Chiến lược gia kỳ cựu Goldman Sachs gây chú ý với kịch bản vàng 10.000 USD

Giữa lúc giá vàng thế giới biến động mạnh vì khủng hoảng năng lượng và áp lực bán ra từ các ngân hàng trung ương, Jeffrey Currie - cựu chiến lược gia hàng hóa của Goldman Sachs - bất ngờ tiết lộ đã bán khống vàng từ tháng 3.

Động thái này gây chú ý bởi Currie từ lâu luôn được xem là người tin tưởng mạnh mẽ vào triển vọng dài hạn của kim loại quý. Nhưng điều khiến thị trường bàn luận nhiều hơn là dự báo táo bạo đi kèm, khi ông cho rằng vàng cuối cùng vẫn có thể tiến tới mốc 10.000 USD/ounce.

Theo Reuters, giá vàng quốc tế hiện dao động quanh vùng 4.500 USD/ounce sau giai đoạn điều chỉnh mạnh vì lo ngại áp lực lạm phát và biến động năng lượng toàn cầu. Đà tăng đầu năm cũng thu hẹp đáng kể khi nhiều ngân hàng trung ương giảm tốc mua vào hoặc chuyển sang bán ra để ổn định nội tệ.

Khi những “người mua lớn nhất” bất ngờ quay sang bán vàng

Xung đột tại Trung Đông cùng việc eo biển Hormuz bị phong tỏa kéo dài đã khiến chi phí năng lượng tăng mạnh. Điều này tạo áp lực lớn lên các nền kinh tế nhập khẩu năng lượng, đặc biệt là nhóm thị trường mới nổi. Trong bối cảnh đó, một số ngân hàng trung ương từng mua vàng rất mạnh lại buộc phải bán ra để hỗ trợ đồng nội tệ và thanh toán hóa đơn năng lượng tăng cao.

Thổ Nhĩ Kỳ được xem là ví dụ rõ nhất. Theo số liệu từ Hội đồng Vàng Thế giới, ngân hàng trung ương nước này đã bán hoặc hoán đổi khoảng 79 tấn vàng trong quý I. Riêng Thổ Nhĩ Kỳ và Nga đã tạo ra phần lớn lượng bán ròng trên thị trường, làm lu mờ lực mua từ nhiều quốc gia khác.

Currie cho rằng đây là yếu tố đang làm thay đổi cán cân cung cầu ngắn hạn của vàng. “Khi ngân hàng trung ương lớn nhất trên thị trường chuyển từ người mua cơ cấu sang người bán bắt buộc để chi trả năng lượng, lực đỡ lớn nhất của vàng sẽ biến mất”, ông viết trên X.

Theo lập luận này, vàng hoàn toàn có thể còn giảm sâu hơn trước khi tìm được đáy mới. Currie dự báo giá kim loại quý có thể lùi về vùng 4.000 USD/ounce, thậm chí xuống khoảng 3.750 USD/ounce nếu khủng hoảng năng lượng kéo dài và áp lực tiền tệ tiếp tục gia tăng tại các nền kinh tế mới nổi.

Điều đáng nói là ngay cả khi đang đặt cược vào một nhịp giảm của vàng, vị chiến lược gia kỳ cựu vẫn không thay đổi góc nhìn dài hạn.

Câu chuyện lớn hơn phía sau mốc vàng 10.000 USD

Theo Currie, đợt điều chỉnh hiện tại chỉ là một giai đoạn chuyển tiếp trước khi thị trường bước vào chu kỳ tăng mới mạnh hơn nhiều do “sự thiếu đầu tư kéo dài vào thế giới vật chất”.

Trong hơn một thập kỷ qua, dòng tiền toàn cầu đổ mạnh vào công nghệ và nền kinh tế số. Trong khi đó, các lĩnh vực khai khoáng, năng lượng và nguyên vật liệu lại liên tục bị cắt giảm đầu tư.

