Đường sắt 100.000 tỷ đồng: "Không vì số tiền viện trợ ít ỏi mà “lụy” Trung Quốc"

Dân trí Theo chuyên gia kinh tế Phạm Chi Lan, dự án đường sắt 100.000 tỷ đồng vừa được Bộ Giao thông Vận tải đưa ra có nhiều điểm bất hợp lý cả về công năng, hiệu quả và rủi ro.
>>Bộ Giao thông lên tiếng về tuyến đường sắt 100.000 tỷ đồng Trung Quốc “xin đám” tài trợ
>>Trung Quốc “xin đám” tài trợ Việt Nam chi phí nghiên cứu tuyến đường sắt 100.000 tỷ đồng
>>Đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng: Có liên quan đến kế hoạch "Vành đai - Con đường"?

Liên quan đến dự án đường sắt mà Bộ Giao thông Vận tải (GTVT) vừa đưa ra lấy ý kiến dư luận trước khi trình Chính phủ, Quốc hội, phóng viên báo Dân Trí đã có cuộc trao đổi ngắn với chuyên gia kinh tế cao cấp Phạm Chi Lan, nguyên thành viên Ban Nghiên cứu của cố Thủ tướng Phan Văn Khải.

Đường sắt 100.000 tỷ đồng: Không vì số tiền viện trợ ít ỏi mà “lụy” Trung Quốc - 1

Trung Quốc tài trợ Việt Nam 10 triệu Nhân dân tệ (gần 33 tỷ đồng) mục đích khảo sát làm đường sắt 100.000 tỷ đồng nối Việt Nam với Trung Quốc

Thưa bà, Bộ GTVT cùng các liên danh vừa đưa ra một dự án gây nhiều tranh cãi là xây dựng đường sắt nối 8 địa phương Việt Nam với Trung Quốc trị giá 100.000 tỷ đồng (4,3 tỷ USD), trong đó 33 tỷ đồng (10 triệu Nhân dân tệ) do Trung Quốc viện trợ không hoàn lại cho Việt Nam, bà có nhận định gì về dự án này? 

- Rõ ràng họ tài trợ để lấy suất xây dựng dự án này; phần tài trợ đó tất nhiên sẽ lái vào lợi ích của Trung Quốc và những điều chỉnh có lợi cho họ ở dự án trên.

Bộ GTVT báo cáo tuyến đường sắt sẽ chạy 15 chuyến/ngày. Việt Nam lấy đâu ra người và hàng để lấp đầy cho những tuyến tàu đó. Nói cho cùng, tuyến đường sắt này sẽ chạy có mục đích phục vụ hàng từ Trung Quốc sang Việt Nam, thậm chí cửa ngõ đi nhiều nước khác.

Tôi rất băn khoăn là liệu những con tàu này ngoài các hàng hoá thông thường, có còn chứa những hàng mà Việt Nam không kiểm soát được hết như hàng gian, hàng lậu, thậm chí hàng giả “Made in Vietnam”. Tôi rất lo ngại tuyến đường có thể thành tuyến buôn lậu mới vì hàng trên tàu này sẽ được đưa lên từ Trung Quốc và được rải dọc đường.

Nếu trường hợp, Trung Quốc đầu tư 100% thì chỉ phục vụ cho lợi ích chiến lược "Một vành đai, một con đường" của Trung Quốc, hoạt động xuất khẩu của Trung Quốc qua cảng biển Hải Phòng, về nguyên tắc kinh tế liệu Hải Phòng có đủ năng lực để đáp ứng hay không?

- Ngành giao thông còn nói là để tăng vai trò của Hải Phòng, tôi chưa nói đến chuyện tăng vai trò của cảng Hải Phòng mà năng lực của Hải Phòng rất khó có thể đáp ứng được lượng hàng lớn như vậy.

Hơn nữa, nếu có vốn đầu tư Trung Quốc, đối chiếu các dự án hiện tại ở Việt Nam bị đình hoãn, chậm tiến độ, rủi ro thì chúng ta sẽ bị ảnh hưởng lớn đến quy hoạch phát triển đất nước.

