Huyền thoại Nick Út và những nỗi niềm đau đáu với quê hương

Dân trí Trong cuộc trò chuyện tại văn phòng của hãng Mỹ AP ở Los Angeles, người phóng viên ảnh kỳ cựu Nick Út đã trải lòng về khoảng thời gian 49 năm làm việc cho AP, về những lần trở lại Việt Nam, về nỗi niềm đau đáu với quê hương.

Nick Út tại văn phòng của hãng tin Mỹ
Nick Út tại văn phòng của hãng tin Mỹ AP ở thành phố Los Angeles.

Nick trở thành phóng viên ảnh của hãng tin AP khi mới 16 tuổi sau khi người anh trai Huỳnh Thanh Mỹ, cũng là một phóng viên ảnh của AP, thiệt mạng ở chiến trường miền nam Việt Nam năm 27 tuổi. Nick đã đi khắp chiến trường Việt Nam, Lào và Campuchia để tác nghiệp và nhanh chóng trở thành phóng viên chiến trường giàu kinh nghiệm.

"Nick Út là người hùng có thực. Nick bắt đầu làm việc cho AP khi còn ở tuổi thiếu niên và đã có một sự nghiệp nổi bật. Nick đã chụp một trong những bức ảnh nổi tiếng nhất của mọi thời đại - "Em bé Napalm". Bức ảnh đó có ảnh hưởng lớn nhất trong số các bức ảnh được chụp trong thời chiến tranh tại Việt Nam.

Nick vẫn tiếp tục làm việc cho AP cho tới ngày nay. Đã vài thập niên rồi kể từ khi chiến tranh qua đi, Nick vẫn làm việc hàng ngày, chụp các bức ảnh cho AP tại Los Angeles. Nick Út có vóc dáng tầm thước, nhưng các bức ảnh mà ông ấy chụp có ý nghĩa to lớn", Chủ tịch kiêm Tổng Giám đốc hãng thông tấn Mỹ AP Gary Pruitt nói về Nick Út trong chuyến thăm Việt Nam hồi tháng 6 để khai trương triển lãm ảnh về chiến tranh.

Năm 21 tuổi, Nick giành giải Pulitzer, giải thưởng báo chí danh giá của Mỹ, với bức ảnh "Nalpam girl" (Em bé nalpam) chụp những đứa trẻ bị bỏng do bom napalm của Mỹ tại Trảng Bàng,Tây Ninh năm 1972. Nick cho hay vào thời điểm ông đón nhận thông tin đoạt giải Pulitzer năm 1973, ông vẫn không biết giải thưởng đó là gì, có ý nghĩa ra sao.

Từng lăn lộn tác nghiệp tại chiến trường miền Nam Việt Nam, Nick đã bị thương 3 lần nhưng may mắn không nghiêm trọng. Giờ đây Nick cho biết đôi khi ông hứng chịu vẫn những cơn đau vì những vết thương năm nào khi trái gió trở trời.

Dù 40 năm đã qua đi nhưng ký ức về chiến tranh trong Nick vẫn còn nguyên vẹn trong tâm trí ông. Trong 49 năm làm việc cho hãng tin AP, Nick đã tham gia hàng trăm cuộc triển lãm khắp thế giới, trả lời hàng trăm cuộc phỏng vấn, nhưng ông vẫn không khỏi xúc động mỗi lần nói về các bức ảnh năm xưa.

Xót xa với di chứng của chiến tranh

Nick kể rằng ông từng chụp được ảnh máy bay Mỹ rải chất độc da cam xuống rừng ở miền nam Việt Nam. Nhưng khi đó, ông không hay biết đó là chất độc da cam, và các binh sĩ Mỹ cũng vậy.

"Có lần tôi đứng dưới chụp hình máy bay đang rải chất độc da cam nhưng may mắn không bị ảnh hưởng gì về sau, có thể là do đứng ngược hướng gió. Nhìn xa tôi cứ nghĩ máy bay bị hư gì đó khiến nước chảy ra. Thời điểm đó không ai biết đó là chất độc da cam. Các binh sĩ Mỹ cũng không hay biết về chiến dịch đó", Nick nhớ lại.

