1. Dòng sự kiện:
  2. Nhiều gia đình bỏ phố, về quê

Văn khấn ông Công, ông Táo và cách hành lễ theo văn hóa dân gian

Hồng Anh

(Dân trí) - Khi cúng ông, Công ông Táo, gia chủ cần lưu ý một số điểm về thời gian, mâm cúng, lễ vật, văn khấn ông Công, ông Táo để đảm bảo nghi lễ trang trọng theo phong tục truyền thống.

Lễ vật cúng ông Công, ông Táo

Cúng ông Công, ông Táo (Táo quân) là nghi lễ quan trọng của người Việt. Nghi lễ này không chỉ mang ý nghĩa tâm linh để tiễn Táo quân lên thiên đình, mà còn hàm chứa ý nghĩa giáo dục sâu sắc.

Khi làm lễ cúng, gia chủ thành tâm nhìn lại một năm đã qua, tự nhắc nhở về những điều chưa đúng, những sai sót trong đời sống gia đình để kiểm điểm, sám hối và nguyện sửa mình, qua đó, cầu xin phúc lành, bình an cho năm mới.

Văn khấn ông Công, ông Táo và cách hành lễ theo văn hóa dân gian - 1

Mâm cỗ cúng ông Công ông Táo (Ảnh: Phạm Thanh Hà).

Lễ cúng ông Công, ông Táo năm 2026 rơi vào ngày thứ ba 10/2 dương lịch (ngày 23 tháng Chạp năm Ất Tỵ). 

Theo quan niệm dân gian, khi cúng ông Công, ông Táo, gia chủ cần lưu ý một số điểm về thời gian, mâm cúng, lễ vật, cách hành lễ.

Theo đó, lễ cúng ông Công, ông Táo thường được tiến hành trước giờ Ngọ (12h ngày 23 tháng Chạp). Tuy nhiên, hiện nay nhiều gia đình có thể linh hoạt cúng sớm hơn, miễn là trong khoảng thời gian phù hợp và giữ được sự trang nghiêm.

Các gia đình nên sắp xếp cúng trước 12h ngày 23 tháng Chạp. Theo quan niệm dân gian, sau ngày 23, Táo quân đã về trời, việc cúng muộn sẽ không còn nhiều ý nghĩa.

Khi chuẩn bị mâm cúng, các gia đình không cần mua sắm quá cầu kỳ. Gia chủ có thể là mâm chay hoặc mặn, tùy theo điều kiện. Lễ vật thường gồm hương, hoa, trầu cau, đèn nến, bánh kẹo, mâm cơm, vàng mã và cá chép (cá sống hoặc cá giấy).

Chuyên gia phong thủy Phạm Cương lưu ý, trên mâm cúng không thể hiếu cá chép bởi cá chép tượng trưng cho phương tiện để Táo quân lên trời. Người Việt thường cúng cá giấy hoặc cá thật.

Cả hai loại này đều có ý nghĩa như nhau, song nếu có điều kiện các gia đình có thể cúng cá chép sống rồi đem phóng sinh bởi việc làm này ngoài ý nghĩa dâng lên Táo quân phương tiện về trời còn có ý nghĩa giáo dục rất lớn. Nếu thả cá chép, gia chủ nên thả nhẹ nhàng ở nơi nước sạch, tránh vứt túi nilon, thể hiện ý thức bảo vệ môi trường.

Khi hành lễ, gia chủ nên ăn mặc chỉnh tề, giữ không gian yên tĩnh, tránh cười đùa, nói chuyện ồn ào.

Văn khấn ông Công, ông Táo và cách hành lễ theo văn hóa dân gian - 2

Cá chép là lễ vật không thể thiếu trên mâm cỗ cúng ông Công ông Táo, được cung ứng nhiều trong dịp cuối năm (Ảnh minh họa: Trịnh Nguyễn).

Văn khấn ông Công ông Táo

Dưới đây là bài văn khấn ông Công ông Táo theo sách Văn khấn cổ truyền Việt Nam - Nhà xuất bản Văn hóa thông tin.

Nam mô A Di Đà Phật!

Nam mô A Di Đà Phật!

Nam mô A Di Đà Phật!

Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương

Con kính lạy Ngài Đông Trù Tư mệnh Táo phủ Thần quân

Tín chủ (chúng) con là: ……………

Ngụ tại: …………

Hôm nay, ngày 23 tháng Chạp tín chủ chúng con thành tâm sắm sửa hương hoa phẩm luật, xiêm hài áo mũ, kính dâng tôn thần. Thắp nén tâm hương, tín chủ con thành tâm kính bái.

Chúng con kính mời ngài Đông Trù Tư mệnh Táo phủ Thần quân hiển linh trước án hưởng thụ lễ vật.

Cúi xin Tôn thần gia ân xá tội cho mọi lỗi lầm trong năm qua gia chủ chúng con sai phạm. Xin Tôn thần ban phước lộc, phù hộ toàn gia chúng con, trai gái, già trẻ sức khỏe dồi dào, an khang thịnh vượng, vạn sự tốt lành. Chúng con lễ bạc tâm thành, kính lễ cầu xin, mong Tôn thần phù hộ độ trì.

Nam mô A Di Đà Phật!

Nam mô A Di Đà Phật!

Nam mô A Di Đà Phật!