôi phục kho dự trữ 535 tên lửa Tomahawk đã dùng sẽ mất ít nhất 5 năm.

Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth đã yêu cầu Quốc hội bổ sung 200 tỷ USD để chi trả cho cuộc chiến. Tuy nhiên, điều này không thể ngay lập tức tăng tốc sản xuất các loại vũ khí phức tạp, vốn cần rất nhiều thời gian và nguyên liệu.

James Mattis, cựu Bộ trưởng Quốc phòng trong nhiệm kỳ 1 của ông Trump, cho rằng dù Mỹ đã gây thiệt hại lớn cho Iran, nhưng họ vẫn chưa đạt được mục tiêu đề ra khi mở chiến dịch quân sự vào ngày 28/2.

Mong muốn của Nhà Trắng trong việc xóa bỏ năng lực tên lửa của Iran vẫn chưa đạt được, trong khi Iran vẫn có khả năng đe dọa lực lượng Mỹ và các nước vùng Vịnh, cũng như phong tỏa eo biển Hormuz.