Fica
DTiNews
Nội vụ & Xã hộiThách thức mới trong giám định hình ảnh, video "thời AI"
(Dân trí) - AI và các phần mềm chỉnh sửa khiến hình ảnh, video dễ bị can thiệp, làm giả tinh vi, buộc công tác giám định của lực lượng kỹ thuật hình sự phải nâng cao cả về phương pháp và năng lực chuyên môn.
Trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ, hình ảnh và video ngày càng trở thành nguồn chứng cứ quan trọng trong điều tra, xử lý các vụ việc về an ninh, trật tự. Tuy nhiên, sự phát triển nhanh của trí tuệ nhân tạo cũng làm gia tăng nguy cơ chỉnh sửa, cắt ghép dữ liệu.
Những năm gần đây, cùng với sự phổ biến của camera giám sát, camera hành trình, thiết bị ghi hình cá nhân và mạng xã hội, hình ảnh, video xuất hiện trong hầu hết các vụ việc, vụ án. Các tài liệu này thường liên quan đến tai nạn giao thông, xâm phạm trật tự an toàn xã hội và các tranh chấp, khiếu nại phức tạp.
Cán bộ làm công tác giám định kỹ thuật số điện tử đang tiến hành giám định hình ảnh (Ảnh: Công an cung cấp).
Thực tiễn tại Quảng Ninh cho thấy, nhu cầu trưng cầu giám định hình ảnh, video ngày càng tăng, không chỉ về số lượng mà còn ở mức độ phức tạp. Nhiều dữ liệu có dung lượng lớn, chất lượng không đồng đều và được sao chép, truyền tải qua nhiều thiết bị, nền tảng khác nhau.
Công an tỉnh Quảng Ninh cho biết, từ đầu năm đến nay, Phòng Kỹ thuật hình sự của đơn vị đã giám định hơn 400 video và hàng chục hình ảnh theo trưng cầu của các cơ quan tiến hành tố tụng. Một số tài liệu có dấu hiệu bị can thiệp, chỉnh sửa bằng phần mềm, ứng dụng tích hợp trí tuệ nhân tạo.
Đặc biệt, công nghệ tạo hình ảnh, video giả mạo (deepfake) cho phép can thiệp sâu vào nội dung dữ liệu, tạo ra sản phẩm có độ chân thực cao, khó phân biệt bằng quan sát thông thường. Điều này đặt ra yêu cầu cao hơn đối với quy trình và phương pháp giám định.
Trước thách thức đó, lực lượng Kỹ thuật hình sự, Công an tỉnh Quảng Ninh từng bước làm chủ trang thiết bị, phương tiện giám định hiện đại. Công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ về công nghệ số, kỹ thuật xử lý hình ảnh, video và nhận diện thủ đoạn làm giả bằng AI được chú trọng.
Kết quả giám định đã góp phần làm rõ diễn biến vụ việc, đánh giá đúng giá trị chứng cứ, phục vụ hiệu quả công tác điều tra, xử lý theo quy định của pháp luật. Mỗi kết luận giám định đều được thực hiện trên cơ sở khách quan, khoa học và chính xác.
Trong thời gian tới, trước sự phát triển không ngừng của trí tuệ nhân tạo và công nghệ số, lực lượng Kỹ thuật hình sự Công an tỉnh Quảng Ninh sẽ tiếp tục nâng cao chất lượng giám định hình ảnh, video, đáp ứng yêu cầu bảo đảm an ninh, trật tự trong tình hình mới.
