Nguyên Phó Thủ tướng Vũ Khoan: Khó hình dung nổi sự “leo thang hợp tác hòa bình” Việt-Mỹ

Trao đổi với phóng viên Lao Động, nguyên Phó Thủ tướng Vũ Khoan nói rằng, "sự leo thang hợp tác hòa bình" giữa hai nước Việt Nam (VN) và Mỹ đã đem lại lợi ích thiết thực, có lợi cho xu thế hợp tác ở Châu Á - Thái Bình Dương.



Nguyên Phó Thủ tướng Vũ Khoan (Ảnh Tiền Phong)
Nguyên Phó Thủ tướng Vũ Khoan (Ảnh Tiền Phong)


Trong cuộc phỏng vấn với phóng viên Lao Động nhân 20 năm bình thường hóa quan hệ thương mại, ông Vũ Khoan nói:

- Trong thời gian qua, quan hệ giữa hai nước có bước tiến vượt bậc, nếu tính rằng cả hai đã trải qua cả một cuộc chiến tranh tàn khốc. Là một trong những người trong cuộc, với tư cách là một cán bộ ngoại giao, thương mại và Chính phủ, thú thật trước đây tôi không thể hình dung nổi sự "leo thang hợp tác hòa bình" như vậy giữa hai "cựu thù". Hai nước đã chứng kiến những dấu mốc quan trọng, như gỡ bỏ cấm vận năm 1994, thiết lập quan hệ ngoại giao năm 1995, ký Hiệp định thương mại song phương (BTA) năm 2000, thiết lập quan hệ Đối tác toàn diện năm 2013. Rõ ràng sự "leo thang" như vậy đem lại lợi ích thiết thực cho hai nước, có lợi cho xu thế hợp tác ở Châu Á - Thái Bình Dương.

- Theo Phòng Thương mại Mỹ, thương mại hai chiều Việt-Mỹ hiện đạt gần 30 tỉ USD, tăng hơn 130 lần so với thời điểm năm 1994. Ông nhìn nhận về con số này như thế nào?

- Như trên đã nói, khi đi ký BTA với Mỹ vào tháng 7.2000, tôi không hình dung nổi kim ngạch hai chiều lại gia tăng vượt bậc như vậy. Lúc ấy kim ngạch buôn bán Việt-Mỹ chưa đầy 1 tỉ USD, nay là 30 tỉ USD. Mỹ trở thành thị trường xuất khẩu hàng đầu của VN và có lợi cho ta vì VN luôn xuất siêu. Đầu tư của các doanh nghiệp Mỹ vào VN cũng gia tăng đáng kể.

Theo cách nói phổ biến hiện nay và trên thực tế chúng ta cũng thấy, mặc dù tốc độ và quy mô khá lớn, song vẫn "chưa tương xứng với tiềm năng" hai nước. Điều đó thể hiện ở chỗ, sự hiện diện của Mỹ về đầu tư trực tiếp ở VN còn tương đối nhỏ so với tầm cỡ và trình độ phát triển của nước này. Trong khi đó, VN chưa tranh thủ được nhiều công nghệ nguồn từ phía Mỹ, chưa len chân được vào chuỗi sản xuất và phân phối của Mỹ.

- Dẫu vậy, có nhiều ý kiến cho rằng, quan hệ Việt-Mỹ vẫn còn những nghi ngại và cách biệt. Đánh giá của ông về lòng tin Việt-Mỹ ra sao?

- Điều dễ hiểu là hai nước vẫn còn tồn tại sự cách biệt về chế độ chính trị - xã hội, về luật lệ và cả văn hóa làm ăn, trong đó đôi khi nảy sinh những tranh chấp thương mại mang tính bảo hộ từ phía Mỹ. Giới đầu tư nước ngoài - trong đó có các doanh nghiệp Mỹ - mong mỏi ta có sự cải thiện hơn nữa về cơ chế, chính sách. Để quan hệ hợp tác hai bên phát triển thuận lợi hơn nữa, điều quan trọng hàng đầu là tạo dựng, củng cố nguyên tắc tôn trọng lẫn nhau, cùng có lợi, tuân thủ những luật chơi chung, cụ thể là những cam kết trong BTA, WTO.