Những con số Currie đưa ra cho thấy khoảng cách ngày càng lớn giữa nhu cầu và năng lực cung ứng. Theo đó, đầu tư vào dầu khí thượng nguồn đã giảm khoảng 35% so với đỉnh năm 2015. Top 20 công ty khai khoáng lớn nhất thế giới hiện cũng chi tiêu thấp hơn khoảng 40% so với giai đoạn đỉnh chu kỳ năm 2012.

Trong khi đó, nhu cầu với các loại hàng hóa vật chất lại tăng nhanh nhờ làn sóng AI và quá trình điện khí hóa toàn cầu. Theo Currie, thị trường đang đánh giá thấp lượng tài nguyên cần thiết để vận hành các trung tâm dữ liệu, hạ tầng điện và chuỗi cung ứng mới. Ông cho biết nhóm “Magnificent Seven” cùng Oracle dự kiến chi khoảng 820 tỷ USD cho đầu tư vốn liên quan đến AI chỉ riêng trong năm 2026.

Ông gọi đây là “lực cầu hàng hóa vật chất lớn nhất từng được tạo ra bên trong 8 báo cáo tài chính doanh nghiệp”.

Để vận hành các trung tâm dữ liệu AI, chuỗi cung ứng xe điện hay hạ tầng điện khí hóa, nền kinh tế toàn cầu cần lượng lớn kim loại, năng lượng và tài sản hữu hình. Trong khi đó, nguồn cung mới lại không thể mở rộng nhanh do nhiều năm thiếu đầu tư. Theo Currie, đây chính là nền tảng của một “siêu chu kỳ hàng hóa” mới.

Ông mô tả quá trình chuyển dịch này bằng khái niệm từ “HAGO” sang “HALO”, tức nền kinh tế ngày càng ưu tiên tài sản cứng và chuỗi vận hành cục bộ hơn. “Giá sẽ tăng vượt trước tiên. Sau đó đầu tư vốn mới xuất hiện. Rồi nguồn cung mới mới đến”, Currie viết.

Trong kịch bản đó, vàng không chỉ là công cụ phòng hộ lạm phát hay trú ẩn khi bất ổn xuất hiện. Kim loại quý này còn được xem như một tài sản hữu hình khan hiếm trong bối cảnh thế giới bước vào chu kỳ tái định giá hàng hóa cơ bản.

Vì sao dự báo này vẫn gây tranh luận lớn?

Dù Jeffrey Currie là một trong những tiếng nói có ảnh hưởng nhất trên thị trường hàng hóa, ngay cả ông cũng thừa nhận không có gì đảm bảo kịch bản vàng 10.000 USD chắc chắn xảy ra. Thị trường từng chứng kiến nhiều dự báo gây chú ý từ các chiến lược gia phố Wall nhưng cuối cùng không thành hiện thực.

Bên cạnh đó, hành trình từ vùng 4.000-4.500 USD hiện nay lên 10.000 USD/ounce nếu xảy ra cũng được cho là sẽ kéo dài nhiều năm, thay vì chỉ vài quý.

Một số chuyên gia khác cho rằng hoạt động bán vàng gần đây của Thổ Nhĩ Kỳ chủ yếu phản ánh nhu cầu thanh khoản và ổn định tỷ giá trong giai đoạn khủng hoảng năng lượng, chứ không phải tín hiệu cho thấy các ngân hàng trung ương mất niềm tin với vàng. 

Theo khảo sát năm 2025 của Hội đồng Vàng Thế giới, có tới 95% ngân hàng trung ương vẫn kỳ vọng lượng vàng dự trữ toàn cầu sẽ tiếp tục tăng trong 12 tháng tiếp theo. Điều đó cho thấy dù thị trường đang đối mặt với nhịp điều chỉnh mạnh, vàng vẫn giữ vai trò quan trọng trong chiến lược dự trữ của nhiều quốc gia.