Nga cảnh báo kịch bản Moldova sáp nhập vào Romania

Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov cho biết, Moscow cho rằng các kế hoạch của Tổng thống Moldova về việc tổ chức trưng cầu dân ý sáp nhập với Romania sẽ gây tổn hại nghiêm trọng tới chủ quyền và tính nhà nước của Moldova.

Ông Lavrov cũng bày tỏ “lấy làm tiếc” khi Moldova bắt đầu rút khỏi 3 thỏa thuận nền tảng của Cộng đồng các quốc gia độc lập (CIS) do Nga dẫn dắt. Ông khẳng định Nga muốn duy trì quan hệ bình thường với Moldova. Gần đây, Moldova tuyên bố đang hoàn tất các thủ tục cần thiết để rút khỏi CIS.

Moldova từng là một phần của Romania trong giai đoạn giữa 2 cuộc thế chiến, nhưng sau đó đã trở thành một phần của Liên Xô. Moldova giành được độc lập vào năm 1991, khi Liên Xô tan rã.

Ngoại trưởng Moldova Mihai Popsoi nói rằng Moldova có thể xem xét thống nhất với Romania theo mô hình năm 1918. Ông cho biết, nếu chủ quyền, lãnh thổ hay sinh mạng người dân bị đe dọa, Moldova sẽ phải đưa ra những quyết định khó khăn, dù ưu tiên hàng đầu vẫn là hòa bình.

Tuy nhiên, ông thừa nhận thống nhất với Romania là quyết định rất phức tạp, không thể diễn ra nếu chưa có đa số xã hội ủng hộ, bất kể quan điểm cá nhân của các chính trị gia. Ông nhấn mạnh, chỉ người dân mới có quyền quyết định thống nhất, và điều đó chỉ xảy ra nếu có sự ủng hộ áp đảo.

Mới đây, Tổng thống Moldova Maia Sandu tuyên bố bà sẽ bỏ phiếu ủng hộ việc thống nhất với Romania nếu một cuộc trưng cầu dân ý được tổ chức. Bà cho rằng động thái này có thể bảo vệ Moldova trước sức ép đang gia tăng từ Nga.

Bà Sandu, người có đảng cầm quyền theo đường lối ủng hộ Liên minh châu Âu, từng nhiều lần cáo buộc Nga can thiệp vào Moldova, một quốc gia Liên Xô cũ với khoảng 2,4 triệu dân, trong đó đa số nói tiếng Romania và có một cộng đồng thiểu số nói tiếng Nga.

Nga nhiều lần bác bỏ những cáo buộc này. Tháng 10 năm ngoái, Điện Kremlin cảnh báo chính quyền Moldova phạm sai lầm nghiêm trọng khi coi Nga là đối thủ chỉ vì mục đích xây dựng quan hệ với châu Âu.

Khoảng 1,5 triệu người Moldova hiện mang quốc tịch Romania, nhưng các cuộc thăm dò gần đây cho thấy chỉ khoảng 1/3 dân số ủng hộ việc tái thống nhất với Bucharest.

Bà Sandu cho biết bà nhận thức rõ rằng đa số người dân Moldova không ủng hộ quan điểm của mình, đồng thời nói thêm rằng hội nhập Liên minh châu Âu là một “mục tiêu thực tế hơn”. Chính phủ của bà đặt mục tiêu gia nhập Liên minh châu Âu vào năm 2030, nhưng sẽ phải thực hiện những cải cách mạnh mẽ nếu muốn điều này thành sự thật.