Tai tiếng Monsanto: Cuộc "hôn nhân" tai hại

Dư luận Mỹ lo ngại Monsanto và Bayer hình thành thế kiểm soát đối với hạt giống và cách xử lý hạt giống để lợi dụng nâng giá các sản phẩm nông nghiệp.
>>Tai tiếng Monsanto

Cổ phiếu của Công ty Dược phẩm Bayer (Đức) tính đến ngày 13-8 đã giảm hơn 10% sau khi tòa án ở bang California - Mỹ hôm 10-8 ra phán quyết liên quan đến thuốc diệt cỏ Roundup của Công ty Hóa chất Monsanto, thuộc quyền sở hữu của Bayer.

Nỗi lo độc quyền

Thỏa thuận hợp nhất Bayer và Monsanto trị giá 66 tỉ USD đã được các nhà điều hành ở Liên minh châu Âu (EU), Nga và Brazil phê chuẩn. Như thế, sự chấp thuận của nhà chức trách Mỹ là trở ngại lớn cuối cùng để 2 doanh nghiệp khổng lồ này chính thức thống nhất. Tờ Daily Democrat đưa tin thỏa thuận này có thể hoàn tất vào cuối tháng 8 hoặc tháng 9 năm nay.

Trong khi đó, Tổng chưởng lý bang California Xavier Becerra đang đứng đầu một liên minh với các bang Iowa, Massachusetts, Mississippi và Oregon phản đối chuyện Bayer thâu tóm Monsanto, động thái có thể làm cho Bayer trở thành công ty hạt giống lớn nhất thế giới. Sự thống nhất này sẽ gây tác động đáng kể ở hạt Yolo, nơi cả hai gã khổng lồ hoạt động trong ngành nông nghiệp có cơ sở nghiên cứu.

Ngày 29-5 năm nay, Bộ Tư pháp Mỹ đã làm các thủ tục để vụ mua bán này được tiến hành. Trong thư gửi Bộ Tư pháp Mỹ, liên minh các bang nói trên lập luận rằng việc hợp nhất giữa Bayer và Monsanto sẽ làm tổn hại tới sự cạnh tranh, từ đó "ảnh hưởng đến khả năng chọn lựa thực phẩm và ngân quỹ của người tiêu dùng". Công chúng Mỹ được phép nêu ý kiến trong ít nhất 60 ngày trước khi tòa án có phán quyết cuối cùng về sự hợp nhất này.

"Khi hợp nhất lại, các công ty này sẽ nắm quyền kiểm soát nguồn cung cấp lương thực toàn cầu. Các trang trại gia đình, công nhân trong lĩnh vực nông nghiệp và người tiêu dùng Mỹ sẽ chịu thiệt hại nặng nề. Khi nói đến những vấn đề thiết yếu như thực phẩm, không một công ty nước ngoài nào được có thế lực độc quyền đối với miếng ăn của người Mỹ" - ông Becerra khẳng định.

Dư luận Mỹ lo ngại Monsanto và Bayer phối hợp để nắm quyền kiểm soát đối với hạt giống và cách xử lý hạt giống, từ đó lợi dụng nâng giá các sản phẩm nông nghiệp. Trong trường hợp vừa nêu, người nông dân và người tiêu dùng nước này lãnh đủ. Theo báo The Huffington Post, đối với giới phê bình, sự thống nhất đó là một "bước đi kinh khủng tiến tới gần như độc quyền trong nông nghiệp, trao cho các công ty lớn quyền lực chưa từng có nhằm chèn ép những chủ trang trại nhỏ và tiềm tàng nguy cơ nâng giá thực phẩm đối với người tiêu dùng".

Khi thông báo sự hợp nhất, chủ tịch Bayer, ông Werner Baumann, đã hứa hẹn công ty sẽ thương lượng với các nhà vận động - những người vẫn đánh giá thương vụ này là "cuộc hôn nhân hình thành trong địa ngục".

Monsanto lúc đó đã khiến các nhà bảo vệ môi trường phản ứng quyết liệt vì những hạt giống biến đổi gien mà các nhà phê bình nhận định là cổ vũ tình trạng độc canh, đẩy nông dân vào vòng phụ thuộc cũng như lệ thuộc nhiều hơn vào hóa chất - trong khi công ty này từng có "thành tích" sản xuất các loại hóa chất gây tranh cãi, chẳng hạn chất độc da cam và chất diệt cỏ chứa glyphosate.


