Mỹ không vội ký thỏa thuận hòa bình, tính phương án khác với Iran

Trong cuộc trao đổi với các phóng viên tại New Delhi ngày 25/5, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio cho biết Washington hoặc sẽ đạt được một thỏa thuận tốt với Iran hoặc sẽ giải quyết vấn đề với nước này "theo một cách khác".

Ông nhắc lại rằng Tổng thống Mỹ Donald Trump “không vội vàng” đạt được thỏa thuận với Iran và “sẽ không đưa ra một thỏa thuận tồi”.

“Chúng ta hoặc sẽ có một thỏa thuận tốt hoặc chúng ta sẽ phải giải quyết nó theo cách khác”, ông Rubio nói.

Khi được hỏi liệu Li Băng có tham gia vào thỏa thuận hay không, ông Rubio cho biết các cuộc đàm phán với Israel và Li Băng vẫn tiếp diễn.

Ông Rubio nói rằng Mỹ sẽ tạo mọi cơ hội để ngoại giao thành công trước khi xem xét "các lựa chọn thay thế", sau khi Tổng thống Donald Trump tuyên bố ông đã chỉ đạo các đại diện của mình không nên vội vàng đạt được bất kỳ thỏa thuận nào với Iran.

"Hiện tại đã có một đề xuất khá khả thi về khả năng mở cửa eo biển (Hormuz), tiến hành một cuộc đàm phán thực sự, có ý nghĩa, có thời hạn về vấn đề hạt nhân, và hy vọng chúng ta có thể đạt được điều đó”, nhà ngoại giao Mỹ nói thêm.

Một ngày trước đó, Tổng thống Trump viết trên mạng xã hội rằng lệnh phong tỏa của Mỹ đối với các tàu của Iran ở eo biển Hormuz sẽ "vẫn có hiệu lực đầy đủ cho đến khi một thỏa thuận được thống nhất, chứng nhận và ký kết".

Chính phủ Iran chưa đưa ra phản hồi ngay lập tức. Tuy nhiên, hãng thông tấn Tasnim, có liên hệ với Lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran, cho biết Mỹ vẫn chưa xem xét một số phần của thỏa thuận tiềm năng, bao gồm yêu cầu của Tehran về việc giải phóng các tài sản bị đóng băng.

Cuối tuần trước, Tổng thống Trump đã làm dấy lên kỳ vọng về một thỏa thuận sắp đạt được khi ông nói rằng Washington và Tehran đã "về cơ bản đàm phán xong" một bản ghi nhớ về một thỏa thuận hòa bình nhằm mở lại eo biển Hormuz.

Trước khi xảy ra xung đột, tuyến đường thủy quan trọng này đã vận chuyển 1/5 lượng dầu mỏ và khí đốt tự nhiên hóa lỏng toàn cầu.

Hai bên cho đến nay vẫn bất đồng về một số vấn đề khó khăn, bao gồm tham vọng hạt nhân của Iran, cuộc chiến của Israel ở Li Băng với lực lượng Hezbollah được Iran hậu thuẫn và yêu cầu của Tehran về việc dỡ bỏ lệnh trừng phạt và giải phóng hàng chục tỷ USD doanh thu dầu mỏ của Iran bị đóng băng trong các ngân hàng nước ngoài.

Một quan chức cấp cao trong chính quyền Tổng thống Trump đã tiết lộ những diễn biến mới nhất của các vấn đề đang được đàm phán.

Quan chức này cho biết Iran đã đồng ý "về nguyên tắc" mở cửa eo biển Hormuz, đổi lại việc Mỹ dỡ bỏ lệnh phong tỏa hải quân và xử lý lượng uranium làm giàu cao của Tehran.

Theo quan chức này, Mỹ hiểu rằng Lãnh tụ Tối cao Iran Mojtaba Khamenei đã tán thành khuôn khổ chung của thỏa thuận. Tehran hiện chưa lên tiếng về vấn đề này.

Quan chức Mỹ cho biết Washington dự kiến ​​trước tiên sẽ mở lại eo biển Hormuz và dỡ bỏ lệnh phong tỏa hải quân Iran. Việc đàm phán chi tiết về các biện pháp hạt nhân sẽ cần thêm thời gian.

Quan chức Mỹ bác bỏ những ý kiến ​​cho rằng Iran chưa chấp nhận việc xử lý lượng uranium làm giàu dự trữ.

Một quan chức cấp cao khác của chính quyền Mỹ nói rằng khuôn khổ được đề xuất sẽ cho các nhà đàm phán 60 ngày để đạt được thỏa thuận cuối cùng.

Các nguồn tin của Iran nói với Reuters rằng trong các giai đoạn tiếp theo, có thể tìm ra "các công thức khả thi" để giải quyết tranh chấp về kho dự trữ uranium được làm giàu cao của Iran, bao gồm cả việc pha loãng vật liệu dưới sự giám sát của cơ quan giám sát hạt nhân của Liên hợp quốc.

Iran từ lâu đã phủ nhận cáo buộc của Mỹ và Israel rằng nước này đang theo đuổi vũ khí hạt nhân, đồng thời khẳng định Tehran có quyền làm giàu uranium cho mục đích dân sự.