Bệnh dại - Khi nào “người lây người”?

Dân trí Theo tài liệu kinh điển, bệnh dại chủ yếu lây truyền từ nước bọt con vật bị bệnh qua các vết cắn, vết liếm để vào cơ thể người hoặc một số động vật khác.Nhưng cũng có những ngoại lệ, đặc biệt là các ca bệnh dại “người qua người”, sau ghép tạng…
>>Liên tiếp xảy ra vụ chó dại cắn người tử vong
>>Những cái chết oan uổng vì chữa bệnh dại bằng thuốc nam
>>Thầy lang phán chó lành, bệnh nhân chết tức tưởi vì lên cơn dại

Những ca bệnh dại “người lây qua người”

Trong y khoa đã có những trường hợp bệnh dại lây truyền trực tiếp “người qua người” hiếm hoi, thường thông qua ghép tạng. Thông thường, những người hiến tạng đều được sàng lọc và thử nghiệm để xác định những nguy cơ lây nhiễm, đặc biệt các vi rút HIV, viêm gan..... Ở Mỹ, hàng năm chỉ có 1-3 trường hợp mắc bệnh dại. Do đó, nếu không nghi ngờ việc xét nghiệm vi rút dại thường bị bỏ qua vì rất khó có kịp kết quả xét nghiệm trong khi phải lấy nhanh tạng để đảm bảo nó có thể “còn sống” để ghép cho người nhận. Những trường hợp bị dại sau ghép tạng được ghi nhận:

- Vài bệnh nhân mắc bệnh dại do được ghép giác mạc của người cho có bệnh nhưng không được phát hiện.

Năm 2013, Trung tâm phòng bệnh Hoa Kỳ (CDC) xác nhận một bệnh nhân ở Maryland tử vong vì nhiễm vi rút bệnh dại từ người hiến tạng. Xác nhận được đưa ra sau khi CDC, Bộ Y tế và Vệ sinh Tâm thần Maryland có kết quả xét nghiệm các mẫu mô từ người hiến và người nhận tạng. Ba người nhận tạng khác ở Florida, Georgia và Illinois. Sự vụ như sau:

Người hiến tặng đã chết tại Florida năm 2011. Vì không nghi ngờ chết do bệnh dại, nên thận, tim và gan người hiến được chuyển tới những bệnh nhân cần ghép tạng. Cả người nhận lẫn người hiến đều có cùng chủng loại vi rút dại, từ gấu trúc.

Bệnh dại - Khi nào “người lây người”? - 1

Thông tin cơ sở về bệnh dại

Trên thế giới, hằng năm có khoảng 35.000- 50.000 ca bệnh dại ở người, chủ yếu ở các nước đang phát triển, từ động vật nuôi như chó, mèo, phần lớn do chó dại cắn. Trong các bệnh dại tự nhiên, do động vật hoang dại truyền, loài dơi rất nguy hiểm vì nó vẫn sống nhưng mang mầm vi rút dại (lành mang trùng), nên có thể gây những vụ dịch ở động vật.

Nhiều động vật có thể bị dại, theo các mức độ nhạy cảm khác nhau theo thứ tự là: cáo, chó sói, linh cẩu, chuột, chồn hôi, gấu, mèo, dơi, chó nhà, cừu, dê, ngựa, linh trưởng, thú có túi.

Vi rút bệnh dại có trong nước bọt của súc vật bị bệnh không thể đi qua da lành, mà chỉ lây từ động vật này sang động vật khác và sang người qua da và niêm mạc bị tổn thương do bị con vật bị dại cắn, cào, liếm hoặc khi làm thịt súc vật bị dại. Đặc biệt, ở Nam Mỹ, người vào hang động có loài dơi mang vi rút dại cư trú có thể nhiễm bệnh qua đường hô hấp do hít phải không khí nhiễm vi rút dại..

