Công an TPHCM cảnh báo về các kịch bản lừa tình, lừa tiền trên mạng

Tại buổi họp báo về tình hình kinh tế - xã hội của TPHCM chiều 21/5, đại diện Công an TPHCM đã cung cấp thông tin cảnh báo về các thủ đoạn lừa đảo trên mạng. Công an TPHCM cho biết, từ trước đến nay, thành phố luôn là nơi các loại tội phạm hoạt động, không chỉ trong thế giới thực mà còn trên môi trường không gian mạng.

Qua đánh giá của cơ quan công an, các kịch bản lừa đảo thường xuyên được thay đổi, gắn với từng thời điểm, từng giai đoạn và nhu cầu mà người dân quan tâm. Tuy nhiên, về bản chất, các đối tượng chủ yếu thực hiện hành vi phạm tội với hình thức mạo danh, lừa đảo tình cảm, lừa đảo đầu tư tài chính, phát tán mã độc. 

Các kịch bản lừa đảo được xây dựng chi tiết, bài bản và có sự phân công, phân cấp trong quá trình tiếp cận nạn nhân. Đặc biệt, hoạt động lừa đảo có sự câu kết giữa các đối tượng người Việt Nam và đối tượng người nước ngoài, thực hiện hành vi lừa đảo quy mô lớn chủ yếu thông qua nước thứ ba.

Những hoạt động này có tính chất quy mô “làng nghề” và dây chuyền hóa hoạt động lừa đảo, từ khâu xây dựng kịch bản, cung cấp công cụ, dịch vụ, cơ sở dữ liệu phục vụ lừa đảo, tiếp cận, thực hiện hành vi lừa đảo nạn nhân, rửa tiền, tẩu tán tài sản bất hợp pháp.

Một số đối tượng lừa đảo sau khi hành nghề tại nước ngoài, nắm được phương thức đã về trong nước để tự lập các nhóm lừa đảo. Các đối tượng trên lợi dụng địa bàn nông thôn hoặc các khu dân cư tách biệt, thuê nhà cao tầng, nguyên căn và núp bóng dưới danh nghĩa các công ty công nghệ để thực hiện hành vi lừa đảo.

Công an TPHCM thông tin thêm, các đối tượng lợi dụng không gian mạng với tính chất không biên giới, đặc biệt là các loại hình dịch vụ internet, viễn thông, thanh toán trực tuyến và các tiện ích công nghệ khác để lừa đảo trực tuyến.

Đáng chú ý, công tác quản lý Nhà nước đối với các lĩnh vực mà đối tượng lừa đảo trực tuyến lợi dụng còn bất cập, khâu quản lý, kiểm soát và định danh người sử dụng còn nhiều hạn chế ở nhiều lĩnh vực.

Mặt khác, nạn nhân của các vụ việc lừa đảo có thể là bất kỳ ai, không phân biệt trình độ, độ tuổi, giới tính, nghề nghiệp (kể cả những người trình độ cao trong xã hội). Tuy nhiên, các nạn nhân thường có điểm chung là thiếu kiến thức về phương thức, thủ đoạn tội phạm, an toàn khi tham gia môi trường mạng.

Các nạn nhân thường chủ quan, lơ là, thiếu cảnh giác trước các thủ đoạn lừa đảo. Khi bị đối tượng lừa đảo tác động, nạn nhân thường bị thao túng tâm lý, mất cảnh giác, làm theo yêu cầu của đối tượng.

Một số nạn nhân bị lừa vì bị đánh vào lòng tham, ham muốn vật chất. Các bị hại thường bị dẫn dắt rơi vào bẫy vật chất, lu mờ trước những hứa hẹn về tài sản sẽ nhận được. Họ không chỉ là những người thiếu kiến thức mà còn có những người là chuyên gia công nghệ, thành đạt trong xã hội.

Một số nạn nhân của lừa đảo trực tuyến có lối sống thiếu lành mạnh, chủ động tìm kiếm hoặc tham gia vào những hoạt động có tính chất tệ nạn xã hội trên không gian mạng như: truy cập vào những nội dung đồi trụy; tham gia đánh bạc trên không gian mạng; tìm kiếm nguồn vay tín dụng đen hay tham gia vào những hội nhóm có chủ đề tiêu cực.

Nạn nhân của những vụ việc này thường bị các đối tượng khống chế bằng những thông tin nhạy cảm liên quan đời tư, bí mật cá nhân để tống tiền, cưỡng đoạt tài sản.

Để phòng tránh lừa đảo trực tuyến, Công an TPHCM khuyến cáo người dân thường xuyên cập nhật các phương thức, thủ đoạn mới của các đối tượng qua kênh thông tin chính thống; đồng thời bảo vệ dữ liệu cá nhân, không truy cập đường link lạ và chỉ cài ứng dụng từ nguồn chính thức.

Bên cạnh đó, người dân cần đặc biệt cảnh giác với các yêu cầu cung cấp thông tin cá nhân, tài khoản ngân hàng, mã xác thực hoặc chuyển tiền trên không gian mạng. Đây là mục tiêu chính mà các đối tượng lừa đảo nhắm tới.