Người vợ liệt sĩ hơn nửa thế kỷ giữ trọn nghĩa tình

Một mình gánh vác gia đình

Trong căn nhà tình nghĩa đã nhuốm màu thời gian, những kỷ vật của liệt sĩ Công an nhân dân Nguyễn Ngọc Tùng (SN 1935) luôn được bà Hồ Thị Nhị (SN 1937, trú thôn Tiến Mỹ, xã Quỳnh Phú, Nghệ An) nâng niu, gìn giữ. Với bà, đó không chỉ là kỷ niệm về người bạn đời mà còn là điểm tựa tinh thần giúp bà vượt qua mất mát, nuôi các con khôn lớn.

Tháng 7/1968, ông Nguyễn Ngọc Tùng hy sinh. Lúc đó, người vợ nơi quê nhà đang mang thai được 6 tháng, con gái đầu mới lên 3 tuổi. Sự ra đi của chồng khiến người vợ trẻ đau đớn, suy sụp. Nhìn con thơ và nghĩ đến đứa trẻ sắp chào đời, bà tự nhủ phải mạnh mẽ để trở thành chỗ dựa cho các con.

“Đứa lớn vừa bi bô gọi cha, gọi mẹ, đứa nhỏ chưa kịp chào đời đã mồ côi cha. Nghĩ chồng anh dũng hy sinh vì Tổ quốc, tôi tự nhủ phải kiên cường, thay ông chăm sóc các con. Có như vậy, ở bên kia ông ấy mới yên lòng”, bà Nhị nhớ lại.

Ba tháng sau ngày chồng hy sinh, người vợ sinh con gái thứ 2. Từ đó, một mình bà vừa làm mẹ, vừa thay chồng nuôi nấng 2 con thơ giữa những năm tháng chiến tranh và cuộc sống bộn bề thiếu thốn.

Để có tiền trang trải sinh hoạt, người mẹ trẻ gánh hàng từ vùng Tiến Thủy (xã Tiến Thủy cũ) lên Quỳnh Tam buôn than, muối và chổi. Khi không có than để bán, bà chuyển sang gánh rau hoặc mua bán những món hàng nhỏ tại các phiên chợ quê.

Mỗi chuyến đi dài hàng chục cây số, đôi quang gánh nặng trĩu trên vai giữa những ngày nắng, mưa không quản. Tiền lời từ mỗi chuyến hàng chẳng đáng là bao, nhưng người mẹ trẻ luôn chắt chiu để mua gạo, quần áo, sách vở cho các con.

“Thời điểm ấy, tôi chỉ nghĩ phải cố gắng làm lụng để nuôi các con khôn lớn. Chồng đã hy sinh, mình càng phải sống sao cho xứng đáng, thay ông chăm sóc, dạy dỗ các con nên người”, bà Nhị tâm sự.

Năm tháng trôi qua, đôi vai người mẹ ngày càng gầy đi và 2 cô con gái dần trưởng thành. Dù cuộc sống thiếu thốn, bà luôn nhắc các con phải chăm ngoan, sống tử tế và trân trọng sự hy sinh của cha. Bà cũng thường kể cho các con nghe về người cha mà cô con gái út chưa một lần được gặp. Qua lời kể của mẹ, hình ảnh liệt sĩ Nguyễn Ngọc Tùng luôn hiện diện trong cuộc sống của gia đình.

Chị Nguyễn Thị Minh (SN 1968, con gái út của bà Nhị) cho biết dù chưa từng được gặp cha, chị và các thành viên trong gia đình luôn tự hào về ông. “Tôi mồ côi cha từ khi còn trong bụng mẹ. Dù vậy, cha luôn là niềm tự hào của chị em tôi và các con cháu trong gia đình, bởi ông đã anh dũng hy sinh vì đất nước”, chị Minh chia sẻ.

Tuổi thơ của 2 chị em bà Minh gắn liền với hình ảnh người mẹ đi sớm về khuya, đôi vai hằn dấu quang gánh. “Chị em tôi lớn lên từ những bước chân tảo tần và sự hy sinh của mẹ. Điều khiến chúng tôi day dứt nhất là mẹ dành cả cuộc đời cho chồng, cho con, không nghĩ đến bản thân”, chị Minh nói.

