“Vì sao tư chất người Việt lại chỉ được thắp sáng khi ở nước ngoài?”

Dân trí "Khi ở Việt Nam, tôi bị đánh giá là một học sinh trung bình yếu, nhưng khi qua Đức tôi không đến nỗi nào. Và không chỉ tôi, nhiều người Việt khi ra ngoài cũng như vậy. Vì sao tư chất của người Việt lại chỉ được thắp sáng khi ở nước ngoài? Tôi luôn trăn trở vì câu hỏi này".

Dấu nặng lòng về mục tiêu, triết lý giáo dục trong việc tạo nên mẫu hình công dân mới được TS Nguyễn Vân Nam đặt ra tại tọa đàm "Công dân thế kỷ 21 - Anh là ai?" diễn ra tại TPHCM chiều ngày 16/11.

“Vì sao tư chất người Việt lại chỉ được thắp sáng khi ở nước ngoài?” - 1

Sự kiện được tổ chức với sự tham gia của 3 diễn giả từng học tập ở các nước khác nhau và đều về "tắm ao ta" và cùng mang nỗi nặng lòng, suy tư về giáo dục nước nhà. Tọa đàm đặt ra mẫu hình công dân 21 cùng với câu hỏi triết lý giáo dục nào của Việt Nam có thể tạo nên người công dân đó.

Triết lý giáo dục: Đó là vấn đề con người!

TS Lê Nguyên Phương, chuyên gia Fulbright của Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ bày tỏ, triết lý giáo dục không thể không đặt ra về vấn đề con người. Mà với ông, công dân thế kỷ 21 phải là con người tự do, phải có ý chí khi đặt trong 3 mối tương quan: Tự do với vật - ông đang thấy rõ nhiều người đang trở thành nô lệ của vật chất, của công nghệ. Tự do trong mối tương quan giữa người và người. Và cuối cùng là phải tự do với chính mình - không ít người tạo ra tù ngục cho chính mình.

TS Nguyễn Vân Nam
TS Nguyễn Vân Nam

GS. TS Nguyễn Vân Nam kể khi ông học Việt Nam, kể khi qua Đức học, ông đã trăn trở với câu hỏi vì sao nước Đức là một trong những nước nghèo nhất thế giới sau thảm bại trong Chiến tranh Thế giới 2, cả Nhật cũng vậy nhưng họ quật khởi rất nhanh, xây dựng quốc gia thịnh vượng rất nhanh chóng. Và rồi ông tìm được câu hỏi đó từ chính mình.

"Tôi qua Đức học và tôi không tốn một đồng nào, nhà nước tập trung đào tạo cho học hết trường này đến trường khác, làm hết Thạc sĩ đến Tiến sĩ rồi trở thành Giáo sư. Rồi sau đó, tôi trở về Việt Nam sống, làm việc và không ai thắc mắc về điều đó. Khác biệt với mình là họ có nội lực và biết khơi dậy nội lực trong mỗi người công dân", TS Nam chia sẻ.

TS Nguyễn Vân Nam hướng nhìn về hội trường rồi nói: "Nhìn gương mặt của sinh Việt ngồi đây, tôi không nhìn thấy có sự tươi sáng, thanh thản nhưng sinh viên ở Đức mà tôi dạy thì họ rất vui vẻ, thoải mái, tràn đầy năng lượng. Có lẽ trước hết là họ không bị gánh nặng tài chính, còn ở đây, tôi tin rằng hầu hết gia đình phải rất cố gắng để lo toan học phí cho con cái ăn học". Và ông đặt ra vấn đề sâu xa hơn chính là triết lý giáo dục, về khơi gợi nội lực của con người trong giáo dục.

"Vì sao tư chất người Việt lại chỉ được thắp sáng khi ở nước ngoài?"

