Theo một số cách tính, tỷ lệ nợ công/GDP của Việt Nam đã vượt mức 100%

Dân trí Đến cuối năm 2015, dư nợ công tuyệt đối của Việt Nam khoảng 2,6 triệu tỷ đồng, ở mức 62,2% GDP, tuy nhiên, căn cứ theo tiêu chuẩn quốc tế, nhiều chuyên gia đưa ra ước tính và cho rằng tỷ lệ nợ công/GDP của Việt Nam đã vượt mức 100%.
>>Muốn giảm nợ công, Chính phủ nên bớt chi tiêu
>>Trên 75% nợ công trong nước của Việt Nam đáo hạn trong 3 năm tới
>>HSBC: Nợ công Việt Nam sắp đến ngưỡng giới hạn cho phép

Hơn 14% nợ công được sử dụng để trả nợ, ảnh hưởng đến nguồn vốn dành cho đầu tư phát triển
Hơn 14% nợ công được sử dụng để trả nợ, ảnh hưởng đến nguồn vốn dành cho đầu tư phát triển

Nợ công áp sát ngưỡng kiểm soát do Quốc hội đề ra

Tại báo cáo chuyên đề về nợ công vừa được Trung tâm Nghiên cứu Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV) phát hành, trung tâm này đánh giá, nợ công hiện đang là nguồn tài trợ hàng đầu cho đầu tư phát triển của nền kinh tế thông qua ngân sách nhà nước (NSNN) và là nguồn cung cấp vốn lớn đứng thứ hai của nền kinh tế với tỷ trọng 16-17%/tổng vốn đầu tư toàn xã hội.

Báo cáo nhận định, quy mô nợ công hiện nay đang áp sát ngưỡng kiểm soát do Quốc hội đề ra và đặt ra thách thức trong việc đảm bảo an toàn nợ công nói riêng và nền kinh tế nói chung.

Trong giai đoạn 2011- 2015, nợ công gia tăng nhanh chóng với mức 16,7%/năm. Đến cuối năm 2015, về số tuyệt đối, dư nợ công lên đến 2.608.000 tỷ đồng, gấp 1,9 lần so với cuối năm 2011 (1.393.000 tỷ đồng). Về số tương đối, cuối năm 2015, nợ công/GDP ở mức 62,2%, áp sát ngưỡng kiểm soát 65% của Quốc hội.

Bản báo cáo lưu ý rằng, theo nhiều chuyên gia thì quy mô nợ công thực tế có thể đã cao hơn so với mức công bố do cách thức xác định nợ công của Việt Nam và một số tổ chức quốc tế uy tín có sự khác biệt.

Cụ thể, nợ công theo tiêu chuẩn Việt Nam dựa trên nguyên tắc: trách nhiệm thanh toán thuộc về chủ thể đi vay; còn nợ công theo tiêu chuẩn quốc tế được xác định trên cơ sở: chủ sở hữu thực sự hay pháp nhân đứng sau chủ thể đi vay phải có trách nhiệm thanh toán.

Theo đó, nợ công theo tiêu chuẩn quốc tế sẽ bằng nợ công theo tiêu chuẩn Việt Nam cộng với nợ của: Ngân hàng Nhà nước (NHNN), các doanh nghiệp nhà nước (DNNN), tổ chức bảo hiểm xã hội và an sinh xã hội (ASXH) và một số địa phương. "Căn cứ theo tiêu chuẩn quốc tế, nhiều chuyên gia đưa ra ước tính và cho rằng tỷ lệ nợ công/GDP của Việt Nam đã vượt mức 100%", báo cáo cho biết.

Theo thông lệ quốc tế, ngưỡng nợ công tối ưu (nhằm đảm bảo nợ công là động lực giúp tăng trưởng kinh tế) thông thường cho các nước phát triển là 90%, các nước đang phát triển có nền tảng tốt là 60% và có nền tảng kém là 30-40%. Vì vậy, theo nhận định của Trung tâm nghiên cứu BIDV, mức ngưỡng nợ công/GDP được Quốc hội đề ra là 65% là phù hợp với thông lệ quốc tế; và việc vượt ngưỡng tối ưu có thể tiềm ẩn rủi ro.

Nợ công đang là vấn đề cấp bách

Phản ánh về tình trạng sử dụng nợ công còn bất cập, báo cáo cho biết, một phần đáng kể của nợ công đang được sử dụng để trả nợ thay cho đầu tư phát triển. Tỷ lệ trả nợ trong kỳ/dư nợ vay của Chính phủ và khoản vay được Chính phủ bảo lãnh ở mức khoảng 14,2% năm 2014 (số liệu mới nhất được Bộ Tài chính công bố) và lên đến 16% năm 2015 theo ước tính của World Bank.

