Cúng ông Công, ông Táo: Chuyên gia gợi ý mâm lễ cúng đầy đủ nhất

Dân trí Mâm cúng ông Công ông Táo không yêu cầu “mâm cao cỗ đầy” nhưng rất chú trọng sự chu toàn, tinh sạch khi chuẩn bị lễ vật. Nếu như mâm cỗ mặn yêu cầu phải có “tam sinh” – ba đồ cúng sống, thì mâm cỗ chay lại được tối giản bằng đồ vàng mã và các thực phẩm liên quan đến rau củ quả.

Tết Táo Quân gắn với 1 trong 12 cái Tết trong chu trình Tết của người Việt, là tín ngưỡng thờ cúng mang ý nghĩa nhân văn, hướng con người ta tích cực làm việc tốt.

Người Việt xưa tin rằng Táo quân là vị thần bảo vệ gia đình, thường được thờ ở nhà bếp nên còn được gọi là Vua bếp. Để được Táo quân phù trợ, người ta thường làm lễ tiễn đưa trọng thể.

Cúng ông Công, ông Táo: Chuyên gia gợi ý mâm lễ cúng đầy đủ nhất - 1

Mâm cũng cỗ mặn với đầy đủ các lễ vật trong Lễ ông Công, ông Táo. Ảnh minh họa

Theo tục cổ truyền, hàng năm vào ngày 23 tháng Chạp các gia đình thường chuẩn bị làm lễ cúng tiễn vua Bếp (còn gọi là ông Công ông Táo) lên chầu trời báo cáo mọi việc tốt xấu của nhân gian.

Tùy vào điều kiện kinh tế, gia cảnh, vùng miền khác nhau. Mỗi gia đình sẽ có cách thức riêng chuẩn bị mâm cúng. Tuy nhiên, một mâm cúng ông Công ông Táo chỉ thực sự chọn vẹn khi đảm bảo đủ các lễ vật cúng không thể thiếu, đặt biệt đối với việc cúng tế của người Việt, yếu tố quan trọng nhất vẫn là tấm lòng thành của gia chủ.

Đối với mâm cúng mặn, theo Tiến sỹ Văn hóa học Nguyễn Thị Hồng cho biết: “Cho dù ở hoàn cảnh nào và điều kiện kinh tế ra sao, một mâm cúng Táo quân bắt không thể thiếu “tam sinh” là 3 đồ cúng sống.”

Cụ thể, đồ cúng tam sinh trong mâm cúng ông Công ông Táo thường sử dụng là: Gạo sống; cá sống và thịt sống. Người Việt xưa thể hiện sự tôn thờ và ghi công ơn các vị thần Bếp bằng những đồ tươi sống bởi họ muốn nhắn gửi các vị thần, hãy nhanh chóng về với nhân gian để giúp đỡ con người nấu chín thức ăn.

Cúng ông Công, ông Táo: Chuyên gia gợi ý mâm lễ cúng đầy đủ nhất - 2

Lễ ông Công, ông Táo là ngày lễ có từ lâu đời trong văn hóa tín ngưỡng người Việt. Ảnh minh họa

 

Bên cạnh đó, đồ cúng “tam sinh” còn gắn với đặc trưng tín ngưỡng với 3 vùng văn hóa: Vùng núi; vùng biển; vùng đồng bằng. Với mong muốn kỳ vọng về sự sinh sôi phát triển, số “3” trong quan niệm của người Việt còn là số dương sinh.

Một trong 3 lễ vật “tam sinh” là cá sống, theo đó cá chép được coi là linh vật của mâm cúng ông Công ông Táo. Đây không chỉ là phương tiện đưa ông Công ông Táo về trời mà còn có nghĩa biểu tượng cho sự an lành và tín ngưỡng phồn thực. Cá chép đỏ vượt vũ môn hóa rồng. Rồng sẽ gọi những cơn mưa giúp cho vạn vật sinh sôi nảy nở.