Hơn nữa, tuyến đường sắt này nối từ Hà Khẩu đến Lào Cai, phía Trung Quốc sẽ làm; còn ở phía Việt Nam, tuyến đường dài 395km sẽ do chúng ta triển khai. Có trời mới kiểm soát được hàng Trung Quốc ở tuyến đường dài như vậy và chúng ta kiểm soát kiểu gì để đảm bảo không có hàng lậu, hàng gian. 

Nếu hàng vào Việt Nam, mang danh “Made in Vietnam” để xuất đi các nước, Việt Nam có gánh chịu được thay cho Trung Quốc hay không? Đây là chưa nói đến vấn đề an ninh quốc phòng hết sức phức tạp, nếu chuyển thiết bị quân sự, chúng ta không kiểm soát được thì sẽ thế nào?

Việc lý giải Trung Quốc viện trợ 32,8 tỷ đồng (10 triệu NDT) để cho chi phí khảo sát, lập quy hoạch có lẽ là lời giải thích không thuyết phục bởi không thể có yếu tố nước ngoài vào trong vấn đề quy hoạch tuyến đường, nhất là nguy cơ “bẻ cong” quy hoạch vì lợi ích của nước khác?

- Số tiền tài trợ không hoàn lại 10 triệu Nhân dân tệ (gần 33 tỷ đồng) là khá nhỏ. Nếu cần chúng ta có thể tự bỏ ra làm chứ không thể vì số vốn ít ỏi mà "luỵ" Trung Quốc, để cho Trung Quốc đưa các kế hoạch của Trung Quốc vào quy hoạch của Việt Nam. 

Đường sắt 100.000 tỷ đồng: Không vì số tiền viện trợ ít ỏi mà “lụy” Trung Quốc - 2

Chuyên gia kinh tế cao cấp Phạm Chi Lan

Quy hoạch của Trung Quốc làm trên đất nước Việt Nam và Việt Nam phải theo vì số tiền tài trợ khảo sát, quy hoạch là điều... thật vớ vẩn.

Đầu tư 100.000 tỷ đồng (4,3 tỷ USD) lại là đường sắt, trong khi năng lực xây dựng, quản lý đường sắt Việt Nam hiện tại yếu kém, vậy ai sẽ trúng thầu ngoài nhà đầu tư đến từ Trung Quốc!? Người ta có quyền nghi ngờ như vậy.

Hiện ngành đường sắt Việt Nam khá yếu kém cả về năng lực vận hành, quản lý chứ chưa nói đến xây dựng tuyến đường sắt. Rất khó để doanh nghiệp Việt tự đứng ra làm đường sắt này và việc nhà đầu tư trong nước bỏ vốn để làm đường sắt cho Trung Quốc sử dụng là chính thì cũng không hiệu quả, bất hợp lý.

Tôi nhắc lại là chúng ta không chỉ có tuyến đường nối với phía bắc (Trung Quốc) là có thể gia tăng lợi ích kinh tế mà còn có nhiều khu vực khác cần đầu tư để phát triển, tăng trưởng. 

Bên cạnh đó, nếu việc xây dựng con đường số vốn lớn, trong khi nhu cầu vận chuyển hàng từ Việt Nam sang Trung Quốc và từ Trung Quốc vào Việt Nam chưa quá bức bách. Chúng ta đã có và đang xây dựng nhiều tuyến cao tốc nối Lạng Sơn, Lào Cai… kết nối với Trung Quốc, thì không có lý do gì cho rằng việc phát triển đường sắt vì nhu cầu bức bách là vận chuyển hàng hoặc quan hệ thương mại với Trung Quốc.

Trong báo cáo dự án nói trên, nhà đầu tư mới chỉ đưa ra số vốn 100.000 tỷ đồng số vốn tạm tính, con số này chưa bao gồm chi phí lãi suất, giải phóng mặt bằng, trượt giá và các vấn đề khác. Khá mông lung phải không chuyên gia?

- Ngay cả con số 100.000 tỷ đồng đó là chưa có chi phí giải phóng mặt bằng. Ở Việt Nam, chi phí giải phóng mặt bằng chiếm rất lớn, nếu đội thêm chi phí giải phóng mặt bằng còn lớn hơn nhiều, có thể sẽ đến 5 tỷ USD.

