“Tại sao phải cúi đầu?”

Dân trí Hình ảnh ông thầy huấn luyện viên người Hàn Quốc Park Hang Seo nói với học trò Việt “Chúng ta đã cố gắng hết sức, tại sao phải cúi đầu?” sau trận thua đội Uzbekistan, để tuột Huy chương Vàng trong giải bóng đá U23 châu Á 2018, phải nói đó cũng là một lời cảnh tỉnh trong giáo dục.
>>Bài học giáo dục từ U23 Việt Nam

Ngay sau trận thi đấu lịch sự với đội tuyển Uzbekistan và để mất cơ hội giành Huy chương Vàng, ông Park Hang Seo, huấn luận viên người Hàn Quốc đã vực tinh thần các học trò người Việt: “Chúng ta đã nỗ lực hết sức, tại sao phải cúi đầu? Chúng ta không phải cúi đầu”. Trong bối cảnh đó, có thể xem đây là hiệu lệnh: Hãy ngẩng cao đầu!

Dạy con trẻ học cách chiến thắng là điều quan trọng nhưng dạy con đối diện với thất bại cũng cần thiết không kém. Thậm chí cần thiết hơn nhiều vì đó là đó là dạy cho trẻ sự bản lĩnh, phẩm chất, sự tự tin ở bản thân trong mọi hoàn cảnh. Thế nhưng, trong giáo dục, rất nhiều người - là các chủ thể của giáo dục - làm ngược lại. Có những người chọn cách dằn vặt, thậm chí "hành hạ" con trẻ khi các em không đạt được kỳ tích mà mình mong muốn.

Các cầu thủ U23 Việt Nam được học cả bài học về phẩm chất, nghị lực khi thua trận
Các cầu thủ U23 Việt Nam được học cả bài học về phẩm chất, nghị lực khi thua trận

Trong đợt TPHCM tuyên dương học sinh giỏi của TPHCM mới đây, tôi nhớ mãi hình ảnh người phụ nữ lớn tuổi ngại ngần, lúng túng tìm địa điểm để ký nhận giấy khen, phần thưởng. Chị kể, chị là giúp việc được ông bà chủ giao phó việc đi nhận giấy khen của cậu con trai chỉ giành giải Ba học sinh giỏi Quốc gia. Bố mẹ ê chề, xấu hổ.. vì con chỉ đạt giải Ba nên cũng không háo hức và cũng không cho con trai tham gia lễ tuyên dương, nhận giải. Họ giao trọng trách này cho người giúp việc và dặn chị thích làm gì với phần thưởng của thằng bé thì làm, không cần phải đưa về nhà vì họ không muốn nhìn thấy.

Đứa trẻ ấy phải đối diện với sự tủi hờn, cay đắng khủng khiếp từ bố mẹ hơn cả thứ hạng.

Đó là chuyện về một cô học trò học lớp 9, đang chuẩn bị đối diện với kỳ thi học sinh giỏi, thi cuối cấp tuyên bố:“Nếu không đỗ cao em chỉ có con đường chết”. Trước đây trong kỳ thi học sinh giỏi, em chỉ về nhì, điểm tổng kết năm đứng sau một học sinh khác, người mẹ đã bày tỏ nỗi thất vọng tận cùng. Thậm chí, bà xem đó là nỗi đau lớn nhất trong cuộc đời mình. Bà phân tích, mổ xẻ, đổ lỗi... tất cả trời thành nỗi dằn vặt, ám ảnh với cô con gái. Để rồi em phấn đấu và cố gắng trong nỗi sợ hãi, sự tự ti cùng cực.

Rồi nữa, ở trường học, về phía giáo viên, nhà trường cũng có những chiêu phản giáo dục để bảo vệ thành tích. Ở một số trường học, ở những thời điểm như thi cuối cấp, họ tìm đủ cách “loại trừ” những học sinh yếu ra khỏi trường để đảm bảo tỷ lệ của trường đẹp như mơ. Thông qua tư vấn, định hướng từ nhà trường, nhiều học sinh được “chỉ định”theo học nghề, không thể thử sức mình ở các kỳ thi như mong muốn để tránh ảnh hưởng đến kết quả của nhà trường.


