Hàng trăm trai làng chen lấn, xô đẩy trong màn tranh phết đầu năm
(Dân trí) - Chiều 23/2, tại đình làng Đông Lai (xã Liên Hòa, Phú Thọ), hàng trăm trai tráng lao vào sân hội, chen lấn, xô đẩy trong màn tranh phết đầu năm, thu hút đông đảo người dân và du khách theo dõi.
Chiều 23/2 (tức mùng 7 tháng Giêng), Lễ hội đả cầu, cướp phết Bàn Giản (xã Liên Hoà, Phú Thọ) chính thức diễn ra, tái hiện truyền thống rèn binh luyện võ, hun đúc tinh thần sẵn sàng chống giặc ngoại xâm, bảo vệ toàn vẹn lãnh thổ của cư dân đất Việt.
Vật thiêng của lễ hội là quả phết được đẽo từ thân gỗ, đường kính khoảng 35cm. Theo truyền tụng, việc chạm tay vào quả phết tượng trưng cho mong ước may mắn đầu năm, bởi vậy ngay từ sớm, đông đảo người dân và du khách đã có mặt để chờ đợi, tranh thủ chạm tay cầu may.
Sau khi hoàn tất công tác chuẩn bị, nghi thức rước phết quanh đình làng Đông Lai được cử hành trang trọng, đúng theo các nghi lễ truyền thống.
Sau lễ tế và rước kiệu đến phần hội. Quả phết được mang ra sân bãi để mở hội cướp phết, đây cũng là phần được nhiều người mong đợi nhất.
Ông Trần Quốc Tĩnh là người phụ trách giữ quả phết, trực tiếp cử hành khoảnh khắc tung phết cho trai làng tranh cướp lấy may. Trong suốt thời gian này, ông được lực lượng chức năng và ban tổ chức bảo vệ chặt chẽ, tránh việc trai làng cướp phết từ sớm.
Màn cướp phết đầu năm mới Bính Ngọ diễn ra, hàng trăm trai tráng trong làng đồng loạt lao vào sân hội, tìm cách chạm tay và giành được quả phết với mong muốn rước may mắn về cho mình.
Cuộc tranh phết diễn ra quyết liệt và căng thẳng, khi hàng trăm trai tráng chen lấn, xô đẩy, có người trèo lên đầu người khác, có người với tay thật cao giữa biển người đông nghịt, tất cả đều hướng về quả phết trong không khí hò reo, náo nhiệt.
Trong quan niệm dân gian, quả phết được ví như biểu tượng của trận đánh, làng nào đoạt được phết sẽ giành phần thắng. Do đó, cuộc đả cầu diễn ra vô cùng quyết liệt giữa hàng trăm trai tráng.
Trước Đình làng Đông Lai, con đường nhỏ ken đặc người dân và du khách dõi theo cảnh những thanh niên trai tráng lao vào tranh cướp phết với mong ước lấy may đầu năm.
Những cánh tay may mắn chạm được vào quả phết chỉ trong chốc lát, ngay sau đó quả phết được chuyền sang vị trí khác, tiếp tục cuốn cả đám đông vào cuộc tranh phết sôi động và quyết liệt.
Sau một thời gian lao vào tranh cướp phết, một số thanh niên thấm mệt, ngồi nghỉ bên lề sân hội.
Theo anh Trần Ngọc Hùng (36 tuổi), việc tham gia hội cướp phết đã trở thành thói quen từ nhỏ, mang lại cho anh cảm giác vui tươi, phấn khích trong những ngày đầu năm.
Người dân và du khách háo hức đứng kín xung quanh sân hội, từ các điểm cao đến những vị trí dễ quan sát, chăm chú theo dõi cảnh các thanh niên trai tráng lao vào tranh cướp phết.
Các thanh niên trai tráng lao vào tranh cướp phết trong tiếng hò reo vang dội, tạo nên không khí lễ hội sôi động, náo nức những ngày đầu năm.
Đả cầu, cướp phết là lễ hội truyền thống có nguồn gốc từ lâu đời. Tương truyền vào đời vua Hùng Vương thứ 3, đất nước gặp loạn lạc, giặc giã nổi lên ở nhiều nơi. Nhà vua bèn phái 4 vị tướng lĩnh gồm: Đệ nhất Xá Sơn, Đệ nhị Lê Sơn, Đệ tam Tròn Sơn và Đệ tứ Xui Sơn về trấn nhậm các miền Đông Lai, Bàn Giản, Lập Thạch để điều binh, trấn giặc, hộ quốc, phù dân…
Nhận lệnh vua, các vị tướng này đã lập nhiều chiến công, bảo vệ toàn vẹn lãnh thổ, đồng thời xây dựng phát triển đất nước. Ngoài ra, để tính kế lâu dài sẵn sàng ngăn chặn họa xâm lăng, các vị tướng đã tổ chức một trò chơi nhằm rèn luyện sức khỏe và sự khéo léo cho quân lính. Họ cho đẽo gọt một quả cầu gỗ tròn nhẵn tựa quả bưởi lớn (gọi là quả phết), bôi dầu mỡ cho trơn rồi lăn ra giữa bãi đất trống có diện tích rộng và cho (tất cả) quân lính tranh cướp, ai giành được quả phết đem về đặt nơi quy ước sẽ được trọng thưởng.