Ngoài ba lễ vật “tam sinh”, các đồ cúng chín đối với mâm cúng mặn nên được làm một cách tinh giảm và nhất định phải đảm bảo sự tinh sạch, trình bày gọn gàng trước khi dâng lễ, trong đó có thể có các món ăn như: Gà luộc cả con hoặc một miếng. đĩa xôi và mâm ngũ quả để tạo nên sự hợp nhất âm dương.

Với ý nghĩa là thần giữ Lửa cho gia đình, trong các lễ vật cúng ông Công ông Táo không thể thiếu vàng mã. Lý giải việc này, Tiến sỹ Văn hóa học Nguyễn Thị Hồng cho biết: “Người Việt Nam một ngày ba lần đốt lửa nấu cơm, có nghĩa là đốt thần “mình trần chân trụi”. Bởi vậy, hàng năm đến lễ Táo Quần con người phải đốt trả vàng mã là quần áo, giày ủng để các vị thần có trang phục lên chầu trời.”

Theo đó, một bộ vàng mã đầy đủ gồm: Một bộ Thần Linh và một bộ ông Công ông Táo trong đó, có ba bộ nhỏ cho ba người: hai ông một bà. Gia chủ có thể lựa chọn bộ vàng mã có kích thước to, nhỏ tùy vào hoàn cảnh kinh tế khác nhau nhưng không nên lãng phí.

Đồ vàng mã càng dặc biệt quan trọng hơn đối với những gia đình lựa chọn đồ cúng là mâm cỗ chay. Bởi mâm cỗ chay, những đồ cúng “tam sinh” bắt buộc sẽ được thay thế bằng đồ vàng mã, và thịt – cá được thay bằng gạo – muối.

Các đồ chín trong mâm cúng chay sẽ ưu tiên những món ăn làm từ rau củ quả. Việc cúng cỗ chay không làm mất đi sự linh thiêng của lễ ông Công ông Táo. Bởi theo quan niệm của người Việt xưa, việc cúng tế quan trọng nhất vẫn là sự thành tâm của gia chủ. Chỉ cần có sự thành tâm, việc cúng mâm cỗ chay hay mặn, mâm cao cỗ đầy hay đồ cúng tối giản đều sẽ được thần linh ghi nhận.

Mâm cúng với đồ lễ được chuẩn bị tươm tất, gia chủ là người nam chính trong gia đình sẽ ăn mặc chỉnh tề, giữ mình trong sạch và có tâm hướng thiện khi sẽ là người đúng cúng. Đối với người cúng là nữ, tuyệt đối không đứng cúng những ngày kinh nguyệt, phụ nữ đang mang thai và chăm con nhỏ cũng nên kiêng kỵ.

Luân chuyển theo từng thời kỳ với những chuyển biến về điệu kiện kinh tế, thói quen sống,… sẽ có những thay đổi nhỏ trong nghi thức cúng ông Công ông Táo.

Tuy nhiên dù hoàn cảnh có thay đổi ra sao, dù giàu hay nghèo, bận rộn hay thảnh thơi thì ở bất cứ mâm cúng nào, điều quan trọng nhất và không thể thay đổi vẫn là tấm lòng thành tâm của gia chủ.

Thanh Thúy

MỚI NHẤT
3 điều nên làm với ví tiền để cả năm tài lộc hanh thông
3 điều nên làm với ví tiền để cả năm tài lộc hanh thông

(Dân trí) - Gia tăng tài lộc là một trong những mục tiêu không thể thiếu trong năm mới. Dẫu biết tài lộc dồi dào hay không phụ thuộc vào nỗ lực mỗi người, ai trong chúng ta cũng cầu may mắn ít nhiều để đường đến tài lộc thuận lợi hơn, xứng đáng công sức bỏ ra.

Thứ ba, 29/01/2019 - 05:25

Phim ngắn Việt lay động bao trái tim giữa Quảng trường Thời đại Mỹ
Phim ngắn Việt lay động bao trái tim giữa Quảng trường Thời đại Mỹ

(Dân trí) - “Tình yêu đích thực là gì?”, liệu đã ai dám trả lời cho câu hỏi thách thức ấy của toàn nhân loại. Vậy mà đến cuối năm 2018, một bộ phim ngắn Việt Nam đã chính thức có lời giải đáp về “True Love” ngay giữa Quảng trường Thời đại Times Square, New York.

