Cuba phản ứng cứng rắn sau cảnh báo của Mỹ

Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 11/1 nói với các phóng viên rằng Washington đang “đối thoại với Cuba”. Ông không nêu rõ những nội dung đã được trao đổi, nhưng nói rằng “các vị sẽ sớm biết thôi”.

Chủ tịch Cuba Miguel Diaz-Canel ngày 12/1 cho biết không có bất kỳ cuộc đàm phán nào đang diễn ra với chính phủ Mỹ, ngoại trừ các tiếp xúc mang tính kỹ thuật trong lĩnh vực di cư.

“Như lịch sử đã chứng minh, để quan hệ giữa Mỹ và Cuba có thể tiến triển, chúng phải dựa trên luật pháp quốc tế thay vì sự gây hấn, các mối đe dọa và cưỡng ép kinh tế”, ông Diaz-Canel nhấn mạnh.

“Chúng tôi luôn sẵn sàng duy trì đàm phán nghiêm túc và có trách nhiệm với các chính quyền khác nhau của Mỹ, bao gồm cả chính quyền hiện tại, trên cơ sở bình đẳng chủ quyền, tôn trọng lẫn nhau và các nguyên tắc của luật pháp quốc tế", Chủ tịch Cuba nêu rõ.

Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm 11/1 tuyên bố sẽ không còn bất kỳ dầu mỏ hay tiền bạc nào từ Venezuela chảy sang Cuba, đồng thời gợi ý Cuba nên đạt được một thỏa thuận với Washington “trước khi quá muộn”. Ông Trump cũng cho rằng Cuba đã dựa vào lượng lớn dầu mỏ và tiền bạc từ Venezuela trong nhiều năm.

Chủ tịch Cuba đã bác bỏ lời đe dọa của nhà lãnh đạo Mỹ, cho rằng Washington không có thẩm quyền để ép Cuba phải ký kết bất kỳ thỏa thuận nào.

“Cuba là một quốc gia tự do, độc lập và có chủ quyền. Không ai có quyền ra lệnh cho chúng tôi phải làm gì. Cuba không tấn công ai. Cuba đã bị Mỹ tấn công suốt 66 năm qua. Cuba không đe dọa. Cuba chuẩn bị sẵn sàng, quyết tâm bảo vệ Tổ quốc đến giọt máu cuối cùng”, Chủ tịch Miguel Diaz-Canel viết trên nền tảng X.

Ngoại trưởng Cuba Bruno Rodriguez cũng tuyên bố Cuba có quyền nhập khẩu nhiên liệu từ bất kỳ nhà cung cấp nào sẵn sàng xuất khẩu. Ông cũng phủ nhận việc Cuba nhận được bất kỳ khoản bồi hoàn tài chính hay “lợi ích vật chất” nào để đổi lấy các dịch vụ an ninh cung cấp cho bất kỳ quốc gia nào.

Trong phát biểu ngày 11/1, Tổng thống Trump nói ông “muốn chăm lo” cho những người Cuba bị “buộc phải rời khỏi” đất nước, gọi họ là “những công dân tuyệt vời của nước Mỹ”.

Tuy nhiên, Chủ tịch Cuba Diaz-Canel phản bác gay gắt, cho rằng công dân Cuba đã bị lôi kéo sang Mỹ theo các đạo luật ưu ái người di cư Cuba, và hiện nay họ đang phải gánh chịu hậu quả của “chính sách thất bại” đó. 

Washington đã áp đặt các biện pháp trừng phạt khiến nền kinh tế Cuba gặp nhiều khó khăn trong hàng chục năm qua. Trong những tuần gần đây, các quan chức Mỹ tiếp tục gia tăng giọng điệu cứng rắn đối với Cuba.

Hơn 30 thành viên của lực lượng vũ trang và cơ quan tình báo Cuba đã thiệt mạng trong cuộc đột kích của Mỹ vào Venezuela hôm 3/1. Phía Cuba cho biết những người thiệt mạng chịu trách nhiệm về “an ninh và quốc phòng”, nhưng không cung cấp chi tiết về thỏa thuận giữa hai đồng minh lâu năm này.

Cuba phụ thuộc vào dầu thô và nhiên liệu nhập khẩu, chủ yếu từ Venezuela, và một phần nhỏ hơn từ Mexico, mua trên thị trường mở để duy trì hoạt động của các nhà máy điện và phương tiện giao thông.

Khi năng lực lọc dầu của Venezuela suy giảm trong những năm gần đây, nguồn cung dầu thô và nhiên liệu cho Cuba cũng giảm theo. Tuy vậy, quốc gia Nam Mỹ này vẫn là nhà cung cấp lớn nhất, với khoảng 26.500 thùng/ngày được xuất khẩu trong năm ngoái. Con số này đáp ứng khoảng 50% mức tiêu thụ dầu của Cuba.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc tuyên bố Bắc Kinh “kiên quyết ủng hộ Cuba trong việc bảo vệ chủ quyền và an ninh quốc gia đồng thời phản đối sự can thiệp từ bên ngoài”.

Trung Quốc cũng kêu gọi Mỹ xem xét lại cách tiếp cận của mình, “ngừng ngay lập tức việc phong tỏa, trừng phạt, ép buộc Cuba và hãy hành động theo cách có lợi cho hòa bình và ổn định khu vực”.