Phía sau quyết định “bật đèn xanh” cho Thổ Nhĩ Kỳ khai hỏa tại Syria của ông Trump

Dân trí Việc Tổng thống Donald Trump quyết định rút quân Mỹ khỏi bắc Syria được cho là nhằm “bật đèn xanh” cho Thổ Nhĩ Kỳ tiến hành chiến dịch quân sự nhằm vào nhóm thiểu số người Kurd.
>>Thổ Nhĩ Kỳ bắt đầu "khai hỏa" chiến dịch quân sự tại Syria
>>Thổ Nhĩ Kỳ tuyên bố không lung lay trước Mỹ, ông Trump bất ngờ “đổi giọng”
>>Ông Trump cảnh báo hậu quả sau khi Thổ Nhĩ Kỳ tấn công Syria

Phía sau quyết định “bật đèn xanh” cho Thổ Nhĩ Kỳ khai hỏa tại Syria của ông Trump - 1

Tổng thống Mỹ Donald Trump và Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan (Ảnh: Getty)

Việc Tổng thống Donald Trump bất ngờ quyết định rút quân đội Mỹ khỏi phía bắc Syria vào tối 6/10 đã vấp phải sự chỉ trích mạnh mẽ từ cả đảng Dân chủ và Cộng hòa tại Quốc hội. Động thái này của ông chủ Nhà Trắng cũng gióng lên hồi chuông cảnh báo đối với các đồng minh của Mỹ trên toàn thế giới, đồng thời khiến Bộ Quốc phòng và Bộ Ngoại giao Mỹ vội vã vào cuộc để kiểm soát hệ quả.

Tổng thống Trump đã lên tiếng bảo vệ quyết định của mình, cho rằng đây là một phần trong cam kết dài hạn của ông nhằm chấm dứt hiện diện quân sự của Mỹ trong khu vực. Tuy nhiên, ngay cả những người ủng hộ ông Trump mạnh mẽ nhất cũng cảnh báo rằng, động thái này của nhà lãnh đạo Mỹ đã “bật đèn xanh” cho Thổ Nhĩ Kỳ tiến hành một cuộc tấn công quân sự lớn nhằm vào cộng đồng thiểu số người Kurd ở Syria - lực lượng đồng minh then chốt của Mỹ trong cuộc chiến chống tổ chức Nhà nước Hồi giáo tự xưng (IS) nhưng lại là mục tiêu tấn công lâu nay của chính quyền Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan.

Tổng thống Trump phủ nhận việc Mỹ bỏ rơi người Kurd. Trong một bình luận trên Twitter ngày 8/10, ông viết: “Chúng tôi có lẽ đang trong tiến trình rời khỏi Syria, nhưng chúng tôi không bỏ rơi người Kurd - những con người đặc biệt và là những chiến binh tuyệt vời”.

Tổng thống Erdogan ngày 9/10 thông báo “Lực lượng Vũ trang Thổ Nhĩ Kỳ, cùng Quân đội Quốc gia Syria, vừa bắt đầu Chiến dịch Mùa xuân Hòa bình nhằm chống lại lực lượng PKK (đảng Công nhân người Kurd)/YPG (Các Đơn vị bảo vệ nhân dân người Kurd) và các phần tử khủng bố IS ở phía bắc Syria”. Các máy bay và đạn pháo của Thổ Nhĩ Kỳ bắt đầu tấn công vào các vị trí tại Syria ngay sau thông báo của Tổng thống Erdogan. 

Cuộc điện đàm giữa Tổng thống Trump và Tổng thống Erdogan hôm 6/10 là sự kiện mới nhất trong mối quan hệ giữa hai nhà lãnh đạo, vốn bắt đầu từ trước khi ông Trump đắc cử. Mối quan hệ này đánh dấu thêm một cột mốc vào ngày 8/10 khi ông Trump thông báo sẽ mời ông Erdogan tới Nhà Trắng vào tháng 11 tới.

Theo NBC News, ông Trump nhiều lần đứng về phía người đồng cấp Thổ Nhĩ Kỳ trong nhiệm kỳ tổng thống tại Nhà Trắng. Chẳng hạn, khi các thượng nghị sĩ Cộng hòa tìm cách trừng phạt Thổ Nhĩ Kỳ vào mùa hè năm nay vì mua hệ thống phòng thủ tên lửa của Nga, ông Trump đã mời các nghị sĩ tới Nhà Trắng để đề nghị họ “linh hoạt” hơn trong việc giải quyết vấn đề này. Rốt cuộc, các lệnh trừng phạt Thổ Nhĩ Kỳ cho đến nay vẫn chưa được thực thi.