Thứ ba, 29/01/2019 - 05:00

Hà Nội: Tăng cường đảm bảo điện phục vụ Tết 2019
Hà Nội: Tăng cường đảm bảo điện phục vụ Tết 2019

(Dân trí) - Tổng công ty Điện lực TP Hà Nội (EVN HANOI) cho biết đã lập các phương án nhằm đảm bảo cung ứng điện an toàn, ổn định và chất lượng phục vụ nhân dân trên địa bàn Thủ đô đón Tết Nguyên đán Kỷ Hợi năm 2019.

Thứ ba, 29/01/2019 - 04:38

Đến thung lũng hoa hồ Tây thưởng hoa “3D”, bơi thuyền ngắm cá Akikoi
Đến thung lũng hoa hồ Tây thưởng hoa “3D”, bơi thuyền ngắm cá Akikoi

(Dân trí) - Đầu xuân Kỷ Hợi, thung lũng hoa hồ Tây khoác lên mình bộ cánh mới với những đồi thông, cồn hoa cao tạo hình hoa 3D lạ mắt, khách đến tham quan, hoa vấn vương thân người. Điểm mới trong dịp đầu xuân là hồ nước với loài cá Akikoi Nhật Bản bôi lội tung tăng.

Thứ ba, 29/01/2019 - 04:00

Tiễn ông Táo bằng... cá chép giấy
Tiễn ông Táo bằng... cá chép giấy

(Dân trí) - Ngày cúng ông Táo về trời (23 tháng Chạp), nhiều người dân ở Bạc Liêu tiễn đưa bằng… cá chép giấy.

Thứ hai, 28/01/2019 - 05:22

Để Tết thời nay vẫn sẽ “ngọt” như những mùa Tết xưa
Để Tết thời nay vẫn sẽ “ngọt” như những mùa Tết xưa

(Dân trí) - Tết vẫn rộn ràng, vẫn mang âm hưởng mùa xuân nhưng dư vị ngọt ngào năm xưa đang dần nhạt phai…

Thứ hai, 28/01/2019 - 04:00

Cá chép "đu dây" đưa ông Công ông Táo về trời
Cá chép "đu dây" đưa ông Công ông Táo về trời

(Dân trí) - Trong dịp lễ tiễn Táo quân về trời, người dân thường có thoi quen phóng sinh cá chép để đưa Táo quân lên trời, ở cầu Long Biên một nhóm bạn trẻ dùng thùng được buộc dây để đưa cá thả từ trên cầu xuống mặt nước.

Thứ hai, 28/01/2019 - 03:08

Những quan niệm sai lầm trong lễ cúng ông Công, ông Táo nhiều người mắc
Những quan niệm sai lầm trong lễ cúng ông Công, ông Táo nhiều người mắc

(Dân trí) - Tục cúng ông Công, ông Táo cũng như các phong tục tốt đẹp khác của dân tộc luôn hướng con người tới những điều thiện, tốt đẹp trong cuộc sống. Vì thế mọi người cần hiểu đúng ý nghĩa của tập tục này để có những ứng xử văn hóa, tâm linh phù hợp.

Thứ hai, 28/01/2019 - 01:08

Bia Huda và những điều chưa kể
Bia Huda và những điều chưa kể

(Dân trí) - Với 30 năm trên thị trường Việt Nam, Huda đã trở thành niềm tự hào của con người miền Trung. Nhưng ít ai biết rằng, để đạt được chất lượng vượt trội của ngày hôm nay, Huda đã kế thừa những tinh hoa của một công nghệ sản xuất đẳng cấp châu Âu.

Thứ hai, 28/01/2019 - 01:02

Hoa tuyết mai, đào mini, bonsai siêu nhỏ được dân chung cư chuộng chơi Tết sớm
Hoa tuyết mai, đào mini, bonsai siêu nhỏ được dân chung cư chuộng chơi Tết sớm

(Dân trí) - Những loài hoa phù hợp với không gian chung cư, mức giá hợp túi tiền được nhiều chị em thành phố ưa chuộng mùa Tết Kỷ Hợi. Hoa tuyết mai - một loài hoa phải đặt hàng ở các shop hoa nhập khẩu vào năm ngoái thì năm nay đã được bày bán ở chợ hoa Hàng Lược (Hà Nội).