"Khi ở Việt Nam, tôi được đánh giá là một học sinh trung bình yếu, nhưng khi qua Đức tôi không đến nỗi nào. Và không chỉ tôi, nhiều người Việt khi ra ngoài cũng như vậy. Vì sao tư chất của người Việt lại chỉ được thắp sáng khi ở nước ngoài? Tôi luôn trăn trở vì câu hỏi này", TS Nguyễn Vân Nam đặt câu hỏi và cho rằng với cách đào tạo như hiện nay, chúng ta rất khó để xây dựng công dân tự do của thế kỷ 21.

Nhiều nhà giáo dục, tâm lý, giáo viên, sinh viên đến lắng nghe tại tọa đàm
Nhiều nhà giáo dục, tâm lý, giáo viên, sinh viên đến lắng nghe tại tọa đàm

Ông Nam phân tích, mọi kết quả, thành quả của giáo dục là phải làm sao để mỗi người có cơ hội để trở thành một con người tự do có phẩm giá - theo ý người ta muốn. Chúng ta không hiểu tự do trong giáo dục là gì, phẩm giá theo chuẩn mực chung của con người là gì và chúng ta không phân biệt được muốn trở thành con người như chúng ta thích chứ không phải là con người giống những người khác hay giống con người mà người khác trong đợi thì không thể có được kết quả trên.

Ông Nam cũng thẳng thắn, nếu chúng ta không thay đổi căn bản giáo dục, không có triết lý giáo dục đúng thì ông không tin, người Việt Nam có thể sánh vai với tư cách là con người tự do với công dân các nước.

Công dân tự do, phải lo tự học!

PGS. TS Nguyễn Thị Phương Hoa, Vụ trưởng Vụ lý luận chính trị, Ban Tuyên giáo Trung ương chia sẻ, hành trình để tìm tự do cho chính mình của mỗi người đều trải qua rất nhiều thử thách, đó còn là hành trình trải nghiệm, tự tìm tòi, tự học của chính bản thân. Ngoài cái người khác giáo dục cho mình thì mình phải tự học, tự giáo dục, tự vươn lên.


PGS.TS Nguyễn Thị Phương Hoa tâm tư vì giáo dục của chúng ta đang nhồi nhét quá nhiều, bỏ quên yếu tố bên trong của con người.

PGS.TS Nguyễn Thị Phương Hoa tâm tư vì giáo dục của chúng ta đang nhồi nhét quá nhiều, bỏ quên yếu tố bên trong của con người.

Nhưng bà thấy giáo dục của ta quá nhồi nhét, lúc nào cũng ở tâm trạng lo thiếu môn này môn kia, thiếu cái này cái kia nên "chất" cho trẻ con rất nhiều, Thành ra đã tước mất cơ hội tự tìm kiếm, tự học của các em - trong khi tự học mới là yếu tố quan trọng.

"Như chúng ta đưa gạo cho các em, các em sẽ tự tìm tòi để tạo ra theo cách của mình, có em nấu cơm, có em hầm xương nấu cháo, có em làm bún, nấu xôi hay ăn gạo sống. Mà với giáo dục như thế này, tôi nghĩ... sẽ rất nhiều sẽ em ăn gạo sống", PGS. TS Nguyễn Thị Phương Hoa nói.

Bà Hoa nhấn mạnh, giáo dục chúng ta không tính đến yếu tố bên trong của con người. Cần khơi gợi được sự tự học, đam mê của mỗi người để thật sự có sự thôi thúc từ bên trong.

TS Lê Nguyên Phương cũng đồng tình, trước hết hệ thống giáo dục cần phải hình thành nền tảng, trang bị cho mỗi người thấy được nội lực của mình, không được áp đặt tự do, chí hướng lên người khác. Nhưng ông cũng lưu tâm đến yếu tố tự học, tự chuyển biến, chuyển hóa của mỗi người.

