Mỹ nêu 2 điều kiện cho Iran để tránh động binh

Phát biểu ngày 29/1, Tổng thống Mỹ Donald Trump cảnh báo Iran phải chấm dứt chương trình hạt nhân và trấn áp các cuộc biểu tình nếu không muốn hạm đội quy mô lớn của Mỹ ở Trung Đông hành động.

Trong khi đó, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi hạ cánh xuống Thổ Nhĩ Kỳ để thảo luận xem liệu có cơ sở cho một thỏa thuận với Mỹ hay không. Ông dự kiến gặp Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdoğan, nhưng trong những phát biểu ban đầu của ông Araghchi hầu như không cho thấy dấu hiệu đột phá.

Ông Trump nhấn mạnh, Iran phải làm 2 điều để tránh hành động quân sự của Mỹ. “Thứ nhất, không hạt nhân. Thứ hai, ngừng trấn áp người biểu tình”, Tổng thống Mỹ cho biết.

Ông nói thêm: “Chúng tôi có rất nhiều tàu chiến rất lớn, rất mạnh đang tiến về phía Iran ngay lúc này, và sẽ thật tuyệt nếu chúng tôi không phải sử dụng chúng”.

Đầu tuần này, chủ nhân Nhà Trắng viết trên mạng xã hội Truth Social: “Hy vọng Iran sẽ nhanh chóng ngồi vào bàn đàm phán, thương lượng một thỏa thuận công bằng và hợp lý - không vũ khí hạt nhân”.

Ông cảnh báo, một “hạm đội khổng lồ đang hướng tới Iran”, lực lượng này “sẵn sàng, có thiện chí và có khả năng nhanh chóng hoàn thành nhiệm vụ, với tốc độ và sức mạnh, nếu cần thiết”. Ông lưu ý, thời gian dành cho Iran đang cạn dần.

Tuy nhiên, theo giới quan sát, chính quyền của ông Trump hy vọng việc tăng cường lực lượng quân sự sẽ khiến Iran có lập trường linh hoạt hơn. Từ góc nhìn của Iran, Mỹ đang áp đặt ngày càng nhiều yêu cầu lên Tehran.

Đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff trước đó đã kêu gọi Iran chấm dứt chương trình làm giàu uranium, chuyển lượng uranium làm giàu cao hiện có ra khỏi đất nước, áp đặt các giới hạn đối với chương trình tên lửa và chấm dứt hỗ trợ cho các nhóm đồng minh tại những nước như Li Băng, Iraq và Yemen.

Ngoại trưởng Abbas Araghchi nói: “Iran luôn hoan nghênh một thỏa thuận hạt nhân đôi bên cùng có lợi, công bằng và hợp lý trên cơ sở bình đẳng, và không có ép buộc, đe dọa hay uy hiếp, bảo đảm các quyền của Iran đối với công nghệ hạt nhân vì mục đích hòa bình, và bảo đảm không có vũ khí hạt nhân”.

“Những vũ khí như vậy không có chỗ trong các tính toán an ninh của chúng tôi và chúng tôi chưa bao giờ tìm cách sở hữu chúng”, ông nhấn mạnh.

Ông Araghchi đã có các cuộc điện đàm riêng với những người đồng cấp từ Qatar, Ai Cập, Các Tiểu vương quốc Ả rập Thống nhất, Oman và Thổ Nhĩ Kỳ. Tất cả các quốc gia này đều khẳng định không cho phép Mỹ sử dụng các cơ sở trên không và mặt đất của họ để tấn công Iran.