Thế giới sẽ ra sao, nếu IS thắng thế?

Giới bình luận quốc tế những ngày gần đây phấp phỏng lo rằng, phiến quân IS sẽ thắng. Họ có thể sẽ tiếp tục chiếm đất ở Syria và Iraq, củng cố một chính quyền thường trực, một nhà nước nằm gọn trong "Nhà nước Hồi giáo" mà họ tuyên xưng.
>>Bí ẩn xung quanh thủ lĩnh khét tiếng IS al-Baghdadi
>>Nỗi lo khủng bố ám ảnh toàn thế giới

Nghi ngại này bắt đầu đặt ra khi mà mới đây Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Ashton Carter nói rằng quân đội chính phủ Iraq "không có ý chí chiến đấu".

Tờ New York Times đã đặt giả thuyết rằng, nếu quân đội của Baghdad không muốn hoặc không thể đánh bại IS – nếu như sự tàn bạo của IS đánh bại họ về hỏa lực, tổ chức và chiến lược, lãnh thổ - thì tất cả các lực lượng bên ngoài đều phải đứng ngoài.

Chiến thắng của IS sẽ có ý nghĩa gì?

Theo trang RCW, trước tiên, một Nhà nước Hồi giáo dòng Sunni sẽ được lập nên, thách thức đường biên giới Syria-Iraq được phân chia sau hiệp ước Sykes-Picot (sau Thế chiến I) – đây vốn là hiệp ước minh chứng rõ nhất cho thấy, địa chính trị Trung Đông đã bị dàn xếp như thế nào dưới bàn tay của các cường quốc châu Âu.

Tình thế trên chiến trường sẽ quyết định bao nhiêu phần đất của Syria và Iraq sẽ rơi vào quyền kiểm soát của IS. Với Iraq, IS có thể sáp nhập mọi khu vực của người Sunni Ảrập, bắt đầu với tỉnh lớn nhất Iraq là Anbar. Lúc đó, người Kurd sẽ bị cô lập. Quân đội Peshmerga được Mỹ hậu thuẫn và có tinh thần chiến đấu cao, họ sẽ phản kháng mạnh mẽ IS vì cần phải bảo vệ đất của mình.

Khu vực nam Iraq nằm dưới sự thống trị của người Hồi giáo dòng Shiite lúc này chưa bị thách thức gì. IS vốn là thực thể dòng Sunni và khao khát tiêu diệt dòng Shitite. Tuy nhiên, giống như các chiến binh Peshmerga, các chiến binh Iraq dòng Shiite đều có tinh thần sẵn sàng chiến đấu, và căm ghét IS.

Lực lượng IS ở Mosul, Iraq

Lực lượng IS ở Mosul, Iraq

Hơn nữa, cũng còn phải tính tới nhân tố Iran. Tehran hậu thuẫn cho người Iraq dòng Shiite, cung cấp vũ khí và nhân sự, và IS không muốn thách thức Iran, nên sẽ tránh tấn công vùng lãnh thổ của người Shiite ở Iraq.

Có tấn công Baghdad hay không sẽ là một quyết định mang tính chiến lược đối với IS. Về phần mình, Thổ Nhĩ Kỳ (TNK) gần như đã chấp nhận cho IS kiểm soát vùng lãnh thổ dọc biên giới Thổ - Syria.

TNK sẽ không tham chiến với IS khi lực lượng này tấn công thị trấn Kobani, và cũng không có lý do gì để chiến đấu, vì đó là lãnh thổ Syria.

Tuy nhiên, cũng như với TNK thì IS về mặt logic lại có thể sẽ tấn công Iran vào một thời điểm nào đó trong tương lai. Xã hội Iran phần lớn là người Ba Tư và dòng Shiite chiếm ưu thế. TNK theo dòng Sunni nhưng phần lớn là người Thổ, cùng với người Kurd thiểu số chiếm khoảng 15% dân số.

