Lương nhân viên y tế vẫn tính theo hệ số, thêm phụ cấp nghề 100%

(Dân trí) - Lương nhân viên y tế vẫn tính theo hệ số, căn cứ trên mức lương cơ sở 2,34 triệu đồng, trong khi phụ cấp ưu đãi nghề tối đa 100% tiếp tục là nguồn thu nhập quan trọng của nhiều bác sĩ, điều dưỡng.

Lương vẫn tính theo hệ số và lương cơ sở 2,34 triệu đồng

Đến tháng 2/2026, mức lương cơ sở vẫn giữ ở 2,34 triệu đồng/tháng, theo Nghị định 73/2024/NĐ-CP, áp dụng từ ngày 1/7/2024. Chưa có thông tin chính thức về việc điều chỉnh mức lương cơ sở trong năm 2026.

Tiền lương của nhân viên y tế công lập hiện vẫn được tính theo công thức: hệ số lương x mức lương cơ sở, cộng với các khoản phụ cấp. Cơ chế này căn cứ theo Nghị định 204/2004/NĐ-CP và các văn bản sửa đổi, bổ sung.

Với cách tính này, bác sĩ hạng III (trình độ đại học, mới ra trường, bậc 1) có hệ số 2,34, tương đương mức lương cơ bản khoảng 5,47 triệu đồng mỗi tháng. Điều dưỡng hạng III bậc 1 cũng hưởng mức tương tự. Ở các bậc cao hơn, sau nhiều năm công tác, tiền lương cơ bản có thể đạt 10-12 triệu đồng.

Đối với bác sĩ chính (hạng II) hoặc bác sĩ cao cấp (hạng I), lương cơ bản dao động khoảng 10-18 triệu đồng mỗi tháng tùy theo bậc lương và thâm niên.

Từ ngày 1/1, theo Nghị quyết 261/2025/QH15, bác sĩ y khoa, bác sĩ y học cổ truyền, răng hàm mặt, y học dự phòng và dược sĩ mới tuyển dụng được xếp lương từ bậc 2 ngay (hệ số khoảng 2,67), thay vì bậc 1 như trước. Quy định này áp dụng cho đến khi có bảng lương mới. Điều này làm tăng lương khởi điểm khoảng 14% (từ gần 5,48 triệu lên gần 6,25 triệu đồng lương cơ bản).

Lương nhân viên y tế vẫn tính theo hệ số, thêm phụ cấp nghề 100% - 1

Thu nhập của đội ngũ bác sĩ, điều dưỡng và nhân viên y tế công lập tiếp tục được tính theo cơ chế hệ số nhân với lương cơ sở (Ảnh minh hoạ: Hoàng Lê).

Phụ cấp ưu đãi nghề tối đa 100% cho lĩnh vực đặc thù

Bên cạnh lương cơ bản, phụ cấp ưu đãi theo nghề là khoản chiếm tỷ trọng lớn trong thu nhập thực tế của nhân viên y tế công lập. Khoản phụ cấp này nhằm bù đắp tính chất công việc nặng nhọc, độc hại và rủi ro cao.

Theo Nghị quyết 261/2025/QH15, Quốc hội cho phép tiếp tục áp dụng một số chính sách đặc thù đối với nhân viên y tế, trong đó có việc duy trì mức phụ cấp ưu đãi nghề tối đa 100% đối với một số lĩnh vực chuyên môn đặc biệt.

Mức 100% được áp dụng đối với người thường xuyên, trực tiếp làm chuyên môn ở các lĩnh vực như tâm thần, pháp y, pháp y tâm thần, hồi sức cấp cứu (bao gồm cấp cứu, hồi sức tích cực, chống độc), giải phẫu bệnh. Nhân viên y tế công tác tại trạm y tế cấp xã, cơ sở y tế dự phòng ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi, vùng kinh tế - xã hội khó khăn, đặc biệt khó khăn, biên giới, hải đảo cũng thuộc nhóm được hưởng mức tối đa này.

Lương nhân viên y tế vẫn tính theo hệ số, thêm phụ cấp nghề 100% - 2

Bên cạnh lương cơ bản, phụ cấp ưu đãi theo nghề là khoản chiếm tỷ trọng lớn trong thu nhập thực tế của nhân viên y tế công lập (Ảnh minh hoạ: Hoàng Lê).

Bộ Y tế hiện đang lấy ý kiến dự thảo nghị định quy định chi tiết chế độ phụ cấp ưu đãi theo nghề, với đề xuất 6 mức từ 30% đến 100%, thay thế các quy định trước đây. Dự thảo phân loại theo mức độ rủi ro, tính chất công việc và địa bàn công tác.

Theo đề xuất, mức 70% có thể áp dụng cho các lĩnh vực như khám chữa bệnh phong, lao, HIV/AIDS, bệnh truyền nhiễm nhóm A; làm việc tại phòng xét nghiệm an toàn sinh học cấp cao; điều trị nghiện ma túy. Các mức 60%, 50%, 40% và 30% dự kiến áp dụng cho các nhóm công việc khác trong lĩnh vực y tế dự phòng, dân số, truyền thông giáo dục sức khỏe.

Phụ cấp ưu đãi nghề chủ yếu áp dụng đối với viên chức và người trực tiếp làm chuyên môn trong các cơ sở y tế công lập.

Thu nhập thực tế phụ thuộc nhiều vào phụ cấp

Tính toán sơ bộ cho thấy, một bác sĩ mới ra trường, được xếp bậc 2 và làm việc trong lĩnh vực hồi sức cấp cứu, có thể hưởng lương cơ bản khoảng 6,2 triệu đồng mỗi tháng. Nếu được hưởng phụ cấp ưu đãi nghề 100%, tổng thu nhập trước khi trừ bảo hiểm và thuế có thể đạt khoảng 12-14 triệu đồng, chưa kể các khoản phụ cấp khác như phụ cấp khu vực, chức vụ (nếu có).

Điều dưỡng ở bậc trung bình có mức lương cơ bản khoảng 7-8 triệu đồng. Khi cộng thêm phụ cấp ưu đãi nghề từ 30% đến 70%, thu nhập thực tế có thể dao động khoảng 9-14 triệu đồng mỗi tháng.

Đối với bác sĩ làm việc tại khoa hồi sức cấp cứu tuyến tỉnh, mức thu nhập có thể vượt 15-20 triệu đồng tùy thâm niên, hệ số lương và các khoản phụ cấp kèm theo.

Dù vậy, cơ chế tiền lương của nhân viên y tế hiện vẫn vận hành theo hệ thống hệ số nhân với lương cơ sở. Cải cách tiền lương theo tinh thần Nghị quyết 27-NQ/TW về xây dựng bảng lương theo vị trí việc làm và gắn với hiệu quả công việc đang tiếp tục được nghiên cứu, chưa có mốc thời gian triển khai cụ thể.

Trong bối cảnh đó, việc duy trì và điều chỉnh phụ cấp ưu đãi nghề được xem là giải pháp quan trọng nhằm ổn định đội ngũ, đặc biệt tại các lĩnh vực chuyên môn có tính chất đặc thù và rủi ro cao.