Cảnh báo: Whitmore - Bệnh truyền nhiễm đang bị bỏ quên tại Việt Nam

Dân trí Whitmore (hay còn gọi là bệnh melioidosis) là bệnh truyền nhiễm cấp tính nguy hiểm do loài vi khuẩn Burkholderia pseudomallei gây nên. Whitmore có bệnh cảnh lâm sàng rất đa dạng, tiến triển nhanh và có thể gây tử vong nhanh với tỷ lệ tử vong cao nếu bệnh nhân không được chẩn đoán đúng và điều trị kháng sinh phù hợp.
>>"Vi khuẩn ăn thịt người" xuất hiện ở Hà Tĩnh
>>Kỳ lạ vi khuẩn trú trong đất "ăn" mòn cánh mũi bệnh nhân

Với việc trong thời gần đây có nhiều người mắc căn bệnh Whitmore, TS. Trịnh Thành Trung  - Trưởng phòng Nghiên cứu khoa học, Viện Vi Sinh vật và Công nghệ sinh học thuộc ĐHQGHN là một trong những nhà khoa học có hơn 10 năm nghiên cứu chuyên sâu về vi khuẩn Whitmore, tác giả đã có 3 bài báo công bố về bệnh này trên các tạp chí ISI đã có những thông tin thiết thực về căn bệnh này.

Cảnh báo: Whitmore - Bệnh truyền nhiễm đang bị bỏ quên tại Việt Nam - 1

Ngón 2, bàn chân phải của bệnh nhân lở, loét được nghi ngờ là vị trí để vi khuẩn Burkholderia Pseudomallei xâm nhập vào cơ thể người bệnh. Ảnh: Bệnh viện Đa khoa Hà Tĩnh. 

Bệnh truyền nhiễm bị… lãng quên

TS Trịnh Thành Trung cho biết, Whitmore (hay còn gọi là bệnh melioidosis) là bệnh truyền nhiễm cấp tính nguy hiểm do loài vi khuẩn Burkholderia pseudomallei gây nên.

B.pseudomallei là vi khuẩn sống trong đất, vì thế con đường lây nhiễm chính của bệnh là qua tiếp xúc các vết trầy xước trên da với đất hoặc nước có có vi khuẩn. Lây nhiễm qua con đường hô hấp khi hít phải các hạt bụi đất có vi khuẩn trong những trận gió lốc xoáy trước cơn mưa cũng đã được đề xuất. Một số nghiên cứu cũng chỉ ra những bằng chứng nhiễm bệnh khi ăn các thức ăn có vi khuẩn.

Tuy nhiên, không có bằng chứng khoa học thuyết phục nào về lây bệnh giữa người với người hoặc từ động vật sang người qua con đường không khí. Vì thế, nhiễm bệnh Whitmore thường lác đác, lẻ tẻ chứ không bùng phát thành dịch hoặc đại dịch.

Ca nhiễm bệnh Whitmore đầu tiên được phát hiện tại Burma, Myanmar vào năm 1911 bởi nhà khoa học người Anh tên là Alfred Whitmore (vì thế tên bệnh thường được gọi là Whitmore).

Ca bệnh đầu tiên phát hiện tại Việt Nam là tại Viện Pasteur, Hồ Chí Minh vào năm 1925.

Sử liệu cho thấy, từ năm 1948 đến năm 1954, có khoảng 100 binh lính Pháp bị nhiễm bệnh trên chiến trường Việt Nam. Trong chiến tranh Việt Nam có khoảng 350 binh lính Mỹ bị nhiễm bệnh.

Những năm 70 và 80 của thế kỷ trước, Whitmore còn được gọi với một cái tên “Vietnamese - time bomb” nhằm ám chỉ một bệnh truyền nhiễm bị nhiễm ở Việt Nam, sau đó ủ bệnh một thời gian dài rồi mới phát bệnh khi các cựu chiến binh Mỹ xuất ngũ trở về.

Sau ngày giải phóng đất nước, chỉ có một số ít các bệnh viện lớn ở Hà Nội và thành phố Hồ Chí Minh công bố về các ca nhiễm bệnh.