Hoài Nam

MỚI NHẤT
Thầy giáo làng thầm lặng sau những tấm bằng khen quốc gia
Thầy giáo làng thầm lặng sau những tấm bằng khen quốc gia

(Dân trí) - Hơn 10 năm gắn bó với nghiệp “trồng người” thầy giáo Nguyễn Bá Tư (Trường THPT Nông Cống 3, Thanh Hóa) không chỉ giúp học sinh vùng quê nghèo Nông Cống chinh phục được những giải thưởng mang tầm cấp tỉnh, cấp quốc gia mà còn giúp bao thế hệ học trò bước chân vào những trường đại học danh giá.

Thứ hai, 19/11/2018 - 03:00

"Người mẹ" của hàng trăm học sinh đồng bào Cơtu
"Người mẹ" của hàng trăm học sinh đồng bào Cơtu

(Dân trí) - Đang làm Hiệu trưởng một trường mầm non ở đồng bằng, theo tiếng gọi của một huyện miền núi vừa được tái lập. Bất chấp những khó khăn, cô Hồ Thị Liễu khăn gói lên đường. 15 năm gắn bó với học sinh đồng bào Cơtu, giờ cô là mẹ của các con ở vùng biên biên giới huyện Tây Giang (Quảng Nam).

Thứ hai, 19/11/2018 - 02:03

Nhiều cán bộ Đại học Thái Nguyên nhận Huân chương Lao động nhân dịp 20-11
Nhiều cán bộ Đại học Thái Nguyên nhận Huân chương Lao động nhân dịp 20-11

(Dân trí) - Ngày 19/11, Đại học Thái Nguyên đã long trọng tổ chức lễ tri ân, tôn vinh các nhà giáo nhân ngày Nhà giáo Việt Nam, Phó chủ tịch nước Đặng Thị Ngọc Thịnh đã đến dự và trao tặng các danh hiệu thi đua, phần thưởng cao quý của Nhà nước, Chính phủ tặng thưởng cho các cá nhân và tập thể nhà trường.

Thứ hai, 19/11/2018 - 12:00

Giáo viên lên Facebook, Zalo kêu gọi nhà hảo tâm giúp đỡ học sinh nghèo
Giáo viên lên Facebook, Zalo kêu gọi nhà hảo tâm giúp đỡ học sinh nghèo

(Dân trí) - Trong lúc nhiều nơi, thủ trưởng nhiều đơn vị siết cán bộ sử dụng mạng xã hội thì hiệu trưởng trường TH và THCS Phong Đông khuyến khích giáo viên đăng hình học trò nghèo lên Facebook, Zalo để kêu gọi bạn bè, các nhà hảo tâm, giúp đỡ các em học sinh không phải bỏ học nửa chừng.

Chủ nhật, 18/11/2018 - 11:00

Học sinh Nha Trang được nghỉ học ngày mai do mưa lũ
Học sinh Nha Trang được nghỉ học ngày mai do mưa lũ

(Dân trí) - Chiều 18/11, bà Hoàng Thị Lý, Phó Giám đốc Sở GD-ĐT tỉnh Khánh Hòa cho biết, trong ngày mai học sinh trên địa bàn TP Nha Trang từ cấp mầm non đến THPT sẽ được nghỉ học.

Chủ nhật, 18/11/2018 - 06:38

Vinh danh 183 tấm gương Nhà giáo tiêu biểu toàn quốc năm 2018
Vinh danh 183 tấm gương Nhà giáo tiêu biểu toàn quốc năm 2018

(Dân trí) - Sáng nay 18/11, tại Văn Miếu Quốc Tử Giám, Bộ GD&ĐT và Công đoàn Giáo dục Việt Nam tổ chức Lễ tri ân, tôn vinh 183 Nhà giáo tiêu biểu đại diện cho gần 1,3 triệu nhà giáo từ cấp học mầm non đến đại học trong ngành Giáo dục nhân kỷ niệm 36 năm ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11.

