Quy định mới về số phòng chuyên môn và phó trưởng phòng cấp xã

Hằng T. Nguyễn

(Dân trí) - Từ 1/1/2026, số lượng phòng chuyên môn cấp xã được khống chế theo khung bình quân, số phó trưởng phòng tính theo nguyên tắc bình quân 2 cấp phó/phòng, thẩm quyền quyết định giao cho UBND cấp xã.

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 370/2025/NĐ-CP ngày 31/12/2025 sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 150/2025/NĐ-CP ngày 12/6/2025 quy định tổ chức các cơ quan chuyên môn thuộc UBND tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương và UBND xã, phường, đặc khu thuộc tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương.

Mỗi xã không quá 4,5 phòng, tổ chức chuyên môn

Theo quy định mới, việc tổ chức phòng chuyên môn thuộc UBND cấp xã được thực hiện trên cơ sở các nhóm ngành, lĩnh vực và tiêu chí phân loại đơn vị hành chính.

Căn cứ quy mô dân số, diện tích tự nhiên, trình độ phát triển, điều kiện kinh tế - xã hội và các yếu tố đặc thù của từng địa phương, UBND cấp tỉnh quyết định khung số lượng và tên gọi các phòng chuyên môn áp dụng tại đơn vị hành chính cấp xã trong phạm vi quản lý.

Nghị định quy định bình quân số lượng tổ chức thuộc UBND cấp xã không vượt quá 4,5 tổ chức, bao gồm các phòng chuyên môn và Trung tâm phục vụ hành chính công. Riêng đối với thành phố Hà Nội và TPHCM, bình quân không vượt quá 4,7 tổ chức trên một đơn vị hành chính cấp xã.

Trường hợp đơn vị hành chính cấp xã không thành lập phòng chuyên môn, UBND cấp xã bố trí công chức chuyên môn để tham mưu, giúp quản lý nhà nước đối với các ngành, lĩnh vực theo quy định. Trung tâm phục vụ hành chính công cấp xã được tổ chức và hoạt động theo quy định của Chính phủ.

Quy định mới về số phòng chuyên môn và phó trưởng phòng cấp xã - 1

Bình quân số lượng tổ chức thuộc UBND cấp xã không vượt quá 4,5 (Ảnh: Trịnh Nguyễn).

Bình quân không quá 2 phó trưởng phòng thuộc UBND xã

Nghị định 370 quy định rõ người đứng đầu phòng chuyên môn thuộc UBND cấp xã là trưởng phòng, do chủ tịch UBND cấp xã bổ nhiệm, chịu trách nhiệm trước UBND cấp xã, chủ tịch UBND cấp xã và trước pháp luật về việc thực hiện chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của phòng.

Cấp phó của người đứng đầu phòng chuyên môn là phó trưởng phòng, giúp trưởng phòng chỉ đạo một số mặt công tác và chịu trách nhiệm trước trưởng phòng về nhiệm vụ được phân công. Khi trưởng phòng vắng mặt, phó trưởng phòng được trưởng phòng ủy quyền điều hành hoạt động của phòng.

Về số lượng, Nghị định quy định số lượng phó trưởng phòng được xác định theo nguyên tắc bình quân 2 cấp phó trên một phòng. Trên cơ sở quy định này và số lượng phòng chuyên môn được thành lập, UBND cấp xã quyết định cụ thể số lượng phó trưởng phòng của từng phòng chuyên môn thuộc phạm vi quản lý.

Việc bổ nhiệm, bổ nhiệm lại, kéo dài thời gian giữ chức vụ, miễn nhiệm, điều động, luân chuyển, khen thưởng, kỷ luật và thực hiện chế độ, chính sách đối với Trưởng phòng, phó trưởng phòng do chủ tịch UBND cấp xã quyết định theo quy định của pháp luật.

Thẩm quyền tổ chức và trách nhiệm của UBND cấp xã

Nghị định 370 giao UBND cấp xã trình HĐND cùng cấp quyết định việc thành lập, tổ chức lại, giải thể phòng chuyên môn và các tổ chức hành chính khác thuộc UBND cấp xã theo quy định của pháp luật.

UBND cấp xã có trách nhiệm quy định cụ thể chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của từng phòng chuyên môn, bảo đảm phù hợp với hướng dẫn của UBND cấp tỉnh và bộ quản lý ngành, lĩnh vực. Đồng thời, căn cứ số lượng phòng chuyên môn được thành lập và số lượng phó trưởng phòng bình quân theo quy định, UBND cấp xã quyết định số lượng phó trưởng phòng của từng phòng chuyên môn.

Hằng năm, UBND cấp xã báo cáo HĐND cấp xã (nếu có) và UBND cấp tỉnh về tình hình tổ chức và hoạt động của các phòng chuyên môn thuộc phạm vi quản lý.

Nghị định 370/2025/NĐ-CP có hiệu lực thi hành từ ngày 1/1/2026. Các quy định chuyển tiếp được áp dụng nhằm bảo đảm hoạt động của bộ máy hành chính cấp xã diễn ra liên tục, ổn định trong quá trình sắp xếp, kiện toàn tổ chức.