Vị tướng kể chuyện mở đường bí mật trong chiến dịch Tây Nguyên năm 1975

Dân trí Để mở con đường bí mật phục vụ chiến dịch Tây Nguyên (3/1975), bộ đội Trường Sơn chia thành từng nhóm nhỏ, cưa sát gốc cây nhưng phải để lại 1 phần cho cây khỏi đổ, tránh bị địch phát hiện,...
>>Vị tướng và chuyện chiếc xe giống như “lợn bị cắt tai” ở đường Trường Sơn

Nhân kỷ niệm 45 năm Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (1975-2020), phóng viên Dân trí có cuộc trò chuyện với Thiếu tướng Võ Sở (91 tuổi), nguyên Chính ủy Binh đoàn 12, hiện là Chủ tịch Hội truyền thống Trường Sơn - Đường Hồ Chí Minh Việt Nam.

Trong Chiến dịch Tây Nguyên (tháng 3/1975), ông Sở là Phó Chủ nhiệm Chính trị, Đảng ủy viên Bộ Tư lệnh Trường Sơn, là phái viên đốc chiến trên chiến trường (cấp bậc thượng tá).

Vị tướng kể chuyện mở đường bí mật trong chiến dịch Tây Nguyên năm 1975 - 1

Thiếu tướng Võ Sở trò chuyện với phóng viên Dân trí.

Thành lập Bộ Tư lệnh tiền phương phục vụ chiến dịch Tây Nguyên

Ông Sở kể, để trực tiếp phục vụ chiến dịch giải phóng Tây Nguyên, Đảng ủy, Bộ Tư lệnh Trường Sơn quyết định thành lập Bộ Tư lệnh tiền phương. Phó Tư lệnh Nguyễn Lang được phân công phụ trách Bộ Tư lệnh tiền phương. Ông Lang còn được Quân ủy Trung ương và Bộ Quốc phòng chỉ định làm Phó Tư lệnh chiến dịch Tây Nguyên, đặc trách công tác hậu cần, kỹ thuật. 

Trong chiến dịch Tây Nguyên có nhiều đơn vị bộ đội tham gia, đơn vị của ông Sở có 3 sư đoàn, gồm: Sư đoàn công binh 470; Sư đoàn bộ binh 968 và Sư đoàn ô tô 471.

Thực hành mệnh lệnh của Bộ, Sư đoàn 470 được giao nhiệm vụ vừa vận chuyển chi viện chiến lược, vừa bảo đảm phục vụ chiến dịch Tây Nguyên và là lực lượng tác chiến tại chỗ của chiến dịch. Sư đoàn bộ binh 968 quân tình nguyện Việt Nam tại Hạ Lào, trực thuộc Bộ Tư lệnh Trường Sơn, khẩn trương cơ động về Bắc Tây Nguyên, tác chiến trên một hướng chiến dịch. Sư đoàn ô tô 471 dâng toàn bộ đội hình sâu vào phía Nam, vừa vận chuyển chi viện chiến lược, vừa vận chuyển phục vụ chiến dịch. Bộ Tư lệnh Trường Sơn còn thành lập thêm hai trung đoàn công binh (574 và 575) để mở gấp đường chiến dịch, bảo đảm cơ động bí mật bất ngờ xe tăng, pháo hạng nặng theo yêu cầu của Bộ Tư lệnh chiến dịch.

Tháng 6/1974, theo đề nghị của Bộ Tư lệnh Trường Sơn, Quân ủy Trung ương và Bộ Quốc phòng quyết định thành lập các sư đoàn binh chủng. Theo đó, Sư đoàn khu vực 471 và Sư đoàn khu vực hậu cứ 571 chuyển thành hai sư đoàn vận tải ô tô.

"Đây là một sự kiện vô cùng quan trọng trong lịch sử tổ chức quân đội ta, nếu không nói là chưa có tiền lệ cả với những cường quốc quân sự trên thế giới" - ông Sở kể lại.