Chủ nhật, 18/11/2018 - 05:00

Học tin học excel: Định dạng ngày tháng không ảnh hưởng tới dữ liệu
Học tin học excel: Định dạng ngày tháng không ảnh hưởng tới dữ liệu

(Dân trí) - Video dưới đây hướng dẫn đến bạn cách định sạng ngày tháng trong Excel mà không ảnh hưởng đến dữ liệu nhé.

Chủ nhật, 18/11/2018 - 04:00

“Các thầy cô hãy đặt những đỉnh cao tri thức để sinh viên nỗ lực khám phá”
“Các thầy cô hãy đặt những đỉnh cao tri thức để sinh viên nỗ lực khám phá”

(Dân trí) - Ngày 18/11, trường ĐH Kinh tế quốc dân đã long trọng tổ chức Lễ kỷ niệm 36 năm ngày Nhà giáo Việt Nam và tri ân các tập thể, cá nhân đã có đóng góp, hỗ trợ trong quá trình xây dựng và hoàn thành nhà Trung tâm đào tạo.

Chủ nhật, 18/11/2018 - 03:00

Tiếng Anh trẻ em: “Bỏ túi” 5 loại quả với trò chơi cát động lực đầy màu sắc
Tiếng Anh trẻ em: “Bỏ túi” 5 loại quả với trò chơi cát động lực đầy màu sắc

(Dân trí) - Đầu tuần bận rộn hay cuối tuần hứng khởi, trò chơi nặn cát động lực dưới đây đều có thể là trợ thủ đắc lực giúp mẹ dạy bé tiếng Anh chủ đề hoa quả và màu sắc một cách dễ dàng.

Chủ nhật, 18/11/2018 - 02:00

“Lùm xùm” trường đại học Chu Văn An: UBND tỉnh Hưng Yên đã làm tròn trách nhiệm?
“Lùm xùm” trường đại học Chu Văn An: UBND tỉnh Hưng Yên đã làm tròn trách nhiệm?

(Dân trí) - Trước việc bị một số cổ đông của trường đại học Chu Văn An “tố” chỉ đạo không nhất quán thì UBND tỉnh Hưng Yên lại phủ nhận và cho rằng không có sự mâu thuẫn trong nội dung các văn bản chỉ đạo.

Chủ nhật, 18/11/2018 - 01:35

Thầy trò vùng biên băng rừng để dẫn nguồn nước về sinh hoạt
Thầy trò vùng biên băng rừng để dẫn nguồn nước về sinh hoạt

(Dân trí) - Sau cơn bão số 3/2018, hơn 100m đường ống dẫn nước bị nước lũ cuốn trôi khiến hàng trăm em học sinh và người dân tại xã biên giới Thông Thụ, huyện Quế Phong (Nghệ An) rơi vào cảnh thiếu nước sinh hoạt trầm trọng.

Chủ nhật, 18/11/2018 - 08:34

Áp lực nghề giáo: Xếp ngang phi công, chữa cháy và y tế
Áp lực nghề giáo: Xếp ngang phi công, chữa cháy và y tế

(Dân trí) - Tại hội thảo về "Áp lực lao động nghề nghiệp của giáo viên Việt Nam hiện nay", do Viện nghiên cứu Hợp tác phát triển giáo dục phối hợp tổ chức mới đây tại Hà Nội, PGS.TS Trần Kiều - Chủ tịch Hội Khoa học Tâm lý Giáo dục Việt Nam cho hay, một tổ chức ở Mỹ chọn 8 nghề áp lực nhất, trong đó giáo viên đứng cùng phi công, chữa cháy, y tế.

