Mỹ-Trung “tranh hùng”, các nước khác sẽ chọn đứng về phía ai?

Khi Mỹ và Trung Quốc tiếp tục cạnh tranh nhau gay gắt, các nước khác sẽ phải đứng trước lựa chọn khó khăn để quyết định đứng về bên nào.
>>Căng thẳng Mỹ-Trung chờ đợi cuộc gặp thượng đỉnh Trump-Tập?
>>Số phận cuộc chiến thương mại Mỹ-Trung sau bầu cử giữa kỳ
>>Rào cản lớn nhất khiến Mỹ-Trung khó hóa giải căng thẳng

Sự leo thang căng thẳng giữa Mỹ và Trung Quốc khi hai nước này chạy đua để dập tắt ảnh hưởng của nhau trên toàn cầu đang buộc các quốc gia khác phải đứng trước lựa chọn khó khăn và gây ra nguy cơ tiềm ẩn cho các mối quan hệ địa chính trị cũng như sự ổn định của nền kinh tế thế giới.

my-trung

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Mỹ Donald Trump. Ảnh: Reuters.

Sự cạnh tranh đã đạt đến phạm vi rộng lớn và một tầm cao mới khi hai bên đang tập trung vào cuộc chiến thương mại mà Tổng thống Trump phát động trong năm nay. Bên cạnh đó, căng thẳng giữa hai nước cũng gia tăng trong một loạt khía cạnh ngoại giao và quân sự như vấn đề Đài Loan, Biển Đông và các lệnh trừng phạt kinh tế nhằm vào Triều Tiên và Iran.

Trên khắp thế giới, Mỹ và Trung Quốc đang chạy đua để xây dựng liên minh hoặc quan hệ đối tác hòng kiềm tỏa sức mạnh của nhau. Cuộc cạnh tranh gay gắt Mỹ-Trung được thể hiện rõ nét tại Hội nghị cấp cao Diễn đàn Hợp tác kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC) ở Papua New Guinea cuối tuần trước. APEC lần thứ 26 đã lần đầu tiên không thể ra được tuyên bố chung vì bất đồng giữa Mỹ và Trung Quốc. Thậm chí nhiều người còn lo ngại rằng, thế đối đầu chưa có dấu hiệu hạ nhiệt Mỹ - Trung có thể sẽ ảnh hưởng lớn đến kết quả của Hội nghị Thượng đỉnh G-20 khai mạc vào ngày 30/11 sắp tới tại Argentina.

Mỹ-Trung đều muốn cố thủ

Cả Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình dự kiến sẽ có mặt tại Hội nghị G-20 sắp tới. Ở Argentina, hai nước có thể đạt được một số hiểu biết chung nhưng có một thực tế là “ngày càng trở nên khó khăn hơn để có thể hòa giải quan điểm cạnh tranh giữa hai nền kinh tế hàng đầu thế giới”, Ryan Hass - nhà phân tích Trung Quốc tại Viện Brookings nhận định.

“Cả hai quốc gia đều đang muốn cố gắng bảo vệ quan điểm của họ và vì thế mà tìm kiếm điểm chung trong nhận thức là điều khó khăn. Tuy nhiên, hầu như không có quốc gia nào ở châu Á muốn có mối liên hệ khăng khít duy nhất với chỉ một trong hai thế lực, hoặc Mỹ, hoặc Trung Quốc”, ông Hass nói thêm.

Giới chức Mỹ đang cố gắng ngăn chặn các quốc gia vay nợ từ Trung Quốc bằng cách cảnh báo “ngoại giao bẫy nợ”; đồng thời cố gắng tập hợp các quốc gia Đông Nam Á để có thể đứng vững chống lại tuyên bố chủ quyền phi lý của Trung Quốc ở Biển Đông cũng như việc tăng cường tích tụ quân sự của Bắc Kinh ở vùng biển huyết mạch này.

Hôm 15/11, phát biểu trước lãnh đạo của các quốc gia Đông Nam Á, Phó Tổng thống Mỹ Mike Pence đưa ra cảnh báo, không có chỗ cho hành động “độc đoán và gây hấn” trong khu vực Ấn Độ-Thái Bình Dương. Tuyên bố của ông Pence được cho là nhằm vào sự trỗi dậy của Trung Quốc trong khu vực.

