Iran cảnh báo “chờ hạm đội Mỹ ở eo biển Hormuz”

“Lực lượng vũ trang của Cộng hòa Iran đang chờ hạm đội hải quân Mỹ ở khu vực eo biển Hormuz và đang chờ tàu sân bay Gerald Ford”, người phát ngôn của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC), Thiếu tướng Ali Mohammad Naeini, tuyên bố hôm 10/3.

Cảnh báo của quan chức Iran dường như để đáp trả tuyên bố của Tổng thống Mỹ Donald Trump về việc bảo vệ eo biển Hormuz, tuyến đường vận chuyển dầu mỏ và hàng hải quan trọng trên toàn cầu.

“Ông ấy tuyên bố có sự hiện diện của các tàu thương mại và quân sự trong khu vực và việc chúng dễ dàng đi qua eo biển Hormuz; trong khi các tàu, thuyền và tất cả máy bay chiến đấu của Mỹ đã rời khỏi khu vực và đóng quân ở khoảng cách hơn 1.000km để tránh tên lửa và máy bay không người lái mạnh mẽ của Iran”, ông Naeini nói thêm.

Tổng thống Trump ngày 9/3 nói rằng eo biển Hormuz “sẽ vẫn an toàn”, đồng thời cảnh báo “cái giá phải trả sẽ không thể tính toán được” đối với Iran nếu nước này cố gắng tấn công bất kỳ tàu nào.

Trước đó, ông Trump từng tuyên bố chính quyền Mỹ đang “nghĩ đến” việc tiếp quản eo biển Hormuz, đồng thời để ngỏ khả năng hải quân sẽ hộ tống các tàu chở dầu “nếu cần thiết”.

Ông Naeini cảnh báo nếu các cuộc tấn công của Mỹ và Israel tiếp tục, Iran “sẽ không cho phép xuất khẩu một lít dầu nào từ khu vực này”.

Theo Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ, 2 nhóm tác chiến tàu sân bay của Mỹ đã được triển khai ở Trung Đông, gồm tàu sân bay USS Abraham Lincoln đang ở Biển Ả rập và tàu USS Gerald R Ford ở Biển Đỏ sau khi đi qua kênh đào Suez.

Chính phủ Mỹ cũng đang thảo luận về phương án đóng vai trò như một bên bảo đảm để các tàu chở dầu di chuyển qua eo biển một cách an toàn. Quyết định này được giải thích là nhằm kiềm chế nguy cơ tăng giá năng lượng trong bối cảnh khủng hoảng ở Trung Đông.

Iran nhiều lần đe dọa tấn công các tàu đi qua eo biển Hormuz và một số tàu chở dầu đã bị tấn công trong khu vực.

Eo biển Hormuz là một trong những huyết mạch quan trọng nhất của thương mại toàn cầu. Khoảng 20% tổng nguồn cung dầu mỏ và khoảng 20% lượng khí đốt vận chuyển bằng đường biển trên thế giới đi qua tuyến đường này.

Eo biển nằm giữa Oman và Iran. Nó nối Vịnh Ba Tư ở phía bắc với Vịnh Oman ở phía nam và nối tiếp ra Biển Ả rập. Tại điểm hẹp nhất, eo biển rộng khoảng 33km, trong khi mỗi luồng hàng hải theo hai chiều chỉ rộng khoảng 3km.

Vị trí này khiến Hormuz trở thành một “điểm nghẽn” chiến lược đối với các chuyến hàng dầu từ các nước thuộc OPEC tới khách hàng ở châu Á. Các lựa chọn để tránh đi qua eo biển này là rất hạn chế.

Eo biển Hormuz là tuyến xuất khẩu dầu mỏ then chốt của thế giới, kết nối các nhà sản xuất dầu lớn nhất Vùng Vịnh như Ả rập Xê út, Iran, Iraq và Các Tiểu vương quốc Ả rập Thống nhất (UAE) với Vịnh Oman và Biển Ả rập.

Trong nhiều năm, Tehran đã cảnh báo rằng họ có thể đóng eo biển Hormuz để đáp trả bất kỳ hành động quân sự nào nhằm vào mình, nhưng vẫn chưa từng thực hiện một lệnh phong tỏa kéo dài đối với tuyến hàng hải này.