Chủ nhật, 18/11/2018 - 08:24

ĐÁNG QUAN TÂM
Lấy chỉ số hạnh phúc, chỉ số tiến bộ làm thước đo chất lượng giáo dục
Lấy chỉ số hạnh phúc, chỉ số tiến bộ làm thước đo chất lượng giáo dục

(Dân trí) - Thầy Nguyễn Văn Hoà - Chủ tịch Hội đồng quản trị Trường THCS&THPT Nguyễn Bỉnh Khiêm - Cầu Giấy nói: “Chúng tôi lắng nghe cảm xúc của học sinh, hiểu được từng cá thể học sinh, tôn trọng học sinh và từ đó giúp cho các con tiến bộ. Chúng tôi không tạo áp lực học tập, không tạo áp lực kiến thức. Trường Nguyễn Bỉnh Khiêm - Cầu Giấy lấy chỉ số hạnh phúc và chỉ số tiến bộ của mỗi học trò làm thước đo chất lượng giáo dục”.

Chủ nhật, 18/11/2018 - 08:00

Harry Potter trở thành… giáo trình luật tại trường đại học Ấn Độ
Harry Potter trở thành… giáo trình luật tại trường đại học Ấn Độ

(Dân trí) - Sinh viên tại một trường đại học luật tại Ấn Độ sẽ được học những kiến thức chuyên ngành thông qua những ví dụ trong bộ truyện nổi tiếng thế giới - Harry Potter.

Chủ nhật, 18/11/2018 - 07:44

Nghẹn lòng tâm sự của cô giáo luôn “đánh vật” với học sinh
Nghẹn lòng tâm sự của cô giáo luôn “đánh vật” với học sinh

(Dân trí) - “Có lần cả lớp đang say sưa học bài thì một em hét ầm lên rồi bỏ chạy ra sân, mấy cô giáo phải “đánh vật” mới đưa được em này trở lại lớp. Đối với chúng tôi, các em được sống, được phát triển như những đứa trẻ bình thường đã là món quà quý giá nhất trong Ngày Nhà giáo Việt Nam rồi !”, cô H’Dôn, giáo viên Trung tâm hỗ trợ phát triển giáo dục và hòa nhập tỉnh Đắk Nông tâm sự.

Chủ nhật, 18/11/2018 - 01:03

Những “đàn gà khuyến học” nâng bước học sinh nghèo hiếu học vùng “đất lửa”
Những “đàn gà khuyến học” nâng bước học sinh nghèo hiếu học vùng “đất lửa”

(Dân trí) - Nhằm phát triển phong trào khuyến học, khuyến tài, xây dựng xã hội học tập vững mạnh, các mô hình khuyến học tại Quảng Trị đang tạo được sức lan tỏa sâu rộng trong cộng đồng: phong trào “nuôi heo đất khuyến học”, “bụi chuối khuyến học”, “gốc tiêu khuyến học”, nay có thêm mô hình “đàn gà khuyến học”.

Chủ nhật, 18/11/2018 - 12:08

Những giáo viên trẻ nhiệt huyết với sự nghiệp gieo chữ
Những giáo viên trẻ nhiệt huyết với sự nghiệp gieo chữ

(Dân trí) - Tuổi đời trẻ nhưng luôn nhiệt huyết với nghề, nhiều thầy cô dành cả tuổi trẻ vì các em học sinh thân yêu, năng nổ trong hoạt động Đoàn - Hội. Đó là điểm chung của 36 giảng viên, giáo viên trẻ vừa được Tỉnh đoàn Bình Định vinh danh ngày 16/11.

Thứ bảy, 17/11/2018 - 06:51

Xử lý sai phạm thi tuyển GV: Sẽ yêu cầu làm lại nếu hình thức xử lý chưa phù hợp
Xử lý sai phạm thi tuyển GV: Sẽ yêu cầu làm lại nếu hình thức xử lý chưa phù hợp

(Dân trí) - Theo Giám đốc Sở Nội vụ Quảng Ngãi Đoàn Dụng, các địa phương có sai phạm trong thi tuyển giáo viên phải xem xét, đưa ra hình thức kiểm điểm, xử lý kỷ luật phù hợp đối với từng cá nhân. Nếu địa phương nào xử lý không phù hợp, Sở Nội vụ sẽ tham mưu UBND tỉnh yêu cầu thực hiện lại.

