Các tỉnh rốt ráo lên phương án sáp nhập thôn, tổ dân phố
(Dân trí) - Với thời hạn trước 30/6 hoàn thành việc sáp nhập thôn, tổ dân phố, nhiều tỉnh thành đang đẩy mạnh việc rà soát các điều kiện làm cơ sở lên phương án sắp xếp phù hợp.
Một trong những tiêu chí thực hiện sáp nhập thôn, tổ dân phố là quy mô số hộ gia đình. Quy mô này được nâng lên trên cả nước theo Nghị định 185/2026/NĐ-CP vừa được Chính phủ ban hành.
Theo đó, ở Hà Nội và TPHCM thì thôn phải có từ 500 hộ gia đình trở lên, tổ dân phố phải có từ 700 hộ gia đình trở lên. Tiếp đó, thôn ở Trung du và Miền núi phía Bắc phải có từ 150 hộ gia đình trở lên, tổ dân phố phải có từ 300 hộ trở lên.
Còn ở vùng Đồng bằng sông Hồng, Đông Nam bộ, Đồng bằng sông Cửu Long thì thôn phải có từ 400 hộ gia đình trở lên và có từ 550 hộ gia đình trở lên với tổ dân phố.
Thôn phải có từ 350 hộ gia đình trở lên ở vùng Bắc Trung bộ và tổ dân phố phải có từ 450 hộ gia đình trở lên. Bên cạnh đó, ở vùng duyên hải Nam Trung bộ và Tây nguyên thì thôn phải có từ 300 hộ gia đình trở lên, tổ dân phố phải có từ 450 hộ gia đình trở lên.
Quy mô số hộ gia đình có thể thấp hơn quy định trên khi thôn, tổ dân phố thuộc địa bàn miền núi, xã thuộc vùng đồng bào dân tộc thiểu số, thôn đặc biệt khó khăn, thôn ở địa bàn có địa hình chia cắt phức tạp, giao thông đi lại khó khăn, dân cư sinh sống phân tán; thôn, tổ dân phố ở địa bàn biên giới, hải đảo hoặc thuộc khu vực quy hoạch giải phóng mặt bằng, di dân, tái định cư; thôn, tổ dân phố nằm biệt lập trên các đảo, cù lao, cồn trên sông.
Bên cạnh tiêu chí về quy mô số hộ gia đình, Chính phủ cũng lưu ý việc sắp xếp, tổ chức lại thôn, tổ dân phố cần xem xét kỹ lưỡng các yếu tố về vị trí địa lý, địa hình, phong tục, tập quán, dân tộc, tôn giáo, đặc điểm dân cư, trình độ phát triển kinh tế - xã hội và nguyện vọng của nhân dân tại địa phương.
Việc sắp xếp này cần bảo đảm thực hiện tốt công tác quân sự, quốc phòng, ổn định chính trị, trật tự an toàn xã hội, tạo sự đồng thuận trong nhân dân, thuận lợi cho đời sống, sinh hoạt của người dân và nâng cao hiệu quả quản lý, phục vụ nhân dân của chính quyền cơ sở.

Các địa phương đang xây dựng phương án sắp xếp thôn, tổ dân phố (Ảnh minh họa: Sơn Nguyễn).
Đến hết năm 2025, cả nước có 89.574 thôn, tổ dân phố. Qua rà soát, có 21.199 thôn tập trung tại khu vực miền núi phía Bắc dưới 150 hộ. Trong khi tại Hà Nội, TPHCM có nhiều tổ dân phố có quy mô lớn, trên 1.000 hộ. Hiện nay, bình quân số thôn, tổ dân phố khoảng 27 đơn vị/xã.
Gần 1 tháng nữa đến thời hạn sáp nhập hoàn tất việc sắp xếp thôn, tổ dân phố theo yêu cầu mới. Hiện nay, 34 tỉnh thành đang bắt tay vào việc thực hiện các phần việc của nhiệm vụ sắp xếp, tổ chức lại thôn, tổ dân phố.
Điển hình như Tỉnh ủy Tuyên Quang vừa ban hành Nghị quyết số 96 về lãnh đạo sắp xếp thôn, tổ dân phố và bố trí, sử dụng, chế độ, chính sách đối với người hoạt động không chuyên trách ở cấp xã, thôn, tổ dân phố trên địa bàn.
Qua rà soát, địa phương này có đến hơn 85% số thôn, tổ dân phố chưa đạt tiêu chí về quy mô hộ dân theo quy định mới. Theo kế hoạch, các xã, phường trên địa bàn tỉnh phải hoàn thành việc rà soát, báo cáo thực trạng và đề xuất phương án sắp xếp trước ngày 28/5. Đặc biệt, UBND cấp xã có trách nhiệm xây dựng đề án, triển khai đầy đủ các trình tự, thủ tục theo quy định và hoàn thành việc sắp xếp trước ngày 30/6.
Tỉnh Ninh Bình cũng đã ban hành kế hoạch về sắp xếp thôn, tổ dân phố trên địa bàn tỉnh. Đặc biệt, sẽ rà soát, sắp xếp các thôn, tổ dân phố chưa bảo đảm tiêu chí theo quy định của pháp luật hoặc chưa phù hợp với yêu cầu quản lý, tốc độ đô thị hóa, phân bố dân cư và yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội.
Còn theo thống kê của Hải Phòng, toàn thành phố có 3.086 thôn, tổ dân phố. Hiện nay, tất cả 114 xã, phường, đặc khu trên địa bàn đã hoàn thiện, gửi phương án dự kiến sắp xếp thôn, tổ dân phố 2026 trên địa bàn về Sở Nội vụ tỉnh.
Theo tiến độ chung, UBND các tỉnh, thành phố phải hoàn thành rà soát, xây dựng phương án tổng thể sắp xếp, tổ chức lại thôn, tổ dân phố trước ngày 10/6. Tiếp đến, UBND cấp xã phải hoàn thành đề án sắp xếp thôn, tổ dân phố, lấy ý kiến nhân dân và trình HĐND cấp xã thông qua trước ngày 30/6.