Chuẩn bị cho chiến dịch Tây Nguyên, theo yêu cầu của Bộ, Sư đoàn 471 huy động tổng lực phương tiện cơ động gấp toàn bộ đội hình Sư đoàn 316 cùng toàn bộ binh khí kỹ thuật vào Tây Nguyên tập kết quanh đường số 19, bảo đảm tuyệt đối bí mật an toàn. Thành công của việc cơ động Sư đoàn 316 đã tạo tiền đề để chúng tôi tổ chức lực lượng cơ động Sư đoàn 968 từ Hạ Lào về Pleiku (Gia Lai), Kon Tum thay chân Sư đoàn 10 tác chiến nghi binh ở hướng Bắc chiến dịch. Tiếp đó, ngày 4/3/1975, Sư đoàn 471 tổ chức lực lượng, bí mật cơ động vào vị trí tập kết chiến dịch, chuẩn bị tiến công Đức Lập; chuyển hơn 100 tấn đạn pháo lớn theo lưng bộ đội vào tới tận trận địa pháo, kịp giờ "G” phát hỏa mở màn chiến dịch.

"Để đảm bảo kịp thời yêu cầu vận chuyển vật chất, cơ động lực lượng tham gia chiến dịch, tôi cùng các anh trong Bộ Tư lệnh Sư đoàn quyết định cho xe chạy lấn sáng, lấn chiều, nhưng tuyệt đối phải đảm bảo bí mật. Riêng các đêm 6 và 7/3/1975, khi chuyển hàng giao tại những điểm gần địch, lái xe phải tắt đèn, đi mò trong đêm", vị tướng 91 tuổi kể tiếp.

Cắt cây mở đường nhưng không được để cây đổ

Vị tướng kể chuyện mở đường bí mật trong chiến dịch Tây Nguyên năm 1975 - 2

Nhân dân Tây Nguyên cùng bộ đội kéo pháo chiếm các đỉnh cao ở Pleiku. (Ảnh/TTXVN).

Thiếu tướng Võ Sở kể tiếp, xen kẽ những ngày đốc chiến tại Sư đoàn 471, ông sang nắm tình hình mở đường chiến dịch từ nam Đức Cơ xuống Chư M'nga của các trung đoàn 574, 575. Trên hướng Bắc Buôn Ma Thuột, Trung đoàn 575, do các ông Nguyễn Văn Châu và Nguyễn Văn Liễu chỉ  huy, khẩn trương khôi phục các trục đường 48, 50.

Từ giữa tháng 2/1975, Trung đoàn tiếp tục mở một trục dọc gồm đường 50B và hai nhánh là đường 50C, 50D. Tổng chiều dài trục đường này lên tới gần 60km. Đa phần đường mới mở đi sát đồn điền cao su của các chủ tư bản Pháp trước đây. Vào gần thị xã Buôn Ma Thuột địa hình trống trải, dân cư đi lại nhiều, yêu cầu giữ bí mật được đặt lên hàng đầu. Khi đường mở vào cách thị xã Buôn Ma Thuột chừng 20km, chỉ huy trung đoàn được lệnh cho bộ đội tạm dừng, chuẩn bị vật liệu, phương tiện để khi có lệnh là hoàn tất quãng còn lại trong một ngày đêm.

Vị tướng kể chuyện mở đường bí mật trong chiến dịch Tây Nguyên năm 1975 - 3

Đại biểu dự Hội nghị Tổng kết nhiệm vụ của Bộ đội Trường Sơn tháng 2/1976 (Trong ảnh, ông Sở bên trái ngoài cùng, hàng đầu).

"Chính thời gian này, anh em công binh đã bí mật, khôn khéo tổ chức thành từng nhóm nhỏ, cưa cắt sát gốc những cây to dọc trục đường sẽ mở, chỉ để lại một phần cho cây khỏi đổ; đào đặt sẵn lượng nổ cần thiết vào những gò đống phải phá... Tất cả sẵn sàng chờ lệnh thông đường" - ông Sở nhớ lại.

