Lắc ru, xốc nựng con: Yêu thương không khoa học

Dân trí Chúng ta có thói quen tung hứng, nựng lắc con khi vui đùa và cũng có lần “dỗ nín” đứa trẻ bằng rung nựng, ru ầu ơ, thậm chí còn xốc lắc, tát dọa để răn đe khi trẻ làm nũng, chướng nghịch… Trong thơ văn, người ta thi nhau ca tụng sự đong đưa của cái nôi, cái võng… Ngược lại trong y học, các bác sĩ, điều dưỡng nhi khoa kinh nghiệm lại rất sợ và khuyến cáo không nên có các động thái rung nựng, xốc lắc này.

Rung nôi, xốc lắc có hại cho trẻ con!

Hội chứng “trẻ bị lắc” (Shaken Baby Syndrome, SBS) còn gọi “tổn thương não lạm dụng” (Abusive Head Trauma, AHT) là một hội chứng bệnh lý cũng hay gặp, nhưng thường bị bỏ sót qua vì không được chú ý, kể cả các bác sĩ chuyên nhi.

Tuy chưa có thống kê chính xác, nhưng theo các chuyên gia của CDCP (Center for Disease Control and Prevention) thì tần suất bị chết do hội chứng “trẻ bị lắc” đến khoảng 2.000 đứa trẻ hằng năm ở Mỹ.

 

Lắc ru, xốc nựng con: Yêu thương không khoa học - 1

Hội chứng trẻ bị lắc SBS này thường gặp ở trẻ dưới 2 tuổi, nhiều nhất là từ sơ sinh cho đến 8 tháng. Hai đặc điểm cơ thể học ở độ tuổi này là: (1) khối cơ cổ rất yếu, chưa đủ sức giữ vững cái đầu và (2) đầu đứa trẻ khá lớn và nặng so với toàn thân, đầu chiếm đến một phần tư cơ thể, khối não chưa phát triển gì nhiều lại nằm trôi nổi trong môi trường dịch não tuỷ bao bọc chung quanh.

Khi bị lắc rung mạnh, đặc biệt khi bị “tung hứng”, quay “vòng vòng” quá mức, khối não sẽ di chuyển theo quán tính vật lý và có thể va đập vào hộp xương sọ với những hậu quả là não bị sưng phù, áp lực nội sọ tăng lên và tổn thương các mạch máu lớn nhỏ của não…

Những tổn thương này khi đã xảy ra, chắc chắn sẽ để lại nhiều di chứng thần kinh lâu dài sau này cho đứa trẻ, nhẹ có thể là chậm phát triển tinh thần, mất khả năng nói năng, học tập… nặng hơn có thể xuất huyết võng mạc mắt và có thể gây giảm thị lực hoặc mù, điếc, liệt thần kinh, co giật, thậm chí đã có trường hợp trẻ bị tử vong.

Những dấu hiệu báo động

Những tổn thương thần kinh và mạch máu do rung lắc thường kín đáo, nên khó phát hiện ra ngay, cũng có khi đứa trẻ không có biểu hiện gì dù có tổn thương thật sự.

Tùy theo mức độ nặng nhẹ của tổn thương, những dấu hiệu của bệnh sẽ xuất lộ khác nhau: (1) nhẹ đứa trẻ sẽ giảm linh hoạt, lờ đờ, ngủ gà ngủ vịt, không mỉm cười, (2) nặng hơn trẻ sẽ không nhìn thấy, co giật, nôn mửa (3) trầm trọng trẻ sẽ ngừng thở, tím tái, hôn mê… nếu không cấp cứu kịp trẻ có thể tử vong. Cần nhanh chóng nếu phát hiện những dấu hiệu này để kịp thời cứu đứa trẻ.

Ý kiến của những chuyên gia về nằm nôi, xốc lắc

Rất nhiều chuyên gia về nhi không đồng tình với việc chăm sóc con bằng nôi, võng thông thường và lên án mạnh việc xóc lắc trẻ nhỏ:

Theo GS.TSKH Nguyễn Thu Nhạn, Phó Chủ tịch Hội Nhi khoa Châu Á, Chủ tịch Hội Nhi khoa Việt Nam hiện nay dù chưa có công trình khoa học chứng minh việc nằm nôi có ảnh hưởng đến phát triển thần kinh đứa trẻ, nhưng nếu ru lắc, xốc bế mạnh có thể làm giao đông mạnh não, trẻ sẽ bị “say” thăng bằng.

PGS.TS Ninh Thị Ứng, Trưởng Khoa Thần kinh, Viện Nhi TƯ nhận định, trẻ em dưới 1 tuổi không nên nằm nôi vì não chưa phát triển hoàn chỉnh, chưa ổn định trong hộp sọ.

