U xơ tuyến tiền liệt: Đồng hành với tuổi tác

Dân trí Tuy không phải là bệnh nặng, bệnh cấp tính hay chuyển biến sang ung thư, nhưng u xơ tiền liệt tuyến cũng là một nỗi lo cho nam giới, đặc biệt nguy cơ bí tiểu và suy thận cấp do tắt nghẽn khi có tuổi.

Phì đại tiền liệt tuyến là một bệnh lý rất hay gặp của nam giới lớn tuổi. Tần suất u xơ tiền liệt ở đàn ông tăng theo tuổi: trên 50 tuổi khoảng 50%, trên 60 tuổi khoảng 70% và trên 70 tuổi lên đến 90%.

Giải phẫu tuyến tiền liệt
Giải phẫu tuyến tiền liệt

Giải phẫu và chức năng tuyến tiền liệt

Tuyến tiền liệt, nhiếp hộ tuyến, được đặt tên như thế vì tuyến này nằm ngay dưới cổ bàng quang, bọc quanh đoạn khởi đầu của niệu đạo (ống thoát tiểu) là một “tuyến ngoại tiết” nhỏ, nhiệm vụ tiết ra tinh dịch để nuôi dưỡng và vận chuyển tinh trùng.

Tuyến tiền liệt có dạng khối chóp tam giác như quả mận. Kích thước bình thường ngang 2,5 - 3cm; cao 3 - 3,5cm; trước sau 2,5 - 3cm. Thể tích trung bình khoảng 20cm3. Trọng lượng khoảng 20g.

Thế nào là phì đại tiền liệt tuyến

Phì đại tiền liệt tuyến (PĐTLT), u xơ tiền liệt tuyến, là một bệnh rất hay gặp của nam giới lớn tuổi. Thống kê y học cho thấy: PĐTLT xảy ra ở khoảng 50% đàn ông trên 50 tuổi, tỷ lệ này tăng lên 70% ở tuổi trên 60 và chiếm đến 90% ở tuổi trên 70.

Khi tuyến tiền liệt lớn hơn ôố đo bình thường là phì đại tuyến tiền liệt, càng lớn thì bệnh càng nặng.

Những dấu hiệu khi bị u xơ tiền liệt tuyến
Những dấu hiệu khi bị u xơ tiền liệt tuyến

Khi tuyến tiền liệt bị phì to ra, dòng chảy của nước tiểu từ bàng quang ra niệu đạo bị cản trở, bàng quang phải tăng co bóp nhưng vẫn không tống hết nước tiểu, lượng ứ đọng nhiều. Khi lượng nước tiểu ứ đọng nhiều, thời gian làm đầy bàng quang ngắn, hệ thần kinh bị kích thích dẫn đến những hệ quả: (1) đi tiểu lắt nhắc nhiều lần (tiểu láu), đặc biệt vào trong đêm, (2) cần rặn gắng sức khi tiểu, (3) dòng nước tiểu yếu, chậm có lúc nhỏ giọt và (4) vẫn có cảm giác muốn tiểu vì bàng quang còn đọng nước tiểu sau khi “tè” xong.

Tất cả các triệu chứng lâm sàng này được gọi chung là “rối loạn tiểu ở phần dưới”. Điều cần lưu ý là mức độ phì đại tuyến và triệu chứng cản trở thoát tiểu có thể không tương xứng nhau: tuyến rất to nhưng đáu hiệu cản trở đi tiểu ít và ngược lại.

Các thủ thuật thăm dò chẩn đoán

+ Thăm trực tràng: Thủ thuật này cho phép ước đoán kích thước, độ cứng cũng như đánh giá được bề mặt tuyến tiền liệt gồ ghề hay trơn phẳng.

U xơ tuyến tiền liệt: Đồng hành với tuổi tác - 3

+ Siêu âm: Là phương pháp phổ thông và tiện dụng nhất. Siêu âm cùng lúc cho chúng ta thông tin về: (1) hình thể và kích thước của tuyến, (2) đặc tính cấu tạo của khối u thông qua “mật độ siêu âm”(echogen) và (3) thể tích nước tiểu “cặn” tồn dư trong bàng quang sau khi tiểu. 