Rốt cục, ai cũng phải tính đến vấn đề phổ biến vũ khí hạt nhân và đặt ra nghi vấn liệu IS có liên quan gì tới việc hạt nhân hóa Trung Đông. Liệu IS đầy tham vọng có bỏ qua việc sở hữu loại vũ khí này để đối đầu với Iran (và Ảrập Xê-út). Và nếu vậy thì Mỹ và Isreal sẽ làm gì để cản chân IS?

Chia rẽ trên toàn khu vực

Nếu IS thắng tại Iraq và Syria, Iraq sẽ bị chia thành ba vùng lịch sử dân tộc và tôn giáo: đa số người Shiite ở phía nam, phía bắc là người Sunni-Kurd, và phía tây là Sunni-Ảrập. Lúc này thì một hội nghị quốc tế để vẽ lại đường biên giới hợp pháp là không cần thiết, và trong mọi trường hợp, cả IS và các cường quốc bên ngoài đều bị nguyền rủa.

Với Washington, Tehran, Ankara và châu Âu, cân nhắc xem có can thiệp quyết liệt vào Syria và Iraq cũng đồng nghĩa với việc phải tính đến việc ai sẽ sẵn sàng chiến đấu, ai sẽ sẵn sàng chi trả cho việc tái thiết xã hội đó nếu IS bị dẹp. Riêng việc tái thiết các thiết chế và hạ tầng đã là quá lớn, rồi lại thêm khía cạnh con người còn lớn lao và phức tạp hơn.

Các cường quốc và tổ chức bên ngoài có thể nhận lấy gánh nặng này vì lý do nhân đạo và địa chính trị. Nhưng việc tái thiết, cụ thể là xây dựng lại nhà nước Syria và Iraq là một dự án kỳ vĩ, với cái giá phải trả khổng lồ, đòi hỏi một cam kết kéo dài rất nhiều năm, nếu không nói là nhiều thập kỷ, và các nước này đều có các ưu tiên của riêng họ.

Nhìn thẳng vào mọi việc như nó vốn có, rõ ràng là chỉ có một lực lượng sẵn sàng, khao khát đảm đương nhiệm vụ này – đó chính là… IS.

Toan tính chung

Những tính toán này sẽ lý giải chính sách đối ngoại cả công khai lẫn ngầm ý của Washington, Tehran và Ankara. Đó là: tránh xa và giữ an toàn.

Cụ thể, đó là cung cấp vũ khí và tham chiến để giữ thể diện, sao cho cuộc chiến diễn ra trong phạm vi người dân bản địa và lên kế hoạch cho một Trung Đông trong tương lai có thêm một nhà nước mạnh, nguy hiểm, khó lường và thù địch với mọi người. Điều này bao gồm cả lo ngại cực độ khi thỏa thuận với nhà nước này, ở một điểm nào đó thì đây cũng được coi là một vấn đề.

Nếu điều này là thật, thì những người dân Syria và Iraq lưu vong sẽ phải quyết định xem nên tiếp tục sống với những người xa lạ hay về nhà, sống trong xã hội Sharia dưới sự cai trị của IS. Có thể nhìn từ Mosul, IS đã cai trị thành phố này gần một năm qua mà chưa sụp đổ - đây gần như là một hình dung trước về xã hội trong ‘Nhà nước Hồi giáo’.

Khi nắm quyền, IS vẫn cung cấp công ăn việc làm cho người dân đúng lúc, dù với công chức hay chiến binh. Bên ngoài khu vực, mọi người – và đặc biệt là Mỹ vốn chẳng am hiểu gì nhiều về Hồi giáo – cần lưu ý rằng sự cai trị của IS vẫn mang lại một hình thức ổn định nào đó. Có thể lấy nhiều trường hợp khác để so sánh (với IS) khi nhìn vào lịch sử và cả trong thế giới hiện tại.