“Giống như các bạn, chúng tôi hướng đến một khu vực Ấn Độ-Thái Bình Dương mà ở đó tất cả các nước, không kể lớn hay nhỏ đều có thể phát triển thịnh vượng, an toàn... Tất cả chúng ta đều đồng ý rằng sự độc đoán và gây hấn không có chỗ ở Ấn Độ - Thái Bình Dương”, Phó Tổng thống Mỹ nhấn mạnh.

Ở bên kia chiến tuyến, Trung Quốc lên tiếng kêu gọi các nước nên gia tăng sức ép đối với Tổng thống Trump, đặc biệt vì những hành động đơn phương trong chính sách đối ngoại của nhà lãnh đạo này. Tiêu biểu như việc Mỹ rút khỏi thỏa thuận hạt nhân với Iran.

Theo đánh giá của giới quan sát, động thái của Trung Quốc để tăng cường vị thế toàn cầu của nước này đã và đang nhận được trợ lực to lớn từ chính việc ông Trump không ngừng chỉ trích các tổ chức, liên minh và hiệp ước đa phương.

Việc ông Trump rút Mỹ khỏi Hiệp định đối tác xuyên Thái Bình Dương dù muốn hay không cũng đã làm sứt mẻ lòng tin của các đối tác châu Á. Sau khi ông Trump tuyên bố Mỹ sẽ rút khỏi Hiệp ước khí hậu Paris hồi tháng 6/2017, Trung Quốc đã tự giới thiệu mình như quốc gia mang tiêu chuẩn mới về giải quyết vấn đề biến đổi khí hậu.

Cũng vào đầu năm 2017, trong một bài phát biểu tại Davos, Thụy Sĩ, Chủ tịch Tập Cận Bình tuyên bố Trung Quốc sẽ đứng ra bảo vệ nền kinh tế toàn cầu khi phải đối mặt với những lời chỉ trích của ông Trump.

G-20 có giúp cải thiện quan hệ Mỹ-Trung?

Một số quan chức chính quyền Mỹ bày tỏ lạc quan tin tưởng rằng lãnh đạo Mỹ và Trung Quốc có thể tháo gỡ được khúc mắc hiện nay khi tham dự G-20. Tuy nhiên, Peter Navarro, cố vấn thương mại hàng đầu của ông Trump đã gây bất ngờ khi đưa ra cảnh báo rằng một thỏa thuận “yếu” sẽ chỉ gây thêm những tác động tiêu cực đối với thị trường tài chính Phố Wall.

Tuyên bố này ngay lập tức bị Giám đốc Hội đồng Kinh tế Quốc gia Larry Kudlow phản bác, cho rằng Peter Navarro đưa ra nhận xét dựa trên tiền đề sai lầm. Ý kiến của Navarro cũng làm Tổng thống Trump thất vọng. Theo giới quan sát, sự không thống nhất trong nội bộ Mỹ có thể khiến Trung Quốc cảm thấy bất an khi hai bên ngồi vào bàn đàm phán.

Jon B. Alterman, chuyên gia tại Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế nói: “Tôi cảm thấy như chính quyền Mỹ không có một chiến lược nào với Trung Quốc. Các bạn không chỉ thấy các quan chức nói đến những điều khác nhau mà có vẻ như họ còn không có sự nhất quán. Mỹ đang thiếu một chiến lược dài hạn nghiêm túc để đối phó với sự trỗi dậy của Trung Quốc”.

Thời gian gần đây, Mỹ đã bắt tay vào củng cố giao dịch thương mại song phương với các nước khác nhằm mục đích gây áp lực lên Trung Quốc. Mặc dù từ bỏ mối quan hệ đối tác xuyên Thái Bình Dương nhưng chính quyền Mỹ vẫn đang tiến hành đàm phán với Nhật Bản và Philippines, đồng thời chú ý hơn đến các cuộc đàm phán tiềm năng với Ấn Độ và một số quốc gia Đông Nam Á.

Cuộc chiến giữa Mỹ và Trung Quốc trên mặt trận thương mại tiếp tục được thể hiện rõ nét tại Diễn đàn Hợp tác kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC) và lần đầu tiên kể từ năm 1989, APEC đã không thể ra được tuyên bố chung. Lý do là Trung Quốc không cảm thấy hài lòng với bản tuyên bố này.

“Đó thực sự là một động thái không sáng suốt của người Trung Quốc. Tôi đoán tất cả chúng ta nên kết luận rằng Trung Quốc sẽ tiếp tục theo đuổi các hoạt động thương mại không công bằng và họ cũng sẽ tiếp tục đặt lợi ích của mình lên trên những nỗ lực đóng góp cho các tổ chức đa phương. Cái gì sẽ diễn ra tiếp theo?”, nhà phân tích Bonnie S. Glaser, cố vấn cấp cao về vấn đề châu Á tại Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS) đặt câu hỏi.

