Fica
DTiNews
Nội vụ & Xã hộiHướng dẫn bảo lưu bảo hiểm thất nghiệp khi có việc làm mới
(Dân trí) - Khi tìm được việc làm mới trong thời gian đang hưởng trợ cấp thất nghiệp, người lao động có thể bị chấm dứt hưởng trợ cấp.
Tuy nhiên, thời gian đóng bảo hiểm thất nghiệp chưa được sử dụng để hưởng trợ cấp có thể được bảo lưu nếu đáp ứng điều kiện và thực hiện thông báo theo quy định. Từ ngày 1/1/2026, việc bảo lưu được thực hiện theo Luật Việc làm số 74/2025/QH15 và Nghị định 374/2025/NĐ-CP, trong đó quy định cụ thể từng trường hợp, cách tính và trách nhiệm thông báo.
Bản chất và ý nghĩa của việc bảo lưu thời gian đóng bảo hiểm thất nghiệp
Bảo lưu thời gian đóng bảo hiểm thất nghiệp là việc ghi nhận phần thời gian người lao động đã đóng nhưng chưa được tính để hưởng trợ cấp thất nghiệp, để làm căn cứ xem xét quyền lợi ở lần hưởng tiếp theo khi đáp ứng đủ điều kiện. Đây không phải là việc giữ lại toàn bộ số tiền đã đóng để người lao động rút ra, mà là ghi nhận thời gian tham gia chưa được sử dụng theo nguyên tắc của pháp luật.
Khi người lao động có việc làm mới trong thời gian đang hưởng trợ cấp thất nghiệp, nếu công việc mới thuộc đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc thì đây là căn cứ chấm dứt hưởng trợ cấp. Người lao động được bảo lưu thời gian đóng bảo hiểm thất nghiệp chưa hưởng nếu thực hiện việc thông báo theo quy định.
Vì vậy, không nên hiểu rằng cứ tìm được bất kỳ công việc mới nào thì đương nhiên được bảo lưu; cần xác định đúng loại công việc và nghĩa vụ tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc.
Ngoài trường hợp có việc làm mới, pháp luật còn quy định bảo lưu trong một số tình huống khác như người lao động bị hủy quyết định hưởng trợ cấp thất nghiệp; bị chấm dứt hưởng trợ cấp thuộc các trường hợp được bảo lưu; không đến nhận tiền sau thời hạn luật định; hoặc được cơ quan bảo hiểm xã hội xác nhận bổ sung thời gian đóng sau khi đã chấm dứt hưởng. Mỗi trường hợp có điều kiện và cách xác định thời gian bảo lưu riêng.
Người lao động được bảo lưu thời gian đóng bảo hiểm thất nghiệp chưa hưởng nếu thực hiện việc thông báo theo quy định (Ảnh: Tùng Nguyên).
Các trường hợp áp dụng và cách tính thời gian bảo lưu bảo hiểm thất nghiệp
Điều 8 Nghị định 374/2025/NĐ-CP quy định cụ thể các trường hợp bảo lưu thời gian đóng bảo hiểm thất nghiệp chưa hưởng. Bảng dưới đây tóm tắt từng tình huống; người lao động cần lưu ý rằng không phải mọi trường hợp chấm dứt hưởng trợ cấp đều được bảo lưu.
