Canada lên tiếng sau “tối hậu thư” về thuế quan của Mỹ

Thủ tướng Canada Mark Carney ngày 25/1 cho biết, nước này hiện không có ý định theo đuổi một hiệp định thương mại tự do với Trung Quốc. Ông Carney nói thỏa thuận gần đây của ông với Trung Quốc chỉ đơn thuần cắt giảm thuế quan đối với một số lĩnh vực vừa bị áp thuế gần đây.

Năm 2024, Canada đã nối gót Mỹ áp thuế 100% đối với xe điện Trung Quốc và thuế 25% đối với thép và nhôm. Trung Quốc đáp trả bằng cách áp thuế nhập khẩu 100% đối với dầu và khô hạt cải dầu (canola) của Canada, cùng mức thuế 25% đối với thịt heo và hải sản.

Trong chuyến thăm Trung Quốc mới đây, ông Carney đã giảm mức thuế 100% của Canada đối với xe điện Trung Quốc để đổi lấy việc giảm thuế đối với các mặt hàng của Canada nói trên.

Ông Carney cho biết sẽ có hạn ngạch ban đầu hàng năm là 49.000 xe điện Trung Quốc xuất khẩu vào Canada với mức thuế 6,1%, tăng lên khoảng 70.000 xe trong vòng 5 năm.

Ông lưu ý trước năm 2024 không có hạn ngạch nào. Ông cũng cho biết hạn ngạch ban đầu đối với xe điện Trung Quốc tương đương khoảng 3% trong tổng số 1,8 triệu xe bán ra mỗi năm tại Canada, và đổi lại, Trung Quốc dự kiến bắt đầu đầu tư vào ngành công nghiệp ô tô Canada trong vòng 3 năm.

Ngoài ra, theo thỏa thuận, Trung Quốc sẽ miễn thị thực cho du khách Canada.

Trước diễn biến này, Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 24/1 cảnh báo sẽ áp thuế nhập khẩu 100% lên Canada nếu nước này đạt thỏa thuận thương mại với Trung Quốc.

"Nếu Canada đạt thỏa thuận với Trung Quốc, họ sẽ bị áp thuế 100% ngay lập tức với tất cả hàng hóa bán sang Mỹ", ông Trump viết trên mạng xã hội Truth Social.

Trả lời phỏng vấn ABC News, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent cũng tuyên bố: “Chúng tôi không thể để Canada trở thành một lối mở để Trung Quốc tràn hàng giá rẻ vào Mỹ”.

Những cảnh báo trên được đưa ra trong bối cảnh căng thẳng giữa Mỹ với các đồng minh do Washington tìm cách giành quyền kiểm soát Greenland, một lãnh thổ tự trị thuộc Đan Mạch.

Canada đã bác bỏ các cáo buộc của Mỹ, Thủ tướng Carney cũng đưa ra thông điệp mạnh mẽ, kêu gọi người dân ưu tiên sản xuất và tiêu thụ hàng hóa nội địa.

Ông Carney đã nổi lên như một lãnh đạo của phong trào kêu gọi các quốc gia tìm cách liên kết với nhau để đối trọng với Mỹ. Phát biểu tại Davos trước ông Trump, ông Carney nói: “Các cường quốc tầm trung phải hành động cùng nhau, bởi nếu bạn không có mặt trên bàn đàm phán, thì bạn sẽ nằm trong thực đơn”.

Nỗ lực của ông Trump nhằm giành Greenland diễn ra sau khi ông nhiều lần gợi ý rằng Canada cũng nên được sáp nhập vào Mỹ như bang thứ 51. Trong tuần này, ông đã đăng một hình ảnh chỉnh sửa trên mạng xã hội cho thấy bản đồ Mỹ bao phủ cả Canada, Venezuela, Greenland.