Để đầu tư 5 tỷ USD làm con đường phần lớn cho Trung Quốc dùng hơn là Việt Nam dùng là bất hợp lý. Chúng ta còn có nhiều tuyến đường khác, cần nhiều vốn để làm dự án khác chứ không chỉ phục vụ lợi ích của nước khác, nhóm lợi ích, chi phí cơ hội sẽ mất đi nếu những dự án không được đánh giá đầy đủ cho mai sau.

Trân trọng cảm ơn chuyên gia!

Trả lời Dân Trí, khá nhiều chuyên gia kinh tế, thậm chí cả cựu lãnh đạo Bộ GTVT đều đưa ra cái nhìn khá nghi ngờ về dự án đường sắt 100.000 tỷ đồng mà Bộ này đưa ra bởi các thông tin mơ hồ, thiếu các dữ liệu và không thể đánh giá.

“Dự án chưa nói công bố thời gian cụ thể để triển khai và đưa vào quy hoạch giai đoạn nào, điều này khó để đánh giá hiệu quả và tính cấp thiết để làm dự án. Hơn nữa, không có chi tiết về suất đầu tư, đánh giá tiền khả thi dự án, rồi vấn đề liên quan đến trượt giá, mức đầu tư, hiệu quả không biết chở bao nhiêu hàng của Việt Nam, hình thức đầu tư là như nào: 100% vốn vay, vốn viện trợ, vốn PPP hay là Nhà nước đầu tư…”, chuyên gia đề nghị không nêu tên cho biết.

Theo các chuyên gia kinh tế, cựu lãnh đạo Bộ GTVT: Dư luận, chuyên gia và nhất là doanh nghiệp, người dân - những người thụ hưởng hoặc gánh chịu trách nhiệm dự án cần phải được thông tin chi tiết dự án nói trên trước khi trình Quốc hội xem xét.

Nguyễn Tuyền

(Thực hiện)

MỚI NHẤT
Hạt dẻ Trung Quốc có gì xấu mà không dám nói?
Hạt dẻ Trung Quốc có gì xấu mà không dám nói?

Bởi điều kiện khí hậu tương đồng nhau nên để phân biệt hạt dẻ Trùng Khánh với hạt dẻ Trung Quốc là rất khó.

Thứ ba, 26/11/2019 - 07:33

Trung Quốc lên kế hoạch bán kỷ lục 6 tỷ USD trái phiếu bằng đồng đô la
Trung Quốc lên kế hoạch bán kỷ lục 6 tỷ USD trái phiếu bằng đồng đô la

(Dân trí) - Bộ Tài chính Trung Quốc đang xem xét các kỳ hạn 3 năm, 5 năm, 10 năm và 20 năm đối với các trái phiếu.

Thứ ba, 26/11/2019 - 07:29

Thiếu tiền cũng không cần khoản “viện trợ” của Trung Quốc để quy hoạch đường sắt (!?)
Thiếu tiền cũng không cần khoản “viện trợ” của Trung Quốc để quy hoạch đường sắt (!?)

(Dân trí) - “Dù đất nước có thiếu tiền đi chăng nữa cũng đâu cần thiết khoản viện trợ trị giá 10 triệu nhân dân tệ của phía Trung Quốc để tiến hành khảo sát, lập quy hoạch tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng” - đại biểu Quốc hội Trần Hoàng Ngân cho biết.

Thứ ba, 26/11/2019 - 07:20

Thủ đoạn lừa đảo bán hàng giả mới: Lợi dụng người nổi tiếng, chia sẻ trên mạng xã hội
Thủ đoạn lừa đảo bán hàng giả mới: Lợi dụng người nổi tiếng, chia sẻ trên mạng xã hội

(Dân trí) - Tại diễn đàn “Thực trạng hàng giả, hàng nhái tại Việt Nam: Thách thức và giải pháp” diễn ra sáng nay (26/11) tại Hà Nội, đại diện Bộ Công thương đã cảnh báo tới người tiêu dùng hàng chục thủ đoạn lừa đảo trên mạng xã hội.