Trường hợp bảo lưu | Điều kiện và căn cứ pháp lý | Cách thức xử lý, lưu ý |
Đã hưởng trợ cấp nhưng còn thời gian đóng chưa được giải quyết | Tổng thời gian đóng bảo hiểm thất nghiệp (BHTN) trên 36 tháng đến đủ 144 tháng; phần chưa được giải quyết hưởng được bảo lưu. Nếu tổng thời gian đóng trên 144 tháng, phần vượt giới hạn không được bảo lưu. | Cơ quan bảo hiểm xã hội (BHXH) ghi nhận phần thời gian chưa được giải quyết hưởng theo quyết định. |
Bị hủy quyết định hưởng trợ cấp | Người lao động bị hủy quyết định hưởng trợ cấp thất nghiệp theo quy định. | Bảo lưu thời gian đã đóng BHTN nhưng chưa hưởng trợ cấp. |
Đang hưởng trợ cấp nhưng bị chấm dứt hưởng | Chỉ các trường hợp tại điểm a, b, g, k, l, m, n khoản 4 Điều 41 Luật Việc làm: có việc làm thuộc diện tham gia BHXH bắt buộc; thực hiện nghĩa vụ quân sự, công an hoặc dân quân thường trực; đi học trên 12 tháng; vào cơ sở giáo dục bắt buộc/cai nghiện bắt buộc; bị tuyên bố mất tích; bị tạm giam hoặc chấp hành án tù; theo đề nghị của người lao động (không bao gồm trường hợp chết tại điểm i). | Bảo lưu thời gian đã đóng nhưng chưa hưởng nếu thực hiện thông báo theo quy định. Không thông báo tình trạng thuộc trường hợp chấm dứt thì không được bảo lưu. |
Không đến nhận tiền trợ cấp | Sau 3 tháng kể từ ngày hết thời hạn hưởng theo quyết định, người lao động không đến nhận tiền và không thông báo bằng văn bản với cơ quan BHXH. | Bảo lưu thời gian đóng tương ứng với số tháng trợ cấp không nhận. |
Được xác nhận bổ sung thời gian đóng sau khi chấm dứt hưởng | Cơ quan BHXH xác nhận bổ sung thời gian đóng BHTN sau khi người lao động đã chấm dứt hưởng trợ cấp. | Nếu thời gian làm căn cứ hưởng lần cuối từ đủ 36 tháng, phần bổ sung được bảo lưu. Nếu dưới 36 tháng, áp dụng công thức riêng tại khoản 5 Điều 8 Nghị định 374. |
Lưu ý về trường hợp người lao động chết: Theo điểm i khoản 4 Điều 41 Luật Việc làm 2025, người đang hưởng trợ cấp thất nghiệp bị chấm dứt hưởng khi chết. Tuy nhiên, điểm i không thuộc các trường hợp được bảo lưu thời gian đóng bảo hiểm thất nghiệp quy định tại khoản 5 Điều 41. Vì vậy, không được xếp trường hợp người lao động chết vào danh sách bảo lưu để tính hưởng trợ cấp thất nghiệp cho lần tiếp theo.
Cơ quan bảo hiểm xã hội căn cứ các quyết định liên quan đến việc hưởng trợ cấp thất nghiệp và việc xác nhận bổ sung thời gian đóng để thực hiện bảo lưu vào sổ bảo hiểm xã hội. Người lao động nên kiểm tra thông tin quá trình đóng sau khi có quyết định, thay vì mặc định hệ thống đã tự động ghi nhận đầy đủ trong mọi tình huống.
Trách nhiệm thông báo của người lao động khi có việc làm mới
Khi đang hưởng trợ cấp thất nghiệp mà có việc làm thuộc đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc, người lao động phải thông báo với tổ chức dịch vụ việc làm công nơi đang hưởng trợ cấp trong thời hạn 3 ngày làm việc kể từ ngày thuộc trường hợp chấm dứt hưởng, đồng thời gửi giấy tờ liên quan.
Nếu đã giao kết hợp đồng nhưng chưa có bản sao hợp đồng, người lao động phải có cam kết nêu ngày hợp đồng có hiệu lực, lý do chưa thể cung cấp và bổ sung bản sao trong 3 ngày làm việc kể từ ngày nhận được hợp đồng. Việc không thông báo theo quy định có thể khiến người lao động không được bảo lưu thời gian đóng chưa hưởng.
Người lao động cần tìm hiểu rõ để không mất quyền lợi bảo lưu bảo hiểm thất nghiệp (Ảnh: Văn Quân).
