Hiểu và dùng đúng nước tăng lực

Dân trí Nước tăng lực (energy drink) như tên gọi có tác dụng làm tăng cường sức khỏe giúp người lao động làm việc sảng khoái và năng suất hơn. Vì thế, người lao động, đặc biệt cánh lái xe đường dài, thường uống tăng lực để chống mệt mỏi, buồn ngủ và phục hồi sức khỏe.

Trên thị trường, có khá nhiều loại nước tăng lực: Red Bull (bò đỏ, bò húc), Rhino (tê giác), Gold Cow (bò vàng), Super Lion (siêu sư tử), Lipovitan (vitamin sống), Revive (hồi sinh) ...

Thành phần dinh dưỡng của nước tăng lực

Thành phần trong các loại nước tăng lực có hơi khác nhau, nhưng tựu trung thường có: caffeine (hoạt chất cà phê), taurine, glucuronolactone (sau 2014 bị loại bỏ), các vitamin nhóm B, saccharose (đường mía), glucose (đường glucose). Người ta cũng sản xuất loại nước tăng lực không đường, dành cho người béo phì, đái tháo đường, ở đây đường ngọt được thay thế bằng chất tạo ngọt (sweetener, đường hóa học) như acesulfame K, aspartame hay sucralose. Tác dụng làm sảng khoái, khỏe khoắn và chống buồn ngủ chủ yếu nhờ hai thành phần taurine và caffeine này.

Uống tăng lực rất tốt trong mùa nắng, khi lao động nhiều

Trong cơ thể con người, có sự hoán chuyển cân bằng “động” giữa lượng nước vào cơ thể và lượng nước đi ra với mức khoảng 3 lít mỗi ngày. Nước vào cơ thể do ăn, uống và chuyển hóa thức ăn sinh ra và nước cơ thể thải ra qua nước tiểu, hơi thở, mồ hôi và phân.

 

Hiểu và dùng đúng nước tăng lực - 1

 

Mùa hè, tiết trời khô nóng, con người tăng thải nước ra ngoài qua mồ hôi và hơi thở. Lao động càng nhiều, càng nặng thì lượng nước mất càng lớn. Do đó, vào mùa hè khi tiết trời oi nóng cần uống nhiều nước hơn. Có thể dùng nhiều loại nước để giải khát như nước lọc, nước khoáng, nước trái cây, bia, nước ngọt…và có thể uống thêm nước tăng lực.

Với thành phần dinh dưỡng chung như nêu trên, các loại nước tăng lực đều tốt cho người lao động kéo dài, công việc đều đặn, sẽ vừa mất nước vừa buồn ngủ nên uống nước tăng lực là hợp lý và khoa học: (1) caffeine làm tỉnh táo, chống buồn ngủ; (2) taurine là một axit amin cho cảm giác sảng khoái, hưng phấn; (3) các loại đường saccharose, glucose cung cấp năng lượng; (4) các vitamin nhóm B giúp tăng cường chuyển hóa chung. Một nghiên cứu khoa học nghiêm túc của Joris Verster và các cộng sự, Đại học Ultrecht năm 2010, cho kết luận rằng nước tăng lực Red Bull làm giảm buồn ngủ và tăng cường hiệu năng lái xe trong những tài xế đường trường.

Với khẩu hiệu nổi tiếng “Red Bull gives you wings!” (Bò húc chắp cánh cho bạn), nhiều vận động viên đua xe thể thao cũng dùng nước tăng lực khi thi đấu. Bò húc cũng từng được giới phóng viên thể thao tôn vinh là “thức uống thể thao” (sports drink) thay cho tên thông thường là nước tăng lực.

Nhưng uống tăng lực cũng có thể gây họa!

Cần lưu ý, thuốc, thực phẩm chức năng, thức ăn đều phải có liều, có lượng. Ăn quá nhiều cũng bị bội thực như khi uống thuốc quá liều, ngay cả vitamin (thuốc bổ) nếu quá liều cũng gây bệnh thừa vitamin (hypervitaminosis) nguy hiểm.

Một số tác dụng không mong muốn khi uống nước tăng lực đã được ghi nhận: hồi hộp, nhịp tim nhanh, kích thích, buồn nôn, đau tức ngực, chóng mặt, mất thăng bằng, khó thở, đau đầu, khó ngủ… Ở một số người, uống cà phê có thể gây mệt mỏi hơn do tuyến thượng thận, nơi chế tiết hóc môn adrenalin, bị quá tải.

Trong 10 năm qua, Trung tâm An toàn thực phẩm CAERS đã nhận được hơn 140 đơn khiếu nại về những tác dụng phụ chết người do uống nước tăng lực. Một số nạn nhân này phải nhập viện và đã có trường hợp tử vong. Đã có những trường hợp gục chết tại quầy bar vì uống nhiều rượu pha với nước tăng lực, có vận động viên chết trên sân vận động do tham lam tu một mạch ba bốn lon nước “khỏe” này.