Ông kể tiếp, dốc hết khả năng, phát huy cao độ trí tuệ, tính tổ chức kỷ luật cao, đến ngày 4/3, trục đường do Trung đoàn 575 từ hướng Bắc đã vào đến bản Sở Hia, Chữ M'nga cách thị xã Buôn Ma Thuột chừng 20km mà kẻ địch không hay biết gì.

"Để có được kết quả đó, cũng phải kể đến sự ưu ái của núi rừng Trường Sơn. Đúng là "rừng che bộ đội, rừng vây quân thù". Dưới những tán rừng lặng lẽ là cả một chiến dịch ra quân của mấy chục nghìn quân, mấy nghìn xe ô tô, pháo lớn. Núi rừng Trường Sơn đang ẩn chứa sức mạnh tiềm tàng, to lớn mà đối phương không thể nào hình dung nổi" - vị tướng già rưng rưng kể.

Qua theo dõi, kiểm tra của Tiền phương Bộ Tư lệnh Trường Sơn, toàn bộ công tác chuẩn bị, bảo đảm vật chất kỹ thuật, cầu đường..., Bộ đội Trường Sơn đã hoàn thành vượt mức kế hoạch 30% trước 3 ngày so với thời gian quy định. Đặc biệt, do chủ động chuẩn bị tốt khi được lệnh mở tiếp các trục đường còn lại như dự kiến Trung đoàn 575 đã dồn lực tổ chức thi công suốt ngày đêm. Đúng 23h ngày 9/3, Trung đoàn đã khai thông trục đường 50B, hai nhánh 50C, 50D và tổ chức xong lực lượng hộ tống xe cùng binh khí kỹ thuật.

Vị tướng kể chuyện mở đường bí mật trong chiến dịch Tây Nguyên năm 1975 - 4

Sau chiến dịch Tây Nguyên, ông Sở tiếp tục tham gia chiến dịch Hồ Chí Minh. (Trong ảnh là: Đường Trường Sơn trong Tổng tiến công và nổi dậy mùa Xuân năm 1975).

"Là người chủ trì tiền phương Bộ Tư lệnh trong "đêm trước" của chiến dịch, sau khi gọi điện báo cáo kết quả công tác chuẩn bị cũng như đánh giá của Bộ Tư lệnh chiến dịch Tây Nguyên, với anh Đồng Sĩ Nguyên và anh Lê Xy, anh Nguyễn Lang không giấu nổi vui mừng. Niềm vui ngập tràn cơ quan Bộ Tư lệnh phương, làm vơi đi tâm trạng bồn chồn, thấp thỏm của chúng tôi, bởi giờ mở màn chiến dịch Tây Nguyên đang đến gần" - ông Sở nhớ lại.

Đúng 2h3' ngày 10/3, quân ta bắt đầu tiến công Buôn Ma Thuột. Đúng 11h trưa 11/3, cờ Mặt trận Dân tộc Giải phóng đã được kéo lên trên cột cờ của Sở chỉ huy Sư đoàn 23 ngụy, quân ta làm chủ hoàn toàn thị xã Buôn Ma Thuột, hoàn thành trận đánh then chốt mở đầu thắng lợi chiến dịch Tây Nguyên.

Nguyễn Dương

MỚI NHẤT
Lý do 3 tỉnh thành vẫn áp quy định chống dịch ở mức “có nguy cơ”
Lý do 3 tỉnh thành vẫn áp quy định chống dịch ở mức “có nguy cơ”

(Dân trí) - Ngoài Hà Nội vẫn ở mức “nguy cơ cao”, TPHCM, Bắc Ninh, Hà Giang được xếp vào nhóm “có nguy cơ” dù TPHCM đã 25 ngày không có ca bệnh mới, Hà Giang cũng qua mốc 14 ngày…

Thứ tư, 22/04/2020 - 02:12

2 chị em ruột tử vong khi đi tắm suối
2 chị em ruột tử vong khi đi tắm suối

(Dân trí) - Trời nắng nóng, 2 chị em rủ nhau ra suối tắm, không may đuối nước tử vong.

