Làm thời vụ nhận 5 triệu đồng bị giữ lại 10% thuế: Chuyên gia đề xuất bỏ

(Dân trí) - Theo chuyên gia thuế, cơ chế khấu trừ cố định 10% hiện nay vẫn tồn tại nhiều bất cập khi người thu nhập thấp có thể bị giữ lại tiền thuế dù chưa đến ngưỡng phải nộp.

Tại dự thảo Nghị định hướng dẫn thi hành Luật Thuế thu nhập cá nhân vừa trình Chính phủ, Bộ Tài chính đề xuất nâng ngưỡng thu nhập phải khấu trừ thuế 10% đối với lao động không ký hợp đồng hoặc hợp đồng dưới 3 tháng từ 2 triệu đồng/lần lên 5 triệu đồng/lần.

Theo đó, tổ chức, cá nhân trả thu nhập từ 5 triệu đồng/lần trở lên cho lao động thời vụ, cộng tác viên hoặc người không ký hợp đồng lao động sẽ phải tạm khấu trừ 10% trước khi chi trả. Với khoản thu nhập dưới 5 triệu đồng/lần, việc khấu trừ chỉ thực hiện nếu cá nhân có yêu cầu.

Trường hợp cá nhân chỉ có duy nhất nguồn thu nhập thuộc diện khấu trừ 10% nhưng tổng thu nhập sau giảm trừ gia cảnh chưa đến mức phải nộp thuế thì có thể làm cam kết để tạm thời chưa bị khấu trừ thuế.

Ban đầu, Bộ Tài chính đề xuất nâng ngưỡng khấu trừ từ 2 triệu đồng lên 3 triệu đồng/lần. Tuy nhiên, sau quá trình lấy ý kiến, mức này được nâng lên 5 triệu đồng/lần. Quy định hiện hành đã được áp dụng từ năm 2013 đến nay.

Làm thời vụ nhận 5 triệu đồng bị giữ lại 10% thuế: Chuyên gia đề xuất bỏ - 1

Kiểm tra giao dịch tiền tại ngân hàng (Ảnh: Mạnh Quân).

Trao đổi với phóng viên Dân trí, ông Lê Văn Tuấn, Giám đốc Công ty TNHH Kế toán Thuế Keytas, cho rằng việc duy trì cơ chế khấu trừ thuế 10% đối với lao động không ký hợp đồng hoặc hợp đồng dưới 3 tháng đang tạo ra nhiều bất cập trong thực tế.

Theo ông Tuấn, quy định hiện hành khiến doanh nghiệp phải phân biệt giữa hai cách tính thuế: lao động ký hợp đồng từ 3 tháng trở lên được tính theo biểu thuế lũy tiến từng phần, trong khi lao động thời vụ hoặc không ký hợp đồng lại bị khấu trừ cố định 10% trên tổng thu nhập. Dù vậy, khi quyết toán cuối năm, toàn bộ thu nhập của các cá nhân vẫn được tính lại theo biểu thuế lũy tiến.

Ông cho rằng nếu bỏ cơ chế khấu trừ 10% và áp dụng thống nhất cách tính thuế lũy tiến cho mọi khoản thu nhập từ tiền lương, tiền công thì chính sách thuế sẽ đơn giản và hợp lý hơn.

“Người lao động và doanh nghiệp sẽ không còn phải phân biệt trường hợp nào tính thuế 10%, trường hợp nào tính thuế lũy tiến. Đồng thời, mẫu cam kết 08/CK-TNCN cũng không còn cần thiết, giúp giảm đáng kể thủ tục hành chính”, ông Tuấn nói.

Vị chuyên gia dẫn ví dụ, hiện nay một lao động thời vụ nhận 5 triệu đồng/lần có thể bị khấu trừ ngay 500.000 đồng tiền thuế theo tỷ lệ 10%, dù sau khi giảm trừ gia cảnh thực tế chưa đến mức phải nộp thuế. Trong khi đó, nếu áp dụng biểu thuế lũy tiến, trường hợp này có thể không phát sinh số thuế phải nộp.

Ngược lại, với người có thu nhập cao, cách tính 10% đôi khi lại thấp hơn số thuế thực tế phải nộp theo biểu lũy tiến. Chẳng hạn, người nhận 50 triệu đồng từ công việc thời vụ hiện chỉ bị tạm khấu trừ 5 triệu đồng, nhưng nếu tính theo biểu lũy tiến sau giảm trừ gia cảnh thì số thuế phải nộp có thể cao hơn.

Ngoài ra, ông Tuấn cho rằng quy định hiện hành còn tạo ra bất hợp lý khi mức khấu trừ 10% được tính trên tổng thu nhập chi trả, bao gồm cả các khoản được miễn thuế như tiền ăn giữa ca hay tiền làm thêm giờ.

“Theo cách tính hiện nay, ngay cả phần thu nhập được miễn thuế cũng bị tạm khấu trừ 10%, gây thiệt thòi cho người lao động”, ông Tuấn nhận định.

Theo ông, nếu bỏ cơ chế khấu trừ 10%, số lượng hồ sơ hoàn thuế cuối năm cũng sẽ giảm đáng kể, qua đó giúp giảm áp lực xử lý cho cơ quan thuế, đồng thời tiết kiệm thời gian và chi phí tuân thủ cho cả doanh nghiệp lẫn người lao động.