Trẻ cần được giáo dục về sự tự tin vào bản thân để đối diện với mọi hoàn cảnh (ảnh minh họa)

Trẻ cần được giáo dục về sự tự tin vào bản thân để đối diện với mọi hoàn cảnh (ảnh minh họa)

Giáo viên cũng có không ít lệnh trừng phạt đối với học sinh bị cho là “thua cuộc”. Có đó những giáo viên đánh học trò vì các em không làm được bài, điểm số thấp làm ảnh hưởng đến thi đua, thành tích của lớp, của thầy. Học sinh có thể bị trừng phạt bằng nhiều hình thức khác nhau nếu không đạt được thứ hạng cao, không đạt được như kỳ vọng.

Khi thua cuộc, chúng ta có tâm lý muốn con trẻ phải cúi đầu!

Khi thua cuộc, nhiều đứa trẻ của chúng ta muốn hủy hoại bản thân, muốn tìm đến cái chết. Các em không sợ kết quả kia bằng ánh mắt, cách nhìn của người lớn.

Chúng ta mắng mỏ, trách móc, chửi bới khi con trẻ làm sai, trừng phạt khi các em chưa đạt kết quả cao. Giáo dục còn nặng về kết quả, thành thích nhiều hơn là ghi nhận hành trình, là nỗ lực. Giáo dục vẫn quan trọng kiến thức, điểm số hơn là phẩm chất, bản lĩnh. Trên đường đời, tất cả bước đi của mọi người, cần bản lĩnh để đổi mặt với những khó khăn, trắc trở của cuộc sống hơn là các thành tích, giải thưởng.

“Tại sao phải cúi đầu?”, lời động viên tới các cầu thủ của ông Park Hang Seo khi Việt Nam thua trận đã làm một nhà giáo thốt lên: “Khi nhìn thấy một người thầy Hàn Quốc đối xử với học trò Việt Nam như thế, tôi tự hỏi các chúng ta cảm thấy thế nào khi phê vào vở của học trò mình một câu: "Em sai vì không đặt đúng thứ tự các nhân tố như tôi dạy?”.

Dạy con từ U23 Việt Nam

1. Nếu tuyết không rơi, sao ta biết mình có thể chơi được tốt đến đâu trong tuyết. Nên nghịch cảnh không phải là kẻ thù, mà là trợ lực để con khám phá giới hạn của mình.

2. Cách con chơi quan trọng hơn kết quả. Cách con sống quan trọng hơn những tài sản mà con thu vén được. Cứ chơi đẹp, sống tốt thì thắng thua được mất thế nào cũng có người nể trọng và yêu quý.

3. Muốn gặt hái những thành quả bình thường không thể thiếu sự trui rèn. Muốn gặt hái những thành công phi thường không thể thiếu niềm tin và ý chí.

4. Kỹ thuật làm nên cầu thủ giỏi, văn hóa làm nên cầu thủ fairplay. Kiến thức làm nên con người giỏi, vốn sống làm nên con người đẹp.

5. Cầu thủ muốn giỏi cần gặp đúng huấn luyện viên. Học trò muốn giỏi cần gặp đúng thầy. Hãy tìm những người thầy dạy con cách hiểu mình và tin vào chính mình, chứ không phải tin vào những chiêu trò, xảo thuật.

6. Khi cầu thủ đá bóng vì một dân tộc đằng sau lưng, họ trở thành những con người khác. Con cũng có thể trở thành một con người khác hạnh phúc và lớn lao hơn, khi con biết sống không chỉ vì bản thân mình.

Nhà giáo dục Nguyễn Thúy Uyên Phương

Lê Đăng Đạt

MỚI NHẤT
Tại sao cầu thủ U23 VN mặc đồng phục khi đi ra ngoài cùng nhau?
Tại sao cầu thủ U23 VN mặc đồng phục khi đi ra ngoài cùng nhau?

(Dân trí) - Mấy ngày qua, một điều dễ thấy là các cầu thủ đội U23 Việt Nam khi đi ra ngoài cùng nhau đều mặc đồng phục. Đây chính là một trong số nhiều quy định bắt buộc do thầy Park Hang-seo đưa ra mà các học trò phải thực hiện dưới sự dẫn dắt của ông.

