Vì sao Nhật Bản quan tâm tới Biển Đông?

Thời gian gần đây, Mỹ liên tục kêu gọi Nhật Bản tham gia vào hoạt động tuần tra tại Biển Đông. Vậy Nhật Bản có liên quan gì tới Biển Đông và liệu Tokyo có sẵn sàng đáp ứng lời kêu gọi của Mỹ?
>>Mỹ, Nhật sẽ hợp tác tuần tra trên Biển Đông?
>>Bắt tay để kiềm chế khiêu khích trên biển Đông

Hải quân Mỹ - Nhật trong một lần tập trận chung tại biển Hoa Đông
Hải quân Mỹ - Nhật trong một lần tập trận chung tại biển Hoa Đông

Phát biểu với báo chí hồi cuối tháng 1/2015, Phó Đô đốc Robert Thomas, chỉ huy Hạm đội 7 của Mỹ tại Thái Bình Dương, nói rằng hoạt động của lực lượng phòng vệ biển Nhật Bản tại khu vực Biển Đông là có ý nghĩa trong tương lai… Những đội tàu cá, tuần duyên và hải quân của Trung Quốc trên Biển Đông đang áp đảo các nước láng giềng.

Ngay sau đó, vào đầu tháng 2/2015, Bộ trưởng Quốc phòng Nhật Bản, Tướng Nakatani nói với báo giới tại Tokyo rằng sự phụ thuộc lẫn nhau giữa các quốc gia đang tăng lên và sâu thêm, và tình hình ở Biển Đông ảnh hưởng đến an ninh quốc gia của Nhật Bản. Cách thức mà Nhật Bản giải quyết vấn đề này sẽ là một vấn đề trong tương lai.

Tetsuo Kotani, chuyên gia quân sự thuộc Viện Quốc tế Nhật Bản nhận định về tầm quan trọng của Biển Đông đối với Nhật: “Biển Đông quan trọng đối với Nhật vì 3 điểm chính.
 
Thứ nhất, Biển Đông là đường biển quan trọng cho Nhật Bản, hơn 70% số dầu nhập khẩu của Nhật phải đi qua đường này. Chúng tôi vì vậy cần phải có tự do hàng hải trong khu vực.
 
Thứ hai là việc cân bằng sức mạnh trên Biển Đông có ảnh hưởng lớn đối với an ninh trong khu vực biển xung quanh Nhật Bản, đặc biệt là đối với vùng biển Hoa Đông. Vì vậy Nhật Bản rất quan ngại với những căng thẳng trên Biển Đông.
 
Cuối cùng là khi Trung Quốc triển khai chương trình tên lửa đạn đạo hạt nhân trên Biển Đông thì chúng tôi lo ngại là Trung Quốc sẽ gia tăng khả năng hạt nhân và nếu họ thành công trong việc thực hiện chương trình đánh chặn hạt nhân trên biển với Mỹ thì sẽ làm giảm khả năng bảo vệ hạt nhân của Mỹ đối với Nhật Bản.
 
Vì vậy mà chính phủ Nhật Bản cũng quan ngại đến những căng thẳng gần đây trên Biển Đông”.

Thời gian gần đây, Philippines và Mỹ đều đã lên tiếng quan ngại về việc Trung Quốc tiếp tục thực hiện việc bồi đắp đất đá, xây dựng đảo nhân tạo tại một số bãi thuộc quần đảo Trường Sa. Ngày 31/3/2015, Đô đốc Harry Harris Jr. chỉ huy hạm đội Thái Bình Dương của Mỹ nói trong một cuộc họp báo tại Úc rằng Trung Quốc đang tạo ra một bức tường cát qua việc bồi đắp đất đá trên các đảo, bãi đá tại Biển Đông. Theo ông, tốc độ xây dựng đảo nhân tạo của Trung Quốc đã tạo ra nhiều nghi vấn về ý đồ của Trung Quốc.

Khả năng Nhật Bản sẽ tham gia vào các hoạt động tuần tra trên không và trên biển tại khu vực Biển Đông phụ thuộc vào nhiều yếu tố.
 