Việc ông Trump đột ngột đưa ra quyết định rút quân khỏi Syria ngay sau cuộc điện đàm với ông Erdogan đã làm dấy lên nhiều quan ngại từ phía các nhà hoạch định chính sách, cũng như các nhóm giám sát hành vi đạo đức của chính phủ Mỹ - những người từ lâu đã coi mạng lưới hoạt động kinh doanh sâu rộng của Tổng thống Trump là nơi tiềm ẩn nguy cơ xung đột lợi ích.

Quan hệ kinh doanh

Phía sau quyết định “bật đèn xanh” cho Thổ Nhĩ Kỳ khai hỏa tại Syria của ông Trump - 2

 Tháp Trump tại Istanbul, Thổ Nhĩ Kỳ (Ảnh: AP)

Tổng thống Trump và gia đình ông từ lâu đã có các mối quan hệ kinh doanh tại Thổ Nhĩ Kỳ và với Thổ Nhĩ Kỳ, trong đó bằng chứng điển hình nhất là tòa tháp Trump Towers Istanbul lấy tên của tỷ phú người Mỹ. Washington Post đưa tin, Tập đoàn Trump đã được trả tới 10 triệu USD để cho phép đặt tên lên hai tòa nhà ở Istanbul, Thổ Nhĩ Kỳ.

Tổng thống Erdogan từng tới dự lễ khai trương hai tòa tháp Trump ở Instanbul hồi năm 2012. Ivanka Trump, con gái Tổng thống Trump và là cố vấn cấp cao Nhà Trắng, đã gửi lời cảm ơn tới ông Erdogan vì đã tham dự sự kiện này. Ivanka từng có các chuyến công tác tới Thổ Nhĩ Kỳ vào các năm 2009, 2010 và 2012.

Năm 2015, ông Trump từng thừa nhận rằng ông có “xung đột” trong các vấn đề liên quan tới Thổ Nhĩ Kỳ.

“Tôi có một xung đột nhỏ về lợi ích vì tôi có một tòa nhà rất lớn ở Istanbul. Đó là một công việc làm ăn cực kỳ thành công. Nơi đó được gọi là Tháp Trump, với 2 tòa tháp, thay vì một như thường lệ”, Tổng thống Trump nói trong cuộc phỏng vấn với Stephen Bannon, chủ tịch hãng tin Breitbart News.

Tập đoàn Trump cũng có nhiều hoạt động kinh doanh liên quan tới chính phủ Thổ Nhĩ Kỳ. Các quan chức Thổ Nhĩ Kỳ đã có 14 chuyến thăm tới các cơ ngơi của ông Trump, nhiều hơn tất cả các nước khác.

Các thỏa thuận hợp tác kinh doanh giữa Tổng thống Trump và gia đình ông với Thổ Nhĩ Kỳ đã đặt ra nhiều nghi ngại, đặc biệt khi nhà lãnh đạo Mỹ chưa rút hoàn toàn khỏi các dự án đó, hoặc mở một quỹ tín thác cho mình.

Richard Painter, luật sư dưới thời chính quyền Goerge W. Bush, cho rằng việc thiếu một “vùng đệm” giữa tổng thống và các lợi ích kinh doanh của ông không chỉ vi phạm hiến pháp mà còn chưa có tiền lệ.

“Bây giờ các bạn đã thấy các lợi ích kinh tế của ông ấy được đặt lên bàn đàm phán cùng với những thứ khác. Các bạn không thể có một vị tổng thống với các lợi ích kinh doanh tại những điểm nóng trên toàn thế giới”, Painter nói.

Mối quan hệ kinh doanh chính của Ivanka Trump tại Thổ Nhĩ Kỳ là Mehmet Ali Yalcindag, con rể của nhà sáng lập tập đoàn Dogan Holding Aydin Dogan - người đứng sau dự án Tháp Trump tại Istanbul. Yalcindag từng gọi ông là người bạn thân thiết của Tổng thống Trump và gia đình nhà lãnh đạo Mỹ. 

“Chúng tôi có tình bạn và mối quan hệ tuyệt vời với họ”, ông Trump nói sau khi tập đoàn Dogan đầu tư 400 triệu USD vào Tháp Trump.