Thứ ba, 30/01/2018 - 12:05

Vĩnh Phúc: Bổ nhiệm nhiều Phó hiệu trưởng sai quy định
Vĩnh Phúc: Bổ nhiệm nhiều Phó hiệu trưởng sai quy định

(Dân trí) - Thanh tra tỉnh Vĩnh Phúc vừa phát hiện UBND huyện Sông Lô bổ nhiệm 7 Phó hiệu trưởng các trường trên địa bàn chưa có chứng chỉ trung cấp lý luận chính trị - hành chính, không trong quy hoạch; trong đó 5 Phó hiệu trưởng nhưng chưa được hưởng phụ cấp chức vụ.

Thứ ba, 30/01/2018 - 09:52

Đường dài cho U23 Việt Nam
Đường dài cho U23 Việt Nam

(Dân trí) - Đội tuyển U23 Việt Nam đang tận hưởng tình yêu vô bờ bến từ người hâm hộ sau khi viết “chuyện cổ tích có thật” ở giải bóng đá châu lục. Vậy nhưng việc tung hô quá mức có thể rất nguy hại.

Thứ ba, 30/01/2018 - 09:50

Hà Nội: 9,9 độ, nhiều trường bất ngờ cho học sinh nghỉ học
Hà Nội: 9,9 độ, nhiều trường bất ngờ cho học sinh nghỉ học

(Dân trí) - Sáng 30/1, nhiệt độ Hà Nội xuống mức 9,9 độ, nhiều trường mầm non và tiểu học cho học sinh nghỉ học để đảm bảo sức khỏe.

Thứ ba, 30/01/2018 - 08:44

Từ U23 Việt Nam, nghĩ về văn hóa cổ động của giới trẻ
Từ U23 Việt Nam, nghĩ về văn hóa cổ động của giới trẻ

(Dân trí) - Văn hóa cổ động của người Việt trẻ cần thay đổi. Mỗi bạn trẻ hãy tự điều chỉnh văn hóa ứng xử của mình, dứt khoát nói không với những hành xử “kém duyên”!

Thứ ba, 30/01/2018 - 07:45

Vì sao học sinh lớp 9 không thích học nghề?
Vì sao học sinh lớp 9 không thích học nghề?

(Dân trí) - Năm nào cũng thế, khi các em học sinh lớp 9 chuẩn bị kì thi tuyển sinh 10 thì các trường THCS đều họp phụ huynh để tư vấn hướng nghiệp, phân luồng cho học sinh lớp 9. Đây là một bước quan trọng để định hướng tương lai cho các em có học lực trung bình trở xuống.

Thứ ba, 30/01/2018 - 07:20

Sáng thứ 2 ở trường cấp 1 của Quang Hải
Sáng thứ 2 ở trường cấp 1 của Quang Hải

6h45’ sáng thứ Hai, chúng tôi có mặt tại sân Trường Tiểu học Xuân Nộn, huyện Đông Anh, Hà Nội – nơi cầu thủ Nguyễn Quang Hải đã từng có gần 4 năm học tại đây trước khi được chọn gia nhập lò đào tạo trẻ Hà Nội T&T vào năm 2006.

Thứ hai, 29/01/2018 - 04:57

Kỳ thi năng lực của trường ĐH Quốc tế TPHCM sẽ được tổ chức vào tháng 5
Kỳ thi năng lực của trường ĐH Quốc tế TPHCM sẽ được tổ chức vào tháng 5

(Dân trí) - Sáng nay, trường ĐH Quốc tế (ĐH Quốc gia TP.HCM) chính thức thông qua kế hoạch tổ chức kì thi Kiểm tra năng lực – một trong 6 phương thức tuyển sinh của nhà trường trong năm 2018. Kì thi này dự kiến sẽ tổ chức trong hai ngày 26 và 27/5/2018.

Thứ hai, 29/01/2018 - 04:47

Những bài học tuyệt vời tôi dạy con từ đội tuyển U23 Việt Nam
Những bài học tuyệt vời tôi dạy con từ đội tuyển U23 Việt Nam

(Dân trí) - Cảm ơn đội tuyển bóng đá U23 Việt Nam đã mang tới niềm hạnh phúc vô biên cho hàng triệu trái tim người dân trên cả nước. Các bạn đã truyền ngọn lửa cảm hứng bất tận tới thế hệ tuổi trẻ Việt Nam để phấn đấu, luyện rèn thành tài.

Thứ hai, 29/01/2018 - 04:01

Đại học không đạt chuẩn kiểm định chất lượng không được tăng chỉ tiêu
Đại học không đạt chuẩn kiểm định chất lượng không được tăng chỉ tiêu

(Dân trí) - Cơ sở giáo dục chưa được công nhận đạt chuẩn kiểm định chất lượng của các tổ chức kiểm định thì không tăng chỉ tiêu tuyển sinh so với năm trước liền kề (trừ ngành đào tạo mới được mở ngành trong năm tuyển sinh).