Theo Hùng Cường

VOV

MỚI NHẤT
Nga không kích dữ dội phiến quân ở "chảo lửa" Aleppo
Nga không kích dữ dội phiến quân ở "chảo lửa" Aleppo

(Dân trí) - Các máy bay chiến đấu của Nga đã triển khai đợt không kích quyết liệt vào các mục tiêu phiến quân ở khu vực Aleppo (Syria) sau khi phát hiện âm mưu tấn công bằng vũ khí hóa học của lực lượng này.

Thứ hai, 26/11/2018 - 08:29

Lo sợ hỗn loạn, Mỹ đóng cửa một phần biên giới với Mexico
Lo sợ hỗn loạn, Mỹ đóng cửa một phần biên giới với Mexico

(Dân trí) - Phía Mỹ đã bắt đầu đóng cửa một phần biên giới giáp ranh với Mexico sau khi hàng trăm di dân cố gắng vượt qua hàng rào ngăn cách giữa 2 nước để tiến vào Mỹ.

Thứ hai, 26/11/2018 - 07:56

Trung Quốc tính lập căn cứ trí tuệ nhân tạo cho tàu ngầm dưới Biển Đông
Trung Quốc tính lập căn cứ trí tuệ nhân tạo cho tàu ngầm dưới Biển Đông

(Dân trí) - Trung Quốc đang lên kế hoạch thiết lập một căn cứ ở dưới đáy biển để phục vụ hoạt động quốc phòng và khoa học của tàu ngầm không người lái tại Biển Đông, nơi Bắc Kinh đang có những hành động mang tính bành trướng.

Thứ hai, 26/11/2018 - 07:49

Nga nổ súng, bắt giữ tàu Ukraine vào gần Crimea
Nga nổ súng, bắt giữ tàu Ukraine vào gần Crimea

(Dân trí) - Nga đã triển khai tàu và máy bay chiến đấu để kiểm soát an ninh ở eo biển Kerch sau khi được cho là buộc phải nổ súng ngăn chặn và bắt giữ 3 tàu hải quân Ukraine bị cáo buộc vi phạm lãnh hải Nga ở gần bán đảo Crimea hôm qua 25/11.

Thứ hai, 26/11/2018 - 06:50

Crimea “tố” phương Tây đứng sau vụ tàu chiến Ukraine xâm phạm lãnh hải Nga
Crimea “tố” phương Tây đứng sau vụ tàu chiến Ukraine xâm phạm lãnh hải Nga

(Dân trí) - Lãnh đạo Cộng hòa Crimea cho rằng các nước phương Tây đã đứng sau hành động khiêu khích của các tàu chiến Ukraine trên biển Đen hôm 25/11, trong khi giới chức Nga quy trách nhiệm cho nhà lãnh đạo Ukraine.

Thứ hai, 26/11/2018 - 12:16

Tổ chức khủng bố tấn công dân thường bằng vũ khí hóa học, Syria đáp trả
Tổ chức khủng bố tấn công dân thường bằng vũ khí hóa học, Syria đáp trả

(Dân trí) - Lực lượng quân đội Syria (SAA) đã tấn công đáp trả vào các vị trí của lực lượng khủng bố sau khi nhóm này bắn đạn pháo có chứa chất hóa học chlorine vào thường dân ở Aleppo, vốn làm ít nhất 100 người bị thương.

Chủ nhật, 25/11/2018 - 06:22

Những xế hộp Tổng thống Nga Putin từng điểu khiển
Những xế hộp Tổng thống Nga Putin từng điểu khiển

(Dân trí) - Trong suốt 18 năm nắm giữ những cương vị chủ chốt trong nền chính trị Nga, Tổng thống Vladimir Putin từng di chuyển trên nhiều các loại xế hộp, trong đó có những chiếc xe do chính ông đích thân cầm lái.

Chủ nhật, 25/11/2018 - 06:17

Chuyên gia “phơi bày” chiến lược sao chép công nghệ của không quân Trung Quốc
Chuyên gia “phơi bày” chiến lược sao chép công nghệ của không quân Trung Quốc

(Dân trí) - Nhà quan sát quân sự Scott Harold nhận định rằng không quân Trung Quốc đang có tham vọng cạnh tranh và thậm chí đánh bại không quân Mỹ. Họ đang áp dụng rất nhiều chiến lược bao gồm việc sao chép công nghệ của nước khác.