Yalcindag được cho là cũng tham dự sự kiện ăn mừng chiến thắng đắc cử tổng thống của ông Trump hồi năm 2016 tại New York. Yalcindag trở thành chủ tịch Hội đồng Kinh doanh Thổ Nhĩ Kỳ - Mỹ và nhóm này từng tổ chức hội thảo 3 ngày hồi năm 2017 tại Khách sạn Trump International ở Washington với sự tham gia của các nhân vật cấp cao trong chính quyền Mỹ, bao gồm Bộ trưởng Thương mại Wilbur Ross.

Trong cuộc phỏng vấn năm 2018, Yalcindag từng tự tin nói rằng Tổng thống Trump rốt cuộc sẽ đồng cảm với cách tiếp cận của Thổ Nhĩ Kỳ về chính sách đối ngoại.

“Tổng thống Mỹ Donald Trump cho rằng các vấn đề khu vực nên được giải quyết bởi các chủ thể trong khu vực đó. Do vậy, Mỹ nên nhìn nhận những gì đang xảy ra tại biên giới của Thổ Nhĩ Kỳ từ góc độ của đồng minh chiến lược của Mỹ, Thổ Nhĩ Kỳ”, ông Yalcindag nói trong cuộc phỏng vấn.

Thành Đạt

Theo NBC

MỚI NHẤT
Ông Trump nhắn gửi Thổ Nhĩ Kỳ: Chiến tranh, trừng phạt hoặc thỏa thuận
Ông Trump nhắn gửi Thổ Nhĩ Kỳ: Chiến tranh, trừng phạt hoặc thỏa thuận

(Dân trí) - Trước những chỉ trích trong nước cũng như cộng đồng quốc tế, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đưa ra 3 phương án đáp trả việc Thổ Nhĩ Kỳ đưa lực lượng quân sự vào Syria để tấn công người Kurd - lực lượng đồng minh của Washington.

Thứ sáu, 11/10/2019 - 06:48

Video cầu Trung Quốc bất ngờ đổ sập, đè bẹp ô tô
Video cầu Trung Quốc bất ngờ đổ sập, đè bẹp ô tô

(Dân trí) - Một đoạn cầu vượt ở Trung Quốc bất ngờ đổ xuống đường trong giờ cao điểm, đè bẹp các ô tô phía dưới.

Thứ năm, 10/10/2019 - 09:34

Thổ Nhĩ Kỳ rầm rập tiến công vào Syria, chiến sự nóng lên
Thổ Nhĩ Kỳ rầm rập tiến công vào Syria, chiến sự nóng lên

(Dân trí) - Ngay sau khi chính thức bắt đầu chiến dịch quân sự chống lại người Kurd ở Syria, Thổ Nhĩ Kỳ đã đẩy nhanh tốc độ cuộc chiến bằng dàn hỏa lực và máy bay ném bom.

Thứ năm, 10/10/2019 - 08:49

Trung Quốc dùng “lá bài” khách du lịch bành trướng tầm ảnh hưởng trên thế giới?
Trung Quốc dùng “lá bài” khách du lịch bành trướng tầm ảnh hưởng trên thế giới?

(Dân trí) - Giới quan sát nhận xét Trung Quốc có thể đã và đang sử dụng lực lượng khách du lịch đông đảo nhằm đạt được mục tiêu về mặt chính trị tại các quốc gia nước ngoài.

Thứ năm, 10/10/2019 - 07:58

Được điểm cao nhất nhờ viết luận bằng mực vô hình
Được điểm cao nhất nhờ viết luận bằng mực vô hình

(Dân trí) - Một nữ sinh Nhật Bản đã được điểm cao nhất khi nộp bài luận là 1 tờ giấy trắng.

Thứ năm, 10/10/2019 - 06:10

Bộ trưởng An ninh Indonesia bị đâm dao, vệ sĩ không kịp trở tay
Bộ trưởng An ninh Indonesia bị đâm dao, vệ sĩ không kịp trở tay

(Dân trí) - Bộ trưởng An ninh Indonesia Wiranto đã bị một phần tử nghi có liên quan tới IS tấn công bằng dao.

Thứ năm, 10/10/2019 - 05:53

Dân Philippines nổi giận vì lời khuyên "đi sớm" của phát ngôn viên tổng thống
Dân Philippines nổi giận vì lời khuyên "đi sớm" của phát ngôn viên tổng thống

(Dân trí) - Phát ngôn viên của Tổng thống Philippines đã bị chỉ trích về bình luận vô cảm liên quan tới tình trạng tắc nghẽn giao thông ở thủ đô Manila, khi ông nói người dân rằng “nếu muốn đến sớm thì phải đi sớm”.