Nick giờ đây vẫn đau đáu với những hậu quả còn lại của chiến tranh, đặc biệt là vấn đề chất độc da cam và bon mìn còn sót lại. Người phóng viên ảnh kỳ cựu cho biết, trong những lần trở về quê hương, ông đã thực hiện nhiều phóng sự ảnh về các nạn nhân bị ảnh hưởng bởi chất độc da cam trên khắp Việt Nam, từ Bắc vào Nam.

"Trong một lần trở lại Việt Nam, tôi đã tới thăm các nạn nhân chất độc da cam tại khu vực Hà Tây cũ. Tôi đã gặp các cựu chiến binh từng đóng quân ở vùng Trường Sơn và hạ Lào. Tôi cũng trò chuyện với các chị từng là thanh niên xung phong. Họ giống như những cô gái mở đường, từng sống ở khu vực hạ Lào, khi đó mới mười mấy tuổi và ngày đêm ngủ trong rừng. Sau khi chiến tranh kết thúc, họ trở về lập gia đình thì con cái đều bị bệnh. Thật đau xót", ông kể.

Nick nói ông giờ đây chỉ mong chính phủ Mỹ thừa nhận trách nhiệm về chất độc da cam và hỗ trợ nhiều hơn cho các nạn nhân vì vẫn còn hàng trăm nghìn trẻ em bị di chứng trên khắp Việt Nam, dù 40 năm đã qua đi.

"Tôi đã đi thăm các trẻ em bị ảnh hưởng bởi chất độc da cam, từ Bắc vào Nam. Nạn nhân da cam còn nhiều lắm, tất cả các bệnh viện tôi đều gặp những trường hợp bị ảnh hưởng", Nick nói.

Quan hệ Việt-Mỹ đã tốt lên rất nhiều

Nick Út vẫn tràn đầy nhiệt huyết với nghề dù đã làm việc cho AP gần 50 năm.
Nick Út vẫn tràn đầy nhiệt huyết với nghề dù đã làm việc cho AP gần 50 năm.
 
Định cư tại Mỹ từ năm 1977, Nick đã cho hay người Mỹ giờ đây hầu như không nhắc gì tới chiến tranh nữa, mà họ muốn quan hệ Việt-Mỹ gần gũi hơn về kinh tế. Nhiều người Mỹ đã tới Việt Nam trợ giúp nạn nhân da cam và loại bỏ bom mìn còn sót lại sau chiến tranh.

"Quan hệ Việt-Mỹ đã tốt lên rất nhiều. Giờ đây bạn vào bất kỳ của hàng quần áo lớn nào tại Mỹ cũng thấy đồ Made in Việt Nam. Trước đây, hầu hết là quần áo Made in Trung Quốc, Ấn Độ, Campuchia, Thái Lan… Đối với tôi, là người Việt Nam, tôi rất mừng vì điều đó", Nick tâm sự.
 
Nick nói năm nào cũng trở lại Việt Nam vì "yêu quê hương lắm". Chỉ trong năm nay, ông đã trở về 2 lần để tham dự dịp kỷ niệm 40 năm giải phóng miền Nam và triển lãm ảnh chiến tranh của hãng AP. Ông khoe có nhiều bạn bè thân thiết trên khắp cả nước. Ông còn người thân đang sống tại thành phố Hồ Chí Minh, nhưng cũng rất thích Hà Nội. Mỗi về thăm quê hương ông đều đến Hà Nội vì bạn bè ở đây rất nhiều.

"Mỗi lần trở về lại thấy quê hương thay đổi nhiều. Năm 1989, tôi đến thăm Hồ Tây thấy chưa phát triển gì cả, nhưng năm nay tôi đến Hồ Tây vào buổi tối thấy rất đẹp, đường xá, nhà cửa thay đổi nhiều. Trong thành phố Hồ Chí Minh cũng vậy, tôi từng sống tại đó, đường nào cũng biết mà giờ đi lạc, không biết đâu mà lần", ông kể.

