Lộ diện hàng loạt giao dịch chồng chéo giữa các công ty do Elon Musk sở hữu

Elon Musk sắp sở hữu tài sản nghìn tỷ USD nhờ thương vụ phát hành cổ phiếu lịch sử

SpaceX, công ty công nghệ hàng không vũ trụ do Elon Musk sáng lập và nắm giữ chức vụ Chủ tịch kiêm CEO, vừa chính thức nộp hồ sơ S-1 lên Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Hoa Kỳ (SEC). Đây là tài liệu bắt buộc đóng vai trò như một bản cáo bạch, cung cấp mọi thông tin về tài chính và những rủi ro cho các nhà đầu tư trước khi một công ty phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO).

SpaceX dự kiến sẽ niêm yết cổ phiếu trên sàn giao dịch Nasdaq vào đầu tháng 6 tới đây, với mã cổ phiếu SPCX. Thương vụ IPO của SpaceX được dự đoán sẽ là một thương vụ lịch sử, khi giúp công ty huy động được số vốn kỷ lục 75 tỷ USD, đưa giá trị thị trường của SpaceX lên mức 1,75 nghìn tỷ USD.

Elon Musk đang nắm 42% cổ phần tại SpaceX, do vậy khối tài sản của ông dự kiến cũng sẽ tăng mạnh sau khi SpaceX phát hành cổ phiếu, giúp vị tỷ phú này trở thành người đầu tiên trong lịch sử sở hữu khối tài sản vượt mốc nghìn tỷ USD.

Hiện Elon Musk vẫn là người giàu nhất thế giới với tài sản ước tính đạt 808 tỷ USD.

Theo thông tin từ hồ sơ S-1, SpaceX đã đạt được doanh thu 18,67 tỷ USD trong năm 2025, trong đó riêng dịch vụ Internet vệ tinh Starlink đã mang về doanh thu 11 tỷ USD. Dù vậy, SpaceX vẫn phải chịu khoản lỗ 4,9 tỷ USD trong năm ngoái, do chi phí đầu tư tăng vọt lên 20,7 tỷ USD, tăng mạnh so với 11,2 tỷ USD đầu tư trong năm 2024.

Hàng loạt giao dịch chồng chéo giữa các công ty của Elon Musk

Hồ sơ S-1 gửi lên SEC của SpaceX cũng tiết lộ hàng loạt giao dịch chồng chéo và dòng tiền rất khó theo dõi giữa các công ty do Elon Musk đang làm chủ hoặc cổ đông lớn.

Theo đó, hãng xe điện Tesla đang sở hữu gần 19 triệu cổ phiếu phổ thông của SpaceX. Trong đó, lượng cổ phiếu Tesla nắm giữ tại công ty trí tuệ nhân tạo xAI đã được chuyển đổi thành cổ phiếu của SpaceX sau khi Elon Musk sáp nhập xAI và SpaceX vào hồi tháng 2 vừa qua.

Hồ sơ cũng tiết lộ SpaceX đã ký hợp đồng trị giá 131 triệu USD để mua mẫu xe bán tải Cybertruck của Tesla. Một báo cáo của hãng tin Bloomberg cho biết đầu năm nay, SpaceX đã mua 1.279 chiếc Cybertruck từ Tesla trong quý IV/2025, nhưng hồ sơ S-1 cho thấy SpaceX đã mua số lượng xe còn nhiều hơn thế.

Chính hợp đồng bán Cybertruck từ Tesla cho SpaceX, 2 công ty đều do Elon Musk làm lãnh đạo, đã giúp doanh số của mẫu xe Cybertruck tăng đáng kể trong năm 2025.

SpaceX cũng chi ra 697 triệu USD để đặt mua các hệ thống Megapack của Tesla trong năm 2024 và 2025. Megapack là hệ thống lưu trữ năng lượng quy mô lớn, có kích thước tương đương một container, được thiết kế để cung cấp điện năng cho doanh nghiệp và các hệ thống máy chủ.