Sau khi nhân lên, vi rút dại tấn công vào các thụ thể acethylcholin trên các synapse thần kinh và gây ra những biểu hiện lâm sàng của hệ thần kinh: kích động, sợ nước, sợ gió, sợ ánh sáng, có trường hợp bị liệt, hôn mê…Bệnh thường diễn biến qua 2 thời kỳ: (1) thời kỳ đầu, khoảng 1 - 4 ngày, biểu hiện kín đáo và thất thường như sốt, đau đầu, mất ngủ, có cảm giác ngứa, kiến bò chỗ vết cắn; lo âu, căng thẳng và (2) thời kỳ toàn phát: đau nhức đầu nhiều, buồn nôn, chóng mặt, lo âu cực độ, trạng thái kích thích và tăng cảm giác biểu hiện là sợ nước, sợ gió, ánh sáng, mùi lạ. Ngoài ra còn có các biểu hiện của rối loạn thần kinh thực vật, như giãn đồng tử, tăng tiết nước bọt, nước mắt, vã mồ hôi, hạ huyết áp…Người bệnh thường chết vài ngày sau khi lên cơn dại, với tỷ lệ tử vong là 100%.

TS.BS Trần Bá Thoại

Ủy viên BCH Hội Nội tiết Việt Nam

MỚI NHẤT
30% bệnh nhân nhiễm HIV chưa có bảo hiểm y tế
30% bệnh nhân nhiễm HIV chưa có bảo hiểm y tế

(Dân trí) - Viện trợ quốc tế bị cắt giảm, việc điều trị cho người nhiễm HIV sẽ phải dựa vào những nguồn lực trong nước. Tuy nhiên, số người bệnh có “H” tham gia bảo hiểm y tế còn thấp đang gây không ít khó khăn trong nỗ lực tiến tới kết thúc đại dịch.

Thứ sáu, 31/03/2017 - 02:02

“Bấm nút” đánh giá chất lượng khám chữa bệnh
“Bấm nút” đánh giá chất lượng khám chữa bệnh

(Dân trí) - Hệ thống ki-ốt đầu tiên phục vụ cho mục đích đánh giá sự hài lòng của người bệnh đã được triển khai tại Bệnh viện Nhi Đồng 1. Sau thí điểm, Sở Y tế sẽ nhân rộng mô hình để khắc phục những tồn tại đáp ứng tốt hơn nhu cầu khám chữa bệnh của người dân.

Thứ sáu, 31/03/2017 - 01:25

9 "nhiên liệu" giúp não nhanh nhạy và tập trung
9 "nhiên liệu" giúp não nhanh nhạy và tập trung

(Dân trí) - Để duy trì sự tập trung cả ngày, não của bạn cần nạp “nhiên liệu” đúng:

Thứ sáu, 31/03/2017 - 10:22

'Giật mình' tình trạng điều dưỡng khám bệnh thay cho bác sỹ
'Giật mình' tình trạng điều dưỡng khám bệnh thay cho bác sỹ

Tại Hội nghị trang bị kiến thức về bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế cho phóng viên, biên tập viên chuyên trách các cơ quan báo chí năm 2017, ông Lê Văn Phúc, Phó Trưởng ban Thực hiện chính sách bảo hiểm y tế (Bảo hiểm xã hội Việt Nam) cho hay có tình trạng trên.

Thứ sáu, 31/03/2017 - 10:04

40% cơ sở y tế không đạt chuẩn hệ thống xử lý nước thải
40% cơ sở y tế không đạt chuẩn hệ thống xử lý nước thải

(Dân trí) - Bà Nguyễn Thị Liên Hương, Cục trưởng Cục Quản lý môi trường y tế (Bộ Y tế) cho biết, trong 13.000 cơ sở y tế trên cả nước có khoảng 60% cơ sở có hệ thống xử lý nước thải y tế đảm bảo quy chuẩn, tiêu chuẩn, 40% còn lại vẫn chưa đạt.

Thứ sáu, 31/03/2017 - 09:28

Bệnh viện phải “bồi thường” vì không đạt khoán chụp 5 ca CT mỗi ngày
Bệnh viện phải “bồi thường” vì không đạt khoán chụp 5 ca CT mỗi ngày

(Dân trí) - Khi kí hợp đồng với đối tác cung cấp máy chụp CT Scanner theo hình thức xã hội hoá, tối thiểu BV phải thực hiện 5 ca/ngày. Nhưng thực tế triển khai, tại BV mới đạt 3 ca/ngày và theo hợp đồng, BV sẽ phải “bồi thường” cho đối tác do không đạt lượng “khoán” chụp CT.