Là một phóng viên ảnh kỳ cựu, niềm đam mê chụp ảnh như đã ăn sâu vào máu thịt của ông. Nick thường chụp các bức ảnh đẹp về quê hương, về Hạ Long, Sa Pa, Nha Trang... và đăng tải trên trang cá nhân. Bạn bè ông khắp năm châu Âu, đặc biệt là bạn bè tại Mỹ, xem các bức ảnh đó và hiểu thêm về con người và đất nước Việt Nam.

"Họ nói "Nick Út ơi, tôi muốn đến thăm Việt Nam". Vì vậy, tôi rất muốn chụp nhiều bức hình về con người và phong cảnh đất nước Việt Nam để ngày càng nhiều người biết đến quê hương mình", ông nói.

Chia sẻ kinh nghiệm nghề nghiệp cho thế hệ trẻ

Sau chiến tranh Việt Nam, Nick làm việc cho hãng tin AP tại văn phòng ở Nhật Bản trước khi chuyển tới định cư ở Los Angeles năm 1977.

Trong gần 40 năm sinh sống tại Mỹ, Nick đã đi khắp nơi trong vùng Los Angeles cùng chiếc máy ảnh để ghi hình cho AP. Ông đã ghi lại vô số những khoảnh khắc của cuộc sống sôi động tại Los Angeles. Giờ đây, sau 49 năm làm việc cho AP và dù tuổi đời không còn trẻ, Nick hàng ngày vẫn xách máy ảnh lên và đi.

"Gần đây tôi đi ít hơn rồi đấy. Những năm trước tôi đi nhiều, có khi nửa đêm có công việc hãng gọi cũng phải dậy và lên đường tác nghiệp", Nick kể về nỗi vất vả của nghề.

Nick dự định nghỉ hưu vào năm tới sau tròn nửa thế kỷ làm việc cho AP. Ông nói sau khi về hưu sẽ có điều kiện ở lại quê hương dài hơn mỗi lần về thăm, có thể là 6 tháng một năm. Khi đó, ông muốn dành một phần thời gian để chia sẻ về những kinh nghiệm thu thập được sau 50 năm công tác tại một trong những hãng thông tấn lớn nhất thế giới với thế hệ phóng viên trẻ tại quê nhà.

"Phóng viên Việt Nam có nhiều điều cần học từ báo chí nước ngoài. Năm 16 tuổi, tôi học thẳng vào AP và tôi hiểu được rất nhiều điều. Nhưng khi sang Mỹ, tôi vẫn bị bỡ ngỡ. Công việc mới lúc đó khá khó khăn với tôi, vì tôi là phóng viên chiến trường, chỉ chụp ảnh chiến tranh... Sau gần 50 năm, tôi đã lĩnh hội được nhiều thứ và muốn chia sẻ với các bạn trẻ yêu nghề báo", Nick tâm sự về mong muốn làm điều gì đó có ích cho quê hương.

An Bình

(Buithen@dantri.com.vn)

MỚI NHẤT
Triều Tiên có Bộ trưởng Quốc phòng mới
Triều Tiên có Bộ trưởng Quốc phòng mới

Ngày 11/7, Triều Tiên đã chỉ định Tướng Pak Yong-sik làm bộ trưởng quốc phòng nước này, 3 tháng sau khi người tiền nhiệm của ông được cho là đã bị hành quyết.

Chủ nhật, 12/07/2015 - 04:37

Lo ngại Trung Quốc, Indonesia muốn xây căn cứ quân sự gần Biển Đông
Lo ngại Trung Quốc, Indonesia muốn xây căn cứ quân sự gần Biển Đông

Chính phủ Indonesia thông báo kế hoạch xây dựng một căn cứ quân sự mới để bảo vệ các khu vực gần Biển Đông.