Một trong những lý do thiếu thông tin này ở các bệnh viện tuyến dưới là bác sĩ lâm sàng chưa biết nhiều về bệnh và chưa cảnh giác xét nghiệm chẩn đoán bệnh, các cán bộ xét nghiệm vi sinh cận lâm sàng chưa có quy trình xét nghiệm bệnh và cũng chưa chú ý đến xét nghiệm bệnh. Chính vì vậy, Whitmore là một bệnh truyền nhiễm đang bị bỏ quên tại Việt Nam.

TS Thành Trung cũng cho hay, Whitmore là bệnh vùng, phân bố chủ yếu ở Đông Nam Á và phía Bắc Australia, trong đó vùng Đông Bắc Thái Lan (gần với miền Trung Việt Nam) được coi là tâm điểm của dịch bệnh trên thế giới.

Tuy là đất nước có tỷ lệ người dân ít mắc bệnh nhất Đông Nam Á, song  Singapore - một đất nước không làm nông nghiệp, cho biết hàng năm số người mắc Whitmore là 1,3 người/100.000 dân (tức 13 người/ 1 triệu dân).

“Tôi cho rằng, đây là một con số biết nói. Với một đất nước nông nghiệp như Việt Nam, Whitmore không phải là bệnh hiếm gặp như nhiều người đang nghĩ”, TS Trung nói.

Theo tìm hiểu của chúng tôi, trong hơn 2 tháng vừa qua, TS Trung đã kết nối và làm việc với 26 bệnh viện ở 17 tỉnh thành trong cả nước để giảng bài về bệnh Whitmore, hướng dẫn phương pháp xét nghiệm bệnh cũng như cung cấp các sinh phẩm hóa chất cần thiết cho xét nghiệm bệnh. Nhiều bệnh viện đã phát hiện ra những ca Whitmore đầu tiên sau khi TS Trung đến.

Đáng chú ý, nhờ có cảnh giác với bệnh nguy hiểm này, nhiều bệnh viện đã phát hiện được số lượng ca nhiều hơn so với trước đây.

Phương pháp “vàng” trong xét nghiệp bệnh Whitmore

Theo thông tin từ ĐHQGHN, dựa trên các kết quả nghiên cứu và ứng dụng của các nhà khoa học trên trên thế giới, TS Thành Trung đã đưa ra giải pháp kĩ thuật thực hiện việc xét nghiệm chẩn đoán bệnh Whitmore với giá thành rất rẻ.

Chia sẻ về kỹ thuật này, TS Trung cho biết: Hiện nay, nuôi cấy và định danh vi sinh là phương pháp “vàng” trong xét nghiệm bệnh Whitmore. Mặc dù nhiều bệnh viện được trang bị máy định danh hiện đại nhưng các máy như Phoenix không phát hiện được vi khuẩn Whitmore, máy Vitek 2 cũng cho kết quả sai khá nhiều (độ chính xác khoảng 70%). Hơn nữa, chi phí xét nghiệm bằng những máy đó rất tốn kém (khoảng 250.000 đồng/1 lần xét nghiệm định danh).

“Bằng tất cả các kiến thức lĩnh hội trong 10 năm nghiên cứu, vừa qua tôi đã giúp các anh chị em triển khai phương pháp xét nghiệm mới với giá thành chỉ tốn 7.500 đồng/1 lần xét nghiệm với độ chính xác > 97%. Chính vì vậy, các anh chị rất dễ dàng triển khai trên những chủng vi khuẩn ghi ngờ là Whitmore mà không cần quan tâm nhiều đến chi phí, từ đó khó có thể bỏ sót ca bệnh nào.

Hơn nữa, khi các bệnh viện tuyến tỉnh đã xét nghiệm được bệnh Whitmore thì người nhiễm bệnh sẽ sớm được tiếp cận với phác đồ điều trị đúng, từ đó giảm tình trạng nguy kịch bệnh, giảm thời gian tiêm kháng sinh pha tấn công, giảm chi phí nằm viện cũng như chi phí điều trị bệnh”, TS Trung nói.