- Chặng đường tới hoàn tất đàm phán Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP) được xem là không mấy dễ dàng. Ông đánh giá thế nào về triển vọng ký kết TPP?

- Rõ ràng TPP sẽ là "một bậc thang mới" trong quá trình "leo thang hợp tác". Riêng đối với ta, TPP sẽ góp phần mở rộng hơn nữa thị trường, tranh thủ thêm đầu tư, nhưng cũng sẽ đặt ra không ít thách thức. Do đó, điều cấp bách nhất lúc này là chủ động, tích cực chuẩn bị các điều kiện bên trong, tận dụng cơ hội, hóa giải thách thức thì mới có lợi. Riêng tôi mong sự hiện diện của Mỹ không chỉ là "dịch vụ ăn nhanh" như Kentucky, Starbucks hay McDonald's, mà là những dự án "ăn lâu" về công nghiệp chế tạo, chế biến, nhất là công nghệ cao. Còn đàm phán TPP bao giờ kết thúc thì tôi không có điều kiện dự báo. Điều quan trọng là có được một thỏa thuận "fair", chứ không phải thời điểm ký kết.

- Trước đây, trên cương vị là Phó Thủ tướng phụ trách kinh tế đối ngoại, ông được ghi nhận là người có nhiều đóng góp tích cực trong quá trình đàm phán BTA. Ông có thể chia sẻ những khó khăn và những kỷ niệm đáng nhớ trong quá trình đàm phán này?


- Việc ký BTA để lại trong tôi nhiều kỷ niệm khó quên. Lúc đó, tôi vừa chân ướt chân ráo từ Bộ Ngoại giao sang Bộ Thương mại. Bên cạnh hàng đống công việc mới lạ đối với một người "chưa từng đi chợ", nay gánh trách nhiệm "buôn bán" của cả nước, tôi phải khăn gói lên đường hoàn tất nốt một số nội dung để ký kết.

Tôi vẫn còn lưu giữ cái cảm giác nặng nề trong các cuộc bàn thảo cuối cùng, những giờ phút chờ đợi thâu đêm suốt sáng (với nghĩa đen) tin từ trong nước "bật đèn xanh" cho ký. Đến phút chót lại nảy sinh trục trặc kỹ thuật, do loại giấy đánh văn bản hiệp định của ta với máy của phía Mỹ không khớp. Trong khi đó, Tổng thống B.Clinton hẹn tiếp đúng 5 giờ chiều!

Nhưng mọi chuyện rồi cũng được dàn xếp trôi chảy. Lòng tôi lâng lâng khi bước vào Nhà Trắng, vì mình là quan chức VN đầu tiên bước vào ngôi nhà nổi tiếng này. Khi tiếp tôi, Tổng thống B.Clinton đã nhắc tới việc Tổng thống F.Roosevelt từng nói tới một nước VN mới, chính ở căn phòng chúng tôi đang đứng.

Sau đó, chúng tôi cùng các thượng nghị sĩ John Kerry của Đảng Dân chủ, John McCain của Đảng Cộng hòa và nhiều quan chức khác đứng trên thềm Nhà Trắng, nhìn ra Vườn Hồng tuyên bố với toàn thế giới về sự kiện lịch sử hai nước - vốn thù địch - ký BTA. Đó chẳng phải là một mốc quan trọng trên con đường mở rộng hợp tác hay sao?

- Xin cảm ơn ông!

Theo Vân Anh
Lao Động
MỚI NHẤT
Nghị sỹ Thổ Nhĩ Kỳ đánh nhau vỡ mũi tại quốc hội
Nghị sỹ Thổ Nhĩ Kỳ đánh nhau vỡ mũi tại quốc hội

(Dân trí) - Quốc hội Thổ Nhĩ Kỳ ngày 15/2 đã thông qua các kế hoạch cải cách tư pháp gây tranh cãi của nước này, giữa lúc các nghị sỹ ẩu đả dữ dội khiến một nghị sỹ bị đấm vỡ mũi.