Thứ tư, 22/04/2020 - 12:23

Xe chở công nhân Samsung quay đầu đi ngược chiều trên cao tốc
Xe chở công nhân Samsung quay đầu đi ngược chiều trên cao tốc

(Dân trí) - Thiếu quan sát, tài xế chở công nhân Công ty Samsung đã đi quá nút giao. Thấy đường vắng, tài xế này quay đầu xe đi ngược chiều trên cao tốc.

Thứ tư, 22/04/2020 - 12:12

Hà Nội có thể tiên phong chiến thắng trên “mặt trận” phục hồi kinh tế?
Hà Nội có thể tiên phong chiến thắng trên “mặt trận” phục hồi kinh tế?

(Dân trí) - Sáng 22/4, Ban Chấp hành Đảng bộ TP Hà Nội tổ chức Hội nghị lần thứ 23 để thảo luận, cho ý kiến về một số nội dung quan trọng.

Thứ tư, 22/04/2020 - 11:56

TPHCM cấp gần 13 triệu khẩu trang cho học sinh, công nhân vệ sinh
TPHCM cấp gần 13 triệu khẩu trang cho học sinh, công nhân vệ sinh

(Dân trí) - Dự kiến hơn 1,4 triệu học sinh, học viên theo học tại các cơ sở giáo dục phổ thông, giáo dục thường xuyên, giáo dục nghề nghiệp công lập tại TPHCM sẽ được cấp khẩu trang ngay khi đi học trở lại.

Thứ tư, 22/04/2020 - 11:46

Hà Giang phong tỏa thị trấn Đồng Văn
Hà Giang phong tỏa thị trấn Đồng Văn

(Dân trí) - Sau khi địa phương xuất hiện ca mắc Covid-19, cơ quan chức năng đã phong tỏa thị trấn Đồng Văn (huyện Đồng Văn, tỉnh Hà Giang), bắt đầu từ 9h sáng nay (22/4).

Thứ tư, 22/04/2020 - 11:42

Truy ra ô tô gây tai nạn khiến 2 người tử vong trên quốc lộ 1
Truy ra ô tô gây tai nạn khiến 2 người tử vong trên quốc lộ 1

(Dân trí) - Sau nhiều ngày truy tìm, bước đầu cơ quan chức năng đã xác định phương tiện gây ra vụ tai nạn giao thông nghiêm trọng ở Bình Định khiến 2 người chết đã chạy vào TP Hồ Chí Minh.

Thứ tư, 22/04/2020 - 11:37

Vẫn có “nguy cơ cao”, Hà Nội được đề xuất cách ly xã hội thêm 1 tuần
Vẫn có “nguy cơ cao”, Hà Nội được đề xuất cách ly xã hội thêm 1 tuần

(Dân trí) - Ban chỉ đạo quốc gia đánh giá, chỉ còn Hà Nội là địa phương vẫn có “nguy cơ cao” khi còn ca mắc tại cộng đồng trong vòng 14 ngày nên đề xuất tiếp tục cách ly xã hội với Hà Nội thêm 1 tuần.

Thứ tư, 22/04/2020 - 11:00

Người lính già đi nhặt bao thuốc trừ sâu bảo vệ môi trường
Người lính già đi nhặt bao thuốc trừ sâu bảo vệ môi trường

(Dân trí) - Lo lắng môi trường bị ô nhiễm và chính con cháu sau này sẽ phải gánh chịu, người lính già Thiều Đăng Ngôn cần mẫn đi nhặt, thu gom từng bao thuốc bảo vệ thực vật, thuốc trừ sâu vương vãi trên đồng.