Thứ sáu, 31/03/2017 - 08:14

Hy hữu nạn nhân "chết đi sống lại" sau khi bị đâm thấu tim
Hy hữu nạn nhân "chết đi sống lại" sau khi bị đâm thấu tim

(Dân trí) - Một bệnh nhân nhập viện Việt Tiệp Hải Phòng trong tình trạng đâm trọng thương thấu tim và đứt một xương sườn, đứt gần rời thùy phổi phải vừa được cứu sống. Nạn nhân sống lại sau tình trạng đồng tử giãn hết cỡ, tim ngưng đập đã trở thành trường hợp hy hữu trong y khoa.

Thứ sáu, 31/03/2017 - 07:17

[Inforgraphics]: Toàn cảnh về bệnh đái tháo đường
[Inforgraphics]: Toàn cảnh về bệnh đái tháo đường

(Dân trí) - Là một căn bệnh tiến triển âm thầm nhưng lại gây nhiều hậu quả nghiêm trọng, cách duy nhất để bạn đối phó với nó là hiểu rõ đái tháo đường.

Thứ sáu, 31/03/2017 - 04:56

Chẩn đoán một đằng, ghi phiếu chuyển viện một nẻo
Chẩn đoán một đằng, ghi phiếu chuyển viện một nẻo

Chiều 30/3, Sở Y tế TP.HCM chính thức ra thông báo và giao BV Bệnh Nhiệt Đới TP.HCM kiểm tra quátrình điều trị hai trường hợp mắc sốt xuất huyết (SXH) đã tử vong của BV Nguyễn Trãi và BVĐa khoa khu vực Hóc Môn, sau đó báo cáo kết quả về Sở Y tế.

Thứ năm, 30/03/2017 - 11:10

Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam: Cần thay đổi căn bản y tế cơ sở Thừa Thiên Huế
Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam: Cần thay đổi căn bản y tế cơ sở Thừa Thiên Huế

(Dân trí) - Tại buổi làm việc với UBND tỉnh Thừa Thiên Huế chiều nay (30/3), Phó thủ tướng Vũ Đức Đam đã chỉ đạo tỉnh cần triển khai ứng dụng công nghệ thông tin cho tuyến y tế cơ sở theo hướng tiên phong bởi đây là cuộc thay đổi rất căn bản, tiết kiệm thêm nhiều chi phí cho người dân.

Thứ năm, 30/03/2017 - 09:07

Chuyên gia chỉ cách nhận diện viêm họng nào cần dùng kháng sinh
Chuyên gia chỉ cách nhận diện viêm họng nào cần dùng kháng sinh

(Dân trí) - Viêm họng có đến 70 – 80% nguyên nhân là do vi rút, đồng nghĩa không được sử dụng kháng sinh bởi không mang lại hiệu quả điều trị, chưa kể nguy cơ gây kháng thuốc. Nhưng làm thế nào để nhận diện dấu hiệu viêm họng cần dùng kháng sinh?

Thứ năm, 30/03/2017 - 04:58

Loại bỏ cơn đau đầu không dùng thuốc trong 5 phút
Loại bỏ cơn đau đầu không dùng thuốc trong 5 phút

(Dân trí) - Nếu bị đau nửa đầu, đau đầu do căng thẳng, đau đầu do tăng huyết áp và thuốc không sẵn trong tay, thay vì tuyệt vọng, hãy thử các cách sau:

Thứ năm, 30/03/2017 - 04:22

ĐÁNG QUAN TÂM
Tiêm insulin như thế nào là tốt nhất?
Tiêm insulin như thế nào là tốt nhất?

(Dân trí) - Insulin là một hoóc môn giúp quản lý bệnh tiểu đường khi được tiêm vào cơ thể. Không thể dùng insulin ở dạng thuốc viên hoặc thuốc uống, vì các men tiêu hóa trong dạ dày sẽ phá vỡ insulin trước khi nó vào máu.

Thứ năm, 30/03/2017 - 01:22

Thay đổi thông tin, cấp lại thẻ bảo hiểm y tế như thế nào?
Thay đổi thông tin, cấp lại thẻ bảo hiểm y tế như thế nào?

Thẻ BHYT của tôi bị ghi sai tên đệm “Thụy” thành “Thị”, vậy tôi phải làm thủ tục gì để đổi thẻ bảo hiểm y tế (BHYT)?

