Cận cảnh máy bay C-119 ở Tà Cơn
(Dân trí) - C-119 trưng bày tại Quảng Trị là chiếc duy nhất của dòng máy bay này còn sót lại tại Việt Nam. Đây là phương tiện chiến tranh của quân đội Mỹ, từng tham chiến trên tuyến đường Trường Sơn.
Máy bay C-119 tại sân bay Tà Cơn (Video: Tiến Thành).
Máy bay C-119 là hiện vật đang được lắp đặt để trưng bày tại Di tích lịch sử quốc gia sân bay Tà Cơn, xã Khe Sanh, tỉnh Quảng Trị. Đây là phương tiện chiến tranh của quân đội Mỹ, từng tham chiến trên tuyến đường Trường Sơn - đường Hồ Chí Minh, trong đó có chiến trường Quảng Trị.
C-119 nổi bật với thiết kế đuôi kép đặc trưng, chiều dài máy bay khoảng 26m, cao hơn 8m, sải cánh 33m.
C-119 tại sân bay Tà Cơn là chiếc duy nhất gần như nguyên vẹn của dòng máy bay này còn sót lại tại Việt Nam. Việc đưa máy bay C-119 về Tà Cơn sẽ giúp tăng số lượng hiện vật, tái hiện sinh động không gian lịch sử, làm phong phú thêm bộ sưu tập hiện vật tại di tích sân bay Tà Cơn.
Năm 2016, Bộ Quốc phòng đã cấp chiếc máy bay C-119 cho Quảng Trị để trưng bày, nhưng do ngân sách hạn chế nên nhiều lần kế hoạch bị trì hoãn. Đến cuối năm 2024, TPHCM quyết định hỗ trợ Quảng Trị 4 tỷ đồng nhằm phục hồi, tháo rã, vận chuyển máy bay C-119 về lắp đặt tại di tích sân bay Tà Cơn.
Việc tháo rã, vận chuyển máy bay C-119 từ tỉnh Đồng Nai về lắp đặt tại sân bay Tà Cơn do cán bộ, chiến sĩ Nhà máy A41, Quân chủng Phòng không - Không quân, Bộ Quốc phòng thực hiện.
Nhà máy A41 mất 2 ngày đêm để vận chuyển máy bay ra Quảng Trị do di chuyển khá khó khăn khi phải đi qua nhiều đoạn đường đèo dốc. Đơn vị chuyên môn đã lắp ráp, sơn phục chế bề ngoài máy bay theo nguyên mẫu để lắp đặt trên bệ trưng bày. Đến nay, việc lắp đặt máy bay tại Tà Cơn đạt khối lượng hơn 90%, dự kiến hoàn thành trong ít ngày tới.
Bên trong buồng lái máy bay C-119.
C-119 được bố trí song song chiếc máy bay vận tải hạng nặng C-130 (biệt danh “ngựa thồ”) mang số hiệu 532, từng tham chiến ở Khe Sanh - Tà Cơn và được bàn giao về sân bay Tà Cơn năm 2012.
Sân bay Tà Cơn từng là căn cứ quân sự chiến lược của Mỹ giai đoạn 1966-1968 ở Khe Sanh, Quảng Trị và cũng là nơi ghi dấu chiến công của Quân đội nhân dân Việt Nam trong kháng chiến chống Mỹ.
Khu di tích đang trưng bày nhiều hiện vật ngoài trời như máy bay C-130, CH-47 Chinook, UH-1A, xe tăng M48, M41, M113, pháo 155mm cùng nhiều vỏ bom, đạn.
Sự bổ sung máy bay C-119 với kích thước lớn hứa hẹn sẽ làm phong phú thêm hệ thống hiện vật, đồng thời tái hiện không gian “sân bay quân sự” rõ nét hơn tại Tà Cơn - một trong những điểm đến lịch sử quan trọng của Quảng Trị.
Vị trí di tích sân bay Tà Cơn (Ảnh: Google Maps).
