Làm việc thời vụ tại Hàn Quốc: Cơ hội cho lao động nghèo

Tấn Thịnh

(Dân trí) - Đây là chương trình xuất khẩu lao động có rất nhiều tiềm năng, đặc biệt phù hợp với lao động nông thôn ở các xã nghèo, xã đặc biệt khó khăn, vùng dân tộc thiểu số và miền núi.

Góp phần giải quyết việc làm, giảm nghèo hiệu quả

Ngày 8/2/2018, Chính phủ ban hành Nghị quyết số 13/NQ-CP, trong đó cho phép thí điểm thực hiện đưa người lao động đi làm việc thời vụ tại Hàn Quốc theo hình thức hợp tác giữa các địa phương của hai nước trong thời gian hai năm kể từ ngày 1/1/2018.

Kết quả, đến tháng 9/2025, có 16 tỉnh, thành phố đã ký kết Thỏa thuận và đưa lao động sang làm việc tại Hàn Quốc theo Chương trình lao động thời vụ. Tổng hợp từ các địa phương cho thấy việc ký kết thỏa thuận hợp tác (MOU) được thực hiện ở nhiều cấp khác nhau (UBND tỉnh, Sở Nội vụ/LĐTBXH, UBND cấp huyện). Trước đó, đã có một số tỉnh đã triển khai từ trước năm 2022 (như Đồng Tháp từ năm 2018, Hưng Yên/Thái Bình cũ từ năm 2018).

Làm việc thời vụ tại Hàn Quốc: Cơ hội cho lao động nghèo - 1
Quyền Cục trưởng Quản lý lao động ngoài nước Vũ Trường Giang phát biểu tại Lễ sơ kết Chương trình (Ảnh: Dolab).

Tính đến cuối tháng 11/2025, theo báo cáo của 16/16 địa phương, tổng số lượt lao động đã xuất cảnh sang Hàn Quốc theo chương trình này là 10.037 người, trong đó riêng Ninh Bình có 3.161 lượt lao động xuất cảnh (từ 2022 đến nay), Đà Nẵng có 2.373 lượt lao động xuất cảnh (từ 2022 đến nay), Đồng Tháp có 1.467 lượt lao động xuất cảnh (từ 2018 đến nay), Cần Thơ có 846 người, Đăk Lăk có 756 người. Trên thực tế, nhu cầu tham gia chương trình của người lao động rất lớn, thường cao hơn nhiều lần với số lượng tuyển dụng.

Theo ông Vũ Trường Giang - Quyền Cục trưởng Quản lý lao động ngoài nước (Bộ Nội vụ), Chương trình đưa người lao động đi làm việc thời vụ tại Hàn Quốc đã góp phần giải quyết việc làm cho người lao động của các địa phương, tạo cơ hội cho người lao động học hỏi kinh nghiệm và tăng thêm thu nhập (sau khi về nước, người lao động tích lũy thu nhập khoảng 80-100 triệu đồng).

Phía Hàn Quốc đánh giá cao hiệu quả của chương trình hợp tác lao động thời vụ, qua đó đã góp phần giải quyết vấn đề thiếu hụt nhân lực nông nghiệp của các địa phương Hàn Quốc, đặc biệt là vào thời điểm vào vụ mùa.

Tại các địa phương đang tổ chức thí điểm, các cấp chính quyền, địa phương quan tâm, tạo điều kiện cho người lao động, đặc biệt là người lao động nghèo, lao động lớn tuổi và làm nông nghiệp có cơ hội đi làm việc, nâng cao thu nhập; một số địa phương có chính sách hỗ trợ cho người lao động vay vốn để trang trải chi phí xuất cảnh.

Có thể thấy, nhờ chương trình này mà nhiều người nông dân có cơ hội được ra nước ngoài học hỏi, tiếp thu được kinh nghiệm canh tác nông nghiệp tiên tiến của Hàn Quốc và mang lại nguồn thu nhập đáng kể sau khi về nước.

Đặc biệt, theo đánh giá của nhiều chuyên gia và các địa phương đang triển khai thực hiện, chương trình này rất phù hợp với lao động tại các xã nghèo, xã đặc biệt khó khăn, cùng dân tộc thiểu số và miền núi, vùng bãi ngang, ven biển và hải đảo…

Theo thống kê, nhu cầu tuyển dụng lao động thời vụ trong lĩnh vực nông nghiệp tại Hàn Quốc ngày càng cao. Trong những năm gần đây, Hàn Quốc cấp hạn ngạch trung bình 70.000-80.000 người/năm để đáp ứng nhu cầu lao động thời vụ ở vùng nông thôn và ngư nghiệp.

Ngày 24/6/2025, Chính phủ Hàn Quốc đã quyết định bổ sung 22.731 chỉ tiêu tiếp nhận cho đợt 2 năm 2025, sau khi đã tiếp nhận 72.698 người trong đợt 1, nâng tổng số chỉ tiêu lao động thời vụ lên 95.700 người trong năm 2025 cho 100 đơn vị hành chính (quận, huyện). Con số này tăng 41% so với năm 2024.

Hoàn thiện khung pháp lý để mở rộng chương trình

Để việc triển khai chương trình hiệu quả hơn trong thời gian tới, tại Hội nghị sơ kết Chương trình diễn ra ngày 24/11 tại Cần Thơ, các đại biểu kiến nghị Chính phủ tiếp tục mở rộng triển khai chương trình do tính hiệu quả và phù hợp với năng lực, trình độ của lao động địa phương; tiến tới hoàn thiện khung pháp lý theo hướng bổ sung hình thức đưa người lao động đi làm việc thời vụ theo thỏa thuận hợp tác giữa các địa phương với bên nước ngoài vào Luật người lao động Việt nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng (sửa đổi).

Đại biểu cũng kiến nghị Chính phủ đề xuất với phía Hàn Quốc tăng cường hơn nữa bảo vệ quyền lợi lao động. Yêu cầu chủ sử dụng lao động tuân thủ nghiêm ngặt các điều kiện lao động (giờ làm việc, nghỉ ngơi, lương, chỗ ở), tránh tình trạng nợ lương, chậm lương hoặc trả lương thấp hơn quy định.

Đồng thời, tăng cường quản lý chống trốn, tăng cường kiểm tra, quản lý người sử dụng lao động để ngăn chặn việc tiếp nhận lao động bất hợp pháp, xử phạt nghiêm người sử dụng lao động vi phạm, và có giải pháp quyết liệt truy quét lao động bỏ trốn. Đề xuất có cơ chế tài chính hỗ trợ người lao động hoàn thành hợp đồng về nước đúng hạn (ví dụ: hỗ trợ vé máy bay chiều về, hỗ trợ/giảm chi phí thuê nhà ở). Chương trình bảo đảm không có sự tham gia của trung gian; người lao động tham gia được hỗ trợ vay vốn; một người có thể đi nhiều lần.

Thái An