 TS.BS Nguyễn Công Nghĩa, BV Phụ Sản Hà Nội, hội chứng trẻ bị lắc rất khó nhận biết nếu không khám kỹ lưỡng, nhưng phòng bệnh lại rất đơn giản.

Để khỏi bị “hội chứng trẻ bị lắc”

Như tên gọi, hội chứng trẻ bị lắc là hậu quả của việc lắc xốc quá nhanh, quá mạnh và đột ngột cái đầu đứa trẻ. Cho nên để ngăn ngừa “hội chứng trẻ bị lắc” cần tránh những động tác xốc lắc, giật mạnh làm thay đổi đầu đứa trẻ một cách đột ngột như: (1) bế thốc ngược, (2) xốc vác trẻ gấp gáp, vội vàng, (3) tung hứng trẻ thái quá (4) tát tai, (5) đánh đá trẻ vào đầu mặt.

Người lớn, bố mẹ, người vú em, nuôi dạy trẻ cần lưu ý khi chơi đùa với trẻ đừng vì quá vui, quá giận, mất bình tĩnh, dễ gây những động tác xốc lắc quá trớn, bạt tai đứa trẻ vô tình gây ra hội chứng bị lắc (SBS) có hại cho phát triển thần kinh trẻ em.

TS.BS Trần Bá Thoại

Ủy viên BCH Hội Nội tiết Việt Nam

 

 

MỚI NHẤT
Sáng chế bao cao su phát hiện bệnh lây qua đường tình dục
Sáng chế bao cao su phát hiện bệnh lây qua đường tình dục

(Dân trí) - Một nhóm 3 học sinh của Học viện Isaac Newton ở London gồm Daanyaal Ali, 14 tuổi, Muaz Nawaz, 13 tuổi và Chirag Shah, 14 tuổi, đã sáng chế ra loại bao cao su phát sáng khi phát hiện thấy bệnh nhiễm trùng lây qua đường sinh dục. Sáng chế được các tác giả trẻ tuổi đặt tên là S.T. EYE.

Thứ hai, 19/10/2015 - 11:32

Kiểm soát an toàn máu: Nhanh nhưng phải bảo đảm!
Kiểm soát an toàn máu: Nhanh nhưng phải bảo đảm!

(Dân trí) - Máu được sử dụng rộng rãi trong các chuyên khoa nhằm bổ sung lượng máu hay thành phần trong máu bị mất đi, hoặc để hồi sức…. Do đó, việc sàng lọc máu và đảm bảo nguồn máu an toàn cho bệnh nhân là hết sức quan trọng và cần thiết cho mọi nền y tế.

Thứ hai, 19/10/2015 - 11:19

BV Mắt Trung ương: Hàng loạt bệnh nhân phải hoãn mổ vì… hết vật tư tiêu hao
BV Mắt Trung ương: Hàng loạt bệnh nhân phải hoãn mổ vì… hết vật tư tiêu hao

(Dân trí) - Nhiều bệnh nhân đang điều trị tại bệnh viện (BV) Mắt Trung ương phản ánh hiện họ chưa được mổ dù đã vài lần báo hoãn bởi BV giải thích là hết vật tư tiêu hao do gói đấu thầu trong năm 2015 chưa hoàn thành.

Thứ hai, 19/10/2015 - 11:14

Những loại thực phẩm không nên đun lại
Những loại thực phẩm không nên đun lại

Ăn những thực phẩm đun nóng lại có thể gây hại cho sức khỏe vì các thành phần dinh dưỡng trong thực phẩm đã bị biến đổi.

Thứ hai, 19/10/2015 - 10:07

Nguy cơ tim mạch do dùng thuốc Ibuprofen liều cao
Nguy cơ tim mạch do dùng thuốc Ibuprofen liều cao

(Dân trí) - Tại Việt Nam, hiện có 27 số đăng ký thuốc nước ngoài và 8 số đăng ký trong nước của thuốc chứa Ibuprofen. Do đó, Cục Quản lý Dược vừa có công văn đề nghị các cơ sở khám chữa bệnh tăng cường theo dõi, xử trí các trường hợp xảy ra phản ứng có hại của thuốc này (nếu có)

Thứ hai, 19/10/2015 - 09:37

Tắc ruột vì ăn quá nhiều những loại quả vốn bổ dưỡng
Tắc ruột vì ăn quá nhiều những loại quả vốn bổ dưỡng

Ổi, hồng, sơ ri… vốn là những trái cây mang nhiều giá trị dinh dưỡng. Tuy nhiên, bạn cần thận trọng bởi rất dễ bị tắc ruột vì những loại quả vốn bổ dưỡng này.