Cảnh báo: Whitmore - Bệnh truyền nhiễm đang bị bỏ quên tại Việt Nam - 2

Mạng lưới nghiên cứu Whitmore tại Việt Nam của TS. Trịnh Thành Trung và các đồng nghiệp. Ảnh: VNU

TS Trung cũng cho hay, hiện tại anh đang thực hiện các nghiên cứu để cố gắng khoanh vùng dịch bệnh, vẽ bản đồ dịch tễ học bệnh Whitmore tại Việt Nam nhằm đưa ra các bệnh pháp khuyến cáo người dân trong công tác phòng bệnh.

“Trong giai đoạn này, tôi chỉ đưa ra các khuyến cáo là nếu người dân làm việc và tiếp xúc nhiều với đất (đa số nông dân), có tiền sử bệnh tiểu đường hoặc các bệnh mãn tính về thận và phổi, có những triệu chứng sốt kèm theo viêm phổi thì nên đến ngay các cơ sở y tế uy tín có phòng xét nghiệm vi sinh để được khám, xét nghiệm và điều trị bệnh kịp thời.

Đối với các bác sĩ, khi nghi ngờ bệnh nhân nhiễm bệnh Whitmore thì nên cho chỉ định cấy máu, mủ, đờm và nước tiểu ngay”, TS Trung nhấn mạnh.  

Nguyễn Hùng - Ngọc Diệp 

MỚI NHẤT
3 trẻ tưởng quai bị hoá nhiễm vi khuẩn chết người
3 trẻ tưởng quai bị hoá nhiễm vi khuẩn chết người

(Dân trí) - Cả 3 cháu bé được đưa đến bệnh viện Sản - Nhi Nghệ An với biểu hiện sốt, sưng đau tuyến mang tai nhầm tưởng là quai bị. Các bác sĩ tiến hành nuôi cấy, định danh bệnh nhi nhiễm loại vi khuẩn Whitmore chết người tồn tại nhiều trong bùn đất. Nhiễm loại vi khuẩn này, tỉ lệ tử vong lên đến 40% - 60%.

Thứ bảy, 14/09/2019 - 07:55

Phát hiện bánh pía sầu riêng nhiễm khuẩn gây ngộ độc
Phát hiện bánh pía sầu riêng nhiễm khuẩn gây ngộ độc

(Dân trí) - Ngày 14/9, ông Nguyễn Tấn Hải, Trưởng Ban Quản lý an toàn thực phẩm TP Đà Nẵng cho biết, cơ quan này vừa ra quyết định thu hồi sản phẩm bánh pía sầu riêng trứng Sông Trăng vì nhiễm khuẩn Bacillus Cereus vượt mức cho phép.

Thứ bảy, 14/09/2019 - 05:12

Viên thuốc giá rẻ bất ngờ đẩy lùi bệnh nan y nhờ… hormone sinh dục
Viên thuốc giá rẻ bất ngờ đẩy lùi bệnh nan y nhờ… hormone sinh dục

Một loại thuốc phổ biến, giá rẻ trị tiểu đường có thể tạo nên đột phá trong việc điều trị nhóm bệnh mất trí nhớ không thuốc chữa và tổn thương não, nhờ sự tương tác với hormone sinh dục nữ.

Thứ bảy, 14/09/2019 - 10:29

Lợi ích của dứa đối với sức khỏe
Lợi ích của dứa đối với sức khỏe

Bổ sung dứa vào thực đơn hàng ngày mang lại nhiều lợi ích sức khỏe như tăng cường miễn dịch, hỗ trợ tiêu hóa và thậm chí là phòng ngừa ung thư.

Thứ bảy, 14/09/2019 - 06:25

Những kiến thức sâu về "lệch lạc tình dục"
Những kiến thức sâu về "lệch lạc tình dục"

Hoạt động tình dục là một nhu cầu sinh học quan trọng. Tuy nhiên, sẽ thế nào nếu nhu cầu ấy gây nghiện cho con người trong cuộc sống?