Trên phương diện luật quốc tế, giáo sư Carl Thayer, thuộc học viện Quốc phòng Úc, trong bài phân tích về sự tham gia của Nhật Bản ở Biển Đông được đăng trên blog cá nhân hồi đầu tháng 2/2015, viết rằng: “Hoạt động tuần tra trên biển và trên không của Nhật Bản ở khu vực Biển Đông, ở các vùng biển khơi và tuyến đường qua các vùng đặc quyền kinh tế của các nước ven biển là hoàn toàn hợp pháp theo luật quốc tế… Nếu bản hướng dẫn hợp tác quốc phòng Nhật-Mỹ được chỉnh sửa thích hợp, thì hoạt động tuần duyên của hải quân Nhật Bản tại Biển Đông sẽ là một kết quả hợp lý. Nhật Bản cũng là lãnh đạo thông qua Thỏa thuận hợp tác khu vực về chống cướp biển và cướp có vũ trang chống lại các tàu tại châu Á, trong nỗ lực chống cướp biển. Tuần duyên Nhật Bản vẫn thường xuyên đi thăm các nước trong khu vực. Hợp tác song phương giữa Nhật Bản và bất cứ quốc gia Đông Nam Á nào là tuân thủ theo quy tắc chung của khu vực”.

Mặc dù đã có những dấu hiệu được cho là tích cực đến từ phía Nhật Bản liên quan đến đề nghị của Mỹ về hoạt động tuần duyên tại Biển Đông, nhưng theo Bộ Ngoại giao Mỹ, cho đến lúc này phía Mỹ vẫn chưa nhận được bất cứ kế hoạch hay đề nghị nào từ phía Nhật Bản liên quan đến hoạt động này.

Theo một số nhà phân tích, việc Nhật Bản tham gia các hoạt động tuần tra ở Biển Đông sẽ làm gia tăng căng thẳng trong khu vực.

Ngay sau phát biểu của Phó Đô đốc Robert Thomas vào tháng 1/2015, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc, Hoa Xuân Oánh, đã lên tiếng cảnh báo các quốc gia ngoài khu vực nên kiềm chế không gây bất đồng giữa các nước khác và tạo căng thẳng.

Giáo sư Carl Thayer cho rằng hoạt động tuần tra của Nhật trên Biển Đông sẽ làm tăng nỗi lo ngại về một vòng phản ứng qua lại. Theo ông, Trung Quốc sẽ rất có thể tuyên bố một vùng nhận dạng phòng không tại Biển Đông dù điều này hoàn toàn vô nghĩa, vì Trung Quốc đã không thể ngăn cản được máy bay của Mỹ và các nước khác vào vùng nhận dạng phòng không mà nước này lập ra ở biển Hoa Đông tiếp giáp với Nhật Bản.

Hơn thế nữa, trong các năm qua Trung Quốc đã tăng cường sự hiện diện của hải quân ở Biển Đông bằng việc gia tăng các tàu hải giám, kiểm ngư, và cả các tàu tuần tra của hải quân. Theo giáo sư Thayer, nhiều khả năng Trung Quốc sẽ cho tiến hành tập trận lớn vì mục đích tuyên truyền này. Nếu Nhật Bản bắt đầu hoạt động tuần tra trên Biển Đông, căng thẳng sẽ gia tăng vì chính sách của quân đội Trung Quốc là nếu một nước chống lại lợi ích của Trung Quốc ở mức 1, thì Trung Quốc sẽ đáp lại ở mức 2.

Theo Nh.Thạch (tổng hợp)
PetroTimes

MỚI NHẤT
Tiết lộ mới: Tài phiệt giàu nhất Ukraine "bắt tay" quân ly khai
Tiết lộ mới: Tài phiệt giàu nhất Ukraine "bắt tay" quân ly khai

Alexander Borodai, cựu thủ lĩnh Cộng hòa nhân dân Donetsk (DPR) tự xưng nói rằng, tỉ phú Rinat Akhmetov là người ủng hộ lực lượng đòi độc lập ở miền Đông Ukraine.