Chủ nhật, 25/11/2018 - 06:09

Nga muốn lên mặt trăng kiểm tra "dấu chân" của người Mỹ
Nga muốn lên mặt trăng kiểm tra "dấu chân" của người Mỹ

(Dân trí) - Một quan chức cơ quan vũ trụ Nga nói đùa rằng Moscow sẽ xác minh thông tin liệu Mỹ đã từng đặt chân lên mặt Trăng hay chưa, nhấn mạnh rằng cho tới nay chưa có một quốc gia nào đủ khả năng tự thực hiện thành công một chương trình về mặt trăng.

Chủ nhật, 25/11/2018 - 02:30

Đôi giày cũ rách gây chú ý của nữ nghị sĩ trẻ nhất lịch sử Mỹ
Đôi giày cũ rách gây chú ý của nữ nghị sĩ trẻ nhất lịch sử Mỹ

(Dân trí) - Đôi giày cũ, rách được sử dụng trong chiến dịch vận động tranh cử của cô Alexandria Ocasio-Cortez, người phụ nữ trẻ nhất trong lịch sử trúng cử vào Quốc hội Mỹ ở tuổi 29, đã trở thành chủ đề bàn luận trong truyền thông và dư luận Mỹ sau chiến thắng lịch sử của Cortez.

Chủ nhật, 25/11/2018 - 02:23

Chân dung người phụ nữ da màu được in trên đồng 10 đôla Canada mới
Chân dung người phụ nữ da màu được in trên đồng 10 đôla Canada mới

Trong tuần này, hơn 53 năm sau khi qua đời, Viola Desmond đã trở thành người da màu đầu tiên và là người phụ nữ đầu tiên không có xuất thân từ Hoàng gia xuất hiện trên đồng 10 đôla của Ngân hàng Canada. Hình ảnh của bà Viola Desmond đã thay thế Sir John A. Macdonald, Thủ tướng đầu tiên của Canada, cũng là khuôn mặt xuất hiện trên đồng tiền đầu tiên được in dọc ở nước này. Vậy người phụ nữ đó là ai?

Chủ nhật, 25/11/2018 - 10:03

Cận cảnh “rồng lửa” S-300 lên nòng hỏa lực tiêu diệt mục tiêu
Cận cảnh “rồng lửa” S-300 lên nòng hỏa lực tiêu diệt mục tiêu

(Dân trí) - Một kênh truyền hình Nga vừa công bố đoạn video ghi lại bài diễn tập tiêu diệt mục tiêu trên không của hệ thống phòng thủ S-300 do Moscow chế tạo và sản xuất.

Chủ nhật, 25/11/2018 - 09:14

ĐÁNG QUAN TÂM
Nga nói Mỹ coi IS như “đồng minh” nhằm lật đổ chính quyền Syria
Nga nói Mỹ coi IS như “đồng minh” nhằm lật đổ chính quyền Syria

(Dân trí) - Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov nói rằng mục tiêu chính của Mỹ là lật đổ chính quyền Syria chứ không phải đánh bại tổ chức Nhà nước Hồi giáo tự xưng (IS)..

Chủ nhật, 25/11/2018 - 07:47

“Sóng ngầm” tại Hong Kong vì cầu vượt biển dài nhất thế giới nối liền Trung Quốc
“Sóng ngầm” tại Hong Kong vì cầu vượt biển dài nhất thế giới nối liền Trung Quốc

(Dân trí) - Sau khi Bắc Kinh khánh thành cây cầu vượt biển dài nhất thế giới nối liền đại lục với Hong Kong và Ma Cao, nhiều người dân xứ Cảng Thơm dường như cảm thấy bất mãn khi cuộc sống yên bình của họ bị xáo trộn do sự xuất hiện ngày càng nhiều của người Trung Quốc.

Chủ nhật, 25/11/2018 - 07:02

Cuộc tập trận suýt làm tan nát thế giới
Cuộc tập trận suýt làm tan nát thế giới

35 năm trước, một cuộc tập trận suýt châm ngòi Thế chiến III. BBC Future mới đây trích dẫn một số thông tin tuyệt mật giải mã điều đã xảy ra.