Thứ hai, 28/01/2019 - 08:40

Thú vị phiên chợ Tết Việt truyền thống ở Đà Nẵng
Thú vị phiên chợ Tết Việt truyền thống ở Đà Nẵng

(Dân trí) - Ngày 26/1, nhiều người dân và du khách chia sẻ cảm thấy rất thú vị khi được trải nghiệm không gian chợ Tết Việt truyền thống ở Bảo tàng Đà Nẵng.

Thứ hai, 28/01/2019 - 08:07

Những công thức tuyệt vời cho mùa Tết trọn vẹn
Những công thức tuyệt vời cho mùa Tết trọn vẹn

(Dân trí) - Tết truyền thống – mùa lễ hội quan trọng nhất trong năm – đang đến gần, khi bạn còn đang loay hoay với công việc, chuyện học hành, gia đình… thì mọi người đã lên kế hoạch đón Tết hết rồi. Đừng để kỳ nghỉ của mình trôi qua một cách nhàm chán, nhanh tay chuẩn bị sẵn sàng để tận hưởng một mùa Tết thật trọn vẹn bạn nhé!

Thứ hai, 28/01/2019 - 06:30

ĐÁNG QUAN TÂM
Người dân tấp nập mua cá chép, vàng mã cúng tiễn ông Táo về trời
Người dân tấp nập mua cá chép, vàng mã cúng tiễn ông Táo về trời

(Dân trí) - Để có đủ lễ vật cúng ông Công, ông Táo vào rạng sáng 23 tháng Chạp (ngày 28/1), người dân tại Quảng Trị đã đi mua lễ vật rất sớm. Cá chép là thứ không thể thiếu trong lễ cúng ông Táo.

Thứ hai, 28/01/2019 - 06:14

Bánh thuẫn truyền thống xứ Quảng “đánh thức” hương vị Tết
Bánh thuẫn truyền thống xứ Quảng “đánh thức” hương vị Tết

(Dân trí) - Những ngày cận Tết, các làng nghề làm bánh thuẫn tại Quảng Nam - một loại bánh đặc trưng vào dịp Tết - lại tất bật phục vụ tết cổ truyền dân tộc.

Thứ hai, 28/01/2019 - 05:49

Khuyến cáo sử dụng điện an toàn trong dịp Lễ, Tết 2019
Khuyến cáo sử dụng điện an toàn trong dịp Lễ, Tết 2019

(Dân trí) - Mỗi năm, cứ vào dịp cận tết, khi nhu cầu sử dụng điện của nhân dân tăng cao thì công tác đảm bảo an toàn sử dụng điện lại được đặt ra cấp thiết.

Thứ hai, 28/01/2019 - 05:00

Đà Nẵng: Rộn ràng sắm lễ tiễn ông công ông táo
Đà Nẵng: Rộn ràng sắm lễ tiễn ông công ông táo

(Dân trí) - Ngày 27/1 (nhằm 22 tháng Chạp âm lịch), khắp các phố, chợ ở Đà Nẵng đã rộn ràng không khí Tết khi người dân bắt đầu mua sắm lễ cúng ông công ông táo - một trong những lễ nghi truyền thống mỗi khi Tết đến xuân về.

Chủ nhật, 27/01/2019 - 08:52

Hoa cảnh mini “lên ngôi” dịp Tết Nguyên đán
Hoa cảnh mini “lên ngôi” dịp Tết Nguyên đán

(Dân trí) - Với giá thành rẻ, tiện lợi, những giỏ hoa cảnh mi ni được người dân lựa chọn mua về chơi dịp Tết. Nắm bắt nhu cầu đó, chủ các cửa hàng hoa ở Quảng Trị bày bán nhiều loại khác nhau để phục vụ người dân.