+ Nội soi bàng quang
+ Nội soi bàng quang

Bằng ống soi mềm chúng ta có thể thấy rõ kích thước, màu sắc và cấu tạo vùng cổ bàng quang, nơi có tuyến tiền liệt.

U xơ tuyến tiền liệt: Đồng hành với tuổi tác - 5

Điều trị thế nào?

U xơ tiền liệt tuyến (prostatic adenoma, benign enlargment of the prostate) thường là phì đại tiền liệt tuyến lành tính (benign prostatic hyperplasia) là một bệnh “lành tính”, nhẹ nhàng. Do đó, không phải tất cả bệnh nhân PĐTLT đều phải cho điều trị cấp cứu. Thường với những bệnh có dấu hiệu “rối loạn tiểu ở phần dưới” nhẹ nhàng thì chưa cần điều trị phẫu thuật vội vàng, nhưng phải kiểm tra định kỳ để đánh giá diễn tiến bệnh và có hướng xử trí kịp thời. Nhiều nghiên cứu lâm sàng cho thấy có đến 1/3 bệnh nhân giai đoạn nhẹ tự hết các các rối loạn tiểu sau một khoản thời gian tiến triển.

Nội khoa

Điều trị bằng thuốc thường được “chọn đầu tiên”. Các thuốc được chọn gồm: (1) thuốc chẹn α (α blokers) có tác dụng giãn cơ vùng nối bàng quang-niệu đạo: terazosin (Hydrin, Dysalfa), doxazosin (Zoxan, Cardura), tamsulosin (Josir, Omix), alfuzosin (Uro, Xatral), prazosin (Minipress). (2) các chất ức chế 5 α-reductase ( 5 α-reductase inhibitors) là men ức chế sự chuyển biến testosterone thành dihydrotestosterone, do đó sẽ làm giảm kích thước tuyến: finasteride (Proscar), dutasteride (Avodart) và (3) các chất chiết xuất từ cây cỏ, các thực phẩm chức năng như: Tadenan (chiết xuất từ cây Pygeum africanum), Tadimax và Lasota (chiết xuất từ cây Trinh nữ hoàng cung), Prosta (β-sitosterols, chiết từ dầu hạt bí), Chiết xuất cây cọ lùn Nam Mỹ, Chiết xuất từ trái bí rợ (bí ngô, bí đỏ).v.v……

Đặt ống nong stent (prostatic stent):  Đặt stent vào niệu quản đoạn có tuyến tiền liệt bao quanh. Phương pháp này nhanh gọn, nhẹ nhàng và bệnh nhân không cần nằm lưu viện lâu.

Ngoại khoa: Nhằm mục đích cắt bỏ một phần hay toàn thể tuyến tiền liệt phì đại. Phẫu thuật thường áp dụng cho những trường hợp: điều trị nội khoa thất bại, bệnh quá nặng gây bí tiểu, suy thận, xuất huyết nhiều.v.v….

U xơ tuyến tiền liệt: Đồng hành với tuổi tác - 6

Hiện có đến 5 phương pháp mổ như: (1) Cắt tuyến qua niệu đạo (tranurethral resection of the prostate, TURP), (2) Cắt tuyến bằng laser Holmium nội soi (Holmium laser enucleation of the prostate, HoLEP), (3) Cắt bỏ tiền liệt qua đường bụng hoặc hậu môn (prostatectomy), (4) Xẻ tiền liệt tuyến qua niệu đạo (transurethral incision of the prostate, TUIP) và (5) Xẻ tiền liệt tuyến qua niệu đạo bằng laser (transurethral ultrasound-guided laser incision of the prostate, TULIP).

TS.BS Trần Bá Thoại

Ủy viên BCH Hội Nội Tiết Việt Nam

MỚI NHẤT
Tư vấn chăm sóc sức khỏe sinh sản và tình dục an toàn
Tư vấn chăm sóc sức khỏe sinh sản và tình dục an toàn

Nhằm nâng cao nhận thức của người dân về sức khỏe sinh sản, hàng loạt các chương trình như Tư vấn trực tiếp cách phòng tránh bệnh lây qua đường tình dục, các biện pháp tránh thai đã ra đời với cách tiếp cận rất dễ dàng.