Thứ hai, 29/01/2018 - 03:29

Các trường Sư phạm cần xem xét lại chương trình đào tạo hiện hành
Các trường Sư phạm cần xem xét lại chương trình đào tạo hiện hành

(Dân trí) - Trong chương trình môn học mới bên cạnh sự ảnh hưởng đến giáo viên, học sinh phổ thông thì các trường Sư phạm cũng chịu sự chi phối lớn trong việc đào tạo lực lượng giáo viên thích ứng với chương trình. Vậy các trường phải thay đổi như thế nào?

Thứ hai, 29/01/2018 - 03:02

Hà Nội: Từ 5/2, cấm các trường công lập thu tiền tự nguyện
Hà Nội: Từ 5/2, cấm các trường công lập thu tiền tự nguyện

(Dân trí) - Bắt đầu từ ngày 5/2, các cơ sở giáo dục phổ thông công lập của TP Hà Nội sẽ không được phép thu tiền đóng góp tự nguyện.

Thứ hai, 29/01/2018 - 02:11

ĐÁNG QUAN TÂM
Học sinh Việt Nam tham dự Cuộc thi Khoa học ứng dụng tại Mỹ
Học sinh Việt Nam tham dự Cuộc thi Khoa học ứng dụng tại Mỹ

(Dân trí) - Ba đội tuyển học sinh đến từ trường Tiểu học Lê Ngọc Hân (TPHCM), trường Wellspring Hà Nội và trường Tây Úc (TPHCM) đã giành giải vô địch trong Cuộc thi Khoa học ứng dụng FIRST LEGO League Vietnam 2018 và đại diện cho Việt Nam tham dự FLL thế giới tổ chức tại Hoa Kỳ vào tháng 4 tới.

Thứ hai, 29/01/2018 - 12:00

Bài học giáo dục từ U23 Việt Nam
Bài học giáo dục từ U23 Việt Nam

(Dân trí) - Tuần lễ qua, sự kiện đội tuyển U23 Việt Nam vào tới trận Chung kết U23 Châu Á đã truyền cảm hứng cho hàng triệu trái tim. Vậy nhưng, đó không chỉ là thể thao mà còn mang rất nhiều thông điệp ý nghĩa về giáo dục.

Thứ hai, 29/01/2018 - 08:24

Muốn làm nhà báo thì cần những tố chất nào?
Muốn làm nhà báo thì cần những tố chất nào?

(Dân trí) - Em rất "mê" nghề báo. Năm nay, em dự định thi vào ngành Báo chí trường ĐH Khoa học Xã hội và Nhân văn - ĐH QGHN. Cho em hỏi, ngành báo chí đòi hỏi những tố chất nào? Có bị thất nghiệp không? mong được giải đáp? (haivan@gmail.com)

Thứ hai, 29/01/2018 - 08:19

Đề tham khảo môn Vật lí 2018: Đòi hỏi học sinh phải sáng tạo nhiều
Đề tham khảo môn Vật lí 2018: Đòi hỏi học sinh phải sáng tạo nhiều

(Dân trí) - Đề thi tham khảo môn Vật lí được các giáo viên đánh giá là có tính kế thừa, độ phân hóa cao đa dạng, gắn liền với các vấn đề cuộc sống, khoa học và công nghệ từ mức độ cơ bản đến mức độ vận dụng cao.

Thứ hai, 29/01/2018 - 07:15

Học tiếng Anh mỗi ngày: Tìm hiểu từ "paint" – vẽ trong tiếng Anh
Học tiếng Anh mỗi ngày: Tìm hiểu từ "paint" – vẽ trong tiếng Anh

(Dân trí) - Mỹ thuật – hội họa từ lâu đã luôn là đam mê, sở thích của nhiều người có óc sáng tạo, trí tưởng tượng bay bổng. Hôm nay, chúng ta hãy cùng tìm hiểu từ ‘paint’ – vẽ trong tiếng Anh và các từ vựng liên quan nhé!