Cần hết sức lưu ý

Nước uống tăng lực không phải là nước giải khát thông thường mà là một thực phẩm chức năng hay thực phẩm thuốc. Do đó, cần phải uống trong giới hạn cho phép.

Khi uống tăng lực cần lưu ý: (1) lượng caffeine (tinh chất cà phê) nên uống không quá 500 mg/ ngày (4 ly), (2) Nước tăng lực không nên uống quá 4 lon, tương đương 1000 ml/ngày, (3) Cần cảnh giác những tác dụng không mong muốn của tất cả sản phẩm “nước tăng lực”; (4) Phụ nữ có thai, trẻ em, người cao tuổi, người bệnh tim, đái đường hoặc có bệnh mãn tính không nên uống tăng lực, (5) Không uống tăng lực khi đang say rượu và (6)Tuyệt đối không uống sau khi làm việc nặng hay tập thể thao sức mạnh!

TS.BS Trần Bá Thoại

Ủy viên BCH Hội Nội tiết Việt Nam

 

 

 

 

 

 

MỚI NHẤT
BV Phụ sản Hà Nội chỉ mổ cấp cứu vì... mất nước
BV Phụ sản Hà Nội chỉ mổ cấp cứu vì... mất nước

(Dân trí) - Ảnh hưởng sự cố vỡ đường ống nước Sông Đà, trong 6 ngày qua BV Phụ sản Hà Nội bị mất nước, hết cả nguồn nước dự trữ nên phải dừng tất cả các cuộc mổ chủ động, chỉ ưu tiên cho các mổ cấp cứu.

Thứ tư, 30/09/2015 - 02:40

Nghiền thuốc thành bột: Rất nguy hiểm
Nghiền thuốc thành bột: Rất nguy hiểm

Thống kê cho thấy có khoảng 60% người cao tuổi gặp rắc rối khi uống thuốc. Phần lớn người sử dụng thường nghiền viên thuốc, tháo nang ra để dễ nuốt. Điều này vô cùng nguy hiểm vì đây là một trong những nguyên nhân gây ra tác dụng phụ nguy hại của thuốc. Theo ước tính, có đến 75 triệu toa thuốc gây ra tác dụng phụ nguy hại hằng năm.

Thứ tư, 30/09/2015 - 01:33

Vụ ngộ độc liên hoan Trung thu: Chỉ còn 3 bệnh nhân phải nằm viện
Vụ ngộ độc liên hoan Trung thu: Chỉ còn 3 bệnh nhân phải nằm viện

(Dân trí) - Ngày 30/9, Đại diện BVĐK tỉnh Ninh Bình cho biết, sau nhiều ngày điều trị tích cực, 4 bệnh nhân bị ngộ độc nhập viện cấp cứu trước đó sẽ được xuất viện, sức khỏe đã bình thường trở lại. Vẫn còn 3 bệnh nhân sức khỏe chưa đảm bảo, tiếp tục được giữ lại để theo dõi, điều trị.

Thứ tư, 30/09/2015 - 12:46

Trung tâm cấp cứu phía tây Sài Gòn đi vào hoạt động
Trung tâm cấp cứu phía tây Sài Gòn đi vào hoạt động

(Dân trí) - Nhằm ứng cứu kịp thời với tình trạng bệnh tật, tai nạn xảy ra, tận dụng thời gian vàng cho người bệnh, Trung tâm cấp cứu 115 khu vực phía Tây Sài gòn đã chính thức đi vào hoạt động.

Thứ tư, 30/09/2015 - 12:33

Đắk Lắk: Phát hiện hơn 30 ổ dịch sốt xuất huyết
Đắk Lắk: Phát hiện hơn 30 ổ dịch sốt xuất huyết

(Dân trí) - Theo thống kế của Trung tâm Y tế dự phòng tỉnh Đắk Lắk tính đến hiện tại đã có trên 600 trường hợp mắc bệnh sốt xuất huyết trên địa bàn tỉnh, tăng 50% so với cùng kỳ năm ngoái.

Thứ tư, 30/09/2015 - 11:09

Xử lý thế nào khi cho trẻ uống nhầm thuốc tây?
Xử lý thế nào khi cho trẻ uống nhầm thuốc tây?

Hiện tượng ngộ độc thuốc do uống nhầm thuốc tây ở trẻ em rất phổ biến. Xử lý thế nào khi phát hiện uống nhầm thuốc tây rất quan trọng vì không đúng cách lại nguy hiểm tính mạng.

Thứ tư, 30/09/2015 - 10:00

Bỏng tay: Coi chừng di chứng
Bỏng tay: Coi chừng di chứng

Đôi bàn tay là nơi thường bị ảnh hưởng nhiều nhất bởi tai nạn bỏng và cũng khó khắc phục di chứng nhất.