Thứ bảy, 17/11/2018 - 06:30

Vụ 7 HS bị đuổi học vì xúc phạm thầy cô trên Facebook: Hiệu trưởng xin rút kinh nghiệm
Vụ 7 HS bị đuổi học vì xúc phạm thầy cô trên Facebook: Hiệu trưởng xin rút kinh nghiệm

(Dân trí) - Trường THPT Nguyễn Trãi (thành phố Thanh Hóa) vừa báo cáo gửi Sở GD&ĐT Thanh Hóa liên quan đến vụ kỷ luật học sinh vì xúc phạm thầy cô giáo và nhà trường trên mạng xã hội. Theo đó, hiệu trưởng xin rút kinh nghiệm, tự kiểm điểm sâu sắc và không để xảy ra những sự việc như trên.

Thứ bảy, 17/11/2018 - 06:15

Phó Thủ tướng Trương Hòa Bình xúc động trở về trường cũ dự lễ kỷ niệm 100 năm thành lập
Phó Thủ tướng Trương Hòa Bình xúc động trở về trường cũ dự lễ kỷ niệm 100 năm thành lập

(Dân trí) - Sáng nay 17/11, tại lễ kỷ niệm 100 năm thành lập Trường THPT Marie Curie (TPHCM), Phó Thủ tướng Trương Hòa Bình trở về thăm trường với vai trò là cựu học sinh của trường.

Thứ bảy, 17/11/2018 - 06:07

Trao học bổng Lê Văn Hưu và giải thưởng Đinh Xuân Lâm cho SV Sử học xuất sắc
Trao học bổng Lê Văn Hưu và giải thưởng Đinh Xuân Lâm cho SV Sử học xuất sắc

(Dân trí) - Sáng nay 17/11, trong không khí hân hoan cả nước hướng đến Ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11, Khoa Lịch sử, trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân đã tổ chức Lễ trao học bổng Lê Văn Hưu và giải thưởng Sử học Đinh Xuân Lâm năm 2018 cho các sinh viên, thạc sĩ, nghiên cứu sinh có thành tích xuất sắc về nghiên cứu Lịch sử.

Thứ bảy, 17/11/2018 - 06:00

Những lưu ý quan trọng khi sử dụng tiếng Nhật trong đời sống (Phần 2)
Những lưu ý quan trọng khi sử dụng tiếng Nhật trong đời sống (Phần 2)

(Dân trí) - Tiếp nối phần 1, hôm nay chúng ta tiếp tục cùng Iwai Sensei và Phương Liên Sensei giải đáp những thắc mắc tiếp theo về cách sử dụng tiếng Nhật trong cuộc sống hàng ngày nhé!

Thứ bảy, 17/11/2018 - 04:00

Nhà giáo, Giáo sư Nguyễn Xuân Yêm và “cái tình” của một vị Tướng
Nhà giáo, Giáo sư Nguyễn Xuân Yêm và “cái tình” của một vị Tướng

(Dân trí) - Nhiều cán bộ giảng viên, trong đó có cả những cán bộ lão thành, có học hàm, học vị cao của Học viện Cảnh sát nhân dân đều chung nhận xét rằng, thầy giáo, GS, Trung tướng Nguyễn Xuân Yêm luôn làm họ cảm phục, bởi lối ứng xử luôn coi trọng chữ tình và lễ nghĩa ở thầy. Thầy ấm áp và độ lượng. Thầy giản dị và sâu sắc.

Thứ bảy, 17/11/2018 - 02:00

Trường Đại học Công nghiệp Hà Nội kỷ niệm 120 năm truyền thống
Trường Đại học Công nghiệp Hà Nội kỷ niệm 120 năm truyền thống

(Dân trí) - Ngày 17/11/2018, Trường Đại học Công nghiệp Hà Nội long trọng tổ chức Lễ kỷ niệm 120 năm truyền thống nhà trường (1898 - 2018) và kỷ niệm ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11.

Thứ bảy, 17/11/2018 - 11:00