Những lưu ý quan trọng để không mất quyền lợi bảo lưu bảo hiểm thất nghiệp
Người lao động cần phân biệt thời gian đóng đã được sử dụng để tính hưởng trợ cấp với phần thời gian chưa được giải quyết hưởng. Đồng thời, cần hiểu đúng giới hạn 144 tháng, nguyên tắc quy đổi thời gian đã hưởng và các trường hợp không được bảo lưu để tránh tính sai số tháng còn lại.
Theo Điều 8 Nghị định 374/2025/NĐ-CP, nếu người lao động có tổng thời gian đóng bảo hiểm thất nghiệp trên 36 tháng đến đủ 144 tháng thì phần thời gian đóng chưa được giải quyết hưởng trợ cấp được bảo lưu. Nếu tổng thời gian đóng trên 144 tháng, phần thời gian chưa được giải quyết hưởng vượt quá giới hạn này không được bảo lưu.
Khi tính thời gian đã sử dụng, mỗi tháng trợ cấp thất nghiệp đã hưởng tương ứng với 12 tháng đóng bảo hiểm thất nghiệp; đồng thời phải trừ những tháng lẻ chưa được giải quyết hưởng đã được bảo lưu trong quyết định (nếu có).
Người lao động có thể tra cứu quá trình tham gia bảo hiểm xã hội trên ứng dụng VssID hoặc các kênh chính thức của cơ quan bảo hiểm xã hội. Khi thấy thời gian đóng hoặc thời gian bảo lưu chưa khớp với quyết định hưởng, cần liên hệ tổ chức dịch vụ việc làm công hoặc cơ quan bảo hiểm xã hội để đề nghị kiểm tra, đối chiếu và xác nhận. Đặc biệt, với trường hợp được xác nhận bổ sung thời gian đóng sau khi chấm dứt hưởng trợ cấp, cách tính bảo lưu có công thức riêng tại khoản 5 và khoản 6 Điều 8 Nghị định 374.
Câu hỏi thường gặp về bảo lưu bảo hiểm thất nghiệp
Có việc làm mới khi đang hưởng trợ cấp thất nghiệp thì cần làm gì để được bảo lưu thời gian đóng?
Nếu công việc mới thuộc đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc, người lao động phải thông báo với tổ chức dịch vụ việc làm công nơi đang hưởng trợ cấp trong 3 ngày làm việc kể từ ngày thuộc trường hợp chấm dứt hưởng và gửi giấy tờ liên quan. Nếu chưa có bản sao hợp đồng, có thể nộp cam kết theo quy định và bổ sung bản sao trong 3 ngày làm việc kể từ ngày nhận được hợp đồng.
Khi chấm dứt hưởng đúng trường hợp và thực hiện thông báo đầy đủ, thời gian đóng bảo hiểm thất nghiệp chưa hưởng được xem xét bảo lưu. Nếu không thông báo theo quy định, người lao động không được bảo lưu phần thời gian này.
Những trường hợp nào được bảo lưu thời gian đóng bảo hiểm thất nghiệp?
Các trường hợp chính gồm: phần thời gian đóng chưa được giải quyết hưởng khi tổng thời gian đóng trên 36 tháng đến đủ 144 tháng; bị hủy quyết định hưởng trợ cấp thất nghiệp; bị chấm dứt hưởng thuộc các trường hợp được bảo lưu tại khoản 5 Điều 41 Luật Việc làm và đã thực hiện thông báo; không đến nhận tiền trợ cấp và không thông báo bằng văn bản với cơ quan BHXH sau 3 tháng kể từ ngày hết thời hạn hưởng; hoặc được cơ quan BHXH xác nhận bổ sung thời gian đóng sau khi đã chấm dứt hưởng. Mỗi trường hợp áp dụng cách tính riêng theo Điều 8 Nghị định 374/2025/NĐ-CP.