Thứ năm, 10/10/2019 - 04:23

Nga "ngư ông đắc lợi" khi Mỹ rút quân khỏi Bắc Syria?
Nga "ngư ông đắc lợi" khi Mỹ rút quân khỏi Bắc Syria?

(Dân trí) - Khi lực lượng quân sự Thổ Nhĩ Kỳ tràn qua biên giới Syria còn binh sĩ Mỹ rút đi sau tuyên bố của Tổng thống Donald Trump, bên được hưởng lợi có thể là Nga.

Thứ năm, 10/10/2019 - 04:11

Anh hỗ trợ Việt Nam trong lĩnh vực điều tra tai nạn hàng hải
Anh hỗ trợ Việt Nam trong lĩnh vực điều tra tai nạn hàng hải

(Dân trí) - Đại diện chính phủ Anh và Cục Hàng hải Việt Nam đã tổ chức sự kiện đào tạo nâng cao năng lực cho cán bộ, chuyên gia Việt Nam trong lĩnh vực điều tra tai nạn hàng hải nhằm mục đích giảm thiểu những sự cố xảy ra trong tương lai.

Thứ năm, 10/10/2019 - 02:59

Mỹ, Philippines, Nhật Bản điều hơn 2.000 binh sĩ tập trận ở Biển Đông
Mỹ, Philippines, Nhật Bản điều hơn 2.000 binh sĩ tập trận ở Biển Đông

(Dân trí) - Hơn 2.000 binh sĩ Mỹ, Philippines và Nhật Bản đã bắt đầu cuộc tập trận chiến đấu thường niên trên khu vực Biển Đông.

Thứ năm, 10/10/2019 - 02:55

7 câu hỏi then chốt về chiến dịch quân sự của Thổ Nhĩ Kỳ ở Syria
7 câu hỏi then chốt về chiến dịch quân sự của Thổ Nhĩ Kỳ ở Syria

(Dân trí) - Cuộc tấn công của Thổ Nhĩ Kỳ nhắm vào các khu vực do người Kurd kiểm soát ở đông bắc Syria có thể khiến bản đồ cuộc xung đột đầy rối rắm tại quốc gia Trung Đông này bị vẽ lại. Chiến dịch tác động không chỉ tới tương lai Syria, mà còn cả vai trò của Mỹ, Nga và Iran trong khu vực.

Thứ năm, 10/10/2019 - 02:45

FBI xác nhận lời thú tội của sát nhân hàng loạt khét tiếng nhất
FBI xác nhận lời thú tội của sát nhân hàng loạt khét tiếng nhất

Cục Điều tra liên bang (FBI) vừa xác minh được hơn một nửa lời thú tội của Samuel Little - sát nhân hàng loạt khét tiếng nhất trong lịch sử nước Mỹ.

Thứ năm, 10/10/2019 - 11:13

ĐÁNG QUAN TÂM
Đối thủ Biden nói ông Trump “phản bội đất nước”, lần đầu kêu gọi luận tội
Đối thủ Biden nói ông Trump “phản bội đất nước”, lần đầu kêu gọi luận tội

(Dân trí) - Cựu Phó Tổng thống Mỹ Joe Biden lần đầu tiên tuyên bố ủng hộ luận tội đương kim Tổng thống Donald Trump sau khi chỉ trích ông chủ Nhà Trắng “phản bội” đất nước.

Thứ năm, 10/10/2019 - 08:58

Quan chức Mexico bị kéo lê bằng xe hơi vì cáo buộc thất hứa với người dân
Quan chức Mexico bị kéo lê bằng xe hơi vì cáo buộc thất hứa với người dân

(Dân trí) - Một quan chức Mexico đã bị người dân bắt và buộc vào xe tải kéo lê vì bị cáo buộc đã không giữ đúng cam kết khi tranh cử.

Thứ năm, 10/10/2019 - 08:06

Ông Trump cảnh báo hậu quả sau khi Thổ Nhĩ Kỳ tấn công Syria
Ông Trump cảnh báo hậu quả sau khi Thổ Nhĩ Kỳ tấn công Syria

(Dân trí) - Tổng thống Mỹ Donald Trump cảnh báo, Thổ Nhĩ Kỳ sẽ phải hứng chịu lệnh trừng phạt hoặc thậm chí một kết cục tồi tệ hơn lệnh trừng phạt do bắt đầu chiến dịch quân sự tấn công người Kurd ở đông bắc Syria ngày 9/10.