Thứ năm, 30/03/2017 - 12:14

Bí quyết khắc phục nghẹt mũi hiệu quả
Bí quyết khắc phục nghẹt mũi hiệu quả

(Dân trí) - Nếu bạn chưa kịp mua thuốc hay không muốn dùng thuốc nhỏ mũi, hãy áp dụng 2 cách sau nhé.

Thứ năm, 30/03/2017 - 11:09

Nuôi cấy thành công tế bào hồng cầu bất tử
Nuôi cấy thành công tế bào hồng cầu bất tử

(Dân trí) - Các nhà nghiên cứu đã tạo ra các dòng tế bào bất tử đầu tiên cho phép sản xuất các tế bào hồng cầu một cách hiệu quả hơn.

Thứ năm, 30/03/2017 - 10:09

Hiểm họa khi cơ thể nóng trong
Hiểm họa khi cơ thể nóng trong

Da khô, mẩn ngứa, nổi mề đay, mụn nhọt; môi đỏ, căng, cảm giác háo khát, tình trạng táo bón, chảy máu chân răng, nhanh mệt, ăn nhiều mà vẫn gầy... thực ra không hề xuất hiện theo mùa và cũng không đơn thuần chỉ là dấu hiệu của nóng trong, háo nhiệt.

Thứ năm, 30/03/2017 - 08:09

Có nên “nhịn” chuyện ấy khi bầu bí?
Có nên “nhịn” chuyện ấy khi bầu bí?

(Dân trí) - Nhiều chị em thủ thỉ với bác sĩ, họ đã “kiêng” đủ 9 tháng 10 ngày kể từ khi biết có thai, rồi cộng thêm 6 tháng “ở cữ” khiến ông chồng bức bối nhưng cũng đành chịu,

Thứ năm, 30/03/2017 - 07:11

Làm gì sau một đêm mất ngủ?
Làm gì sau một đêm mất ngủ?

(Dân trí) - Sau một đêm mất ngủ, ngày hôm sau của bạn chắc hẳn không phải là một ngày tốt đẹp. Tuy nhiên, những lời khuyên dưới đây có thể giúp bạn “sống sót” đến cuối ngày.

Thứ năm, 30/03/2017 - 04:24

Con người thông minh nhờ đâu?
Con người thông minh nhờ đâu?

(Dân trí) - Một nghiên cứu mới gợi ý rằng động vật linh trưởng và con người có bộ não lớn hơn là kết quả của việc tìm kiếm thức ăn chứ không phải vì chúng được phát triển trong xã hội.

Thứ năm, 30/03/2017 - 04:23

Hà Tĩnh ra mắt điểm sơ cấp cứu đầu tiên
Hà Tĩnh ra mắt điểm sơ cấp cứu đầu tiên

(Dân trí) - Sáng 29/3, Hội Chữ thập đỏ Hà Tĩnh đã ra mắt điểm sơ cấp cứu tại trụ sở Hội Chữ thập đỏ thị trấn Nghèn, huyện Can Lộc. Đây là điểm sơ cấp cứu đầu tiên được thành lập tại Hà Tĩnh.

Thứ tư, 29/03/2017 - 09:40

Bí quyết phòng ngừa bệnh viêm khớp xương
Bí quyết phòng ngừa bệnh viêm khớp xương

Khi đau đầu gối, khớp háng, tay, chân….để giảm đau bạn cần chú ý ăn uống, tập luyện,bổ sung bằng các thực phẩm hỗ trợ về xương khớp…

Thứ tư, 29/03/2017 - 09:14

Dễ dàng mọi lúc mọi nơi với 5 phút thư giãn kiểu Nhật
Dễ dàng mọi lúc mọi nơi với 5 phút thư giãn kiểu Nhật

(Dân trí) - Kỹ thuật thư giãn truyền thống vô cùng đơn giản của người Nhật Bản dưới đây sẽ giúp bạn thoải mái và bắt đầu một cuộc sống vui vẻ!

Thứ tư, 29/03/2017 - 08:50

Nam giới có thể quan hệ tình dục đến tuổi nào?
Nam giới có thể quan hệ tình dục đến tuổi nào?

Từ trước tới nay chúng ta đếu biết phụ nữ đến thời kỳ mãn kinh sẽ ngừng rụng trứng và giảm khả năng sex. Một câu hỏi đặt ra nam giới có thể quan hệ tình dục đến tuổi nào, hay là vô biên?

Thứ tư, 29/03/2017 - 05:23