Thứ tư, 02/12/2015 - 11:09

Mổ tách thành công cặp song sinh 3 tháng tuổi có chung gan
Mổ tách thành công cặp song sinh 3 tháng tuổi có chung gan

(Dân trí) - Hai bé gái song sinh sính nhau ở ngực và bụng đã được mổ tách thành công – và dự kiến sẽ phục hồi hoàn toàn.

Thứ tư, 02/12/2015 - 11:02

Mối liên quan giữa stress công việc và nhồi máu cơ tim
Mối liên quan giữa stress công việc và nhồi máu cơ tim

(Dân trí) - Theo một nghiên cứu lớn ở châu Âu nhận thấy có mối liên hệ giữa stress công việc và nguy cơ tai biến tim mạch.

Thứ tư, 02/12/2015 - 10:42

Món tiết canh gây ra 70% ca mắc liên cầu lợn
Món tiết canh gây ra 70% ca mắc liên cầu lợn

(Dân trí) - Tiến sĩ Trương Đình Bắc, Phó cục trưởng Cục Y tế dự phòng (Bộ Y tế) cho biết, từ đầu năm đến nay, cả nước ghi nhận 82 ca mắc bệnh liên cầu khuẩn lợn, trong đó 10 người tử vong. Riêng Hà Nội cũng ghi nhận 17 ca mắc, 2 tử vong. Căn bệnh này diễn biến nặng, chi phí điều trị tốn hàng trăm triệu mỗi ca nhưng nhiều trường hợp vẫn không thể qua khỏi.

Thứ tư, 02/12/2015 - 09:22

Phòng ung thư dạ dày bằng khoai tây
Phòng ung thư dạ dày bằng khoai tây

(Dân trí) - Các nhà khoa học thấy rằng những người ăn nhiều các loại rau màu trắng giảm được 1/3 khả năng mắc ung thư dạ dày.

Thứ tư, 02/12/2015 - 09:09

Muốn có sức khoẻ tâm thần tốt cần phải làm gì?
Muốn có sức khoẻ tâm thần tốt cần phải làm gì?

(Dân trí) - Mỗi người trong xã hội cần có sự tỉnh táo, sự linh hoạt trong các hoạt động, sự thích ứng tốt với những biến cố của cuộc sống và có biện pháp ứng phó với những sang chấn về tâm lý.

Thứ tư, 02/12/2015 - 09:00

Làm thế nào để được sử dụng nguồn nước đảm bảo?
Làm thế nào để được sử dụng nguồn nước đảm bảo?

Sức khỏe có thể bị xấu đi nếu uống ít nước hoặc uống nước chưa được xử lý đúng cách.

Thứ tư, 02/12/2015 - 08:04

Vỡ mộng vì tiệm thuốc Tây… chui!
Vỡ mộng vì tiệm thuốc Tây… chui!

Nhiều người chi cả trăm triệu đồng mua lại tiệm thuốc Tây và đượchứa “lo” cho tiệm hoạt động nhưng vẫn bị đóng cửa vì không đủ điều kiện.

Thứ tư, 02/12/2015 - 08:03

Hàng loạt bà bầu bị sốt xuất huyết
Hàng loạt bà bầu bị sốt xuất huyết

(Dân trí) - Chưa năm nào, miền Bắc dù đã bước vào những đợt gió mùa nhưng số ca mắc sốt xuất huyết (SXH) vẫn tiếp tục gia tăng. Đáng nói, tại các BV ngày nào cũng tiếp nhận bệnh nhân là phụ nữ mang thai mắc căn bệnh SXH nguy hiểm cho cả mẹ và thai nhi.

Thứ tư, 02/12/2015 - 07:39

Cẩn thận với thuốc Amoxycilin giả
Cẩn thận với thuốc Amoxycilin giả

(Dân trí) - Cơ quan chức năng vừa phát hiện thuốc Amoxycilin 500mg giả trên thị trường.