Thứ bảy, 14/09/2019 - 06:20

Nam Định: Dịch sốt xuất huyết có nguy cơ phát triển từ bệnh nhân ngoại lai
Nam Định: Dịch sốt xuất huyết có nguy cơ phát triển từ bệnh nhân ngoại lai

(Dân trí) - Mặc dù dịch sốt xuất huyết tại Nam Định vẫn đang trong phạm vi khống chế, nhưng theo Sở Y tế Nam Định dịch sốt xuất huyết tại Nam Định vẫn tiềm ẩn nhiều rủi ro. Đặc biệt là nguy cơ lây bệnh từ số bệnh nhân mang bệnh từ tỉnh ngoài về.

Thứ bảy, 14/09/2019 - 06:14

Cứu sống bệnh nhân bị đâm thủng thành tâm thất
Cứu sống bệnh nhân bị đâm thủng thành tâm thất

(Dân trí) - Một bệnh nhân nhập viện trong tình trạng sốc trụy mạch, mạch nhanh, nhỏ... do bị đâm thủng thành tâm thất vừa được các bác sĩ Bệnh viện đa khoa tỉnh Thanh Hóa phẫu thuật, cứu sống thành công.

Thứ sáu, 13/09/2019 - 07:15

Đắk Nông: Xác minh làm rõ nữ bệnh nhân tử vong sau khi tự đi truyền dịch
Đắk Nông: Xác minh làm rõ nữ bệnh nhân tử vong sau khi tự đi truyền dịch

(Dân trí) - Ngày 13/9, bà Nguyễn Thị Thanh Hương, Giám đốc Sở Y tế tỉnh Đắk Nông cho biết, đang cho các đơn vị nghiệp vụ xác minh trường hợp một trường hợp nữ bệnh nhân tử vong sau khi tự đi truyền dịch. Nữ bệnh nhân này được xác định là tử vong trước khi được gia đình đưa vào bệnh viện.

Thứ sáu, 13/09/2019 - 07:13

Những điều cần biết về bệnh Whitmore
Những điều cần biết về bệnh Whitmore

(Dân trí) - Bệnh Whitmore (hay melioidosis) là một bệnh nhiễm trùng chết người có thể ảnh hưởng đến cả người và động vật. Nguyên nhân của nhiễm trùng là vi khuẩn Burkholderia pseudomallei, có thể lây lan qua tiếp xúc với nước và đất bị nhiễm.

Thứ sáu, 13/09/2019 - 03:48

5 ngư dân ngộ độc trên biển, một người tử vong
5 ngư dân ngộ độc trên biển, một người tử vong

(Dân trí) - Sau bữa ăn khuya với số cá đánh bắt được tại chỗ, 5 ngư dân có dấu hiệu ngộ độc, mệt mỏi, nôn mửa. Một ngư dân sau đó lên cơn co giật rồi tử vong.

Thứ sáu, 13/09/2019 - 02:30

Đi chơi Trung thu, bé gái 10 tháng tuổi thủng mắt vì mảnh niêu vỡ
Đi chơi Trung thu, bé gái 10 tháng tuổi thủng mắt vì mảnh niêu vỡ

(Dân trí) - Được người thân bế đi xem trò chơi đập niêu đất ở khu dân cư, bé gái 10 tháng tuổi bị chấn thương mắt trầm trọng do mảnh niêu vỡ bắn vào.

Thứ sáu, 13/09/2019 - 02:28

Chung tay bảo vệ sức khỏe cộng đồng khỏi dịch sốt xuất huyết
Chung tay bảo vệ sức khỏe cộng đồng khỏi dịch sốt xuất huyết

(Dân trí) - Theo thống kê của Bộ Y tế: “Năm 2019 đã có trên 125.000 trường hợp mắc bệnh sốt xuất huyết, trong đó có 10 người tử vong, tăng gấp 3,2 lần so với cùng kì 2018”. Do đó, mỗi cá nhân cần hiểu rõ triệu chứng và cách chăm sóc của dịch bệnh nguy hiểm này để ngăn chặn sự lây lan tối đa.