Thứ bảy, 15/02/2014 - 08:47

Nhật: Giao thông hỗn loạn vì bão tuyết lịch sử, 3 người chết
Nhật: Giao thông hỗn loạn vì bão tuyết lịch sử, 3 người chết

(Dân trí) - Giao thông đường bộ, đường sắt và đường không tại Nhật trong ngày 15/2 tiếp tục bị gián đoạn, khi một cơn bão tuyết mới khiến 3 người chết và 850 người khác bị thương. Quanh Tokyo, một số nơi tuyết phủ dày tới hơn 1m, cao kỷ lục trong 120 năm qua.

Thứ bảy, 15/02/2014 - 04:17

Khám phá Triều Tiên qua các hoạt động vui chơi, giải trí
Khám phá Triều Tiên qua các hoạt động vui chơi, giải trí

(Dân trí) - Ngoài khu trượt tuyết ở đèo Masik, đông bắc Triều Tiên, mới được khai trương và được quảng bá là mang “đẳng cấp thế giới”, không ít khu vui chơi giải trí hoành tráng khác đã được Triều Tiên xây dựng cho người dân nước này.

Thứ bảy, 15/02/2014 - 03:36

Cảnh sát trưởng "kinh đô mại dâm" của Trung Quốc bị mất chức
Cảnh sát trưởng "kinh đô mại dâm" của Trung Quốc bị mất chức

(Dân trí) - Giới chức tỉnh Quảng Đông, miền nam Trung Quốc, đã sa thải phó thị trưởng kiêm cảnh sát sát trưởng của thành phố Đông Quản, ông Yan Xiaokang, vì đã không triệt phá được hoạt động mại dâm lan tràn tại đây.

Thứ bảy, 15/02/2014 - 12:20

Hình ảnh tàu ngầm TP Hồ Chí Minh vượt băng về Việt Nam
Hình ảnh tàu ngầm TP Hồ Chí Minh vượt băng về Việt Nam

(Dân trí) - Tàu ngầm TP Hồ Chí Minh, một trong 6 tàu ngầm Nga đóng cho Việt Nam, đã vượt qua chặng đường gần 1.000km với mặt nước đóng băng từ St. Petersburg đến cảng ở Kaliningrad, để từ đó lên một tàu vận tải cỡ lớn về Việt Nam.

Thứ bảy, 15/02/2014 - 11:06

Nước Ý sắp có thủ tướng trẻ nhất lịch sử
Nước Ý sắp có thủ tướng trẻ nhất lịch sử

(Dân trí) - Thị trưởng thành phố Florence, ông Matteo Renzi, đang rất được kỳ vọng trở thành lãnh đạo mới của Ý, sau khi thủ tướng Enrico Letta từ chức và các cuộc bàn thảo thành lập chính phủ mới đã bắt đầu. Ở tuổi 39, ông Renzi sẽ là thủ tướng trẻ nhất nước Ý.

Thứ bảy, 15/02/2014 - 11:03

26 cặp đôi cùng phá kỷ lục ôm
26 cặp đôi cùng phá kỷ lục ôm

(Dân trí) - 26 cặp đôi đã cùng lập kỷ lục Guinness mới về cái ôm lâu nhất thế giới trong cuộc thi ôm được tổ chức nhân ngày Valentine tại thành phố Pattaya, Thái Lan.

Thứ bảy, 15/02/2014 - 10:57

Thông điệp tình yêu trên chiến hạm Anh
Thông điệp tình yêu trên chiến hạm Anh

(Dân trí) - Các thủy thủy trên một chiến hạm của hải quân hoàng gia Anh đã xếp một trái tim đỏ trục trên boong tàu để gửi thông điệp nhân ngày Valentine tới những người thân ở quê nhà.

Thứ bảy, 15/02/2014 - 10:26

Hai hoàng tử Anh lội nước giúp dân chống lụt lịch sử
Hai hoàng tử Anh lội nước giúp dân chống lụt lịch sử

(Dân trí) - Hai hoàng tử của nước Anh là William và Harry trong ngày 14/2 đã cùng các binh sỹ quân đội vận chuyển bao cát để chặn dòng nước lụt tại khu vực gần London, giữa lúc nhiều khu vực của nước Anh bị ngập nặng và chuẩn bị lại đón thêm bão.