Thứ hai, 06/04/2015 - 02:00

Triều Tiên tuyên bố vùng cấm tàu thuyền, bị nghi sắp phóng tên lửa
Triều Tiên tuyên bố vùng cấm tàu thuyền, bị nghi sắp phóng tên lửa

(Dân trí) - Triều Tiên đã tuyên bố vùng cấm tàu thuyền ngoài khơi bờ biển phía đông nước này, báo chí Hàn Quốc ngày 6/4 đưa tin, làm dấy lên các đồn đoán rằng Bình Nhưỡng có thể tiến hành thêm các vụ phóng tên lửa trước chuyến thăm Seoul của Bộ trưởng quốc phòng Mỹ trong tuần này.

Thứ hai, 06/04/2015 - 01:59

Chân dung trùm sò vụ thảm sát tại đại học Kenya
Chân dung trùm sò vụ thảm sát tại đại học Kenya

Chính phủ Kenya khẳng định Mohamed Mohamud, còn có các biệt danh Dulyadin và Gamadhere, là kẻ thiết kế và chỉ đạo vụ tấn công đẫm máu nhằm vào trường ĐH Garissa tuần trước.

Thứ hai, 06/04/2015 - 01:00

Vén màn âm mưu lật đổ ông Kim Jong-un của những kẻ đào tẩu Triều Tiên
Vén màn âm mưu lật đổ ông Kim Jong-un của những kẻ đào tẩu Triều Tiên

(Dân trí) - Tờ SCMP của Hồng Kông đã tiết lộ âm mưu lật đổ chính quyền Kim Jong-un của một liên minh gồm những kẻ đào tẩu Triều Tiên. Những người này đã tiết lộ cách thức trang bị vũ khí và giáo dục đồng bào của mình, chuẩn bị cho một cuộc đảo chính.

Thứ hai, 06/04/2015 - 12:18

Cơ phó máy bay Germanwings vật lộn với chứng rối loạn cảm xúc lưỡng cực
Cơ phó máy bay Germanwings vật lộn với chứng rối loạn cảm xúc lưỡng cực

Andreas Lubitz, cơ phó máy bay Germanwings bị rơi ở Pháp, phải vật lộn với chứng rối loạn cảm xúc lưỡng cực trước khi thực hiện việc cố tình lao chiếc Airbus 320 vào núi Apls khiến 149 người khác đi cùng thiệt mạng.

Thứ hai, 06/04/2015 - 12:15

Hợp tác năng lượng và quân sự là trụ cột trong quan hệ Việt - Nga
Hợp tác năng lượng và quân sự là trụ cột trong quan hệ Việt - Nga

(Dân trí) - Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng cho hay hợp tác năng lượng và kỹ thuật quân sự là những lĩnh vực trụ cột của quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Việt - Nga và trong giai đoạn mới, hai bên cần tiếp tục hợp tác theo các hướng truyền thống, đồng thời mở rộng sang các lĩnh vực mới.

Thứ hai, 06/04/2015 - 12:02

Luật sư Kenya tham gia khủng bố tại Đại học Garissa
Luật sư Kenya tham gia khủng bố tại Đại học Garissa

Không chỉ có vậy, gã luật sư này còn là con trai của một quan chức chính quyền Kenya.

Thứ hai, 06/04/2015 - 11:40

Italy cứu 1.500 người nhập cư gặp nạn trên biển Địa Trung Hải
Italy cứu 1.500 người nhập cư gặp nạn trên biển Địa Trung Hải

Đêm 4 rạng sáng 5/4, hải quân và lực lượng cứu hộ bờ biển Italy đã cứu sống 1.500 người nhập cư trái phép Bắc Phi gặp nạn do đắm tàu ở vùng biển ngoài khơi Libya.