Thứ hai, 29/01/2018 - 07:07

Tìm đại diện Việt Nam thi đấu cuộc thi Khoa học ứng dụng FIRST LEGO League 2018
Tìm đại diện Việt Nam thi đấu cuộc thi Khoa học ứng dụng FIRST LEGO League 2018

(Dân trí) - Trong hai ngày 27 – 28/01/2018, tại TPHCM diễn ra Cuộc thi Khoa học ứng dụng FIRST LEGO League 2018 (FLL), dành cho các em học sinh từ 6 đến 16 tuổi nhằm tìm ra những đội xuất sắc nhất, ưu tú nhất đại diện cho Việt Nam tham gia thi đấu với đại diện đến từ hơn 80 quốc gia trên thế giới tại cuộc thi FLL Quốc tế ở Mỹ.

Chủ nhật, 28/01/2018 - 07:35

Chương trình GDPT mới: Tin học là môn học bắt buộc đối với học sinh lớp 3
Chương trình GDPT mới: Tin học là môn học bắt buộc đối với học sinh lớp 3

(Dân trí) - So với chương trình giáo dục phổ thông hiện hành, có thể thấy rõ vị trí, vai trò của môn Tin học trong dự thảo chương trình GDPT mới đã thay đổi, khi trong chương trình giáo dục phổ thông tổng thể xác định: Tin học là môn bắt buộc có phân hóa, xuyên suốt từ lớp 3 đến lớp 9 (trong chương trình hiện hành là môn tự chọn).

Chủ nhật, 28/01/2018 - 05:51

Đề thi tham khảo môn Địa lí: Nâng số lượng câu hỏi thực hành kỹ năng
Đề thi tham khảo môn Địa lí: Nâng số lượng câu hỏi thực hành kỹ năng

(Dân trí) - Nhận xét về đề thi thử nghiệm môn Địa lí, các giáo viên cho rằng, đề thi đã hạn chế tối đa việc yêu cầu, sử dụng các số liệu và tránh những những nội dung không còn phù hợp giữa sách giáo khoa và thực tiễn.

Chủ nhật, 28/01/2018 - 05:34

Về nơi học sinh học trong gian khó
Về nơi học sinh học trong gian khó

(Dân trí) - Dù đã có ngôi trường mới, nhưng cũng còn lâu lắm mới được chuyển đến. Cũng vì thế, các em học sinh tại Trường Phổ thông Dân tộc Bán trú THCS Mai Sơn (huyện Tương Dương, tỉnh Nghệ An) vẫn phải học trong ngôi trường cũ nát. Về mùa này, những đợt gió lạnh cứ lùa vào khiến cho các em càng trở nên lạnh hơn bao giờ hết.

Chủ nhật, 28/01/2018 - 05:15

Cha mẹ hãy khuyến khích con chọn nghề đúng năng lực và đam mê
Cha mẹ hãy khuyến khích con chọn nghề đúng năng lực và đam mê

(Dân trí) - Tại sao cha mẹ không dám để con tự chọn nghề học, tự bươn chải kiếm việc khi đủ tuổi trưởng thành? Xã hội luôn dịch chuyển liên tục, nhiều nghề mới xuất hiện, nhiều nghề cũ biến mất. Các bạn trẻ năng động sẽ tự xoay sở kiếm được việc làm phù hợp năng lực chứ đâu phải nhăm nhăm chờ cha mẹ “rải thảm”.

Chủ nhật, 28/01/2018 - 09:17

Thí sinh phải học như thế nào để đạt điểm thi cao môn GDCD?
Thí sinh phải học như thế nào để đạt điểm thi cao môn GDCD?

Thí sinh muốn làm tốt đề thi môn GDCD trong kỳ thi THPT Quốc gia 2018 cần phải có tư duy logic, khoa học, biết áp dụng kiến thức vào thực tiễn đời sống.

Chủ nhật, 28/01/2018 - 08:47

Đừng để học trò sợ thầy cô giáo
Đừng để học trò sợ thầy cô giáo

(Dân trí) - Câu chuyện bắt đầu từ một buổi họp phụ huynh của con trai tôi. Một phụ huynh không ngần ngại hỏi thẳng thầy hiệu trưởng rằng “Vì sao con họ không thích đến trường, cháu bảo rất sợ cô giáo chủ nhiệm. Phải chăng cách giáo dục của thầy cô hiện nay quá nghiêm khắc. Nên chăng nhà trường xem xét lại vấn đề này”.

Chủ nhật, 28/01/2018 - 03:05