Thứ bảy, 15/02/2014 - 10:03

Tàu ngầm Kilo TP Hồ Chí Minh vào cảng Tenerife chậm 1 ngày
Tàu ngầm Kilo TP Hồ Chí Minh vào cảng Tenerife chậm 1 ngày

Theo dự kiến, tàu Rolldock Star sẽ chở tàu ngầm Kilo cập cảng Tenerife của Tây Ban Nha vào lúc 12h00UTC (tức 19h00 giờ Việt Nam) ngày 14/2/2014 nhưng theo kế hoạch mới, tàu sẽ vào cảng chậm 1 ngày.

Thứ bảy, 15/02/2014 - 09:18

Hổ dữ thoát khỏi rừng quốc gia liên tiếp ăn thịt 10 người
Hổ dữ thoát khỏi rừng quốc gia liên tiếp ăn thịt 10 người

Một con hổ Bengal xổng khỏi rừng quốc gia Ấn Độ, đang lảng vảng ở vài ngôi làng phía bắc nước này, đã giết chết tổng cộng 10 người trong 6 tuần qua.

Thứ bảy, 15/02/2014 - 09:17

Ngoại trưởng Mỹ cảnh báo Trung Quốc về vùng phòng không mới
Ngoại trưởng Mỹ cảnh báo Trung Quốc về vùng phòng không mới

(Dân trí) - Ngoại trưởng Mỹ John Kerry ngày 14/2 đã cảnh báo Trung Quốc về các động thái đơn phương nhằm thiết lập một vùng phòng không mới, nói rằng một bước đi như vậy có thể đe dọa sự ổn định trong khu vực giữa lúc căng thẳng lên cao.

Thứ bảy, 15/02/2014 - 08:51

ĐÁNG QUAN TÂM
Mexico muốn tăng cường đối thoại chính trị với Việt Nam
Mexico muốn tăng cường đối thoại chính trị với Việt Nam

Mexico mong muốn tăng cường đối thoại chính trị và thúc đẩy mối quan hệ hữu nghị nhằm phát triển hơn nữa trao đổi thương mại, văn hóa và nghiên cứu khoa học với Việt Nam cũng như các nước trong khu vực châu Á-Thái Bình Dương.

Thứ bảy, 15/02/2014 - 08:17

Indonesia: Núi lửa phun trào như hàng nghìn quả bom phát nổ
Indonesia: Núi lửa phun trào như hàng nghìn quả bom phát nổ

(Dân trí) - 3 người Indonesia đã thiệt mạng trong ngày 14/2, sau khi ngọn núi lửa Kelud trên đảo Java phun trào dữ dội, thổi tro bụi và đất đá bay cao hàng chục km vào không khí. Nhiều chuyến bay đã bị hủy trong khi tiếng nổ của núi lửa có thể nghe cách xa 200km.

Thứ bảy, 15/02/2014 - 07:36

Trung Quốc lung linh trong lễ hội đèn lồng
Trung Quốc lung linh trong lễ hội đèn lồng

(Dân trí) - Ngày 14/2, người dân Trung Quốc chính thức bước vào Lễ hội đèn lồng, vốn được tổ chức vào rằm tháng Giêng, để đánh dấu việc khép lại Lễ hội mùa Xuân. Khắp các thành phố, ánh sáng của những ngọn đèn lồng khiến không gian trở nên lung linh, huyền ảo.

Thứ bảy, 15/02/2014 - 07:34

Trung Quốc: Tấn công khủng bố tại Tân Cương, 15 người chết
Trung Quốc: Tấn công khủng bố tại Tân Cương, 15 người chết

(Dân trí) - Cảnh sát Trung Quốc ngày 14/2 cho biết 15 người trong đó có 11 tên khủng bố đã chết trong một vụ tấn công xảy ra tại khu tự trị Tân Cương.

