Ràng buộc thêm trách nhiệm của Thủ tướng khi ra quyết định điều hành

Dân trí Luật Tổ chức Chính phủ sửa đổi vừa được Quốc hội chính thức thông qua với những nội dung bổ sung vào “phút chót” về trách nhiệm của Thủ tướng. Thủ tướng phải chịu trách nhiệm trước Quốc hội về hoạt động của Chính phủ, giải trình trước UB Thường vụ Quốc hội.

Báo cáo giải trình, tiếp thu, chỉnh lý của UB Thường vụ Quốc hội trước khi Quốc hội “bấm nút” nêu rõ, có ý kiến đề nghị bổ sung các quy định về trách nhiệm của Chính phủ, Thủ tướng và của các Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ cho tương xứng với nhiệm vụ, quyền hạn được giao; làm rõ trách nhiệm của Thủ tướng với tư cách là người đứng đầu Chính phủ, trách nhiệm của Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ với tư cách là người đứng đầu bộ, cơ quan ngang bộ; trách nhiệm trực tiếp trả lời chất vấn trước Quốc hội, UB Thường vụ Quốc hội; trách nhiệm trước Đảng, Nhà nước và Nhân dân; trách nhiệm trong việc tổ chức điều hành bộ máy của bộ, cơ quan ngang bộ và thực hiện nhiệm vụ và quyền hạn được giao theo quy định của pháp luật.

Tiếp thu ý kiến của các vị đại biểu Quốc hội, UB Thường vụ Quốc hội đã yêu cầu bổ sung nhiều nội dung như quy định Chính phủ chịu trách nhiệm trước Quốc hội về các quyết định, chủ trương, chính sách của mình; về kết quả, hiệu lực, hiệu quả quản lý, điều hành của bộ máy hành chính nhà nước; về các chủ trương, chính sách do mình đề xuất với cơ quan nhà nước có thẩm quyền” (khoản 1 Điều 27).

Luật cũng được bổ sung quy định về trách nhiệm của Thủ tướng. Cụ thể, Thủ tướng chịu trách nhiệm trước Quốc hội về hoạt động của Chính phủ và hệ thống hành chính nhà nước từ trung ương đến địa phương; về các quyết định và kết quả thực hiện các quyết định của mình trong phạm vi nhiệm vụ, quyền hạn được giao” (khoản 1 Điều 29). Ngoài việc trả lời chất vấn trước Quốc hội, Thủ tướng cũng phải giải trình trước UB Thường vụ Quốc hội” (khoản 2 Điều 29).

Ngoài ra, nhiều đại biểu cũng tiếp tục đề nghị quy định cụ thể về phương thức thực hiện, thời gian thực hiện chế độ báo cáo trước nhân dân của Thủ tướng.

Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng

Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng.

Tuy nhiên, Chủ nhiệm UB Pháp luật của Quốc hội Phan Trung Lý phân tích, số lần Thủ tướng báo cáo, nội dung, thời gian cụ thể của mỗi lần báo cáo tùy thuộc vào yêu cầu thực tế của tình hình mà Thủ tướng lựa chọn cho phù hợp, không nên quy định cứng trong Luật. Về phương thức thực hiện báo cáo, luật đã ấn định là “thông qua các phương tiện thông tin đại chúng”.

Với những lý do đó, đề xuất quy định trách nhiệm báo cáo trước nhân dân của Thủ tướng không được đưa vào luật trong lần sửa đổi này.

Về nhiệm vụ, quyền hạn của Phó Thủ tướng Chính phủ (Điều 31), có ý kiến đề nghị quy định cụ thể nội dung này làm cơ sở cho việc xem xét, đánh giá khi lấy phiếu tín nhiệm, bỏ phiếu tín nhiệm. Chủ nhiệm UB Pháp luật lập luận, Phó Thủ tướng là người giúp Thủ tướng thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn theo sự phân công của Thủ tướng. Nhiệm vụ, quyền hạn của Phó Thủ tướng gắn liền với nhiệm vụ, quyền hạn của Thủ tướng. Do đó, đề nghị này cũng không được bổ sung vào luật.