Thứ hai, 19/10/2015 - 09:02

Vì sao cần tích cực điều trị viêm đại tràng mãn tính
Vì sao cần tích cực điều trị viêm đại tràng mãn tính

Là bệnh phổ biến nhưng do phải chung sống với bệnh nên không ít người bệnh chủ quan, khiến bệnh tái phát và gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm. Cùng theo dõi video bên dưới để tìm hiểu nguyên nhân và các giải pháp điều trị viêm đại tràng mạn tính, để hạn chế tối đa sự khó chịu mà bệnh lý này mang lại.

Thứ hai, 19/10/2015 - 08:00

Những lưu ý khi chọn dầu ăn
Những lưu ý khi chọn dầu ăn

(Dân trí) - Đa số người tiêu dùng hiện nay lựa chọn dầu ăn dưa trên màu sắc đậm nhạt của dầu, bao bì sản phẩm, chương trình khuyến mại…hay thậm chí dựa vào độ đông của dầu. Tuy nhiên, theo các chuyên gia dinh dưỡng nhận định, những tiêu chí lựa chọn trên còn mang nhiều cảm tính, không có cơ sở khoa học.

Thứ hai, 19/10/2015 - 07:39

Bí quyết giúp chị em trẻ hơn tuổi thực
Bí quyết giúp chị em trẻ hơn tuổi thực

Ai cũng hiểu rằng, mãi trẻ đẹp là một điều phi lý nhưng ai cũng luôn mong muốn được trẻ hơn so với tuổi thực của mình. Làm thế nào để hiện thực hóa mong muốn ấy?

Thứ hai, 19/10/2015 - 06:11

Cứu sống bệnh nhân bị viêm cơ tim cấp bằng kỹ thuật ECMO
Cứu sống bệnh nhân bị viêm cơ tim cấp bằng kỹ thuật ECMO

(Dân trí) - Sáng 19/10, TS.BS Lê Đức Nhân, phó Giám đốc Bệnh viện Đà Nẵng cho biết, bệnh viện vừa cứu sống một bệnh nhân bị viêm cơ tim cấp bằng kỹ thuật ECMO.

Thứ hai, 19/10/2015 - 05:33

Bàn thêm về “nghi án” sử dụng thuốc tránh thai trong nuôi lươn ở Nghệ An
Bàn thêm về “nghi án” sử dụng thuốc tránh thai trong nuôi lươn ở Nghệ An

(Dân trí) - Đến nay, qua các phương tiện thông tin đại chúng, những thông tin về một hộ nuôi sử dụng thuốc tránh thai trong nuôi lươn ở Nghệ An rõ ràng cần thẩm định lại. Những dư luận đồn thổi về tác hại khi ăn các món lươn ở Nghệ An là hoàn toàn vô căn cứ. Tuy nhiên, hậu quả gây ra cho nghề nuôi lươn thì đã có thể nhìn thấy được, không chỉ tại Nghệ An.

Thứ hai, 19/10/2015 - 04:16

Ngoạn mục ca bóc khối u buồng trứng "khủng" 40kg
Ngoạn mục ca bóc khối u buồng trứng "khủng" 40kg

(Dân trí) - Sau gần 10 năm phát triển trong bụng người phụ nữ, khối u buồng trứng khiến bụng bệnh nhân chướng căng. Bệnh viện Ung Bướu, TPHCM đã bóc thành công khối u khổng lồ nặng tới 40kg giải thoát cho người phụ nữ.

Thứ hai, 19/10/2015 - 12:06

ĐÁNG QUAN TÂM
Mẹo khử mùi tỏi trong hơi thở
Mẹo khử mùi tỏi trong hơi thở

(Dân trí) - Hơi thở có mùi tỏi là do những hợp chất có chứa lưu huỳnh mà cơ thể không tiêu hóa được – những chất này được bài tiết là ngoài qua đường hơi thở và mồ hôi.

Chủ nhật, 18/10/2015 - 03:02

Sẽ phạt tiền nếu không diệt loăng quăng, bọ gậy
Sẽ phạt tiền nếu không diệt loăng quăng, bọ gậy

(Dân trí) - Theo Sở Y tế Khánh Hòa, địa phương này đang khuyến khích phạt tiền các tổ chức, cá nhân không tham gia phòng chống dịch sốt xuất huyết (SXH), để các ổ bọ gậy, loăng quăng tồn tại nơi cư trú.

Chủ nhật, 18/10/2015 - 02:34

Thịt gà chữa bệnh quý ông “mềm yếu”
Thịt gà chữa bệnh quý ông “mềm yếu”

Trong các món ăn bổ thận tráng dương , người ta thường nói đến thịt chó, thịt dê, nhưng thịt gà cũng là một loại thực phẩm bổ dưỡng, rất tốt cho nam giới bị suy nhược, liệt dương, xuất tinh sớm. Xin giới thiệu cùng bạn đọc.

