Học sinh lớp 10 đã học 5, 6 môn ở đại học, vì sao?

Mô hình cho học sinh phổ thông học trước tín chỉ đại học là hướng đi phát triển tài năng sớm do hai đại học quốc gia đang triển khai.

Từ tháng 7/2024, Trường Phổ thông Năng khiếu, Đại học Quốc gia TPHCM bắt đầu triển khai thử nghiệm chương trình dạy một số tín chỉ ở bậc đại học với khoảng 600 học sinh ở cả 3 khối lớp đăng ký, chiếm 1/3 số học sinh của trường.

Chương trình trên nằm trong đề án MOOC (khóa học trực tuyến đại chúng) của Đại học Quốc gia TPHCM.

Theo đó, 4 môn các em được đăng ký học trước tín chỉ đại học gồm: Đại số tuyến tính, hóa đại cương, kiến trúc máy tính, vật lý 1.

Bài giảng được đưa lên hệ thống MOOC của Đại học Quốc gia TPHCM, học sinh có thể tham gia học bất cứ lúc nào. Các em cũng được học một số buổi trực tiếp với giảng viên và cuối kỳ sẽ dự thi trực tiếp.

Nếu đạt yêu cầu, những tín chỉ này dự kiến được công nhận tương đương học phần nếu các em trúng tuyển vào các trường thành viên Đại học Quốc gia TPHCM.

Qua 2 năm triển khai, TS Bùi Thị Hồng Hạnh, Hiệu trưởng Trường Phổ thông Năng khiếu (Đại học Quốc gia TPHCM), cho biết đến nay mỗi học sinh có thể học khoảng 5-6 môn. Kết quả cho thấy đa số học sinh đều hoàn thành môn học, nhiều em đạt điểm từ 7 trở lên.

Theo TS Hạnh, điều này chứng minh học sinh có đủ năng lực để tiếp cận kiến thức bậc đại học nếu được định hướng phù hợp. Đây cũng là cơ sở để các đơn vị đào tạo cân nhắc mở rộng mô hình học trước tín chỉ.

Chủ trương cho học sinh phổ thông học trước tín chỉ đại học là một trong những mục tiêu, điểm mới của Đại học Quốc gia TP HCM trong năm 2024. PGS.TS Vũ Hải Quân, khi ấy là Giám đốc Đại học Quốc gia TPHCM, cho biết nhiều đại học lớn trên thế giới đã triển khai mô hình này. Chẳng hạn, tại Đại học Thanh Hoa, Bắc Kinh (Trung Quốc), các tài năng đặc biệt có thể theo học từ 13-14 tuổi, đến 16-18 tuổi tốt nghiệp đại học, 20 tuổi tốt nghiệp tiến sĩ.

"Nhiệm vụ của Đại học Quốc gia TPHCM là đào tạo, bồi dưỡng nhân tài. Nếu chúng ta cứ đi theo mô hình tuyến tính thì không có đột phá thì không biết bao giờ mới thành công", ông Quân nói.

Tại Hà Nội, cũng từ năm học 2024-2025, một số học sinh thuộc 4 trường THPT sẽ được tích lũy tín chỉ ngay từ lớp 10 để rút ngắn thời gian học đại học.

Mô hình này nằm trong kế hoạch thí điểm chương trình đào tạo tài năng trẻ liên thông từ THPT lên đại học. Trước hết, dành cho người học trong khối Đại học Quốc gia Hà Nội nhằm thu hút người giỏi, xuất sắc.

Học sinh sẽ được học để tích lũy tín chỉ, được cấp giấy chứng nhận tín chỉ nhằm rút ngắn chương trình đại học.

Đối tượng nằm trong tiêu chuẩn xét tuyển gồm học sinh trẻ tài năng, thuộc 4 trường THPT chuyên Khoa học Tự nhiên, THPT chuyên Khoa học Xã hội và Nhân văn, THPT Khoa học Giáo dục và THPT chuyên ngữ.

Cụ thể với học sinh THPT hệ chuyên, đối tượng dự học là những em đã và đang là thành viên đội tuyển dự thi học sinh giỏi quốc gia, quốc tế; đạt giải trong kỳ thi Olympic tại Đại học Quốc gia Hà Nội; kết quả học tập trong năm học lớp 10 đạt mức tốt và đạt trình độ ngoại ngữ từ bậc 2 trở lên theo khung năng lực ngoại ngữ 6 bậc dùng cho Việt Nam.

Đối với học sinh THPT hệ không chuyên, học sinh đã và đang là thành viên đội tuyển dự thi học sinh giỏi quốc gia, quốc tế; đạt giải ba trở lên trong kỳ thi Olympic bậc THPT tại Đại học Quốc gia Hà Nội; kết quả học tập trong năm học lớp 10 và học kỳ I lớp 11 đạt mức tốt và đạt trình độ ngoại ngữ từ bậc 2 trở lên theo khung năng lực ngoại ngữ 6 bậc dùng cho Việt Nam.

Việc học sớm của từng học sinh sẽ được tổ chức theo hình thức cá thể hóa đào tạo với sự hướng dẫn trực tiếp của giảng viên có uy tín, có trình độ quốc tế của Đại học Quốc gia Hà Nội.

Trong quá trình học tập, học sinh có thể tham gia nghiên cứu khoa học, thực hành, thực tập cùng giảng viên hướng dẫn hoặc nhóm nghiên cứu của giảng viên hướng dẫn.

Theo lãnh đạo Đại học Quốc gia Hà Nội mô hình này là hướng đi tiên phong, thu hút học sinh giỏi được định hướng nghề nghiệp sớm và tốt nghiệp đại học sớm. Đây cũng là mô hình đang được các quốc gia tiên tiến trên thế giới thực hiện, như Hoa Kỳ, Nhật Bản, Hàn Quốc.

Đề án này cũng là bước đầu để các học sinh giỏi theo đuổi các ngành khoa học cơ bản, các ngành công nghệ nền tảng trong và ngoài nước.