Theo báo cáo, việc dành đến 14%-16% dư nợ công trong kỳ để trả nợ gây hạn chế đến đầu tư phát triển và chi để tăng năng suất lao động, giáo dục, y tế và các lĩnh vực thiết yếu khác.

Việc sử dụng nguồn vốn vay còn nhiều bất cập
Việc sử dụng nguồn vốn vay còn nhiều bất cập

Ngoài ra, cơ cấu chi ngân sách không bền vững đã ảnh hưởng đến hiệu quả sử dụng nợ công. Trong giai đoạn 2011-2015, chi ngân sách chủ yếu là chi thường xuyên với mức tăng trưởng là 18,44%/năm. Ngược lại, chi đầu tư phát triển có xu hướng giảm, nhất là từ năm 2013 đến nay, chỉ ở mức 4,8%/năm.

Trong khi đó, công tác quản lý nợ công có bước tiến nhưng vẫn còn hạn chế. Mặc dù có cải thiện song trong giai đoạn 2011-2015, việc phân bổ vẫn mang tính chủ quan, dàn trải, hiệu quả thấp, số liệu thống kê không thống nhất, thiếu tính kịp thời, đặc biệt, việc quản lý ODA vẫn còn khá phức tạp.

Bản báo cáo của Trung tâm nghiên cứu BIDV đánh giá, trên thực tế, nợ công vẫn đang là vấn đề cấp bách. Thứ nhất, chỉ tiêu nợ phải trả (nợ gốc và lãi) có nguy cơ tiến sát vượt ngưỡng cảnh báo: Theo Bộ Tài chính (BTC), trong giai đoạn 2011-2015, nghĩa vụ trả nợ nước ngoài trung dài hạn/thu NSNN đã tăng lên 22,3% (ngưỡng an toàn 25%).

Thứ hai, nghĩa vụ trả nợ tăng nhanh trong khi nguồn trả nợ công không bền vững: Theo Bộ Kế hoạch và Đầu tư, chỉ tiêu nghĩa vụ trả nợ/thu NSNN tăng lên 38% vào năm 2014 và 45% năm 2015. Hệ quả là, tình trạng vay để trả nợ gốc ngày càng tăng, lên đến 80.000 tỷ năm 2014 và 150.000 tỷ năm 2015. Tuy nhiên, khả năng gia tăng thu ngân sách/GDP giảm mạnh, cụ thể năm 2011 là 25,9% xuống 22,1% năm 2015 và dự kiến tiếp tục giảm.

Thứ ba, các khoản lãi và một phần nợ gốc phải trả trong ngắn hạn đang ngày càng tăng cao, gây sức ép lên cân bằng NSNN. Do đó, Chính phủ đang phải liên tục phát hành TPCP để bù đắp thâm hụt NSNN. Hệ quả là, quy mô nợ công tăng theo tần suất và quy mô phát hành TPCP. Ngoài ra, lãi suất bị đẩy đi lên cao, gây ra khó khăn cho doanh nghiệp, từ đó làm giảm nguồn thu của NSNN để thanh toán các khoản vay.

Để nâng cao năng lực quản lý nợ công, tại báo cáo này, Trung tâm nghiên cứu BIDV đề xuất xem xét thành lập Ủy ban giám sát và kiểm soát nợ công trực thuộc Quốc hội. Trong đổi mới trong quản lý vốn vay nước ngoài, cần thông qua một đầu mối cho vay và quản lý ODA, đề xuất một mô hình mới trong việc tổ chức vận động, thu hút và quản lý các dự án vay vốn nước ngoài...

Bích Diệp

MỚI NHẤT
Giải mã “cơn sốt” bất động sản khu Tây TPHCM
Giải mã “cơn sốt” bất động sản khu Tây TPHCM

Sự phát triển của hàng loạt dự án bất động sản (BĐS) chuyên nghiệp cộng hưởng với giá trị tiện ích ngày càng hoàn thiện của cơ sở hạ tầng đã làm cho “cơn sốt” thị trường BĐS khu Tây chưa bao giờ hạ nhiệt.

Thứ năm, 09/06/2016 - 03:00

Bộ Tài chính: Cổ tức của Nhà nước tại BIDV, VietinBank là tiền của nhân dân
Bộ Tài chính: Cổ tức của Nhà nước tại BIDV, VietinBank là tiền của nhân dân

(Dân trí) - Khẳng định việc đòi cổ tức tiền mặt tại BIDV và VietinBank không phải do ngân sách nhà nước khó khăn, đại diện Bộ Tài chính cũng nhấn mạnh, các khoản cổ tức này chính là tài sản của Nhà nước, là tiền của nhân dân.