Thứ tư, 02/12/2015 - 05:03

Bác sĩ bay từ đất liền ra đảo Trường Sa mổ đẻ
Bác sĩ bay từ đất liền ra đảo Trường Sa mổ đẻ

(Dân trí) - Xác định sản phụ bị thai đa ối có thể gặp khó khăn nếu sinh thường, bệnh viện Quân Y 175 đã cử 2 bác sĩ đáp trực thăng ra đảo thực hiện cuộc mổ bắt con. Nhờ được hỗ trợ chuyên môn, mẹ con chị Phương Ái đã vượt cạn thành công.

Thứ tư, 02/12/2015 - 04:26

Gắn chỉ tiêu phát triển thẻ BHYT với xây dựng nông thôn mới
Gắn chỉ tiêu phát triển thẻ BHYT với xây dựng nông thôn mới

(Dân trí) - Đưa chỉ tiêu phát triển thẻ BHYT vào tiêu chí y tế trong xây dựng nông thôn là một trong những biện pháp mà BHXH Nghệ An đang thực hiện nhằm hoàn thành mục tiêu 76,5% dân số toàn tỉnh có thẻ BHYT. Đến thời điểm hiện tại, 75,36% người dân trong tỉnh đã được cấp thẻ BHYT.

Thứ tư, 02/12/2015 - 12:00

ĐÁNG QUAN TÂM
Để "vùng kín" luôn hấp dẫn
Để "vùng kín" luôn hấp dẫn

Đối với chị em phụ nữ, việc vệ sinh sạch sẽ, để "vùng kín" luôn hấp dẫn là việc rất quan trọng trong bảo vệ sức khỏe.

Thứ ba, 01/12/2015 - 07:12

Nhiều bệnh tật từ thảm họa thiên tai mà ra
Nhiều bệnh tật từ thảm họa thiên tai mà ra

(Dân trí) - Trong những năm gần đây, thiên tai xảy ra ở hầu khắp các vùng miền trên cả nước gây ra những tổn thất nặng nề về người và tài sản. Làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến môi trường và sức khỏe của người dân.

Thứ ba, 01/12/2015 - 06:55

Cảnh báo nguy hiểm khi lạm dụng thuốc hạ sốt
Cảnh báo nguy hiểm khi lạm dụng thuốc hạ sốt

(Dân trí) - Các bậc phụ huynh được cảnh báo rằng việc lạm dụng các thuốc có paracetamol để điều trị sốt nhẹ cho trẻ có thể dẫn tới nhiều vấn đề về sức khỏe sau này.

Thứ ba, 01/12/2015 - 04:38

Một ca phẫu thuật tim trẻ em hết 35 – 60 triệu đồng
Một ca phẫu thuật tim trẻ em hết 35 – 60 triệu đồng

(Dân trí) - Theo Bộ y tế, mỗi năm ở Việt Nam có thêm khoảng 8.000 đến 10.000 trẻ em bị mắc bệnh tim bẩm sinh, trong đó khoảng 50% số trẻ rất cần được chữa trị mà phần lớn là các gia đình có hoàn cảnh hết sức khó khăn, không có điều kiện để phẫu thuật. Chi phí trung bình một ca phẫu thuật thường từ 35 đến 60 triệu đồng.

Thứ ba, 01/12/2015 - 04:11

Viêm đại tràng mạn tính và nguy cơ ung thư
Viêm đại tràng mạn tính và nguy cơ ung thư

Một trong những biến chứng nguy hiểm và đáng sợ nhất của bệnh viêm đại tràng mạn tính là ung thư đại tràng. Nguy cơ ung thư tích lũy theo thời gian và có thể bắt đầu xuất hiện khi bị viêm đại tràng mạn tính từ 7 - 8 năm trở đi.

Thứ ba, 01/12/2015 - 04:00

Nguy cơ phát sinh và lây lan dịch cúm gia cầm rất cao
Nguy cơ phát sinh và lây lan dịch cúm gia cầm rất cao

(Dân trí) - Hiện cả nước còn 8 ổ dịch cúm gia cầm tại 6 tỉnh. Do diễn biến thời tiết phức tạp nên nguy cơ phát sinh và lây lan dịch cúm gia cầm là rất cao.