Chủ nhật, 12/07/2015 - 03:10

Lại tấn công bằng dao tại Trung Quốc, 1 người chết, 12 người bị thương
Lại tấn công bằng dao tại Trung Quốc, 1 người chết, 12 người bị thương

(Dân trí) - Một người đàn ông đã dùng dao đâm chết một phụ nữ và khiến 12 người khác bị thương trong vụ tấn công xảy ra sáng nay 11/7 tại thành phố Thâm Quyến, tỉnh Quảng Đông, Trung Quốc. Đây là vụ tấn công bằng dao mới nhất trong hàng loạt vụ việc tương tự tại nước này thời gian gần đây.

Chủ nhật, 12/07/2015 - 02:34

Quan điểm của Hy Lạp và các chủ nợ đã xích lại gần nhau
Quan điểm của Hy Lạp và các chủ nợ đã xích lại gần nhau

Báo chí Đức ngày 11/7 dẫn đánh giá của các nhà ngoại giao Liên minh châu Âu (EU) cho biết, với gói cải cách mới nhất vào thời điểm quyết định, Hy Lạp đã xích lại gần hơn với các yêu sách của các chủ nợ quốc tế.

Chủ nhật, 12/07/2015 - 02:10

Trung Quốc và Lào tăng cường hợp tác quân sự
Trung Quốc và Lào tăng cường hợp tác quân sự

(Dân trí) - Phát biểu trong buổi tiếp đón Bộ trưởng Sengnuan Saiyalath ngày 9/7, Phó Chủ tịch Quân ủy Trung ương Trung Quốc,Tướng Xu Qiliang cho biết, với tình hữu nghị lâu nay giữa hai nước, Trung Quốc và Lào là những đối tác, bạn bè và hàng xóm tốt.

Thứ bảy, 11/07/2015 - 05:19

Tổng Bí thư thăm gia đình cựu Tổng thống Hoa Kỳ Bill Clinton
Tổng Bí thư thăm gia đình cựu Tổng thống Hoa Kỳ Bill Clinton

Theo đặc phái viên TTXVN, chiều 10/7 (theo giờ địa phương, tức sáng 11/7 giờ Việt Nam), Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đã đến thăm gia đình nguyên Tổng thống Hoa Kỳ Bill Clinton tại Kittle House ở thành phố New York.

Thứ bảy, 11/07/2015 - 01:58

Quốc hội Hy Lạp duyệt kế hoạch vay nợ, chờ EU phán quyết
Quốc hội Hy Lạp duyệt kế hoạch vay nợ, chờ EU phán quyết

(Dân trí) - Rạng sáng 11/7 theo giờ địa phương, Quốc hội Hy Lạp đã phê chuẩn kế hoạch cải cách tài chính của chính phủ, nhằm nhận được gói cứu trợ mới từ các chủ nợ. Quyền phán quyết giờ sẽ thuộc về các lãnh đạo EU, trong phiên họp tối nay.

Thứ bảy, 11/07/2015 - 01:26

Trung Quốc bất ngờ điều tra 3 quan chức cấp cao
Trung Quốc bất ngờ điều tra 3 quan chức cấp cao

(Dân trí) - Chỉ trong 2 ngày 10 và 11/7, Trung Quốc bất ngờ thông báo tiến hành điều tra tham nhũng đối với 3 quan chức cấp cao, trong đó có một tướng lĩnh cấp cao trong quân đội và 2 quan chức cấp tỉnh.

Thứ bảy, 11/07/2015 - 12:50

Ấn Độ có nên "toàn tâm, toàn ý" với tiêm kích Su-30KMI?
Ấn Độ có nên "toàn tâm, toàn ý" với tiêm kích Su-30KMI?

(Dân trí) - Tờ Russia & India Report (RIR) tuần này nhận định việc không quân Ấn Độ (IAF) thay thế những chiếc MiG cũ bằng các chiến đấu cơ hiện đại Su-30MKI là một quyết định hợp lý trong ngắn hạn. Song về lâu dài, IAF cần hiểu rằng Su-30 KMI không phải các "máy bay vạn năng".