Thứ ba, 26/11/2019 - 06:54

Cuồng nhiệt cùng Lễ hội Bia Hà Nội 2019 tại Phú Thọ
Cuồng nhiệt cùng Lễ hội Bia Hà Nội 2019 tại Phú Thọ

(Dân trí) - Quảng trường Hùng Vương, thành phố Việt Trì (Phú Thọ) hai ngày cuối tuần vừa qua đã bùng nổ với Lễ hội Bia Hà Nội 2019 nhiều cảm xúc.

Thứ ba, 26/11/2019 - 06:00

Quốc hội đồng ý để Chính phủ toàn quyền chỉ định nhà đầu tư sân bay Long Thành
Quốc hội đồng ý để Chính phủ toàn quyền chỉ định nhà đầu tư sân bay Long Thành

(Dân trí) - Chiều nay (26/11), với đa số phiếu tán thành, Quốc hội đã thông qua Nghị quyết Báo cáo nghiên cứu khả thi Dự án đầu tư xây dựng Cảng Hàng không quốc tế Long Thành. Trong đó, Quốc hội giao Chính phủ lựa chọn nhà đầu tư và quyết tổng mức đầu tư.

Thứ ba, 26/11/2019 - 04:40

TPBank nhận ba giải thưởng danh giá từ Visa
TPBank nhận ba giải thưởng danh giá từ Visa

(Dân trí) - Tại Lễ trao giải thường niên của Tổ chức thẻ Quốc tế Visa diễn ra vào tối 25/11/2019, TPBank đã đồng thời được xướng tên ở nhiều hạng mục giải thưởng do Visa trao tặng: “Top 3 Ngân hàng có tốc độ tăng trưởng doanh số giao dịch tốt nhất”; “Ngân hàng có tốc độ tăng trưởng doanh số thẻ ghi nợ tốt nhất” và giải “Ngân hàng đầu tiên triển khai liên kết đồng bộ với Visa Platform”.

Thứ ba, 26/11/2019 - 04:30

Anland Lakeview: Điểm tựa đầu tư thông minh của người sành
Anland Lakeview: Điểm tựa đầu tư thông minh của người sành

(Dân trí) - Tỷ phú nổi tiếng Andrew Carnegie đã từng nói rằng, 90% những người giàu, có được của cải của họ bằng cách đầu tư vào bất động sản. Đó cũng là lý do vì sao khi tìm hiểu, sở hữu bất động sản, đa số khách hàng đều qua tâm đến: không gian sống và cơ hội gia tăng giá trị của sản phẩm đó.

Thứ ba, 26/11/2019 - 04:00

Cây dâm bụt mọc bờ rào, vào tay nghệ nhân thành siêu phẩm giá hơn 300 triệu đồng
Cây dâm bụt mọc bờ rào, vào tay nghệ nhân thành siêu phẩm giá hơn 300 triệu đồng

Cây dâm bụt nguồn gốc từ Đài Loan, có tuổi đời khoảng 40 năm, thân uốn lượn kỳ quái, khiến giới chơi cây "sửng sốt".

Thứ ba, 26/11/2019 - 03:01

G5 Invest và hành trình khẳng định thương hiệu uy tín
G5 Invest và hành trình khẳng định thương hiệu uy tín

(Dân trí) - Đi lên từ lĩnh vực tiếp thị phân phối sản phẩm, sau 5 năm phát triển, G5 Invest đã khẳng định được thương hiệu và uy tín trên thị trường BĐS với vai trò mới là nhà đầu tư, phát triển dự án chuyên nghiệp hàng đầu.

Thứ ba, 26/11/2019 - 02:00

Chờ nhận bảo hiểm “khủng” sau cháy lớn, Rạng Đông “bạo chi” 2.500 tỷ đồng xây mới
Chờ nhận bảo hiểm “khủng” sau cháy lớn, Rạng Đông “bạo chi” 2.500 tỷ đồng xây mới

(Dân trí) - Trong khi đang tiến hành các bước theo trình tự để có thể nhận bảo hiểm tới 150 tỷ đồng từ PVI sau vụ cháy lớn cuối tháng 8, Rạng Đông mới đây đã công bố chủ trương xây nhà máy mới với tổng vốn đầu tư lên tới 2.500 tỷ đồng.