Về số lượng Phó Thủ tướng, UB Thường vụ Quốc hội không tán thành đề xuất quy định “cứng” trong luật dù với lý do nhằm bảo đảm nguyên tắc công khai, minh bạch, bảo đảm sự giám sát của Nhân dân. UB Thường vụ Quốc hội dẫn chiếu quy định của Hiến pháp, Phó Thủ tướng cũng là thành viên Chính phủ; đồng thời, Hiến pháp quy định, số lượng thành viên Chính phủ do Quốc hội quyết định. Trên cơ sở quyết định số lượng thành viên Chính phủ, Quốc hội sẽ quyết định cụ thể số lượng Phó Thủ tướng. Do đó, đề nghị Quốc hội không bổ sung quy định số lượng Phó Thủ tướng trong Dự thảo Luật.

Vẫn có “cửa” để vượt mức 5 Thứ trưởng/Bộ

Về trách nhiệm của Bộ trưởng, Chủ nhiệm UB Pháp luật cho biết, có ý kiến đề nghị bổ sung quy định về trường hợp từ chức, miễn nhiệm, bãi nhiệm đối với Bộ trưởng. Ông Lý nhận định, quy định về việc từ chức, miễn nhiệm, bãi nhiệm, cách chức đối với những người giữ chức vụ do Quốc hội bầu hoặc phê chuẩn, trong đó có Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ đã được quy định rõ trong Luật tổ chức Quốc hội (được Quốc hội thông qua tháng 11/2014) và Nghị quyết số về lấy phiếu tín nhiệm, bỏ phiếu tín nhiệm của Quốc hội. Do đó, ông Lý đề nghị Quốc hội không bổ sung nội dung này vào Dự thảo Luật.

Về số lượng Thứ trưởng, dù đa số đại biểu tán thành nhưng cũng có ý kiến đề nghị không quy định “cứng” vấn đề này; đề nghị tăng số Thứ trưởng của một số bộ; có ý kiến lại đề nghị giảm 1/3 số Thứ trưởng.

Ý kiến khác đề nghị bỏ quy định về “trường hợp đặc biệt” một Bộ có thể có hơn 5 Thứ trưởng để tránh tình trạng tăng số Thứ trưởng so với quy định của Luật.

UB Thường vụ lập luận, căn cứ vào chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và đặc thù của bộ, cơ quan ngang bộ, để bảo đảm sự thống nhất và hạn chế việc bổ nhiệm quá nhiều cấp phó thì việc quy định rõ trong Luật số lượng Thứ trưởng là cần thiết. Tuy nhiên, trong trường hợp do sáp nhập bộ, cơ quan ngang bộ hoặc do điều động, bố trí cán bộ của cơ quan có thẩm quyền để đáp ứng yêu cầu và điều kiện thực tiễn quản lý, điều hành thì việc tăng thêm Thứ trưởng sẽ do Thủ tướng trình UB thường vụ Quốc hội xem xét, quyết định.

Do đó, quy định về “trường hợp đặc biệt” này vẫn được giữ nguyên tại Điều 38.

Tương tự như vậy, quy định cụ thể về số lượng cấp phó của các đơn vị trực thuộc bộ, cơ quan ngang bộ đã chính thức thể hiện trong luật. Số lượng cấp phó của Tổng Cục được chốt là không quá 4 người.

UB Thường vụ Quốc hội cũng “bác” đề xuất quy định Thủ tướng là đại biểu Quốc hội còn các thành viên khác của Chính phủ không đồng thời là đại biểu Quốc hội.

UB Thường vụ Quốc hội xin nêu quan điểm, bộ máy nhà nước ta được tổ chức theo nguyên tắc quyền lực nhà nước là thống nhất, có sự phân công, phối hợp, kiểm soát giữa các cơ quan nhà nước trong việc thực hiện các quyền lập pháp, hành pháp, tư pháp. Trong đó, Chính phủ không chỉ là cơ quan hành chính nhà nước cao nhất, thực hiện quyền hành pháp mà còn là cơ quan chấp hành của Quốc hội.

Lý do khác để “bác” đề xuất này là do đặc điểm của hệ thống chính trị Việt Nam, Quốc hội không phải là cơ quan hoạt động thường xuyên, chuyên trách, nên việc bố trí một số thành viên Chính phủ đồng thời là đại biểu Quốc hội là cần thiết để bảo đảm mối quan hệ giữa Quốc hội và Chính phủ. 