Thứ sáu, 13/09/2019 - 11:00

ĐÁNG QUAN TÂM
Phú Yên: Hơn 2.000 học sinh được chăm sóc sức khỏe răng miệng miễn phí
Phú Yên: Hơn 2.000 học sinh được chăm sóc sức khỏe răng miệng miễn phí

(Dân trí) - Hơn 2.000 học sinh ở các trường tiểu học thuộc địa bàn khó khăn của tỉnh Phú Yên vừa được các bác sĩ Bệnh viện răng hàm mặt Trung ương TP. Hồ Chí Minh tổ chức khám và điều trị miễn phí.

Thứ sáu, 13/09/2019 - 09:08

Vinmec được vinh danh là “Bệnh viện tiến bộ nhất” và “An toàn cho người bệnh”
Vinmec được vinh danh là “Bệnh viện tiến bộ nhất” và “An toàn cho người bệnh”

(Dân trí) - Ngày 12/9, tại Hà Nội, Hệ thống Y tế Vinmec đã được Hiệp hội quản lý bệnh viện Châu Á vinh danh là “Bệnh viện Việt Nam tiến bộ nhất” và “An toàn người bệnh”. Việc giành giải thưởng ở cả hai hạng mục quan trọng trên ghi nhận nỗ lực của Vinmec trong việc nâng cao chất lượng dịch vụ y tế, thúc đẩy công tác quản lý vận hành theo các tiêu chuẩn quốc tế cao nhất.

Thứ sáu, 13/09/2019 - 07:00

Bệnh nhi không thể chuyển viện, bác sĩ về tận nơi cứu sống
Bệnh nhi không thể chuyển viện, bác sĩ về tận nơi cứu sống

(Dân trí) - Bị thoát vị hoành khiến nội tạng lộn lên lồng ngực, đẩy lệch tim sang phải, bé sơ sinh đối mặt với nguy cơ tử vong nhưng không thể chuyển viện an toàn. Trước tình huống khẩn nguy, các bác sĩ đã từ Sài Gòn về An Giang thực hiện nội soi giúp bé qua nguy kịch.

Thứ sáu, 13/09/2019 - 06:50

Đầu năm học mới, số trẻ mắc bệnh tay chân miệng tăng vọt
Đầu năm học mới, số trẻ mắc bệnh tay chân miệng tăng vọt

(Dân trí) - Vừa bước vào đầu năm học mới, số trẻ mắc bệnh tay chân miệng đã tăng vọt so với tháng trước. Ngành y tế cảnh báo, phụ huynh và nhà trường cần chú ý bảo vệ sức khỏe và an toàn tính mạng cho trẻ, hạn chế nguy cơ mắc tay chân miệng.

Thứ sáu, 13/09/2019 - 06:48

Mặc cảm bị thần kinh suốt 19 năm vì bác sĩ chẩn không đúng bệnh
Mặc cảm bị thần kinh suốt 19 năm vì bác sĩ chẩn không đúng bệnh

(Dân trí) - Thường xuyên bị co giật, ảo giác, chảy mủ lỗ tai, bệnh nhân được bác sĩ chẩn đoán viêm tai giữa, di chứng thần kinh sau chấn thương. Hơn 19 năm sống trong mặc cảm bị thần kinh, người bệnh được “giải oan” khi bác sĩ phát hiện tình trạng rò dịch não tủy, điều trị thành công.

Thứ sáu, 13/09/2019 - 06:41

Sau lũ, nông dân khóc ròng vì dịch tả lợn châu Phi bùng phát trên diện rộng
Sau lũ, nông dân khóc ròng vì dịch tả lợn châu Phi bùng phát trên diện rộng

(Dân trí) - Không chỉ gây thiệt hại lớn về hoa màu, cây ăn quả, đợt lũ vừa xảy ra đang khiến người chăn nuôi nhiều địa phương tại Hà Tĩnh lao đao khi dịch tả lợn châu Phi tiếp tục diễn biến phức tạp, dịch bùng phát thêm nhiều xã và đang tiếp tục lan rộng.