Thứ tư, 30/09/2015 - 08:03

Bé trai bỏng nặng vì chơi lồng đèn trung thu
Bé trai bỏng nặng vì chơi lồng đèn trung thu

(Dân trí) - Ngày 29/9, Bệnh viện đa khoa Tiền Giang cho biết đang điều trị cho bé trai 7 tuổi bị bỏng nặng toàn bộ khuôn mặt do chơi lồng đèn trung thu.

Thứ tư, 30/09/2015 - 07:06

Quảng Ngãi: Dịch sốt xuất huyết bùng phát gấp 8 lần
Quảng Ngãi: Dịch sốt xuất huyết bùng phát gấp 8 lần

(Dân trí) - Tính đến ngày 29/9, toàn tỉnh Quảng Ngãi có hơn 800 ca bệnh mắc sốt xuất huyết (tăng gấp 8 lần so với cùng kỳ năm ngoái). Dịch bệnh bùng phát mạnh ở huyện Bình Sơn, Mộ Đức và TP Quảng Ngãi. Trung bình mỗi ngày có từ 10 15 bệnh nhân nhập viện, gây tình trạng quá tại các cơ sở y tế.

Thứ tư, 30/09/2015 - 04:25

Thoái hóa cột sống - Nguyên nhân và cách điều trị
Thoái hóa cột sống - Nguyên nhân và cách điều trị

Hiện nay, thoái hóa cột sống được coi là bệnh nan y. Tại Việt Nam, có tới 80% người trên 50 tuổi mắc các bệnh lý xương khớp trong đó thoái hóa cột sống chiếm tỉ lệ tương đối lớn.

Thứ tư, 30/09/2015 - 03:59

Số điện thoại đường dây nóng công khai ở vị trí... khó thấy
Số điện thoại đường dây nóng công khai ở vị trí... khó thấy

(Dân trí) - Qua kiểm tra, đoàn kiểm tra của Bộ Y tế ghi nhận: số điện thoại đường dây nóng công khai nhưng chưa được ở những nơi người dân dễ thấy; các bảng treo số điện thoại đường dây nóng chưa đồng bộ, các bệnh viện chưa quan tâm nhiều đến đường dây nóng…

Thứ ba, 29/09/2015 - 09:26

“Náo nhiệt” thị trường mang thai hộ khắp thế giới
“Náo nhiệt” thị trường mang thai hộ khắp thế giới

Sẽ có hơn 2.000 em bé ra đời thông qua dịch vụ mang thai hộ ở Mỹ trong năm nay – tăng gấp 3 lần so với cách đây chục năm. Hàng loạt các chương trình quảng cáo tìm kiếm người tặng trứng, cha mẹ tương lai, người mang thai hộ tương lai.

Thứ ba, 29/09/2015 - 08:24

ĐÁNG QUAN TÂM
Cần Thơ: Lần đầu tiên phẫu thuật thành công cho bệnh nhân bị u tuyến giáp xâm lấn khí quản
Cần Thơ: Lần đầu tiên phẫu thuật thành công cho bệnh nhân bị u tuyến giáp xâm lấn khí quản

(Dân trí) - Sáng 29/9, nguồn tin từ Bệnh viện Đa khoa TP Cần Thơ cho biết, các bác sĩ của bệnh viện này lần đầu tiên phẫu thuật thành công cho bệnh nhân bị u tuyến giáp xâm lấn vào khí quản.

Thứ ba, 29/09/2015 - 04:32

Tôn vinh hơn 450 cá nhân điển hình trong các phong trào của Hội chữ thập đỏ
Tôn vinh hơn 450 cá nhân điển hình trong các phong trào của Hội chữ thập đỏ

(Dân trí) - Tại Đại hội Thi đua yêu nước toàn quốc Hội Chữ thập đỏ Việt Nam - Lần thứ IV (28-29.9), 458 cá nhân điển hình tiên tiến và 29 tỉnh thành từ các cấp, hội đã được biểu dương, tôn vinh bởi những thành tích xuất sắc trong phong trào thi đua 5 năm liên tục.

Thứ ba, 29/09/2015 - 04:03

Kiểm tra phòng chống sốt xuất huyết tại 20 “điểm nóng”
Kiểm tra phòng chống sốt xuất huyết tại 20 “điểm nóng”

(Dân trí) - Bộ Y tế vừa quyết định thành lập 10 đoàn kiểm tra công tác phòng chống dịch bệnh sốt xuất huyết năm 2015 tại 20 tỉnh, thành đang có diễn biến phức tạp của dịch sốt xuất huyết (SXH).