Chủ nhật, 27/01/2019 - 02:26

“Thủ phủ” cá chép đỏ xuất 50 tấn cá phục vụ ông Công ông Táo
“Thủ phủ” cá chép đỏ xuất 50 tấn cá phục vụ ông Công ông Táo

(Dân trí) - Sản lượng cá chép đỏ ở làng Thủy Trầm (Cẩm Khê - Phú Thọ) năm nay dự kiến tăng nhẹ. Ước tính đến 22 tháng Chạp âm lịch, cả làng nghề sẽ đánh bắt được khoảng 50 tấn cá đủ để cung cấp cho toàn miền Bắc và một số tỉnh thành miền Trung.

Chủ nhật, 27/01/2019 - 06:19

Mẹo chọn trái cây cho ban thờ ngày Tết không phải ai cũng biết
Mẹo chọn trái cây cho ban thờ ngày Tết không phải ai cũng biết

(Dân trí) - Ngày Tết kéo dài sẽ làm trái cây chưng lâu bị héo úa, vì vậy, bạn không nên mua hoa quả quá sớm mà chỉ nên mua trước từ 1-2 ngày.

Chủ nhật, 27/01/2019 - 05:50

Sendo và cảm hứng lan tỏa vị Tết truyền thống vào chợ online
Sendo và cảm hứng lan tỏa vị Tết truyền thống vào chợ online

(Dân trí) - Vào dịp đầu năm, các khu chợ truyền thống trở nên nhộn nhịp hơn hẳn ngày thường. Người bán mở hàng cầu may cho năm mới, người mua đến đi chợ rinh lộc đầu năm. Nếu như ở chợ Tết truyền thống giá cả hàng hoá có nhích hơn so với ngày thường chút đỉnh, thì chợ online trên các sàn TMĐT hầu như vẫn giữ nguyên.

Thứ bảy, 26/01/2019 - 08:50

“Hốt bạc” từ dịch vụ dọn dẹp nhà dịp Tết
“Hốt bạc” từ dịch vụ dọn dẹp nhà dịp Tết

(Dân trí) - Hơn 1 tuần nữa là đến Tết Nguyên đán, cũng là thời điểm dịch vụ dọn dẹp nhà cửa vào “mùa cao điểm”. Những người làm nghề này phải “chạy sô” vì nhu cầu khách hàng rất lớn.

Thứ bảy, 26/01/2019 - 03:38

Phong tục thờ cúng Táo quân ở Trung Quốc có gì khác lạ so với Việt Nam?
Phong tục thờ cúng Táo quân ở Trung Quốc có gì khác lạ so với Việt Nam?

(Dân trí) - Người Trung Quốc có phong tục làm kẹo từ mạch nha để dâng lên bàn thờ cúng Táo quân vào ngày 23 tháng Chạp với ngụ ý tin rằng kẹo ngọt khiến tâm trạng của ông Táo cũng vui vẻ, chỉ bẩm báo những lời “nói ngọt” lên Ngọc Hoàng.

Thứ bảy, 26/01/2019 - 12:47

Thủ phủ vàng mã “chạy nước rút” trước ngày ông Công ông Táo về trời
Thủ phủ vàng mã “chạy nước rút” trước ngày ông Công ông Táo về trời

(Dân trí) - Những ngày cận kề 23 tháng Chạp, làng nghề vàng mã ở Phúc Am (Thường Tín – Hà Nội) phải tất bật hoàn thành những đơn hàng cuối cùng để kịp cung cấp cho thị trường. Năm nay, các mẫu vàng mã được sản xuất cải tiến hơn nhưng giá cả không thay đổi nhiều.

Thứ bảy, 26/01/2019 - 09:03

Vườn đào Nhật Tân đỏ rực những ngày giáp Tết
Vườn đào Nhật Tân đỏ rực những ngày giáp Tết

(Dân trí) - Tuy còn gần 10 ngày nữa mới tới Tết Nguyên đán nhưng nhiều vườn đào ở Nhật Tân (Hà Nội) đã bung nở khoe sắc. Thời điểm này là thời gian thích hợp nhất để du khách tới đây thưởng thức hoa đào nở.

Thứ bảy, 26/01/2019 - 05:04