Thứ năm, 10/10/2019 - 07:42

Ông Trump: Trung Quốc muốn đạt thỏa thuận thương mại hơn Mỹ
Ông Trump: Trung Quốc muốn đạt thỏa thuận thương mại hơn Mỹ

(Dân trí) - Tổng thống Donald Trump cho rằng Trung Quốc mong muốn đạt được một thỏa thuận thương mại hơn Mỹ khi hai nước vừa bắt đầu nối lại các cuộc đàm phán.

Thứ năm, 10/10/2019 - 07:30

Câu hỏi về số phận các tù nhân IS ở Syria - gánh nặng khó cởi bỏ
Câu hỏi về số phận các tù nhân IS ở Syria - gánh nặng khó cởi bỏ

Những diễn biến mới tại Syria đặt ra câu hỏi hóc búa về số phận những tù nhân IS do lực lượng SDF đang giam giữ ở phía bắc nước này.

Thứ năm, 10/10/2019 - 07:14

Thổ Nhĩ Kỳ bắt đầu "khai hỏa" chiến dịch quân sự tại Syria
Thổ Nhĩ Kỳ bắt đầu "khai hỏa" chiến dịch quân sự tại Syria

(Dân trí) - Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan thông báo mở chiến dịch quân sự nhằm vào lực lượng người Kurd ở đông bắc Syria.

Thứ tư, 09/10/2019 - 10:21

Ông Trump: Tham chiến ở Trung Đông là quyết định tồi tệ nhất của Mỹ
Ông Trump: Tham chiến ở Trung Đông là quyết định tồi tệ nhất của Mỹ

(Dân trí) - Tổng thống Donald Trump cho rằng Mỹ ngay từ đầu không nên hiện diện tại Trung Đông và đây là quyết định tồi tệ nhất trong lịch sử Mỹ.

Thứ tư, 09/10/2019 - 09:31

Nhiều dự án "chết yểu" tại Philippines sau chiến lược xoay trục sang Trung Quốc
Nhiều dự án "chết yểu" tại Philippines sau chiến lược xoay trục sang Trung Quốc

(Dân trí) - Số phận “chết yểu” của các dự án lớn liên quan tới Trung Quốc đã phơi bày những hạn chế trong chiến lược xoay trục sang Bắc Kinh của Tổng thống Philippines Rodrigo Duterte.

Thứ tư, 09/10/2019 - 08:34

Thổ Nhĩ Kỳ "động binh", chuẩn bị tiến vào bắc Syria
Thổ Nhĩ Kỳ "động binh", chuẩn bị tiến vào bắc Syria

(Dân trí) - Lực lượng quân sự của Thổ Nhĩ Kỳ và đồng minh cùng với xe tăng ngày 9/10 đã xuất hiện gần biên giới Syria, trong bối cảnh chính phủ Ankara tuyên bố quân đội nước này sẽ sớm băng qua biên giới để vào Syria.

Thứ tư, 09/10/2019 - 08:25

Nobel Hóa học 2019 gọi tên 3 nhà khoa học
Nobel Hóa học 2019 gọi tên 3 nhà khoa học

(Dân trí) - 3 nhà khoa học đã được trao giải Nobel Hóa học năm 2019 vì những đóng góp của họ cho việc nghiên cứu và phát triển pin lithium-ion.

Thứ tư, 09/10/2019 - 05:31

Thương chiến Mỹ - Trung có thể gây thiệt hại 700 tỷ USD toàn cầu năm 2020
Thương chiến Mỹ - Trung có thể gây thiệt hại 700 tỷ USD toàn cầu năm 2020

(Dân trí) - Tân giám đốc điều hành Quỹ Tiền tệ Quốc tế IMF cảnh báo rằng cuộc thương chiến kéo dài giữa 2 nền thương mại lớn nhất thế giới có thể gây thiệt hại 700 tỷ USD toàn cầu trong năm tới, quy mô ngang ngửa nền kinh tế Thụy Sĩ.

Thứ tư, 09/10/2019 - 05:26

Quốc gia Đông Nam Á đầu tiên có thể mua "bóng ma bầu trời" Su-57 của Nga
Quốc gia Đông Nam Á đầu tiên có thể mua "bóng ma bầu trời" Su-57 của Nga

(Dân trí) - Myanmar có thể trở thành khách hàng đầu tiên từ Đông Nam Á mua máy bay chiến đấu Su-57 của Nga.

Thứ tư, 09/10/2019 - 04:44