P. Thảo

MỚI NHẤT
Thu phí xe máy: Phải tính đến hiệu quả và sức chịu đựng của dân
Thu phí xe máy: Phải tính đến hiệu quả và sức chịu đựng của dân

(Dân trí) - “Thông tư Bộ trưởng Thăng viện dẫn quy định mức phí tối đa, không đề cập mức tối thiểu không có nghĩa phải hiểu tối thiểu là có thể thu 0 đồng. Nói đến “mức thu”, rõ ràng ai cũng hiểu phải thu theo mức nào đó trong khung”, Chủ tịch HĐND TPHCM Nguyễn Thị Quyết Tâm nói.

Thứ sáu, 19/06/2015 - 03:24

Mở rộng cánh cửa thúc đẩy phát triển vùng Tây Nguyên
Mở rộng cánh cửa thúc đẩy phát triển vùng Tây Nguyên

Hoàn thành sớm hơn dự kiến 1 năm, dự án nâng cấp, mở rộng Quốc lộ 14 (đường Hồ Chí Minh) đoạn qua các tỉnh Tây Nguyên đã chính thức hoàn thiện, đánh dấu bước ngoặt quan trọng cho sự thúc đẩy phát triển của vùng Tây Nguyên, mở cánh cửa giao thương của khu vực với các vùng kinh tế trọng điểm phía Nam…

Thứ sáu, 19/06/2015 - 03:05

Người đàn ông tử vong sau khi bị kéo lê cả chục mét trên đường
Người đàn ông tử vong sau khi bị kéo lê cả chục mét trên đường

(Dân trí) - Sau khi va chạm với xe tải, người đàn ông chạy xe máy ngã ra đường và bị kéo lê cả chục mét, chết tại chỗ.

Thứ sáu, 19/06/2015 - 02:42

Thủ tướng: Ưu tiên khoản vay 12 tỷ USD cho dự án đường sắt tốc độ cao
Thủ tướng: Ưu tiên khoản vay 12 tỷ USD cho dự án đường sắt tốc độ cao

(Dân trí) - Tại buổi tiếp Thứ trưởng Bộ Chiến lược và Tài chính Hàn Quốc Joo Hyung Hwan đang thăm và làm việc tại Việt Nam, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đánh giá cao việc các cơ quan hữu quan của 2 nước đã tích cực phối hợp để triển khai các thỏa thuận hợp tác tài chính...

Thứ sáu, 19/06/2015 - 02:06

Tạm dừng khai thác cao tốc Hà Nội - Hải Phòng
Tạm dừng khai thác cao tốc Hà Nội - Hải Phòng

(Dân trí) - Sau gần 1 tháng đưa vào vận hành, tuyến đường cao tốc Hà Nội - Hải Phòng đoạn qua TP Hải Phòng sẽ tạm ngừng khai thác để điều chỉnh thông tin một số biển báo đảm bảo an toàn giao thông.

Thứ sáu, 19/06/2015 - 01:54

Bệnh nhân tử vong ở trạm biến áp trong bệnh viện
Bệnh nhân tử vong ở trạm biến áp trong bệnh viện

(Dân trí) - Ngày 19/6, tin từ Bệnh viện Trung ương Huế cho hay, cơ quan chức năng vừa tìm được thi thể của bệnh nhân Nguyễn Văn Cát (61 tuổi, trú tại xã A Đớt, huyện miền núi A Lưới, tỉnh Thừa Thiên - Huế) tại 1 trạm điện hạ thế trong bệnh viện này.

Thứ sáu, 19/06/2015 - 01:02

Thiếu tướng Nguyễn Đức Chung: Không nên mở quyền điều tra cho cơ quan thuế
Thiếu tướng Nguyễn Đức Chung: Không nên mở quyền điều tra cho cơ quan thuế

(Dân trí) - “Ngành thuế, chứng khoán không có lực lượng, nếu điều tra dẫn tới nhiều bất cập, không có chất lượng. Do vậy, không nên giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra cho các cơ quan này”, Thiếu tướng Nguyễn Đức Chung - Giám đốc Công an TP Hà Nội nói.

Thứ sáu, 19/06/2015 - 12:13

Xe bồn lật ngang đường, giao thông ùn ứ suốt buổi sáng
Xe bồn lật ngang đường, giao thông ùn ứ suốt buổi sáng

(Dân trí) - Chiếc xe bồn lưu thông trên đường Nguyễn Hữu Thọ bất ngờ gặp sự cố, lật ngang giữa đường khiến giao thông qua khu vực ùn ứ kéo dài.