Thứ sáu, 13/09/2019 - 05:51

Bác sĩ Hàn khẳng định: “Làn da của người Việt có thể đẹp hơn cả người Hàn”
Bác sĩ Hàn khẳng định: “Làn da của người Việt có thể đẹp hơn cả người Hàn”

(Dân trí) - Chăm sóc da là việc làm hằng ngày của rất nhiều người. Nhưng cũng bởi có quá nhiều thông tin hướng dẫn về chăm sóc và giải quyết các vấn đề của da nên chúng ta nhiều lúc không thể biết chắc mình có đang áp dụng đúng phương pháp hay không.

Thứ sáu, 13/09/2019 - 05:00

Philips chuyển giao công nghệ chụp mạch hiện đại tại Bệnh viện Việt Đức
Philips chuyển giao công nghệ chụp mạch hiện đại tại Bệnh viện Việt Đức

(Dân trí) - Hệ thống chụp mạch số hóa xóa nền (DSA) hiện đại của Philips hỗ trợ các bác sĩ can thiệp xâm lấn tối thiểu các bệnh lý mạch máu và ngoài mạch máu với hiệu quả điều trị cao giúp bệnh nhân phục hồi nhanh, giảm thời gian và chi phí nằm viện.

Thứ sáu, 13/09/2019 - 04:00

"Vi khuẩn ăn thịt người" xuất hiện ở Hà Tĩnh
"Vi khuẩn ăn thịt người" xuất hiện ở Hà Tĩnh

(Dân trí) - Chiều ngày 12/9, Bác sỹ Hoàng Quang Trung - Giám đốc Bệnh viện Đa khoa Hà Tĩnh cho biết, đơn vị vừa phát hiện một bệnh nhân bị mắc bệnh Whitmore hay còn gọi “vi khuẩn ăn thịt người”.

Thứ năm, 12/09/2019 - 07:22

Bình Định: Bác sĩ nối thành công bàn tay bị chém đứt lìa
Bình Định: Bác sĩ nối thành công bàn tay bị chém đứt lìa

(Dân trí) - Sau khi bị chém đứt lìa cổ tay, anh T. được bạn bè đưa từ Gia Lai đi Bệnh viện đa khoa tỉnh Bình Định cấp cứu. Phần bàn tay bị đứt lìa của anh T. cũng được sơ cứu, bảo quản trong túi ni lông, ướp trong thùng đá chuyển đi cùng bệnh nhân.

Thứ năm, 12/09/2019 - 04:58

Hệ thống máy hiện đại nhất Việt Nam giảm tia X độc hại, thấy rõ từng mạch máu
Hệ thống máy hiện đại nhất Việt Nam giảm tia X độc hại, thấy rõ từng mạch máu

(Dân trí) - GS.TS Trần Bình Giang, Giám đốc Bệnh viện Việt Đức cho biết, với hệ thống máy hiện đại này cho phép phát hiện sớm những tổn thương về tim mạch, thần kinh, cơ xương khớp, ổ bụng, tuyến vú, lồng ngực... và cả ung thư nhờ hình ảnh chụp rõ nét, độ phân giải cao. Ngoài ra, thiết bị này còn giảm tia X độc hại cho cả nhân viên y tế và bệnh nhân tới hơn 80%.

Thứ năm, 12/09/2019 - 04:55

Nam thanh niên chằng chịt vết mủ trên vai do xoá xăm
Nam thanh niên chằng chịt vết mủ trên vai do xoá xăm

(Dân trí) - Sau khi xoá hình xăm tại một cơ sở thẩm mỹ tư nhân ở Ninh Bình, bệnh xuất xuất hiện sưng nề, tấy đỏ, đau rát và chảy mủ tại vị trí xóa xăm. Bệnh nhân cũng bị đau nhiều, sốt và phải nhập viện tại Bệnh viện Da liễu Trung ương để điều trị.

Thứ năm, 12/09/2019 - 10:59