Chủ nhật, 18/10/2015 - 01:28

Những thủ phạm gây mất cân bằng giới tính khi sinh
Những thủ phạm gây mất cân bằng giới tính khi sinh

(Dân trí) - Nếu không có biện pháp can thiệp kịp thời, dự kiến đến năm 2050, Việt Nam sẽ phải đối mặt với một viễn cảnh dư thừa từ 2,3 đến 4,3 triệu nam giới không tìm được vợ để kết hôn.

Chủ nhật, 18/10/2015 - 10:16

Thu hồi 19 giấy xác nhận liên quan đến kim chi, bột ớt, lá kim
Thu hồi 19 giấy xác nhận liên quan đến kim chi, bột ớt, lá kim

(Dân trí) - Cục An toàn thực phẩm vừa ra quyết định thu hồi hiệu lực 19 Giấy xác nhận công bố phù hợp quy định an toàn thực phẩm của Công ty TNHH Một thành viên Trung Ân Việt Hàn do công ty này làm trái quy định.

Chủ nhật, 18/10/2015 - 08:32

Cẩn thận với thuốc bổ sung, thực phẩm chức năng
Cẩn thận với thuốc bổ sung, thực phẩm chức năng

Các loại thuốc bổ sung (thực phẩm chức năng) đã khiến trung bình 23.000 người phải đi cấp cứu mỗi năm ở Mỹ, theo một thống kê của Trung tâm Kiểm soát và Phòng chống dịch bệnh Mỹ (CDC) vừa công bố trên tạp chí New England Journal of Medicine.

Chủ nhật, 18/10/2015 - 04:38

Tại sao đàn ông thích xem phim sex?
Tại sao đàn ông thích xem phim sex?

Nhiều nghiên cứu trên thế giới cho biết: trên 90% phái mạnh đã từng xem phim sex từ 1 lần trở lên. Đi tìm lời giải cho vấn đề này, các chuyên gia về tình dục học đã tiến hành nhiều nghiên cứu và nhận được kết quả là các lý do như sau.

Thứ bảy, 17/10/2015 - 11:42

Trắc nghiệm độ khoẻ của bộ não (2)
Trắc nghiệm độ khoẻ của bộ não (2)

(Dân trí) - Sau khi trả lời hết các câu hỏi, điểm số của bạn hiện tại là bao nhiêu? Hãy cùng khám phá bí mật đằng sau những con số nhé

Thứ bảy, 17/10/2015 - 11:22

Gần 1.200 người tham gia hiến máu tình nguyện
Gần 1.200 người tham gia hiến máu tình nguyện

(Dân trí) - Với thông điệp “Một giọt máu cho đi - một cuộc đời để lại”, UBND huyện Tĩnh Gia phối hợp với Ban chỉ đạo hiến máu tình nguyện tỉnh Thanh Hóa, Trung tâm huyết học và truyền máu tổ chức Lễ phát động hiến máu tình nguyện năm 2015.

Thứ bảy, 17/10/2015 - 05:33

Xuất hiện vi rút cúm gia cầm A/H5N6
Xuất hiện vi rút cúm gia cầm A/H5N6

(Dân trí) - Qua xét nghiệm của Trung tâm chẩn đoán Thú y Trung ương, tất cả các mẫu bệnh phẩm tại một số hộ chăn nuôi gia cầm tại xã Hiền Khánh, huyện Vụ Bản và xã Trực Phú, huyện Trực Ninh đều dương tính với vi rút cúm gia cầm A/H5N6.

Thứ bảy, 17/10/2015 - 04:30

Hàng ngàn người hưởng ứng “ Ngày thế giới rửa tay bằng xà phòng” 2015
Hàng ngàn người hưởng ứng “ Ngày thế giới rửa tay bằng xà phòng” 2015

(Dân trí) - Chỉ với một động tác rửa tay sạch đã làm giảm đáng kể khả năng lây truyền vi khuẩn Shigella, E.coli vốn là nguyên nhân gây ra các bệnh tiêu chảy và làm tử vong 2,2 triệu trẻ em và hàng triệu người dân mỗi năm trên thế giới.

Thứ bảy, 17/10/2015 - 03:26

Việt Nam: Cứ 112 bé trai mới có 100 bé gái
Việt Nam: Cứ 112 bé trai mới có 100 bé gái

(Dân trí) - Tình trạng mất cân bằng giới ở Việt Nam hiện ở ngưỡng 112,2 bé trai/100 bé gái và xu hướng này có chiều hướng tiếp tục gia tăng. Đáng nói, 55/63 tỉnh thành có tỷ số giới tính khi sinh cao trên 108 bé trai/100 bé gái.

Thứ bảy, 17/10/2015 - 11:23