Theo Lê Thu
Vietnamnet
MỚI NHẤT
Nga bắt đầu xuất khẩu trực thăng Ka-52 Alligator
Nga bắt đầu xuất khẩu trực thăng Ka-52 Alligator

Ngày 22/6, ông Sergei Kornev, quan chức phụ trách về Không quân cho Công ty sản xuất vũ khí Rosoboronexport của Nga đồng thời là trưởng đoàn công tác của doanh nghiệp này tại Hội chợ triển lãm hàng không Le Bourget (Pháp), thông báo Moskva đã ký hợp đồng đầu tiên xuất khẩu các trực thăng tấn công Ka-52 Alligator.

Thứ hai, 22/06/2015 - 08:00

Philippines tập trận chung với Mỹ và Nhật Bản
Philippines tập trận chung với Mỹ và Nhật Bản

Ngày 22/6, Philippines đã bắt đầu các cuộc trận hải quân riêng biệt, đồng thời với Mỹ và Nhật Bản.

Thứ hai, 22/06/2015 - 07:15

Căng thẳng khu vực châu Á -Thái Bình Dương có dẫn đến chiến tranh?
Căng thẳng khu vực châu Á -Thái Bình Dương có dẫn đến chiến tranh?

(Dân trí) - Căng thẳng giữa Bắc Kinh và các nước láng giềng châu Á – Thái Bình dương vẫn gia tăng nhưng đằng sau mỗi sự việc đều có những ẩn ý, theo nhà nghiên cứu Tony Cartalucci.

Thứ hai, 22/06/2015 - 07:00

Các triệu phú "tài trợ" chiến dịch kêu gọi Anh rời khỏi EU
Các triệu phú "tài trợ" chiến dịch kêu gọi Anh rời khỏi EU

(Dân trí) - Các triệu phú tại Anh đang chuẩn bị phát động một chiến dịch phi chính trị với tổng trị giá lên tới 20 triệu Bảng, nhằm kêu gọi Anh rời khỏi Liên minh châu Âu (EU).

Thứ hai, 22/06/2015 - 06:00

Báo Mỹ nêu kế hoạch giả định Trung Quốc tấn công Nhật Bản
Báo Mỹ nêu kế hoạch giả định Trung Quốc tấn công Nhật Bản

(Dân trí) - Căng thẳng gần đây giữa Trung Quốc và Nhật Bản xoay quanh vấn đề Biển Đông và Hoa Đông đã làm tăng khả năng xung đột vũ trang giữa hai nước. Tạp chí Mỹ National Interest mới đây nêu một kịch bản tấn công mà Trung Quốc có thể sử dụng trong trường hợp xấu nhất.

Thứ hai, 22/06/2015 - 06:00

Tổng thống Putin giữ im lặng về khả năng tiếp tục ra tranh cử
Tổng thống Putin giữ im lặng về khả năng tiếp tục ra tranh cử

(Dân trí) - Chánh Văn phòng Tổng thống Nga, ông Sergei Ivanov ngày 21/6 cho biết nhiều khả năng Tổng thống Vladimir Putin sẽ không vội đưa ra quyết định có tham gia tranh cử tổng thống trong năm 2018 hay không.

Thứ hai, 22/06/2015 - 05:00

Taliban táo tợn tấn công tòa nhà Quốc hội Afghanistan
Taliban táo tợn tấn công tòa nhà Quốc hội Afghanistan

(Dân trí) - Các tay súng Taliban ngày 22/6 thực hiện một vụ tấn công táo tợn vào trụ sở quốc hội Afghanistan, sau khi kích nổ một quả bom xe lớn bên ngoài tòa nhà. Cảnh sát đã tiêu diệt 6 tay súng, giới chức địa phương cho biết.

Thứ hai, 22/06/2015 - 04:20

Mỹ lên kế hoạch thay toàn bộ các loại trực thăng
Mỹ lên kế hoạch thay toàn bộ các loại trực thăng

(Dân trí) - Trong một nỗ lực nhằm thúc đẩy chương trình có tên "Kế hoạch vận chuyển đường không thẳng đứng tương lai" (FVL), Lầu Năm Góc quyết định phát triển mẫu máy bay cánh xoay mới với khả năng thay thế toàn bộ các mẫu trực thăng hiện đang được quân đội Mỹ sử dụng.