Thứ ba, 29/09/2015 - 03:30

Cách ngừa viêm tuyến vú khi cho con bú
Cách ngừa viêm tuyến vú khi cho con bú

Viêm tuyến vú là bệnh hay xảy ra ở phụ nữ mang thai và cho con bú, nhất là phụ nữ sinh con lần đầu do chưa có kinh nghiệm cho con bú và chưa biết cách vệ sinh đầu vú.

Thứ ba, 29/09/2015 - 01:27

Rơi xuống hố trấu đang cháy, cháu bé 8 tuổi bỏng nặng
Rơi xuống hố trấu đang cháy, cháu bé 8 tuổi bỏng nặng

(Dân trí) - Do tránh chiếc xe gắn máy chạy ngược chiều trên đê, cháu bé 8 tuổi bị rơi xuống hố trấu đang cháy. Sau khi t ự bò khỏi miệng hố, bé bị bỏng nặng, phải nhập viện cấp cứu.

Thứ ba, 29/09/2015 - 01:21

Bé bị xe cán văng khỏi bụng mẹ chập chững bước đi trên chân giả
Bé bị xe cán văng khỏi bụng mẹ chập chững bước đi trên chân giả

(Dân trí) - Gần 1 năm sau tai nạn thảm khốc khiến người mẹ vĩnh viễn ra đi, bé Nguyễn Gia Huy đã chập chứng những bước đi đầu đời bằng chân giả. Sự quan tâm giúp đỡ của cộng đồng đang xoa dịu nỗi đau, tạo tiền đề để người cha tật nguyền nuôi dưỡng 2 đứa con thơ.

Thứ ba, 29/09/2015 - 11:45

Những điều cần biết về bệnh trào ngược dạ dày thực quản
Những điều cần biết về bệnh trào ngược dạ dày thực quản

Trào ngược dạ dày thực quản là một căn bệnh mạn tính thường gặp ở các nước châu Á và có khuynh hướng gia tăng ở Việt Nam. Do đó, việc chẩn đoán cần được lưu ý, quan tâm để hạn chế dẫn đến những biến chứng nguy hiểm như loét thực quản, hẹp thực quản thậm chí ung thư thực quản.

Thứ ba, 29/09/2015 - 11:38

4 dấu hiệu cơ thể cần nạp thêm protein
4 dấu hiệu cơ thể cần nạp thêm protein

(Dân trí) - Rụng tóc, teo cơ, hay ốm vặt… là những dấu hiệu cho thấy bạn chưa nhận được đủ lượng đạm trong chế độ ăn.

Thứ ba, 29/09/2015 - 11:36

Dừng sử dụng ngay thuốc cản quang gây ngộ độc
Dừng sử dụng ngay thuốc cản quang gây ngộ độc

(Dân trí) - Cục Quản lý Dược (Bộ Y tế) cho biết vừa ra công văn khẩn đình chỉ lưu hành một loại thuốc cản quang dùng cho bệnh nhân chụp X- quang, do có báo cáo từ Trung tâm chống độc (BV Bạch Mai) về việc có bệnh nhân ngộ độc khi uống loại thuốc này.

Thứ ba, 29/09/2015 - 10:07

Hà Nội: Bệnh nhân, bác sỹ lao đao vì thiếu nước sạch
Hà Nội: Bệnh nhân, bác sỹ lao đao vì thiếu nước sạch

(Dân trí) - Hàng trăm bệnh nhân và người nhà cùng nhiều y bác sỹ tại Bệnh viện 19/8 (Hà Nội) đã 3 ngày nay phải sinh hoạt, chữa bệnh trong tình trạng thiếu nước sạch nghiêm trọng. Bệnh viện phải mua thêm nước bên ngoài, còn bệnh nhân phải xách từng can nước dưới bể chứa lên phòng để dùng.

Thứ ba, 29/09/2015 - 09:00

Bài 2: Nghe lời “cò”, tiền mất tật mang
Bài 2: Nghe lời “cò”, tiền mất tật mang

(Dân trí) - Khi bệnh nhân nghe lời “cò” không vào bệnh viện Da liễu khám, “cò” sẽ dẫn bệnh nhân sang một phòng khám tư gần đó. Tại đây, bệnh nhân sẽ được “hưởng” những đơn thuốc giá cao gấp đôi thị trường, thậm chí nhiều loại thuốc không cần thiết và có thể gây phản ứng phụ cho bệnh nhân.

Thứ ba, 29/09/2015 - 06:24

Tránh để tình trạng thiếu, tăng giá thuốc sốt xuất huyết
Tránh để tình trạng thiếu, tăng giá thuốc sốt xuất huyết

(Dân trí) - Trước tình hình dịch bệnh sốt xuất huyết diễn biến phức tạp tại nhiều địa phương trên cả nước, Cục Quản lý dược - Bộ Y tế vừa gửi thông báo khẩn đến tất cả BV trực thuộc Bộ, các Sở Y tế.

Thứ ba, 29/09/2015 - 04:17