Hơn nửa thế kỷ vẹn nghĩa tình

Sau ngày chồng hy sinh, có người muốn cùng bà Nhị xây dựng gia đình, trở thành chỗ dựa cho 3 mẹ con. Tuy nhiên, bà quyết định không đi bước nữa, ở vậy nuôi con, giữ trọn tình cảm dành cho người chồng liệt sĩ. Hơn nửa thế kỷ trôi qua, mái tóc người vợ trẻ năm nào giờ đã bạc trắng. Hai con gái của bà trưởng thành, lập gia đình và có cuộc sống riêng.

Người con gái lớn Nguyễn Thị Hà (SN 1965) hiện sinh sống tại Bình Dương (nay là TPHCM). Chị Minh lấy chồng gần nhà nên thường xuyên lui tới chăm sóc mẹ. 

Bà Nhị hiện sống trong căn nhà tình nghĩa được Bộ Công an xây tặng. Nhiều lần các con ngỏ ý đón mẹ về ở cùng để tiện chăm sóc nhưng bà đều từ chối. Bà muốn tiếp tục sống trong ngôi nhà gắn với nhiều kỷ niệm của gia đình, ngày ngày hương khói cho chồng.

“Giờ tôi không còn nhớ căn nhà được xây từ năm nào, chỉ biết ơn Đảng, Nhà nước, Bộ Công an. Các con nhiều lần khuyên tôi về ở cùng nhưng tôi muốn sống ở nhà mình, ngày đêm hương khói cho chồng. Đi đâu mới một ngày, tôi đã thấy nhớ nhà”, bà Nhị nói.

Trong căn nhà nhỏ, bàn thờ liệt sĩ Nguyễn Ngọc Tùng luôn được bà chăm chút cẩn thận. Những kỷ vật còn lại được người vợ gìn giữ như một phần ký ức không thể tách rời trong cuộc đời mình.

Đối với người dân thôn Tiến Mỹ, bà Nhị là hình ảnh tiêu biểu của người phụ nữ Việt Nam giàu đức hy sinh, thủy chung và nghị lực. Ở tuổi gần 90, sức khỏe đã giảm sút nhưng bà vẫn minh mẫn. Mỗi khi nhắc đến chồng và quãng đời đã qua, bà không giấu được xúc động. Nỗi nhớ vẫn còn nguyên vẹn, trong từng lời kể của bà luôn hiện hữu niềm tự hào về người chồng đã hy sinh vì Tổ quốc.

Chăm lo người có công bằng trách nhiệm và nghĩa tình

Hướng tới kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947-27/7/2026), Công an xã Quỳnh Phú phối hợp với Đoàn Thanh niên, Ban cán sự thôn Tiến Mỹ đến thăm, tặng quà bà Nhị. Các cán bộ, đoàn viên giúp bà quét dọn nhà cửa, chỉnh trang bàn thờ, chuẩn bị bữa cơm ấm cúng. Bên mâm cơm giản dị, mọi người cùng nghe bà kể về chồng và những năm tháng một mình nuôi 2 con trưởng thành.

“Các cô, các chú công an đến thăm, dọn dẹp nhà cửa, sửa soạn bàn thờ, nấu bữa cơm ngon rồi ăn cùng tôi. Tôi thấy vui và ấm áp lắm”, bà Nhị tâm sự.

Theo ông Nguyễn Văn Thanh, Phó Chủ tịch UBND xã Quỳnh Phú, chăm lo người có công và gia đình chính sách không chỉ là trách nhiệm mà còn thể hiện tình cảm, đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”.

“Cuộc đời bà Hồ Thị Nhị là câu chuyện xúc động về lòng thủy chung, nghị lực và sự hy sinh thầm lặng của người phụ nữ nơi hậu phương. Tấm gương của bà góp phần bồi đắp lòng biết ơn, giáo dục truyền thống cách mạng cho thế hệ trẻ”, ông Thanh chia sẻ.

Phó Chủ tịch UBND xã Quỳnh Phú cho biết địa phương sẽ tiếp tục thực hiện đầy đủ, kịp thời các chế độ, chính sách; quan tâm chăm lo đời sống vật chất, tinh thần để người có công và thân nhân luôn cảm nhận được sự sẻ chia của cộng đồng.

Đã 58 năm kể từ ngày chồng hy sinh, bà Hồ Thị Nhị vẫn lặng lẽ giữ trọn nghĩa tình. Cuộc đời bà là câu chuyện về lòng thủy chung, sự kiên cường và đức hy sinh; đồng thời nhắc nhở thế hệ hôm nay trân trọng những mất mát đã góp phần làm nên hòa bình.