Thứ sáu, 19/06/2015 - 12:02

Trung tướng Hữu Ước: “Nghề báo là nghề trên pháp trường trắng”
Trung tướng Hữu Ước: “Nghề báo là nghề trên pháp trường trắng”

(Dân trí) - Trung tướng, nhà báo Hữu Ước- nguyên Tổng biên tập Báo Công an nhân dân- chia sẻ: "Chúng tôi thường gọi nghề báo là “nghề trên pháp trường trắng”, phía trước là một chiến trường không có cái gì cả, nhưng vào đó thì phải nhào lộn, tả xung hữu đột mới ra được tác phẩm hay".

Thứ sáu, 19/06/2015 - 11:18

Vụ nhiễu sóng tại Tân Sơn Nhất: “Không có yếu tố phá hoại”
Vụ nhiễu sóng tại Tân Sơn Nhất: “Không có yếu tố phá hoại”

(Dân trí) - Sau 3 ngày xảy ra can nhiễu sóng điều hành tại sân bay Tân Sơn Nhất - TPHCM, cơ quan chuyên môn vẫn chưa xác định được nguồn sóng cụ thể đã gây tác động, còn lãnh đạo Tổng Công ty Quản lý bay Việt Nam khẳng định “chắn chắn không có yếu tố phá hoại nội bộ”.

Thứ sáu, 19/06/2015 - 11:03

Hai nữ sinh viên tử vong dưới sông khi đến chơi nhà bạn
Hai nữ sinh viên tử vong dưới sông khi đến chơi nhà bạn

(Dân trí) - Ngày 19/6, thông tin từ UBND xã Khánh Thạnh Tân (Mỏ Cày Bắc, Bến Tre) cho biết đã vớt được thi thể 2 nữ sinh viên bị chìm ghe mất tích trên địa bàn vào chiều 18/6.

Thứ sáu, 19/06/2015 - 10:56

Xe container bốc cháy ngùn ngụt trên cầu Bãi Cháy
Xe container bốc cháy ngùn ngụt trên cầu Bãi Cháy

(Dân trí) - Chiếc xe container bốc cháy ngay đoạn giữa cầu Bãi Cháy, thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh khiến người đi đường hoảng loạn.

Thứ sáu, 19/06/2015 - 10:47

ĐÁNG QUAN TÂM
Hà Nội: Cháy chung cư, dân chạy tán loạn
Hà Nội: Cháy chung cư, dân chạy tán loạn

Khi chủ nhà đang ngồi xem, tivi bất ngờ bốc lửa. Ngọn lửa nhanh chóng bén sang các đồ vật xung quanh, kèm theo khói đen kịt.

Thứ sáu, 19/06/2015 - 08:30

Cả xóm hối hả sửa nhà, chăm sóc cụ bà bị con tâm thần nhốt 5 tháng
Cả xóm hối hả sửa nhà, chăm sóc cụ bà bị con tâm thần nhốt 5 tháng

(Dân trí) - Sau khi báo Dân trí đăng tải bài viết “Mẹ già bệnh tật bị con tâm thần nhốt trong căn nhà rách suốt 5 tháng”, chính quyền xã Phù Lưu đã cùng bà con xóm Thái Hòa khoan giếng, sửa sang, xây căn phòng mới cho mẹ con cụ Tứ.

Thứ sáu, 19/06/2015 - 08:13

Đuổi bắt xe “hổ vồ” đâm thương vong 2 cha con
Đuổi bắt xe “hổ vồ” đâm thương vong 2 cha con

(Dân trí) - Hai cha con đang đi xe máy phía trước, bất ngờ bị xe ô tô tải (còn gọi là xe “hổ vồ”) đi phía sau lao lên đâm phải. Vụ tai nạn làm người bố chết tại chỗ, người con bị thương.

Thứ sáu, 19/06/2015 - 07:20

Chống buôn lậu: Cần trao quyền cho Lực lượng Công an
Chống buôn lậu: Cần trao quyền cho Lực lượng Công an

(Dân trí) - Dự án Luật Tổ chức cơ quan điều tra hình sự và dự án Luật Tạm giữ, tạm giam là hai dự luật do Bộ Công an chủ trì soạn thảo, đã được Quốc hội cho ý kiến tại tổ. Dự án luật tiếp tục được chỉnh lý, bổ sung để Quốc hội thảo luận, thông qua vào kỳ họp cuối năm.