Phản đối “cuộc hôn nhân” Bayer - Monsanto Ảnh: MEDIUM

Phản đối “cuộc hôn nhân” Bayer - Monsanto Ảnh: MEDIUM

Mối quan hệ "độc hại"

Thực chất của thỏa thuận này là Bayer thâu tóm Monsanto, tạo ra một tập đoàn độc quyền hạt giống và thuốc trừ sâu lớn nhất thế giới. Vấn đề là ở chỗ sự hợp nhất trên có thể gây ra thảm họa đối với nông dân, các loài thụ phấn và thực phẩm lành mạnh giá cả phải chăng.

Trang Eco Watch nhận định sự hợp nhất Monsanto - Bayer là một "mối quan hệ độc hại". Theo đó, khi vừa là bên bán hạt giống các loại cây trồng kháng sâu bệnh vừa là bên chế tạo thuốc trừ sâu, công ty sẽ nảy sinh động cơ to lớn để cho ra đời các sản phẩm phụ thuộc quá nhiều vào hóa chất, móc túi gấp đôi những người nông dân ngày càng phụ thuộc vào sản phẩm của họ. Làm sao mà sâu bọ và cỏ dại phát triển được sức đề kháng với các hóa chất đó? Thế là càng nhiều hạt giống, càng nhiều thuốc trừ sâu!

Sự hợp nhất đó được cho là sẽ triệt tiêu động lực cạnh tranh và đổi mới. Trong quá khứ, những tập đoàn khổng lồ độc quyền như thế đã nuốt chửng những chủ trang trại nhỏ. Đơn cử, khi các công ty như Monsanto và các công ty lớn khác nuốt các nhà bán hạt giống nhỏ trong mấy thập kỷ gần đây, giá hạt giống bắp đã tăng gần gấp 4 lần nhưng giá bắp vẫn giữ nguyên như hồi năm 1996.

Khi nông dân trả thêm tiền để mua hạt giống, Bayer - Monsanto bỏ túi nhiều hơn, còn các gia đình ở Mỹ phải chi thêm tiền tại các cửa hàng tạp hóa. 1/8 số gia đình ở Mỹ đã phải vất vả có bữa ăn hằng ngày và tình trạng biến đổi khí hậu đe dọa phá vỡ việc sản xuất thực phẩm trên khắp thế giới.

Hơn nữa, Tổ chức Y tế thế giới (WHO) đã phân loại glyphosate, hoạt chất được sử dụng rộng rãi phát hiện trong thuốc diệt cỏ Roundup của Monsanto, là chất có khả năng gây ung thư, đồng thời đánh giá việc gia tăng sử dụng nó sẽ làm tăng nguy cơ nhiễm bệnh đối với các đối tượng như người làm việc trên cánh đồng, người tiêu dùng nông sản và những ai sinh sống gần nông trại.

Kỳ tới: Tranh cãi kịch liệt về glyphosate

Một hệ thống phun thuốc diệt cỏ chứa glyphosate của nông dân Pháp tại vùng Ouzouer-sous-Bellegarde Ảnh: REUTERS
Một hệ thống phun thuốc diệt cỏ chứa glyphosate của nông dân Pháp tại vùng Ouzouer-sous-Bellegarde Ảnh: REUTERS

Loài thụ phấn lâm nguy

Theo các số liệu có được, trang Eco Watch xác nhận các loài thụ phấn đang lâm nguy. Loài ong chết với con số kỷ lục (không có chúng, các loại cây trồng sẽ bị thiệt hại nghiêm trọng) và số bươm bướm chúa đã giảm xuống gần 90% chỉ trong vòng 2 thập kỷ qua.

Trong khi 2 yếu tố biến đổi khí hậu và mất môi trường sống góp phần vào sự sụt giảm nêu trên, dư luận Mỹ cũng có thể vạch mặt các "thủ phạm" neonics và glyphosate - 2 loại hóa chất phổ biến có trong các sản phẩm của Bayer và Monsanto. Người Mỹ đang phun ngày càng nhiều chất độc hại này vào các cây trồng và bãi cỏ - riêng năm 2011 gần 1,6 triệu kg neonics đã được sử dụng (gấp đôi số lượng sử dụng 5 năm trước đó) - và thế là các loài thụ phấn phải trả giá.