Thứ ba, 01/12/2015 - 03:51

“Chuyện lạ” 20 điểm đã đỗ y dược
“Chuyện lạ” 20 điểm đã đỗ y dược

(Dân trí) - Trước sự việc Bộ Giáo dục – Đào tạo (GD – ĐT) cấp mã ngành đào tạo y dược cho các trường tư thục , nhiều bác sĩ đang làm lâm sàng tại các BV, đồng thời làm giáo viên giảng dạy tại Đại học Y Hà Nội bày tỏ không đồng tình với việc mở rộng đào tạo y dược bừa bãi. Bởi đây là ngành đặc thù liên quan trực tiếp đến tính mạng người bệnh.

Thứ ba, 01/12/2015 - 03:46

Bí quyết trau dồi trí nhớ ở trẻ: Vì sao cần tăng cường omega và vitamin B?
Bí quyết trau dồi trí nhớ ở trẻ: Vì sao cần tăng cường omega và vitamin B?

Bác sĩ (BS) Nguyễn Thị Hoa, nguyên Trưởng khoa dinh dưỡng Bệnh viên Nhi Đồng 1, Phó Chủ tịch Hội Dinh Dưỡng - Thực Phẩm TP HCM đã chia sẻ rất nhiều thông tin thú vị và bổ ích, để giúp các phụ huynh hiểu rõ hơn tầm quan trọng của cặp đôi vi chất Omega 3 và Vitamin B trong việc giúp trẻ trau dồi trí nhớ.

Thứ ba, 01/12/2015 - 03:31

Bác sĩ ra đảo mổ đẻ, cứu kịp thời nạn nhân bị đuối nước
Bác sĩ ra đảo mổ đẻ, cứu kịp thời nạn nhân bị đuối nước

(Dân trí) - Vừa từ đất liền ra đảo chuẩn bị bước vào cuộc mổ bắt con cho một sản phụ trên đảo Trường Sa lớn, các bác sĩ tình cờ gặp nạn nhân bị đuối nước. Sau khi được cấp cứu, hồi sức tích cực nạn nhân đã may mắn qua cơn nguy kịch.

Thứ ba, 01/12/2015 - 02:39

Cứu sống ca xuất huyết ồ ạt do vỡ khối u xương ức
Cứu sống ca xuất huyết ồ ạt do vỡ khối u xương ức

(Dân trí) - Nữ bệnh nhân nhập viện trong tình trạng xuất huyết ồ ạt do thủng khối u ở xương ức. Các bác sĩ đã phải thực hiện cuộc mổ cấp cứu gây tắc mạch máu, cắt toàn bộ khối u, cứu người bệnh từ cõi chết trở về.

Thứ ba, 01/12/2015 - 01:37

Dịch HIV có xu hướng giảm nhưng chưa đồng đều
Dịch HIV có xu hướng giảm nhưng chưa đồng đều

(Dân trí) - Việt Nam cũng là một trong những điểm sáng trong công tác phòng chống HIV/AIDS trên thế giới và giữ được vị trí là nước có tỷ lệ hiện nhiễm HIV thấp trong khu vực. Tuy nhiên, theo đánh giá của Cục phòng, chống HIV/AIDS (Bộ Y tế), dịch HIV mới chỉ giảm xu hướng gia tăng hàng năm và giảm chưa đồng đều trên phạm vi cả nước.

Thứ ba, 01/12/2015 - 12:27

Khối u khủng 4,2 kg "treo" trên người bệnh suốt 35 năm
Khối u khủng 4,2 kg "treo" trên người bệnh suốt 35 năm

Ngày 27/11, bệnh viện Thống Nhất đã phẫu thuật thành công khối u nặng 4,2 kg của bệnh nhân 61 tuổi. Dù là lần đầu tiên thực hiện ca phẫu thuật hiếm thấy này nhưng thành công của ca mổ không nằm ngoài dự đoán của các bác sĩ bệnh viện.

Thứ ba, 01/12/2015 - 11:08