Thứ bảy, 11/07/2015 - 12:33

Khám phá hoạt động đặt biệt danh của Mật vụ Mỹ
Khám phá hoạt động đặt biệt danh của Mật vụ Mỹ

Ngày 8/7 vừa qua đánh dấu 150 năm Mật vụ Mỹ ra đời. Đây là cơ quan chịu trách nhiệm bảo vệ các chính khách cấp cao và gia đình họ.

Thứ bảy, 11/07/2015 - 12:00

Hải quân Trung Quốc đưa tàu bán ngầm đầu tiên ra Biển Đông
Hải quân Trung Quốc đưa tàu bán ngầm đầu tiên ra Biển Đông

(Dân trí) - Sáng ngày 10/7, Trung Quốc đã bàn giao tàu bán ngầm đầu tiên mang tên “Đông Hải Đảo 868” cho Hạm đội Nam Hải, chuyên hoạt động tại Biển Đông.

Thứ bảy, 11/07/2015 - 11:07

 Mỹ: Thỏa thuận hạt nhân với Iran đã cận kề
Mỹ: Thỏa thuận hạt nhân với Iran đã cận kề

(Dân trí) - Nhà Trắng cho biết chưa bao giờ các cường quốc tiến gần tới thỏa thuận hạt nhân với Iran như bây giờ. Tuyên bố được đưa ra sau khi thời hạn chót cho việc đạt được thỏa thuận toàn diện cuối cùng được các bên đồng ý kéo dài tới ngày 13/7.

Thứ bảy, 11/07/2015 - 10:56

ĐÁNG QUAN TÂM
Thượng Hải "run rẩy" trước siêu bão mạnh nhất từ năm 1949
Thượng Hải "run rẩy" trước siêu bão mạnh nhất từ năm 1949

(Dân trí) - Thành phố Thượng Hải của Trung Quốc và các địa phương lân cận đang phải sơ tán gần 900.000 dân, do lo ngại cơn bão Chan-hom với sức gió giật 210 km/h, mạnh nhất từ năm 1949, có thể gây thiệt hại lớn.

Thứ bảy, 11/07/2015 - 09:26

Bộ ba chủ nợ “cân” đề xuất mới của Hy Lạp
Bộ ba chủ nợ “cân” đề xuất mới của Hy Lạp

(Dân trí) - Tối qua 10/7, bộ 3 chủ nợ quốc tế đã thảo luận trực tuyến về đề xuất cải cách mới của Hy Lạp vốn được đánh giá là nghiêm túc và đáng tin cậy, Đây là nỗ lực cuối cùng của các bên nhằm tránh viễn cảnh Athens sẽ phải rời khỏi Eurozone.

Thứ bảy, 11/07/2015 - 09:25

Malaysia điều tra tài khoản của phu nhân Thủ tướng Najib Razak
Malaysia điều tra tài khoản của phu nhân Thủ tướng Najib Razak

Ngày 10/7, Lực lượng đặc nhiệm - đơn vị được thành lập để điều tra cáo buộc về các khoản tiền được chuyển vào tài khoản cá nhân của Thủ tướng Malaysia Najib Razak, cho biết các điều tra viên đang rà soát các giao dịch ngân hàng của phu nhân Thủ tướng Najib, bà Rosmah Mansor...

Thứ bảy, 11/07/2015 - 09:15

BRICS sẽ phá vỡ thế thống trị của phương Tây?
BRICS sẽ phá vỡ thế thống trị của phương Tây?

Hội nghị thượng đỉnh Nhóm các nền kinh tế mới nổi (BRICS) lần thứ 7 năm nay có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với nước Nga cả về mặt chính trị và kinh tế...

Thứ bảy, 11/07/2015 - 09:00

Philippines chuẩn bị điều trần lần 2 trước Tòa trọng tài LHQ
Philippines chuẩn bị điều trần lần 2 trước Tòa trọng tài LHQ

(Dân trí) - Tòa án Trọng tài Thường trực Liên hợp quốc (PCA) đã cho phép Philippines tiếp tục điều trần vòng 2 trong vụ kiện Trung Quốc về tranh chấp chủ quyền tại Biển Đông. Phiên điều trần sẽ bắt đầu ngay đầu tuần tới.