Theo Lục San

Người lao động

MỚI NHẤT
Thảm kịch sập cầu khiến 35 người chết ở Italy: Cảnh tượng như địa ngục
Thảm kịch sập cầu khiến 35 người chết ở Italy: Cảnh tượng như địa ngục

(Dân trí) - Các nhân chứng đã kể lại khoảnh khắc kinh hoàng khi xảy ra vụ sập cầu ở thành phố Genoa, Italy khiến ít nhất 35 người thiệt mạng và nhiều người khác bị thương hôm 14/8.

Thứ tư, 15/08/2018 - 07:29

Mỹ cảnh báo vũ khí không gian mới của Nga
Mỹ cảnh báo vũ khí không gian mới của Nga

(Dân trí) - Mỹ đã bày tỏ hoài nghi về việc Nga theo đuổi các vũ khí không gian mới, trong đó có hệ thống laser di động có khả năng phá hủy các vệ tinh trong vũ trụ và phóng vệ tinh do thám mới.

Thứ tư, 15/08/2018 - 06:43

Ô tô rơi từ độ cao 45m trong vụ sập cầu cao tốc Italy
Ô tô rơi từ độ cao 45m trong vụ sập cầu cao tốc Italy

(Dân trí) - Một đoạn cầu trên cao tốc ở thành phố Genoa nối Italy với Pháp hôm nay 14/8 bất ngờ sập xuống khiến nhiều ô tô rơi từ độ cao 45m xuống dưới đất.

Thứ ba, 14/08/2018 - 10:18

Bất chấp Trung Quốc phản đối, lãnh đạo Đài Loan dừng chân 2 ngày tại Mỹ
Bất chấp Trung Quốc phản đối, lãnh đạo Đài Loan dừng chân 2 ngày tại Mỹ

(Dân trí) - Nhà lãnh đạo Đài Loan Thái Anh Văn đã có hai ngày dừng chân tại Mỹ trước khi thực hiện chuyến thăm tới Paraguay, bất chấp những cảnh báo cứng rắn từ Trung Quốc đại lục.

Thứ ba, 14/08/2018 - 09:42

Nga tiếc nuối vì Mỹ ‘đóng băng’ Hiệp ước Bầu trời mở
Nga tiếc nuối vì Mỹ ‘đóng băng’ Hiệp ước Bầu trời mở

Moscow tỏ ra tiếc nuối về quyết định của Mỹ trong việc đình chỉ hợp tác với Nga theo Hiệp ước Bầu trời mở, đồng thời gọi động thái này là hành động gây nguy hại cho quan hệ quốc tế.

Thứ ba, 14/08/2018 - 08:52

Vì sao Mỹ trì hoãn tuyên bố chấm dứt chiến tranh Triều Tiên?
Vì sao Mỹ trì hoãn tuyên bố chấm dứt chiến tranh Triều Tiên?

(Dân trí) - Kể từ đầu năm nay, Triều Tiên được cho là đã có những nỗ lực ngoại giao quan trọng nhằm chấm dứt chiến tranh trên bán đảo Triều Tiên. Đây là điều Hàn Quốc cũng mong muốn, nhưng Mỹ dường như chưa sẵn sàng cho một thỏa thuận như vậy.

Thứ ba, 14/08/2018 - 08:28

Sập cầu cao tốc ở Italy, ít nhất 30 người thiệt mạng
Sập cầu cao tốc ở Italy, ít nhất 30 người thiệt mạng

(Dân trí) - Một cầu cao tốc ở thành phố Genoa của Italy hôm nay đã bất ngờ sập xuống. Giới chức địa phương lo ngại, hàng chục người có thể đã thiệt mạng trong sự cố này.

Thứ ba, 14/08/2018 - 07:35

Châu Âu ra mặt bênh Thổ Nhĩ Kỳ trước “cú đâm sau lưng” của Mỹ
Châu Âu ra mặt bênh Thổ Nhĩ Kỳ trước “cú đâm sau lưng” của Mỹ

Châu Âu đã bênh vực Thổ Nhĩ Kỳ trước nguy cơ cuộc khủng hoảng kinh tế tại nước này tác động tới hệ thống kinh tế Châu Âu do đòn trừng phạt của Mỹ.