Thứ bảy, 15/02/2014 - 07:17

Đợt bão tuyết thứ hai “chôn vùi” nước Mỹ, hơn 20 người chết
Đợt bão tuyết thứ hai “chôn vùi” nước Mỹ, hơn 20 người chết

(Dân trí) - Một cơn bão tuyết khổng lồ đang tiếp tục tấn công các bang Đông Bắc nước Mỹ trong đợt hai, giữa lúc hơn nửa triệu hộ gia đình và doanh nghiệp vẫn sống trong cảnh mất điện. Tổng cộng ít nhất 22 người đã thiệt mạng và hơn 14.000 chuyến bay bị hủy.

Thứ sáu, 14/02/2014 - 09:23

Trung Quốc khoe ảnh tên lửa liên tục địa tầm xa nhất
Trung Quốc khoe ảnh tên lửa liên tục địa tầm xa nhất

(Dân trí) - Một bức ảnh chụp tên lửa DF-41, tên lửa đạn đạo liên tục địa di động tầm xa nhất của Trung Quốc, đang rời một nhà máy chế tạo tại một địa điểm bí mật đã được đăng tải trên internet, truyền thông Mỹ gần đây đưa tin.

Thứ sáu, 14/02/2014 - 04:50

Trung Quốc và dự án đường hầm xuyên biển dài nhất thế giới
Trung Quốc và dự án đường hầm xuyên biển dài nhất thế giới

(Dân trí) - Trung Quốc đang có kế hoạch xây dựng đường hầm dưới nước dài nhất thế giới, trị giá 36 tỷ USD, nhằm rút ngắn đường đi giữa hai thành phố cảng miền bắc nằm trong khu vực hay xảy ra động đất.

Thứ sáu, 14/02/2014 - 03:39

200.000 người Indonesia di tản vì núi lửa
200.000 người Indonesia di tản vì núi lửa

(Dân trí) - Hàng trăm nghìn người dân Indonesia đã được lệnh di tản sau khi một ngọn núi lửa trên đảo Đông Java phun trào, phủ tro bụi trắng một khu vực rộng lớn cách đó hơn 100 km.

Thứ sáu, 14/02/2014 - 03:09

Mười "sát thủ" diệt tăng nguy hiểm nhất thế giới
Mười "sát thủ" diệt tăng nguy hiểm nhất thế giới

Tên lửa chống tăng được coi là vũ khí không thể thiếu trong chiến tranh hiện đại. Trang quân sự Army-technology vừa bình chọn 10 “sát thủ” diệt tăng mạnh nhất thế giới.

Thứ sáu, 14/02/2014 - 02:33

Trung Quốc xôn xao vụ tai nạn siêu xe Ferrari
Trung Quốc xôn xao vụ tai nạn siêu xe Ferrari

(Dân trí) - Vụ tai nạn siêu xe Ferrari trên tuyến đường cao tốc Bắc Kinh sớm qua khiến 1 người chết và chiếc xe bốc cháy ngùn ngụt đã gây xôn xao trong cộng đồng mạng, bởi nó có nhiều điểm giống vụ tai nạn 2 năm trước liên quan đến con trai của người cố vấn cho ông Hồ Cẩm Đào.

Thứ sáu, 14/02/2014 - 02:20

Mỹ sẽ trợ giúp Philippines chống lại Trung Quốc
Mỹ sẽ trợ giúp Philippines chống lại Trung Quốc

(Dân trí) - Mỹ sẽ trợ giúp Philippines trong trường hợp Trung Quốc chiếm các đảo tranh chấp ở Hoa Đông, Đô đốc Jonathan Greenert, Tư lệnh hải quân Mỹ, cho hay.

Thứ sáu, 14/02/2014 - 12:16

 Mỹ thách thức đòi hỏi chủ quyền của Trung Quốc ở Biển Đông
Mỹ thách thức đòi hỏi chủ quyền của Trung Quốc ở Biển Đông

Trong những tuần gần đây, chính quyền Obama đã thể hiện một số quan điểm mạnh mẽ đối với các tranh chấp chủ quyền ở khu vực châu Á và hiện đang tích cực thách thức những đòi hỏi chủ quyền của Trung Quốc về cái gọi là “đường 9 đoạn” chiếm gần như toàn bộ Biển Đông.

Thứ sáu, 14/02/2014 - 11:40