Thứ ba, 26/11/2019 - 01:52

Lần đầu tiên tài xế công nghệ Việt Nam được chứng nhận tài xế công nghệ chuyên nghiệp
Lần đầu tiên tài xế công nghệ Việt Nam được chứng nhận tài xế công nghệ chuyên nghiệp

(Dân trí) - Theo tin từ Công ty Cổ phần BE GROUP (đơn vị sở hữu và phát triển ứng dụng gọi xe “be”), Công ty này đã phối hợp cùng Tổng cục Giáo dục Nghề nghiệp, Bộ LĐTB&XH và trường Cao đẳng nghề Bách Khoa Hà Nội tổ chức buổi Lễ bế giảng Khóa huấn luyện “Tài xế công nghệ (TXCN) chuyên nghiệp” đầu tiên tại Việt Nam, đánh dấu một cột mốc đáng chú ý trong ngành gọi xe công nghệ.

Thứ ba, 26/11/2019 - 01:41

ĐÁNG QUAN TÂM
Choáng váng trộm cắp điện: Phát hiện một doanh nghiệp “ăn không” vài chục tỷ đồng
Choáng váng trộm cắp điện: Phát hiện một doanh nghiệp “ăn không” vài chục tỷ đồng

(Dân trí) - Điện lực Hải Phòng mới đây đã phát hiện Công ty cổ phần cơ khí đúc Mỹ Đồng (địa chỉ tại xã Mỹ Đồng, huyện Thủy Nguyên) trộm cắp điện với tổng thiệt hại được xác định lên tới 25 tỷ đồng.

Thứ ba, 26/11/2019 - 12:06

Hệ sinh thái du lịch Nam Phú Quốc chinh phục giới đầu tư
Hệ sinh thái du lịch Nam Phú Quốc chinh phục giới đầu tư

(Dân trí) - Cuối tuần qua, gần 200 khách hàng thân thiết của Tập đoàn Sun Group hào hứng tham gia "Hành trình trải nghiệm Nam Phú Quốc: 5 năm một hành trình khởi sinh đảo Ngọc”. Dù đều đã sở hữu bất động sản ở Nam Phú Quốc, song dịp này được chứng kiến hệ sinh thái đẳng cấp Nam đảo đang hoàn thiện một cách ngoạn mục, các nhà đầu tư đều ngỡ ngàng.

Thứ ba, 26/11/2019 - 12:00

Quốc hội lên tiếng về “lo ngại” hơn 114.000 tỷ đồng đầu tư sân bay Long Thành
Quốc hội lên tiếng về “lo ngại” hơn 114.000 tỷ đồng đầu tư sân bay Long Thành

(Dân trí) - Trước những ý kiến băn khoăn về tính chính xác của hơn 114.000 tỷ đồng (hơn 4,7 tỷ USD) đầu tư giai đoạn 1 Cảng Hàng không quốc tế Long Thành, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho rằng đó chỉ là mức khai toán, chưa phải là giá thực tế tại thời điểm xác định của Báo cáo nghiên cứu khả thi.

Thứ ba, 26/11/2019 - 11:32

3 điểm nghẽn của nền kinh tế và tác động đến thị trường BĐS năm 2020
3 điểm nghẽn của nền kinh tế và tác động đến thị trường BĐS năm 2020

(Dân trí) - Trao đổi với PV, TS. Cấn Văn Lực, Chuyên gia Kinh tế trưởng BIDV đã chỉ ra những điểm nghẽn của nền kinh tế đã và đang thách thức sự phát triển của thị trường bất động sản Việt Nam trong năm tới.

Thứ ba, 26/11/2019 - 11:00

Nội Bài sẽ trở thành “siêu sân bay”, công suất đạt kỷ lục 100 triệu khách/năm
Nội Bài sẽ trở thành “siêu sân bay”, công suất đạt kỷ lục 100 triệu khách/năm

(Dân trí) - Phó Thủ tướng Trịnh Đình Dũng vừa chỉ đạo các bộ, ngành địa phương hoàn thiện phương án điều chỉnh quy hoạch Cảng hàng không quốc tế Nội Bài - Hà Nội, đảm bảo quy mô công suất phục vụ 100 triệu hành khách/năm - tương đương với công suất sân bay Long Thành trong tương lai.