Thứ tư, 22/04/2020 - 10:27

TPHCM giảm thu nhập cán bộ để hỗ trợ người lao động trong dịch Covid-19
TPHCM giảm thu nhập cán bộ để hỗ trợ người lao động trong dịch Covid-19

(Dân trí) - Thu nhập tăng thêm của cán bộ, công chức, viên chức tại TPHCM sẽ bị giảm đến 50% để hỗ trợ cho khoảng 600.000 người lao động mất thu nhập do ảnh hưởng dịch Covid-19.

Thứ tư, 22/04/2020 - 09:59

Nam thanh niên nhảy cầu sau tin nhắn "con bất hiếu"
Nam thanh niên nhảy cầu sau tin nhắn "con bất hiếu"

(Dân trí) - Trước khi nhảy cầu tự tử, nam thanh niên SN 1996 nhắn tin về cho gia đình nói “con bất hiếu, nợ nần nhiều và gửi lời chào tạm biệt mọi người”.

Thứ tư, 22/04/2020 - 09:49

Mưa đá, lốc xoáy càn quét làm hàng trăm ngôi nhà hư hỏng
Mưa đá, lốc xoáy càn quét làm hàng trăm ngôi nhà hư hỏng

(Dân trí) - Chiều 21/4, mưa đá kèm theo lốc xoáy diễn ra trên địa bàn một số huyện biên giới của Nghệ An đã làm cho khoảng 175 ngôi nhà hư hỏng, tốc mái.

Thứ tư, 22/04/2020 - 09:33

ĐÁNG QUAN TÂM
Kiểm điểm cá nhân thiếu trách nhiệm trong giải quyết khen thưởng
Kiểm điểm cá nhân thiếu trách nhiệm trong giải quyết khen thưởng

(Dân trí) - Phó Thủ tướng Trương Hoà Bình chỉ đạo Hà Nội kiểm điểm trách nhiệm của tổ chức, cá nhân thiếu trách nhiệm trong việc giải quyết khen thưởng thành tích kháng chiến chống Mỹ cứu nước của một công dân.

Thứ tư, 22/04/2020 - 07:32

Cứu sống 2 phụ nữ đuối nước khi tắm biển
Cứu sống 2 phụ nữ đuối nước khi tắm biển

(Dân trí) - Phát hiện 2 phụ nữ đang chới với, kêu cứu, một nhóm 6 người đã nhanh chóng tiếp cận đưa các nạn nhân vào bờ.

Thứ tư, 22/04/2020 - 07:29

Tuyến kết nối Lào Cai - Sa Pa hơn 2.500 tỷ đồng đẩy nhanh tiến độ
Tuyến kết nối Lào Cai - Sa Pa hơn 2.500 tỷ đồng đẩy nhanh tiến độ

(Dân trí) - Dự án xây dựng đường nối cao tốc Nội Bài - Lào Cai đến thị trấn Sa Pa (Lào Cai) theo hình thức hợp đồng BOT có tổng mức đầu tư 2.510 tỷ đồng đang gấp rút hoàn thành.

Thứ tư, 22/04/2020 - 06:48

Hàng chục công nhân trắng đêm thi công 40m bờ kè hồ Gươm chống sạt lở
Hàng chục công nhân trắng đêm thi công 40m bờ kè hồ Gươm chống sạt lở

(Dân trí) - Ngày 21/4, các đơn vị chức năng đã thử nghiệm sử dụng kè bê tông cốt sợi phi kim để ngăn chặn tình trạng sạt lở nghiêm trọng tại hồ Hoàn Kiếm.

Thứ tư, 22/04/2020 - 06:20

Thực hiện cách ly xã hội, bụi mịn tại Hà Nội, TPHCM vẫn tăng cao
Thực hiện cách ly xã hội, bụi mịn tại Hà Nội, TPHCM vẫn tăng cao

(Dân trí) - Dù vẫn trong khoảng thời gian thực hiện giãn cách xã hội, hạn chế phương tiện, hạn chế di chuyển nhưng tại Hà Nội và TPHCM vẫn có những ngày giá trị thông số bụi mịn PM2.5 tăng cao.