Thứ hai, 22/06/2015 - 04:00

Tàu hải giám 2168 lần đầu tiên đưa máy bay không người lái tuần tra tại Biển Đông
Tàu hải giám 2168 lần đầu tiên đưa máy bay không người lái tuần tra tại Biển Đông

(Dân trí) - Trang sina.com.cn ngày 21/6 đưa ra một loạt ảnh về chiếc máy bay không người lái, được cho là lần đầu tiên thực hiện nhiệm vụ tuần tra ở khu vực Biển Đông.

Thứ hai, 22/06/2015 - 03:35

Những hình ảnh lạnh người từ trại huấn luyện khủng bố "nhí" của IS
Những hình ảnh lạnh người từ trại huấn luyện khủng bố "nhí" của IS

(Dân trí) - Một đoạn clip mới được IS công bố trên mạng cho thấy, nhiều em nhỏ được đưa vào trong một lồng sắt và bị ép phải tấn công nhau. Số khác thì phải dùng đầu đập vỡ ngói, hoặc diễn tập các bài phục kích tấn công xe bằng súng máy.

Thứ hai, 22/06/2015 - 03:00

Cảnh sát Anh thông báo tìm một công dân Việt Nam mất tích
Cảnh sát Anh thông báo tìm một công dân Việt Nam mất tích

Mạng tin PeeblesshireNews ngày 21/6 đưa tin cảnh sát Anh đã đăng thông báo tìm kiếm tung tích người đàn ông Việt Nam có tên Tuan Huu Dinh bị mất tích ở thị trấn Peebles, miền Bắc nước Anh.

Thứ hai, 22/06/2015 - 02:00

"Trung Quốc có khả năng đưa chiến đấu cơ J-11 tới Biển Đông"
"Trung Quốc có khả năng đưa chiến đấu cơ J-11 tới Biển Đông"

(Dân trí) - Giới phân tích quân sự cho rằng Trung Quốc có thể điều máy bay chiến đấu thế hệ mới J-11 tới Biển Đông trong thời gian tới.

Thứ hai, 22/06/2015 - 01:30

ĐÁNG QUAN TÂM
Trung Quốc phải bồi thường ở Biển Đông
Trung Quốc phải bồi thường ở Biển Đông

Trước ngày đối thoại Mỹ-Trung, Trung Quốc dịu giọng mời hợp tác kinh tế.

Thứ hai, 22/06/2015 - 11:00

 Kim Jong-un thị sát phi công nữ tập luyện
Kim Jong-un thị sát phi công nữ tập luyện

(Dân trí) - Truyền thông Triều Tiên ngày 22/6 đưa tin, nhà lãnh đạo Kim Jong-un đã thị sát một cuộc bay thử trên máy bay siêu thanh của 2 nữ phi công đầu tiên của Triều Tiên.

Thứ hai, 22/06/2015 - 10:30

Ba Lan: Tin tặc tấn công sân bay, 1400 khách chôn chân
Ba Lan: Tin tặc tấn công sân bay, 1400 khách chôn chân

(Dân trí) - Một số chuyến bay của hãng hàng không quốc gia Ba Lan (LOT) ngày 21/6 đã phải trì hoãn sau khi hệ thống máy tính tại sân bay bị tin tặc tấn công, giới chức địa phương cho biết.

Thứ hai, 22/06/2015 - 10:00

Tàu khu trục tên lửa Mỹ tiến vào Biển Đen
Tàu khu trục tên lửa Mỹ tiến vào Biển Đen

(Dân trí) - Tàu khu trục tên lửa USS Laboon của Mỹ ngày 21/6 tiến vào Biển Đen thay cho tàu USS - Ross trước đó, bộ phận báo chí của Hạm đội 6 Hải quân Mỹ đóng căn cứ ở Địa Trung Hải thông báo.