Thứ sáu, 19/06/2015 - 06:55

2016 cơ bản hoàn thành kết nối Cơ chế một cửa quốc gia
2016 cơ bản hoàn thành kết nối Cơ chế một cửa quốc gia

(Dân trí) - Phó Thủ tướng Vũ Văn Ninh xác định, trong hai năm 2015 và 2016, đẩy nhanh tiến độ thực hiện và cơ bản hoàn thành kết nối Cơ chế một cửa quốc gia tới tất cả các Bộ, ngành và áp dụng đối với toàn bộ các thủ tục hành chính có liên quan.

Thứ sáu, 19/06/2015 - 01:27

Thủ tướng đồng ý chuyển vị trí xây casino tại Phú Quốc
Thủ tướng đồng ý chuyển vị trí xây casino tại Phú Quốc

(Dân trí) - Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng cho phép điều chỉnh, chuyển vị trí Khu du lịch, dịch vụ và vui chơi giải trí tổng hợp có casino từ khu đất bãi Đá Chồng, xã Bãi Thơm sang khu du lịch sinh thái Bãi Dài, xã Gành Dầu.

Thứ sáu, 19/06/2015 - 12:06

Không làm phức tạp tình hình Biển Đông
Không làm phức tạp tình hình Biển Đông

(Dân trí) - Tại cuộc gặp với Thủ tướng Trung Quốc Lý Khắc Cường, Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Ngoại giao Phạm Bình Minh đã đề nghị phía Trung Quốc không làm phức tạp tình hình trên Biển Đông, giải quyết bất đồng trên cơ sở luật pháp quốc tế và Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển 1982.

Thứ năm, 18/06/2015 - 10:25

Miễn visa cho công dân 5 nước Tây Âu
Miễn visa cho công dân 5 nước Tây Âu

(Dân trí) - Chính phủ vừa ban hành Nghị quyết 46/NQ-CP miễn thị thực (visa) cho công dân 5 nước: Vương quốc Anh, Cộng hòa Pháp, Cộng hòa Liên bang Đức, Vương quốc Tây Ban Nha, Cộng hòa Italia khi nhập cảnh Việt Nam.

Thứ năm, 18/06/2015 - 08:38

Kiểm điểm, không đưa vào nguồn khóa mới Chủ tịch xã dùng bằng giả
Kiểm điểm, không đưa vào nguồn khóa mới Chủ tịch xã dùng bằng giả

(Dân trí) - Liên quan đến việc Chủ tịch xã Hải Ninh (Tĩnh Gia- Thanh Hóa) dùng bằng giả, ngoài việc yêu cầu làm kiểm điểm, để xử lý kỷ luật, Ủy ban Kiểm tra huyện ủy Tĩnh Gia còn loại tên ông này khỏi danh sách nguồn khóa mới.

Thứ năm, 18/06/2015 - 08:12

Tận mắt việc “xẻ thịt” chiếc Boeing đầu tiên của Việt Nam
Tận mắt việc “xẻ thịt” chiếc Boeing đầu tiên của Việt Nam

(Dân trí) - Sau gần 35 năm phơi mình trên bãi đất trống gần sân bay Tân Sơn Nhất (TPHCM), chiếc máy bay Boeing 707 (số hiệu VN 304) đầu tiên của Việt Nam đã được "xẻ thịt".

Thứ năm, 18/06/2015 - 08:06

Tai nạn trên đường cao tốc, 13 người nhập viện
Tai nạn trên đường cao tốc, 13 người nhập viện

(Dân trí) - Vụ tai nạn trên đường cao tốc làm nhiều người bị thương và gây ùn tắc giao thông nghiêm trọng. Đến 19h tối nay, hàng nghìn phương tiện vẫn xếp hàng dài phía bờ Nhơn Trạch, tỉnh Đồng Nai chờ qua phà Cát Lái để trở lại Sài Gòn.

Thứ năm, 18/06/2015 - 07:56

Tổng Giám đốc đi máy bay tháp tùng Thủ tướng cũng bị… mất cắp!
Tổng Giám đốc đi máy bay tháp tùng Thủ tướng cũng bị… mất cắp!

(Dân trí) - Cuộc họp “nóng” tại Bộ Giao thông vận tải (GTVT) chiều 18/6 một lần nữa khẳng định “thủ phạm” của nạn mất cắp hành lý tại các sân bay chính là “trộm trong nhà”. Không chỉ khách thường mà lãnh đạo Bộ Công an, Tổng Giám đốc ngân hàng đi tháp tùng Thủ tướng cũng bị mất cắp.

Thứ năm, 18/06/2015 - 07:16