Thứ năm, 09/06/2016 - 01:30

"Ông trùm" thu phí BOT trúng cử đại biểu Quốc hội
"Ông trùm" thu phí BOT trúng cử đại biểu Quốc hội

(Dân trí) - Chủ tịch Hội đồng quản trị (HĐQT) Công ty cổ phần Tasco, ông Phạm Quang Dũng là một trong hai người tự ứng cử trúng cử đại biểu Quốc hội khóa XIV. Vừa rồi, "ông lớn" đứng sau hàng loạt dự án BOT cũng báo cáo kết quả kinh doanh tăng vọt trong quý I/2016, gấp 14 lần cùng kỳ.

Thứ năm, 09/06/2016 - 11:22

Vinalines xin bán tàu để giảm "căng thẳng"
Vinalines xin bán tàu để giảm "căng thẳng"

Tổng công ty Hàng Hải Việt Nam vừa có văn bản gửi Bộ Giao thông vận tải xin thanh lý 6 tàu chở hàng để giảm bớt “căng thẳng” tài chính.

Thứ năm, 09/06/2016 - 10:00

Doanh nghiệp thép lại kêu cứu, xin bảo hộ
Doanh nghiệp thép lại kêu cứu, xin bảo hộ

(Dân trí) - Cục Quản lý Cạnh tranh (Bộ Công Thương) cho biết, đơn vị này vừa tiếp nhận hồ sơ yêu cầu áp dụng biện pháp tự vệ đối với sản phẩm thép mạ kẽm phủ sơn (tôn mạ màu) của một số doanh nghiệp đại diện cho ngành sản xuất trong nước.

Thứ năm, 09/06/2016 - 09:25

Để gánh nặng tài chính thôi “đè” người mua nhà?!
Để gánh nặng tài chính thôi “đè” người mua nhà?!

Với thu nhập chỉ ở mức vừa phải và ổn định, vấn đề tài chính thường được quan tâm đầu tiên trong hành trình đi tìm ngôi nhà mơ ước.

Thứ năm, 09/06/2016 - 09:00

Các siêu dự án thua lỗ ngàn tỷ: "Nếu không bán được thì sẽ phải cho phá sản"
Các siêu dự án thua lỗ ngàn tỷ: "Nếu không bán được thì sẽ phải cho phá sản"

(Dân trí) - Liên quan đến những dự án không hiệu quả như Gang thép Thái Nguyên, Xơ sợi Đình Vũ..., đại diện Bộ Tài chính cho biết, do các dự án này thua lỗ và không đạt hiệu quả trong một thời gian dài, cho nên quan điểm là Nhà nước sẽ không giữ lại bởi nếu tiếp tục đầu tư sẽ rất rủi ro và lãng phí.

Thứ năm, 09/06/2016 - 08:20

Các doanh nghiệp thuộc CIENCO 1 nợ "ngập đầu" tiền bảo hiểm bắt buộc
Các doanh nghiệp thuộc CIENCO 1 nợ "ngập đầu" tiền bảo hiểm bắt buộc

(Dân trí) - Có hàng loạt công ty thuộc CIENCO 1 nợ tiền bảo hiểm bắt buộc, trong đó, đáng lưu ý có đơn vị số tiền nợ bảo hiểm xã hội và bảo hiểm thất nghiệp lớn gần bằng vốn điều lệ công ty.

Thứ năm, 09/06/2016 - 07:44

Lóa mắt "chia thưởng": Lãnh đạo triệu USD, nhân viên dăm tỷ
Lóa mắt "chia thưởng": Lãnh đạo triệu USD, nhân viên dăm tỷ

Rất nhiều người lao động Việt có thể nhận mức lương thưởng hàng trăm tỷ đồng khi làm việc tại các DN lớn trong nước. Đây là một sự thay đổi rất lớn và về phương diện tích cực được xem là động lực nâng cao năng suất lao động tại Việt Nam.

Thứ năm, 09/06/2016 - 07:14

Hơn 5% lượng rau bán trên thị trường nhiễm chất cấm
Hơn 5% lượng rau bán trên thị trường nhiễm chất cấm

“Trong thời gian qua, các cơ quan chức năng lấy 7593 mẫu rau, phát hiện 393 mẫu nhiễm chất cấm, dư lượng thuốc BVTV vượt giới hạn cho phép (chiếm 5,17%)".