Chủ nhật, 25/11/2018 - 06:19

Quan tham Trung Quốc treo thưởng 70 triệu USD tìm đối tác “rửa tiền bẩn”
Quan tham Trung Quốc treo thưởng 70 triệu USD tìm đối tác “rửa tiền bẩn”

(Dân trí) - Dù hứa hẹn sẽ chia chác tới 50% số tiền tham nhũng lên tới 144 triệu USD, nhưng một cựu quan chức cấp cao ở Quảng Đông, Trung Quốc vẫn không thể tìm được đối tác sẽ giúp người này chuyển được khoản tiền “bẩn” ra ngoài đại lục

Chủ nhật, 25/11/2018 - 06:11

Mỹ cảnh báo vụ rơi máy bay Nga có thể lặp lại nếu Syria nhận S-300
Mỹ cảnh báo vụ rơi máy bay Nga có thể lặp lại nếu Syria nhận S-300

(Dân trí) - Quan chức Mỹ cho rằng việc Nga chuyển hệ thống phòng không S-300 cho Syria có thể làm gia tăng nguy cơ lặp lại vụ bắn nhầm máy bay trinh sát Nga khiến 15 người thiệt mạng hồi tháng 9.

Thứ bảy, 24/11/2018 - 06:08

Đủ trò "khủng bố thực phẩm"
Đủ trò "khủng bố thực phẩm"

Thủ tướng Úc và giáo sư an ninh lương thực một trường đại học ở Anh gọi những vụ việc như nhét kim khâu vào dâu tây là "khủng bố thực phẩm"

Thứ bảy, 24/11/2018 - 04:11

“Cơn khát” viện trợ Trung Quốc tại lục địa đen
“Cơn khát” viện trợ Trung Quốc tại lục địa đen

(Dân trí) - Là nơi có nhiều quốc gia nghèo và đang phát triển, chính phủ nhiều nước châu Phi cần tới các khoản vay và viện trợ từ Trung Quốc để đầu tư cho các dự án cơ sở hạ tầng và phát triển đất nước sau thời gian dài khó khăn.

Thứ bảy, 24/11/2018 - 04:04

S-300 đến Syria, không quân Israel bất lực nhìn Iran hành động
S-300 đến Syria, không quân Israel bất lực nhìn Iran hành động

S-300 đến Syria, Iran/Hezbollah đang tranh thủ thời cơ không quân Israel nằm im để xây dựng các lực lượng dân quân mới ở Nam Syria áp sát miền bắc Israel.

Thứ bảy, 24/11/2018 - 10:33

Khách mời ví bà Hillary Clinton với “mụn rộp”, kênh truyền hình Mỹ đăng đàn xin lỗi
Khách mời ví bà Hillary Clinton với “mụn rộp”, kênh truyền hình Mỹ đăng đàn xin lỗi

(Dân trí) - Một kênh truyền hình lớn của Mỹ đã phải công khai xin lỗi sau khi một khách mời trong một chương trình đã ví cựu Ngoại trưởng Hillary Clinton với “mụn rộp” ngay trên sóng trực tiếp.

Thứ bảy, 24/11/2018 - 10:20

Samsung xin lỗi, bồi thường công nhân bị ung thư
Samsung xin lỗi, bồi thường công nhân bị ung thư

Hãng Samsung Electronics (Hàn Quốc) hôm 23-11 lên tiếng xin lỗi và cam kết bồi thường các công nhân phát bệnh ung thư sau khi làm việc tại các nhà máy bán dẫn của hãng trước năm 2018.

Thứ bảy, 24/11/2018 - 09:59

Biện pháp chống do thám của tàu sân bay Mỹ cập cảng Hong Kong
Biện pháp chống do thám của tàu sân bay Mỹ cập cảng Hong Kong

(Dân trí) - Tàu sân bay Mỹ được cho là đã bí mật thực hiện các biện pháp chống do thám đối với Trung Quốc khi cập cảng Hong Kong trong tuần này.

Thứ bảy, 24/11/2018 - 09:10

Hạ viện Mỹ điều tra mối quan hệ giữa Tổng thống Trump và Ả rập Xê út
Hạ viện Mỹ điều tra mối quan hệ giữa Tổng thống Trump và Ả rập Xê út

(Dân trí) - Các nghị sĩ Dân chủ thuộc ủy ban tình báo Hạ viện Mỹ sẽ điều tra các phản ứng của Tổng thống Donald Trump về vụ sát hại nhà báo bất đồng chính kiến Ả rập Xê út Jamal Khashoggi, đào sâu vào mối quan hệ giữa Mỹ và Ả rập Xê út.

Thứ bảy, 24/11/2018 - 08:46