Thứ tư, 22/04/2020 - 12:13

Việt Nam theo dõi sát tình hình phức tạp ở vùng biển các nước ASEAN
Việt Nam theo dõi sát tình hình phức tạp ở vùng biển các nước ASEAN

(Dân trí) - Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Việt Nam khẳng định, là quốc gia ở Biển Đông và là thành viên ASEAN, Việt Nam quan tâm, theo dõi sát tình hình xảy ra ở vùng biển các nước trong khu vực.

Thứ ba, 21/04/2020 - 09:45

Quán nhậu mọc trong đập thủy lợi, tiếp khách nhậu, trạm quản lý bao che?
Quán nhậu mọc trong đập thủy lợi, tiếp khách nhậu, trạm quản lý bao che?

(Dân trí) - Liên quan đến việc hàng chục người tụ tập ăn nhậu tại quán hàng giữa mùa dịch tại đập thủy lợi Sông Rác, các cơ quan chức năng đang kiểm tra, làm rõ để xử lý trách nhiệm những người liên quan.

Thứ ba, 21/04/2020 - 07:52

Hà Nội: Cảnh sát cơ động bị tông gãy chân khi chặn "quái xế"
Hà Nội: Cảnh sát cơ động bị tông gãy chân khi chặn "quái xế"

(Dân trí) - Trong lúc đang cùng tổ công tác làm nhiệm vụ tại đoạn đường 312, xã Tam Đồng, huyện Mê Linh, Trung úy Trần Tuấn Anh bị một nam thanh niên cố vượt lên, tăng ga bỏ chạy và đâm trúng.

Thứ ba, 21/04/2020 - 07:23

Hụt thu lớn do thiên tai, dịch bệnh, Quảng Nam cắt giảm mạnh chi tiêu
Hụt thu lớn do thiên tai, dịch bệnh, Quảng Nam cắt giảm mạnh chi tiêu

(Dân trí) - Dịch Covid-19 diễn biến phức tạp, hạn hán tiếp tục kéo dài, tiêu thụ ô tô giảm sút, một số dự án khu nghỉ dưỡng đi vào hoạt động trễ so với dự kiến… nên tỉnh Quảng Nam bị hụt thu lớn.

Thứ ba, 21/04/2020 - 07:10

Hà Nội dùng bê tông khối đúc sẵn kè hồ Hoàn Kiếm
Hà Nội dùng bê tông khối đúc sẵn kè hồ Hoàn Kiếm

(Dân trí) - Ngày 21/4, quận Hoàn Kiếm (TP Hà Nội) chính thức khởi công dự án cải tạo chỉnh trang khu vực xung quanh hồ Hoàn Kiếm. Trong đó, hạng mục kè hơn 1.452 m bờ hồ được thi công đầu tiên.

Thứ ba, 21/04/2020 - 07:04

Đường gần 50 tỷ nhiều lần khắc phục vẫn hư hỏng: Sẽ xử lý quyết liệt
Đường gần 50 tỷ nhiều lần khắc phục vẫn hư hỏng: Sẽ xử lý quyết liệt

(Dân trí) - Sau khi báo Dân trí phản ánh tình trạng đường gần 50 tỷ hư hỏng nặng, Sở GTVT Nghệ An đã trực tiếp chỉ đạo các cơ quan nhanh chóng vào cuộc để khắc phục.

Thứ ba, 21/04/2020 - 05:12

Kiến nghị xử lý trách nhiệm việc tham mưu xuất khẩu gạo
Kiến nghị xử lý trách nhiệm việc tham mưu xuất khẩu gạo

(Dân trí) - Báo cáo vừa gửi tới Thường vụ Quốc hội của UB Kinh tế đề nghị xem xét, xử lý trách nhiệm của các cá nhân, cơ quan có tham mưu quyết định về xuất khẩu gạo ảnh hưởng đến người dân, doanh nghiệp.

Thứ ba, 21/04/2020 - 04:29