Thứ năm, 09/06/2016 - 06:44

Bất thường trong toàn bộ hoạt động quản lý xe công của tỉnh Sóc Trăng
Bất thường trong toàn bộ hoạt động quản lý xe công của tỉnh Sóc Trăng

(Dân trí) - Vừa qua Dân trí đã đưa tin về việc Tỉnh uỷ Sóc Trăng đã phải trả lại chiếc xe Lexus 570 LX biển xanh cho Công an tỉnh Sóc Trăng do việc được "cho mượn" không hợp lý. Tuy nhiên, đây mới chỉ là 1 phần nhỏ trong toàn cảnh quản lý, sử dụng xe công khá bừa bãi ở tỉnh này.

Thứ năm, 09/06/2016 - 06:00

Kiếm chục triệu chỉ trong 3 ngày nhờ bán “lá mồng 5”
Kiếm chục triệu chỉ trong 3 ngày nhờ bán “lá mồng 5”

(Dân trí) - Lá hái vào ngày 5/5 âm lịch (Tết Đoan Ngọ) được gọi là “lá mồng 5”, là bài thuốc nam hữu hiệu được người dân Quảng Nam ưa chuộng và dùng nhiều vào ngày mồng 5. Nhờ đó mà nhiều người cũng có thể kiếm thêm thu nhập từ “lá mồng 5” này.

Thứ năm, 09/06/2016 - 05:48

ĐÁNG QUAN TÂM
Bộ Công Thương từ chối cho Lọc dầu Dung Quất xuất khẩu xăng dầu
Bộ Công Thương từ chối cho Lọc dầu Dung Quất xuất khẩu xăng dầu

(Dân trí) - Bộ Công Thương đề nghị BSR tiếp tục tích cực đàm phán với các doanh nghiệp kinh doanh xuất khẩu, nhập khẩu xăng dầu để bán tối đa sản phẩm xăng dầu của Nhà máy lọc dầu Dung Quất ở thị trường trong nước.

Thứ tư, 08/06/2016 - 07:09

Mua ô tô sang né thuế: khách mất đống tiền, dân buôn trúng lớn
Mua ô tô sang né thuế: khách mất đống tiền, dân buôn trúng lớn

(Dân trí) - Phân khúc xe trên 2.500 cm3 hiện đang nóng hơn bao giờ hết, với những khách mua xe mới đặt giao ngay tháng 6/2016, rất nhiều đại lý đã tuyên bố hết hàng, chỉ còn hàng đặt trước, nếu ưng khách phải trả thêm phí bồi thường đặt cọc có khi lên tới cả trăm triệu đồng.

Thứ tư, 08/06/2016 - 06:50

World Bank: Tăng trưởng kinh tế Trung Quốc sẽ xuống còn 6,7%
World Bank: Tăng trưởng kinh tế Trung Quốc sẽ xuống còn 6,7%

(Dân trí) - Theo đánh giá của World Bank, cải cách doanh nghiệp nhà nước, bao gồm tăng cường minh bạch và quản trị sẽ giúp Trung Quốc, Thái Lan và Việt Nam giảm rủi ro tài khoá liên đới. Phát triển thương mại và đầu tư theo chiều sâu trong khu vực sẽ giúp tăng cường các hoạt động kinh tế và tạo việc làm.

Thứ tư, 08/06/2016 - 05:05

Bầu Đức viết "tâm thư" mong cổ đông kiên nhẫn
Bầu Đức viết "tâm thư" mong cổ đông kiên nhẫn

(Dân trí) - "Đối với HAGL, năm 2015 là một năm đầy khó khăn và thử thách. Chúng tôi rất mong nhận được sự cảm thông của quý cổ đông và nhà đầu tư... Chúng tôi thật sự cần có đủ thời gian và cần sự kiên nhẫn của cổ đông và nhà đầu tư"", đây là lần hiếm hoi ông Đoàn Nguyên Đức (bầu Đức) công khai thừa nhận khó khăn của công ty và kêu gọi sự ủng hộ của cổ đông, nhà đầu tư.

Thứ tư, 08/06/2016 - 04:15

Nghịch lý lãi suất: Huy động tăng, cho vay giảm mạnh
Nghịch lý lãi suất: Huy động tăng, cho vay giảm mạnh

(Dân trí) - Trong khi lãi suất huy động VND tăng nhẹ thì lãi suất cho vay lại được nhiều ngân hàng điều chỉnh giảm mạnh.