Thứ hai, 22/06/2015 - 09:35

Nổ lớn ở hai chi nhánh ngân hàng Nga tại Kiev
Nổ lớn ở hai chi nhánh ngân hàng Nga tại Kiev

Hai vụ nổ lớn đã xảy ra tại các chi nhánh ngân hàng Sberbank của Nga tại thủ đô Kiev (Ukraine) vào rạng sáng nay. Cảnh sát địa phương đang tiến hành điều tra vụ việc.

Thứ hai, 22/06/2015 - 09:15

Nga hé lộ mẫu tên lửa vác vai "đáng sợ nhất trong lịch sử"
Nga hé lộ mẫu tên lửa vác vai "đáng sợ nhất trong lịch sử"

(Dân trí) - Quân đội Nga sắp được nhận các hệ thống tên lửa phòng không vác vai “đáng sợ nhất trong lịch sử” với các tính năng vượt trội hơn hẳn các mẫu vũ khí tương tự của Mỹ và các đồng minh.

Thứ hai, 22/06/2015 - 09:00

Video: Cảnh sát đổ về New York ráo riết tìm hai nghi phạm vượt ngục
Video: Cảnh sát đổ về New York ráo riết tìm hai nghi phạm vượt ngục

Sau khi nhận được thông tin có hai kẻ khả nghi giống hai tên tù vượt ngục gây rúng động cách đây nửa tháng tại nhà tù Clinton ở thị trấn Dannemora, hôm 20/6 cảnh sát New York đã sử dụng chó nghiệp vụ và trực thăng tập trung về phía tây New York ráo riết truy tìm hai kẻ đào tẩu này.

Thứ hai, 22/06/2015 - 08:30

Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ thăm châu Âu, trấn an đồng minh
Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ thăm châu Âu, trấn an đồng minh

Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Ash Carter ngày 21/6 bắt đầu chuyến công du châu Âu nhằm trấn an đồng minh của mình và các nước khu vực Baltic.

Thứ hai, 22/06/2015 - 08:00

Máy bay tuần tra Nhật Bản đến Biển Đông diễn tập cùng Philippines
Máy bay tuần tra Nhật Bản đến Biển Đông diễn tập cùng Philippines

Kyodo đưa tin, ngày 21/6, một máy bay tuần tra P3-C của Lực lượng phòng vệ trên biển Nhật Bản (MSDF) đã hạ cánh xuống thành phố Puerto Princesa, thủ phủ tỉnh đảo Palawan của Philippines ở Biển Đông, để tham gia cuộc diễn tập huấn luyện với quân đội Philippines.

Thứ hai, 22/06/2015 - 06:30

Lực lượng Mỹ "ken đặc" quanh Trung Quốc
Lực lượng Mỹ "ken đặc" quanh Trung Quốc

(Dân trí) - Bộ tư lệnh Thái Bình Dương của Mỹ đang điều động thêm 1.200 lính đặc nhiệm tới khu vực này, trong đợt điều động mới nhất nhằm “kiềm chế sự trỗi dậy” của Trung Quốc trong khu vực, truyền thông Trung Quốc đưa tin.

Thứ hai, 22/06/2015 - 06:15

Nhiều bất đồng chờ đối thoại Mỹ - Trung
Nhiều bất đồng chờ đối thoại Mỹ - Trung

Washington khẳng định sẽ không nhắm mắt làm ngơ trước các bất đồng với Bắc Kinh và sẽ tìm cách giải quyết thông qua đối thoại trực tiếp.

Thứ hai, 22/06/2015 - 06:05

Tội phạm Trung Quốc tung hoành ở Ý
Tội phạm Trung Quốc tung hoành ở Ý

Các công tố viên ở TP Florence, thủ phủ vùng Tuscany - Ý hôm 20-6 chính thức đề nghị truy tố chi nhánh Ngân hàng Trung Quốc (BOC) ở TP Milan cùng 297 người, hầu hết là người Trung Quốc, bị nghi rửa tiền cũng như dính líu đến một số hoạt động tội phạm khác.

Thứ hai, 22/06/2015 - 03:05