Thứ ba, 26/11/2019 - 10:29

Giải pháp vàng lựa chọn thiết bị phòng tắm & bếp
Giải pháp vàng lựa chọn thiết bị phòng tắm & bếp

(Dân trí) - Không chỉ là không gian sống phục vụ các nhu cầu thiết yếu của con người, phòng tắm và bếp ngày nay còn được nâng tầm thành một nơi để thư giãn, thể hiện cá tính. Khi nhu cầu mua thiết bị phòng tắm càng tăng lên thì yêu cầu người tiêu dùng càng cao và khắt khe hơn, nhằm đảo bảo chất lượng cuộc sống.

Thứ ba, 26/11/2019 - 10:00

Đại gia Hà Thành chơi trội, bao trọn vườn bưởi cổ 2.000 quả ăn Tết
Đại gia Hà Thành chơi trội, bao trọn vườn bưởi cổ 2.000 quả ăn Tết

Là một trong những giống bưởi cổ, thơm ngon có tiếng, bưởi đường Quế Dương ở Hoài Đức (Hà Nội) luôn được giới nhà giàu săn tìm. Có đại gia sẵn sàng chi hàng chục triệu đồng bao trọn vườn bưởi cổ thụ 30-60 năm để ăn Tết.

Thứ ba, 26/11/2019 - 10:00

Vụ trộm chấn động thế giới: Kho báu trị giá 1,1 tỷ USD bị trộm từ bảo tàng nước Đức
Vụ trộm chấn động thế giới: Kho báu trị giá 1,1 tỷ USD bị trộm từ bảo tàng nước Đức

(Dân trí) - Kẻ trộm đã cắt điện toàn bảo tàng, lấy đi nhiều đồ trang sức và bảo vật hoàng gia trị giá tới 1,1 tỷ USD. Cảnh sát hiện vẫn chưa xác định được nghi phạm.

Thứ ba, 26/11/2019 - 09:23

Chính thức siết giới hạn dùng vốn ngắn hạn cho vay trung dài hạn
Chính thức siết giới hạn dùng vốn ngắn hạn cho vay trung dài hạn

(Dân trí) - Ngân hàng Nhà nước chính thức thực hiện việc siết lại giới hạn dùng vốn ngắn hạn cho vay trung dài hạn của các ngân hàng, có hiệu lực từ ngày 1/1/2020.

Thứ ba, 26/11/2019 - 09:10

Vietnam HR Awards Forum 2019: Khi lãnh đạo Google, Lazada, Nestlé đem bí quyết chiến lược ra bàn tròn nhân sự
Vietnam HR Awards Forum 2019: Khi lãnh đạo Google, Lazada, Nestlé đem bí quyết chiến lược ra bàn tròn nhân sự

(Dân trí) - Gần 500 đại diện doanh nghiệp và 21 lãnh đạo cấp cao hội tụ tại diễn đàn kinh doanh và nhân sự Vietnam HR Awards Forum 2019

Thứ ba, 26/11/2019 - 08:00

"Bão hoà" điện thoại, máy tính, ông Trương Gia Bình đi… bán thuốc!
"Bão hoà" điện thoại, máy tính, ông Trương Gia Bình đi… bán thuốc!

(Dân trí) - Doanh nghiệp bán lẻ điện thoại, máy tính của FPT đang gặp khó ở những mặt hàng truyền thống khiến lợi nhuận các tháng gần đây sụt giảm. Tuy nhiên, với tham vọng mới 70 nhà thuốc Long Châu trong năm nay, FPT Retail bắt đầu lãi lớn với mảng kinh doanh mới này.

Thứ ba, 26/11/2019 - 07:26

Vét sạch túi khách hàng, một ngày đen tối thu 850 tỷ USD
Vét sạch túi khách hàng, một ngày đen tối thu 850 tỷ USD

Black Friday bắt đầu năm 1939 với ý nghĩa kéo dài mùa mua sắm nhằm thúc đẩy nền kinh tế đang khủng hoảng lúc bấy giờ. Nhiều người sẽ giật mình bởi chỉ trong mùa Black Friday 2018, các nhà bán lẻ đã thu tới 850 tỷ USD.

Thứ ba, 26/11/2019 - 06:35