Hồ sơ cũng cho thấy SpaceX đã đầu tư khoảng 20 tỷ USD cho công ty trí tuệ nhân tạo xAI của Elon Musk. Tuy nhiên, xAI đã thua lỗ hàng tỷ USD trong năm 2025 và doanh thu chỉ tăng 22% so với năm 2024.

SpaceX cũng có mối quan hệ hợp tác với một công ty khác của Elon Musk là Boring Company. Theo đó, Boring Company đã trả cho SpaceX 1,2 triệu USD để thuê văn phòng. Ngược lại, SpaceX đã chi khoảng 1 triệu USD để Boring Company đào một đường hầm bên dưới trụ sở của SpaceX tại thành phố Bastrop (bang Texas, Mỹ).

Nhiều nhà phân tích cho rằng chính những giao dịch mua sắm sản phẩm, sử dụng dịch vụ lẫn nhau giữa các công ty do Elon Musk quản lý đã góp phần không nhỏ làm tăng thêm khối tài sản của vị tỷ phú này.

SpaceX xem Elon Musk chính là… rủi ro cho các nhà đầu tư

Trước khi niêm yết, SpaceX cũng buộc phải công khai những yếu tố rủi ro có thể ảnh hưởng đến các nhà đầu tư thông qua hồ sơ S-1 nộp lên SEC.

Một điều khá bất ngờ, SpaceX xem chính Elon Musk là một rủi ro cho công ty và các cổ đông.

Hồ sơ của SpaceX nêu rõ “công ty phụ thuộc rất lớn vào Elon Musk. Khả năng lãnh đạo, tầm nhìn và chuyên môn kỹ thuật của Elon Musk đóng vai trò rất quan trọng với tương lai của công ty”.

Tuy nhiên, SpaceX thừa nhận rằng Elon Musk đang sở hữu quá nhiều công ty khác nhau và khó có thể dành toàn vẹn thời gian cho SpaceX. Ngoài ra, xung đột quyền lợi giữa các công ty do Elon Musk làm chủ có thể biến chính những công ty này thành các đối thủ cạnh tranh.

“Xung đột lợi ích có thể phát sinh trong tương lai giữa một bên là chúng tôi, và một bên là ông Musk cùng các thực thể do ông ấy sở hữu hoặc liên kết. Hơn nữa, Elon Musk và các doanh nghiệp của ông ấy có thể cạnh tranh gián tiếp hoặc trực tiếp với chúng tôi về cơ hội đầu tư hoặc kinh doanh”, hồ sơ của SpaceX viết.

SpaceX cũng cho rằng việc Elon Musk trở thành tâm điểm của giới truyền thông và thường xuyên đưa ra những bình luận, ý kiến gây tranh cãi cũng có thể dẫn đến những rủi ro cho các nhà đầu tư.

Trên thực tế, trong vai trò CEO của Tesla, Elon Musk đã không ít lần đưa ra những bình luận và nhận định gây tranh cãi khiến giá cổ phiếu của hãng xe điện này bị sụt giảm mạnh.

Năm 2024, một nhóm cổ đông của Tesla đã khởi kiện Elon Musk với cáo buộc Musk cố tình chuyển các nhân tài của hãng xe điện này sang những công ty khác do ông làm chủ. Tuy nhiên, vụ kiện vẫn đang được xử lý và chưa có phán quyết cuối cùng.

SpaceX hiện được định giá 1,25 nghìn tỷ USD và giá trị của công ty ước tính sẽ tăng lên 1,75 nghìn tỷ USD sau khi lên sàn. Giá trị của SpaceX đã tăng mạnh sau khi Elon Musk quyết định sáp nhập SpaceX với xAI vào hồi tháng 2 vừa qua.

Động thái của Elon Musk được cho là nhằm tăng định giá của công ty, từ đó giúp tăng giá chào bán cổ phiếu của SpaceX cũng như thu hút được nhiều nhà đầu tư mua cổ phiếu hơn.