Bãi vàng "K" - Dân sống chung với tai họa

Ông Hoàng Văn Tư - Chủ tịch xã Tà Năng - cho biết: Cứ một vài tháng, xã phối hợp với lực lượng chức năng của huyện tiến hành truy quét, nhưng tình hình đào đãi vàng ở khu vực "K" vẫn cứ "nóng".

Người chết, trâu bò cũng chết

Có mặt tại Tà Năng trong những ngày này, chúng tôi nhận thấy: Trước sự truy quét ráo riết của lực lượng chức năng, các đối tượng không còn khai thác công khai như trước; nhưng bãi vàng rộng không dưới 30 ha dọc theo dòng suối Ma Bó ở nơi thâm sơn cùng cốc này, khi đêm xuống vẫn là một "công trình" khá sôi động.

Vừa gặp chúng tôi, già làng Ja Bá (65 tuổi) ở thôn Ma Bó (xã Tà Năng) đã cho xem ngay lá đơn ông thay mặt dân làng viết gửi cơ quan chức năng huyện Đức Trọng và tỉnh Lâm Đồng, kiến nghị lập lại trật tự nơi bãi vàng và hoàn nguyên môi trường, để không gây hậu quả đáng tiếc về người và tài sản cho bà con dân tộc thiểu số.

Già làng Ja Bá chỉ tay xuống một "hồ nước" dưới lòng suối và bảo: "Đây là hầm khai thác vàng. Sau khi "dân vàng" rút đi, nước dâng lên, cái hầm ngay trong lòng suối này trở thành cái bẫy".

Hôm đó, dắt bò xuống suối (mùa này đang cạn nước), nghĩ đây chỉ là vũng nước nông, Ja Tân 13 tuổi lội qua nên bị thiệt mạng. Vài hôm sau lại xảy ra thêm một cái chết tương tự đối với Ja Thing (7 tuổi).

Trưởng thôn Ma Bó tên là Ja Thao than phiền: "Mấy năm rồi, nhà mình có 20 con bò lọt xuống hầm vàng, chỉ phát hiện và cứu sống được 15 con". Theo ông Ja Thao, nhà nào nuôi bò trong thôn cũng đều có bò bị sập hầm.

Điệp khúc "lập lại trật tự"

Buổi truy quét sáng ngày 21/8 có kết quả không cao. Chủ tịch xã Tà Năng Hoàng Văn Tư nói: "Hiện đội quân đào đãi vàng trái phép rút vào hoạt động ban đêm là chủ yếu. Theo tôi, điều đáng quan tâm nhất trong lúc này là vấn đề hoàn nguyên".

Ý của ông là phải san ủi toàn bộ bãi vàng dọc dòng suối với tổng diện tích không dưới 30 ha này, để trả lại cho môi trường những gì cần phải "trả" và tránh tiếp tục gây ra những hậu quả đáng tiếc về người và tài sản cho người dân.

Cũng cần nói thêm: Gần đây, một đơn vị kinh tế ngoài tỉnh đã lợi dụng chủ trương của Lâm Đồng về việc cho phép khai thác "cát, sỏi" để đào vàng tại bãi vàng "K", khiến cho dư luận khá bất bình và đã phải lên tiếng. UBND tỉnh đã đưa ra biện pháp mạnh là rút giấy phép; nhưng đơn vị nọ cũng đã kịp để lại những hậu quả khá nặng nề về mặt tài nguyên và môi trường.

Theo Khắc Dũng

Lao Động