Thứ ba, 14/08/2018 - 07:06

Nga nỗ lực nâng tầm ảnh hưởng tại châu Phi
Nga nỗ lực nâng tầm ảnh hưởng tại châu Phi

(Dân trí) - Nga được cho là đang nỗ lực gia tăng tầm ảnh hưởng tại châu Phi bằng các thương vụ mua sắm vũ khí, các khoản đầu tư và hoạt động hợp tác quốc phòng.

Thứ ba, 14/08/2018 - 06:19

Tân Đại sứ Anh "trổ tài" nói tiếng Việt nhân dịp nhận nhiệm vụ mới
Tân Đại sứ Anh "trổ tài" nói tiếng Việt nhân dịp nhận nhiệm vụ mới

(Dân trí) - Tân Đại sứ Anh tại Việt Nam Gareth Ward đã có những chia sẻ thú vị về đất nước Việt Nam cũng như quan hệ hợp tác song phương nhân dịp sang Việt Nam nhận nhiệm vụ mới.

Thứ ba, 14/08/2018 - 06:17

Campuchia bắt 50 người Trung Quốc nghi cầm đầu đường dây mại dâm
Campuchia bắt 50 người Trung Quốc nghi cầm đầu đường dây mại dâm

(Dân trí) - Campuchia đã bắt giữ 50 công dân quốc tịch Trung Quốc nghi ngờ cầm đầu đường dây mại dâm lớn mới bị triệt phá ở tỉnh Sihanoukville, địa phương thu hút những khoản đầu tư lớn của Bắc Kinh.

Thứ ba, 14/08/2018 - 06:10

Những lần Tổng thống Trump mắc sai sót ngoại giao
Những lần Tổng thống Trump mắc sai sót ngoại giao

(Dân trí) - Lên nắm quyền tổng thống Mỹ khi chưa có nhiều kinh nghiệm về chính trị, ông Donald Trump đôi lần đã mắc phải những sai sót về mặt ngoại giao như lỗi phát âm, lỗi dùng từ sai, hoặc thiếu sự nhạy cảm chính trị nhất định, tạp chí Politico trích nguồn tin đối ngoại cho biết.

Thứ ba, 14/08/2018 - 04:35

ĐÁNG QUAN TÂM
Thiếu niên 14 tuổi tranh cử thống đốc bang tại Mỹ
Thiếu niên 14 tuổi tranh cử thống đốc bang tại Mỹ

(Dân trí) - Trong khi hầu hết các học sinh ở độ tuổi 14 tại Mỹ còn đang mải miết làm bài tập về nhà hay say mê với các môn thể thao, Ethan Sonneborn đã đưa ra một quyết định táo bạo là tranh cử chức thống đốc bang Vermont.

Thứ ba, 14/08/2018 - 03:38

Vì sao ông Putin khôi phục tổng cục giáo dục lòng yêu nước cho binh sĩ Nga?
Vì sao ông Putin khôi phục tổng cục giáo dục lòng yêu nước cho binh sĩ Nga?

(Dân trí) - Trong một động thái được cho là nhằm khôi phục lại truyền thống của Liên Xô, Tổng thống Vladimir Putin gần đây đã ký sắc lệnh thành lập một tổng cục chính trị mới trong quân đội Nga với mục tiêu thúc đẩy “tinh thần yêu nước” của binh sĩ Nga.

Thứ ba, 14/08/2018 - 03:36

Mỹ chi 480 triệu USD phát triển vũ khí siêu thanh mới
Mỹ chi 480 triệu USD phát triển vũ khí siêu thanh mới

(Dân trí) - Không quân Mỹ đã tiếp tục chi 480 triệu USD cho nhà thầu quốc phòng Lockheed Martin nhằm phát triển nguyên mẫu thứ 2 của vũ khí siêu thanh mới.

Thứ ba, 14/08/2018 - 03:13

Google vô tình làm lộ căn cứ quân sự bí mật của Trung Quốc?
Google vô tình làm lộ căn cứ quân sự bí mật của Trung Quốc?

(Dân trí) - Làn sóng đồn đoán, tranh luận đã dấy lên trên mạng sau khi xuất hiện một đoạn video Youtube cho thấy Google Earth dường như đã để lộ một căn cứ quân sự bí mật ở sa mạc Gobi, phía bắc Trung Quốc.

