Châu Á bước vào 2 cuộc bầu cử quan trọng

Bầu cử Nhật Bản

Tại Nhật Bản, cuộc tổng tuyển cử, được Thủ tướng Sanae Takaichi kêu gọi chỉ vài tuần trước, nhằm bầu các nghị sĩ Hạ viện. Cuộc bỏ phiếu diễn ra trong bối cảnh chính phủ đương nhiệm tìm cách củng cố đa số trong quốc hội và tăng cường tính chính danh chính trị.

Thủ tướng Takaichi, nữ thủ tướng đầu tiên của Nhật Bản và là lãnh đạo của đảng Dân chủ Tự do (LDP) vốn thống trị chính trường lâu nay, là tâm điểm của chiến dịch tranh cử.

Bà Takaichi đã thu hút sự chú ý với sự kết hợp giữa các chính sách bảo thủ truyền thống và chiến lược tiếp cận khéo léo, đặc biệt tạo được tiếng vang trong giới cử tri trẻ.

Thủ tướng Takaichi cam kết sẽ làm cho Nhật Bản vừa thịnh vượng hơn vừa an toàn hơn, nhấn mạnh việc siết chặt sàng lọc nhập cư nhằm đối phó với các vấn đề ngày càng gia tăng liên quan đến người nước ngoài, đồng thời tăng cường an ninh quốc gia.

Với mối quan hệ chặt chẽ với các thành phần bảo thủ trong đảng nhờ nhiều năm là học trò chính trị của cố Thủ tướng Shinzo Abe, bà có lập trường chính sách về các giá trị xã hội truyền thống được xem là sự tiếp nối của chính thống chính trị hậu Thế chiến II của Nhật Bản.

Các cuộc thăm dò dư luận trước ngày bỏ phiếu cho thấy liên minh cầm quyền của bà - LDP được hậu thuẫn bởi đảng Đổi mới Nhật Bản - nhiều khả năng sẽ giành được đa số áp đảo tại Hạ viện, với các dự báo cho thấy họ có thể giành được hơn một nửa trong tổng số 465 ghế, thậm chí đạt đa số 2/3. Kết quả như vậy sẽ củng cố mạnh mẽ vị thế của bà Takaichi trong việc hoạch định chính sách và thông qua luật pháp.

Dữ liệu thăm dò trong giai đoạn cận kề ngày bầu cử cho thấy LDP đang nới rộng khoảng cách dẫn trước, với mức ủng hộ khoảng 36-40% trên toàn quốc và lợi thế đáng kể trong các khu vực bầu cử đơn nhiệm. Ngược lại, các lực lượng đối lập như Liên minh Cải cách Trung dung chỉ dao động dưới mức 15% trong các khảo sát gần đây, với một tỷ lệ lớn cử tri vẫn chưa quyết định cho tới những ngày cuối cùng.

Thái Lan tìm kiếm sự ổn định chính trị

Cùng ngày, Thái Lan tổ chức tổng tuyển cử để bầu đủ 500 ghế trong Hạ viện. Đồng thời, một cuộc trưng cầu ý dân cũng sẽ được tiến hành, trong đó cử tri được hỏi liệu họ có chấp thuận việc soạn thảo một bản hiến pháp mới để thay thế hiến pháp hiện hành được thông qua năm 2017 hay không.

Tuy nhiên, chính trường Thái Lan trong nhiều thập niên qua vẫn bị chi phối bởi các gia tộc chính trị, với những cá nhân đại diện cho các gia đình này. Đây nhiều khả năng sẽ là yếu tố tác động mạnh nhất tới lựa chọn của cử tri.

Trên bình diện quốc tế, dễ nhận biết nhất vẫn là gia tộc Shinawatra, lực lượng chính trị đã tồn tại qua các cuộc đảo chính, phán quyết của tòa án và những thăng trầm không dứt về mức độ ủng hộ trong xã hội Thái Lan. Dù đảng Pheu Thai, người thừa kế mới nhất của di sản đó, hiện chỉ có được kết quả thăm dò ở mức thấp so với thời kỳ đỉnh cao. Sức nặng tên tuổi của Thaksin Shinawatra và sự hiện diện của gia đình ông vẫn bao trùm mạnh mẽ trong ý thức chính trị của người dân Thái Lan.

Thủ tướng Anutin Charnvirakul, lãnh đạo đảng Bhumjaithai và bản thân là một chính trị gia “trường phái cũ” với quan hệ lâu năm với giới tinh hoa Thái Lan, đã giải tán quốc hội và kêu gọi bầu cử sớm sau nhiều tháng bất ổn chính trị cùng một cuộc xung đột lãnh thổ ngắn với nước láng giềng Campuchia.

Các khảo sát gần đây cho thấy cục diện cạnh tranh quyết liệt, không có đảng nào đủ sức giành đa số tuyệt đối. Đảng Nhân dân, lực lượng kế thừa các phong trào cải cách từng bị giải thể trước đây, được dự báo là thế lực dẫn đầu với 29-34% mức ủng hộ, làm rung chuyển thế đối đầu 2 cực truyền thống vốn tồn tại lâu nay.

Đảng Pheu Thai gặp khó khăn trong việc lấy lại vị thế trung tâm trước những thay đổi lãnh đạo gây tranh cãi và các trở ngại pháp lý, và đang được thăm dò ở mức thấp hơn đáng kể so với cả đảng Nhân dân lẫn Bhumjaithai.

Yếu tố then chốt đối với bất kỳ đảng nào muốn vươn lên dẫn đầu sẽ là niềm tin của công chúng vào khả năng giúp đất nước vượt qua các thách thức kinh tế, bao gồm nợ hộ gia đình và năng lực cạnh tranh xuất khẩu. Trong một số khảo sát, gần một nửa số người được hỏi cho biết kinh tế là mối quan tâm hàng đầu của họ.

Kết quả tại cả Thái Lan lẫn Nhật Bản vẫn phải cần ít nhất 12 giờ nữa mới có thể rõ ràng. Các điểm bỏ phiếu ở Nhật Bản theo truyền thống mở cửa từ 7h sáng và hoạt động trong 13 giờ. Tại Thái Lan, việc bỏ phiếu diễn ra từ 8h sáng đến 5h chiều, với công tác kiểm phiếu bắt đầu ngay sau đó. Các kết quả không chính thức dự kiến bắt đầu xuất hiện vào đầu buổi tối tại cả 2 nước.