Thứ hai, 06/04/2015 - 11:05

Hiệp 2 cuộc đối đầu Trung - Mỹ tại châu Á
Hiệp 2 cuộc đối đầu Trung - Mỹ tại châu Á

Trong bối cảnh cuộc cạnh tranh Trung - Mỹ về vai trò lãnh đạo tại châu Á, Bắc Kinh gần đây có vẻ đã giành được ưu thế bất ngờ.

Thứ hai, 06/04/2015 - 11:00

Kẻ thắng người thua trên bàn cờ hạt nhân Iran
Kẻ thắng người thua trên bàn cờ hạt nhân Iran

Thỏa thuận khung về hạt nhân Iran sẽ thay đổi diện mạo Trung Đông. Thỏa thuận khung về hạt nhân Iran các nước P5+1 và Iran đạt được ở Lausanne (Thụy Sĩ) hôm 2-4 chỉ là chặng cuối cùng của một quãng đường dài đàm phán.

Thứ hai, 06/04/2015 - 10:47

Israel hối thúc Mỹ "khai tử" thỏa thuận hạt nhân với Iran
Israel hối thúc Mỹ "khai tử" thỏa thuận hạt nhân với Iran

(Dân trí) - Thủ tướng Israel hôm qua tiếp tục hối thúc Mỹ “khai tử thỏa thuận hạt nhân tồi” với Iran để tìm kiếm một phiên bản tốt hơn. Đây là lần thứ 3 nhà lãnh đạo Israel kêu gọi điều này kể từ khi Iran và 6 cường quốc đạt được thỏa thuận lịch sử hôm 2/4.

Thứ hai, 06/04/2015 - 10:16

Trung - Ấn chuẩn bị đối thoại quốc phòng thường niên
Trung - Ấn chuẩn bị đối thoại quốc phòng thường niên

(Dân trí) - Ấn Độ và Trung Quốc sẽ tiến hành cuộc đối thoại quốc phòng thường niên ở cấp thứ trưởng tại thủ đô Bắc Kinh trong hai ngày 8-9/4 trong nỗ lực tổ chức thêm các cuộc tập trận hải quân chung và kết nối lợi ích trong dự án “Con đường tơ lụa trên biển”.

Thứ hai, 06/04/2015 - 10:09

ĐÁNG QUAN TÂM
Chiến sự leo thang tại Yemen: Nguy cơ thảm họa nhân đạo
Chiến sự leo thang tại Yemen: Nguy cơ thảm họa nhân đạo

Đã 10 ngày trôi qua kể từ khi liên quân các nước Arab, do Saudi Arabia dẫn đầu, phát động cuộc không kích quy mô nhằm vào các mục tiêu của phiến quân Hồi giáo Houthi ở miền Nam Yemen và tiếp viện vũ khí cho các lực lượng trung thành với Tổng thống Ab-drabbu Mansour Hadi, chiến sự diễn ra ngày càng ác liệt.

Thứ hai, 06/04/2015 - 09:00

IS đánh bom nhà thờ Cơ đốc giáo ở Syria vào lễ Phục sinh
IS đánh bom nhà thờ Cơ đốc giáo ở Syria vào lễ Phục sinh

(Dân trí) - Nhóm phiến quân Nhà nước Hồi giáo tự xưng (IS) hôm qua đã đánh bom một nhà thờ tại đông bắc Syria trong bối cảnh các tín đồ Cơ đốc giáo trên khắp đất nước Syria đang đón mừng lễ Phục sinh.

Thứ hai, 06/04/2015 - 08:40

Lực lượng nổi dậy Houthi tại Yemen ra điều kiện hòa đàm
Lực lượng nổi dậy Houthi tại Yemen ra điều kiện hòa đàm

Theo THX/AFP..., ngày 5/4, Sammad - thành viên cấp cao của lực lượng nổi dậy Houthi tại Yemen - tuyên bố lực lượng này sẵn sàng ngồi vào bàn hòa đàm chừng nào chiến dịch không kích do Saudi Arabia đứng đầu ngừng lại...

