Mỹ tuyên bố xung đột chấm dứt, Lãnh tụ Tối cao Iran phát thông điệp mới

Trong một tuyên bố bằng văn bản phát đi ngày 1/5, Lãnh tụ Tối cao Iran Mojtaba Khamenei cho biết, Iran "đã chứng minh cho thế giới thấy sự tiến bộ và ưu việt của mình trong cuộc chiến quân sự với đối phương”.

Tuy nhiên, ông nhấn mạnh Iran cũng cần phải khiến cho đối phương “thất vọng và đánh bại họ trong cuộc chiến về kinh tế và văn hóa".

Ông tiếp tục kêu gọi người dân "ưu tiên tiêu dùng hàng hóa sản xuất trong nước" và nói rằng "chủ sở hữu của các doanh nghiệp bị thiệt hại nên tránh việc sa thải và chia tách lực lượng lao động của họ nhiều nhất có thể".

Những lời kêu gọi trên được đưa ra trong bối cảnh cuộc chiến giữa Mỹ, Israel với Iran đã kéo dài hơn 2 tháng. Sau 40 ngày giao tranh khốc liệt, 2 bên đã đạt được thỏa thuận ngừng bắn hôm 7/4 và kéo dài vô thời hạn. Tổng thống Mỹ Donald Trump nói lệnh ngừng bắn sẽ kéo dài đến khi Iran đưa ra một đề xuất hòa bình thống nhất và hoàn tất đàm phán.

Bất chấp lệnh ngừng bắn, quân đội Mỹ vẫn đang phong tỏa các cảng của Iran, kể từ ngày 13/4, làm gián đoạn các chuyến hàng dầu mỏ. Đồng rial của Iran đã xuống mức thấp kỷ lục so với đồng USD trong tuần này.

Tổng thống Trump hôm 1/5 đã gửi thư đến quốc hội khẳng định cuộc chiến với Iran “đã chấm dứt”.

Lá thư nêu rõ: "Vào ngày 7/4, tôi đã ra lệnh ngừng với Iran trong 2 tuần. Lệnh ngừng bắn này kể từ đó đã được gia hạn. Đã không có cuộc đấu súng nào giữa lực lượng Mỹ và Iran kể từ ngày 7/4. Các hành động thù địch bắt đầu vào ngày 28/2 đã chấm dứt”.

Hiến pháp Mỹ quy định chỉ quốc hội, chứ không phải tổng thống, mới có quyền tuyên chiến, nhưng hạn chế đó không áp dụng cho các hoạt động ngắn hạn hoặc để chống lại một mối đe dọa tức thời.

Theo Nghị quyết Quyền hạn Chiến tranh năm 1973, Tổng thống Mỹ chỉ có thể tiến hành hành động quân sự trong 60 ngày trước khi phải chấm dứt nó, trừ khi yêu cầu quốc hội cấp phép hoặc đề nghị gia hạn thêm 30 ngày rút quân một cách an toàn.

Hiện chưa rõ bước đi tiếp theo của chính quyền Tổng thống Trump sau khi Iran được cho là đã gửi đề xuất hòa bình mới cho Mỹ thông qua trung gian Pakistan.

Các quan chức Iran đang yêu cầu chấm dứt vĩnh viễn cuộc chiến này trên mọi mặt trận, đi kèm với những đảm bảo rằng xung đột sẽ không tái diễn và họ sẽ không bị tấn công một lần nữa. Họ cũng đang gắn kết bất kỳ tiến triển nào với việc dỡ bỏ lệnh phong tỏa của Mỹ đối với các cảng của Iran.

Iran tuyên bố sẵn sàng tiến xa hơn trong các cuộc đàm phán, đặc biệt nếu điểm nghẽn liên quan đến lệnh phong tỏa được giải quyết.