Thứ bảy, 11/07/2015 - 08:36

Học giả Mỹ: “Trung Quốc gây hấn trên Biển Đông”
Học giả Mỹ: “Trung Quốc gây hấn trên Biển Đông”

(Dân trí) - Những lập luận của giới chức Trung Quốc, cũng như một số tờ báo ủng hộ Bắc Kinh rằng nước này chỉ đang bắt chước các nước khác trong việc xây đảo nhân tạo, bồi lấn trái phép trên Biển Đông là hoàn toàn sai, một học giả Mỹ vừa có bài viết chứng minh.

Thứ bảy, 11/07/2015 - 08:33

Phần thưởng ấm lòng cho cậu bé hiếu học
Phần thưởng ấm lòng cho cậu bé hiếu học

Một bé trai hiếu học người Philippines nhận được sự giúp đỡ từ khắp thế giới sau khi bức ảnh chụp em ngồi trên vỉa hè, "hứng" ánh đèn hắt ra từ cửa hàng thức ăn nhanh McDonald's để làm bài tập được lan truyền trên mạng.

Thứ bảy, 11/07/2015 - 08:30

Phi công Mỹ liên tục bị Trung Quốc cảnh báo khi bay trên Biển Đông
Phi công Mỹ liên tục bị Trung Quốc cảnh báo khi bay trên Biển Đông

(Dân trí) - Phi công lái trực thăng trên tàu khu trục tên lửa dẫn đường USS Lassen của Mỹ bị Trung Quốc chất vấn thường xuyên khi thực hiện nhiệm vụ tuần tra trên Biển Đông.

Thứ bảy, 11/07/2015 - 08:12

Mỹ: Giám đốc OPM từ chức sau khi hàng triệu dữ liệu bị đánh cắp
Mỹ: Giám đốc OPM từ chức sau khi hàng triệu dữ liệu bị đánh cắp

Giám đốc Cơ quan Quản lý Nhân sự Mỹ (OPM) Katherine Archuleta đã từ chức sau khi xảy ra vụ việc các tin tặc ăn cắp số lượng lớn cơ sở dữ liệu của chính phủ khiến hàng triệu thông tin cá nhân của các nhân viên và nhà thầu liên bang bị mất.

Thứ bảy, 11/07/2015 - 08:00

[ĐỒ HOẠ] Chi tiết kế hoạch tự cứu mình của Hy Lạp
[ĐỒ HOẠ] Chi tiết kế hoạch tự cứu mình của Hy Lạp

Ngày 9/7, chính phủ Hy Lạp đã đưa ra kế hoạch cải cách kinh tế theo hướng gần như đáp ứng toàn bộ yêu cầu của các chủ nợ để đổi lấy gói cứu trợ thứ 3 cũng như tránh bị vỡ nợ và thoát nguy cơ rời khỏi Eurozone.

Thứ bảy, 11/07/2015 - 08:00

Lính dù Mỹ diễn tập ngoạn mục
Lính dù Mỹ diễn tập ngoạn mục

Các lính dù Mỹ thuộc Sư đoàn bộ binh 25 đã diễn tập đổ bộ từ một chiếc máy bay vận tải quân sự C-17 Globemaster xuống vùng Rockhampton, Australia.

Thứ bảy, 11/07/2015 - 07:33

Báo chí châu Âu đánh giá ý nghĩa chuyến thăm Hoa Kỳ của Tổng Bí thư
Báo chí châu Âu đánh giá ý nghĩa chuyến thăm Hoa Kỳ của Tổng Bí thư

Phóng viên TTXVN tại Bỉ cho biết ngày 10/7 mạng tin châu Âu Euro Presse Image đã đăng bài bình luận về chuyến thăm Hoa Kỳ của Tổng Bí thư Đảng Cộng sản Việt Nam Nguyễn Phú Trọng.

Thứ bảy, 11/07/2015 - 06:15