Thứ hai, 06/04/2015 - 08:00

6 quân nhân chính phủ thiệt mạng tại miền đông Ukraine
6 quân nhân chính phủ thiệt mạng tại miền đông Ukraine

(Dân trí) - Các quan chức chính phủ Ukraine cho biết 6 binh lính thuộc quân đội nước này đã thiệt mạng trong 2 vụ giao tranh tại miền đông trong ngày hôm qua 5/4.

Thứ hai, 06/04/2015 - 07:43

Đằng sau động thái "lạ" của Nga với Ukraine
Đằng sau động thái "lạ" của Nga với Ukraine

Vừa mới đây, Chính phủ Nga có một động thái được đánh giá là khá kỳ lạ khi yêu cầu tập đoàn dầu khí khổng lồ của mình – Gazprom hạ giá khí đốt bán cho Ukraine.

Thứ hai, 06/04/2015 - 07:30

Tổng thống Czech “cấm cửa” Đại sứ Mỹ
Tổng thống Czech “cấm cửa” Đại sứ Mỹ

(Dân trí) - Tống thống Czech đã tuyên bố cấm Đại sứ Mỹ tại nước này vào lâu đài Prague, dinh Tổng thống Czech, sau khi vị đại sứ có những bình luận "mang tính chỉ trích" đối với quyết định tới Mátxcơva dự lễ kỷ niệm kết thúc Thế chiến II của nhà lãnh đạo Czech.

Thứ hai, 06/04/2015 - 07:19

Tàu ngầm Anh đâm vào băng khi truy đuổi tàu lạ
Tàu ngầm Anh đâm vào băng khi truy đuổi tàu lạ

(Dân trí) - Tờ The Mail của Anh đưa tin tàu ngầm HMS Talent của nước này đã bị hư hại nặng do đâm vào băng trong quá trình đuổi theo một con tàu lạ được cho là của Nga.

Thứ hai, 06/04/2015 - 07:05

Ukraine đối mặt với nhiều cuộc khủng hoảng
Ukraine đối mặt với nhiều cuộc khủng hoảng

Hãng tin RT dẫn nguồn AFP ngày 5/4 cho rằng Ukraine đang đối mặt cùng lúc nhiều cuộc khủng hoảng và có nguy cơ phải lệ thuộc vào viện trợ nước ngoài trong nhiều thập kỷ.

Thứ hai, 06/04/2015 - 07:00

Thái Lan cấm phe áo đỏ tổ chức lễ kỷ niệm cuộc biểu tình đổ máu
Thái Lan cấm phe áo đỏ tổ chức lễ kỷ niệm cuộc biểu tình đổ máu

Ủy ban bảo vệ trật tự quốc gia Thái Lan cho rằng, việc tổ chức lễ kỷ niệm nêu trên có thể làm gia tăng mâu thuẫn giữa các phe phái.

Thứ hai, 06/04/2015 - 06:30

Cú thử tột đỉnh của học thuyết đối ngoại Obama
Cú thử tột đỉnh của học thuyết đối ngoại Obama

Khung thỏa thuận hạt nhân Iran được công bố ngày 2/4 thực ra là một phép thử tột đỉnh của học thuyết chính sách đối ngoại mà Tổng thống Mỹ Barack Obama theo đuổi.

Thứ hai, 06/04/2015 - 06:00

Những bà vợ liều lĩnh của quan tham Trung Quốc
Những bà vợ liều lĩnh của quan tham Trung Quốc

Sự thất thế của Quách Chính Cương, Phó chính ủy quân khu Chiết Giang (Trung Quốc), đã hướng dư luận chú ý tới công việc buôn bán của vợ ông cũng như vai trò của vợ các quan chức 'ngã ngựa' trong những bê bối tham nhũng.

Thứ hai, 06/04/2015 - 05:31

Phiến quân ở Yemen là ai?
Phiến quân ở Yemen là ai?

Bất chấp sự tấn công của 10 quốc gia Arập, phiến quân Houthi ở Yemen vẫn không lùi bước, thậm chí còn chiếm được cả dinh Tổng thống Mansour Hadi ở thành phố Aden. Houthi là tổ chức như thế nào?

Thứ hai, 06/04/2015 - 05:05