Thứ tư, 08/06/2016 - 04:05

Tưới rau giữa trưa nắng: "Ông có bị làm sao không?"
Tưới rau giữa trưa nắng: "Ông có bị làm sao không?"

Gia đình tôi trồng rau trên mái nhà 7 năm nay rồi, cứ vào mùa hè là lại phải tăng cường tưới nước thêm cho rau vào buổi trưa. Mọi người cũng từng hỏi tôi là "ông có bị làm sao không mà tưới rau buổi trưa?", nhưng thực tế, những ngày nắng nóng cao điểm vẫn phải bổ sung đủ nước cho cây mới có thể sống nổi.

Thứ tư, 08/06/2016 - 03:16

Giảm phí qua trạm Mỹ Lộc sau 7 ngày điều chỉnh tăng
Giảm phí qua trạm Mỹ Lộc sau 7 ngày điều chỉnh tăng

(Dân trí) - Sau 7 ngày tăng phí theo lộ trình tại trạm thu phí Mỹ Lộc (tỉnh Nam Định), từ 0h hôm nay (8/6), Công ty CP Tasco đã điều chỉnh giảm trở lại mức thu cũ theo yêu cầu của Bộ Giao thông vận tải.

Thứ tư, 08/06/2016 - 03:05

Mất cả tháng làm thủ tục, thì xuất khẩu quả vải cho ai?
Mất cả tháng làm thủ tục, thì xuất khẩu quả vải cho ai?

(Dân trí) - Chỉ còn chưa đầy nửa tháng nữa, các vựa vải thiều lớn nhất phía Bắc như Bắc Giang, Thanh Hà (Hải Dương) sẽ vào mùa thu hoạch chính, các năm trước quả vải vẫn phụ thuộc thị trường chính là Trung Quốc, số lượng vải sang các thị trường khác đã có song vẫn ít. Năm nay, dự kiến lượng xuất khẩu vải sang Mỹ, Pháp và Úc sẽ tăng cao vì các nước này mới cấp phép nhập khẩu vải từ Việt Nam. Tuy nhiên, đường đi và số phận quả vải ra nước ngoài đang bị quá nhiều nút thắt, trong đó chủ yếu là thủ tục của các cơ quan chức năng.

Thứ tư, 08/06/2016 - 01:56

Phạt 15 triệu đồng đối với cơ sở "hoá phép" thịt trâu thành thịt bò
Phạt 15 triệu đồng đối với cơ sở "hoá phép" thịt trâu thành thịt bò

(Dân trí) - Ngày 8/6, Chi cục Quản lý thị trường Bến Tre cho biết, vừa ra quyết định xử phạt hành chính 15 triệu đồng đối với ông Bùi Văn Gả, chủ cơ sở sơ chế thịt động vật tại xã Bình Phú, TP Bến Tre vì vi phạm trong kinh doanh sản phẩm thịt nhập khẩu.

Thứ tư, 08/06/2016 - 01:50

Vụ cá chết bất thường: EU cảnh báo, Vasep khẳng định thủy sản an toàn
Vụ cá chết bất thường: EU cảnh báo, Vasep khẳng định thủy sản an toàn

(Dân trí) - Vasep khẳng định: Vụ việc cá chết bất thường tại ven biển 4 tỉnh miền Trung (Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị và Thừa Thiên Huế) không gây ảnh hưởng đến nguồn cung và mức độ an toàn cho nguyên liệu hải sản xuất khẩu.

Thứ tư, 08/06/2016 - 01:30

Tỷ giá tiếp tục giảm mạnh, xuống thấp nhất 4 tuần
Tỷ giá tiếp tục giảm mạnh, xuống thấp nhất 4 tuần

(Dân trí) - Phiên giao dịch sáng nay 8/6, tỷ giá trung tâm giảm tiếp 20 VND, xuống mức thấp nhất kể từ ngày 12/5 vừa qua. Như vậy, chỉ trong vòng hai ngày, tỷ giá này đã giảm đến 38 VND/1 USD.

Thứ tư, 08/06/2016 - 11:06

Bất động sản ven Đại lộ Thăng Long: Nóng trở lại
Bất động sản ven Đại lộ Thăng Long: Nóng trở lại

Cho tới nay, khu vực phía Tây, đặc biệt là khu quanh đường Lê Trọng Tấn, Lê Văn Lương kéo dài vẫn luôn là một điểm nóng của thị trường bất động sản. Tuy nhiên gần đây, thị trường khu vực này mới thực sự bùng nổ khi Tập đoàn Vingroup công bố dự án mới Vinhomes Thăng Long.

Thứ tư, 08/06/2016 - 11:00