Thứ ba, 14/08/2018 - 02:53

Thủ lĩnh tối cao IS "nằm liệt giường" sau khi bị không kích ở Syria
Thủ lĩnh tối cao IS "nằm liệt giường" sau khi bị không kích ở Syria

(Dân trí) - Thủ lĩnh tối cao của Tổ chức Nhà nước Hồi giáo tự xưng (IS) Abu Bakr al-Baghdadi được cho là đã phải nằm liệt giường, không thể tiếp tục điều hành tổ chức này sau một cuộc không kích của lực lượng Iraq tại Syria hồi tháng 6 năm ngoái, mạng tin AlSumaria cho biết ngày 13/8.

Thứ ba, 14/08/2018 - 01:52

Malaysia muốn hủy hàng loạt dự án tỷ đô với Trung Quốc
Malaysia muốn hủy hàng loạt dự án tỷ đô với Trung Quốc

(Dân trí) - Thủ tướng Malaysia Mahathir Mohamad cho biết, chính quyền của ông muốn hủy hàng loạt dự án kinh phí hàng tỷ USD với Trung Quốc để giảm gánh nặng nợ công.

Thứ ba, 14/08/2018 - 12:02

Truyền hình Pháp bị chỉ trích vì đưa tin sai lệch ông Putin đi săn hổ
Truyền hình Pháp bị chỉ trích vì đưa tin sai lệch ông Putin đi săn hổ

(Dân trí) - Một kênh truyền hình của Pháp đã đưa tin Tổng thống Nga Vladimir Putin đi săn hổ trong rừng, song dư luận chỉ trích đây là thông tin giả mạo.

Thứ ba, 14/08/2018 - 11:50

Người dân Paris giận dữ vì hệ thống bồn tiểu lộ thiên trên đường phố
Người dân Paris giận dữ vì hệ thống bồn tiểu lộ thiên trên đường phố

(Dân trí) - Người dân Paris đang phản đối hệ thống bồn tiểu lộ thiên thông minh, bảo vệ môi trường được lắp đặt trên các con phố đông đúc của thành phố này, cho rằng đây là những công trình “khiếm nhã và xấu xí”.

Thứ ba, 14/08/2018 - 10:55

Hoài nghi phía sau các dự án tỷ USD của Trung Quốc tại Đông Nam Á
Hoài nghi phía sau các dự án tỷ USD của Trung Quốc tại Đông Nam Á

(Dân trí) - Từng được xem như một cơ hội để thay đổi “bộ mặt” cơ sở hạ tầng khu vực, các dự án thuộc Sáng kiến Vành đai và Con đường của Trung Quốc gần đây đã được các quốc gia Đông Nam Á xem xét lại để cân nhắc các tác động về lợi ích.

Thứ ba, 14/08/2018 - 09:48

Bộ trưởng Na Uy mất chức vì đi du lịch với bạn gái hoa hậu
Bộ trưởng Na Uy mất chức vì đi du lịch với bạn gái hoa hậu

(Dân trí) - Bộ trưởng Thủy sản Na Uy đã phải từ chức vì vi phạm quy định về an ninh trong chuyến du lịch tới Iran cùng với bạn gái cựu hoa hậu kém ông 30 tuổi.

Thứ ba, 14/08/2018 - 09:46

Cãi nhau với vợ, phi công Mỹ lao máy bay vào nhà riêng
Cãi nhau với vợ, phi công Mỹ lao máy bay vào nhà riêng

(Dân trí) - Một phi công ở Mỹ đã điều khiển một chiếc máy bay cỡ nhỏ lao vào chính ngôi nhà của mình sau khi vợ chồng xảy ra cãi vã. Vụ đâm máy bay khiến phi công này tử vong, trong khi vợ và con may mắn thoát chết.

Thứ ba, 14/08/2018 - 09:43

Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ "tố" Mỹ đâm sau lưng
Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ "tố" Mỹ đâm sau lưng

(Dân trí) - Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Erdogan cáo buộc Mỹ "đâm sau lưng" chính đồng minh NATO của mình khi áp các lệnh trừng phạt khiến nội tệ của Thổ Nhĩ Kỳ mất giá mạnh.

Thứ ba, 14/08/2018 - 09:00